Adhyaya 38
ब्रह्मणो वरप्रदानम् — शिवस्य परत्वप्रतिपादनम् तथा वराहेण भूमेः पुनःस्थापनम्
ຫຼັງຈາກພຣະມະເຫສະວະຣະເສດັດໄປ ພຣະຊະນາຣະດະນະ (ວິສນຸ) ສັນລະເສີນພຣະສິວະວ່າເປັນພຣະເຈົ້າສູງສຸດ ເປັນທີ່ພຶ່ງຂອງສັບພະສັດ ຮວມທັງພຣະພຣະຫມາ ແລະ ວິສນຸເອງ. ວິສນຸອະທິບາຍວ່າ ຕົນເປັນພາກຊ້າຍຂອງພຣະສິວະ ແລະ ພຣະພຣະຫມາເປັນພາກຂວາ; ນັກິສີບາງພວກກໍກ່າວວ່າ ປຣະກຣິຕິ/ອະວະຍັກຕະ ສຳພັນກັບວິສນຸ ແລະ ປຸຣຸຊະ ສຳພັນກັບພຣະພຣະຫມາ ແຕ່ທັງສອງລ້ວນຢູ່ໃຕ້ພຣະມະຫາເທວະ ຜູ້ເປັນເຫດຮ່ວມ. ຕາມພຣະບັນຊາ ພຣະພຣະຫມາບູຊາພຣະຣຸທຣະເປັນຜູ້ປະທານພອນ. ຕໍ່ມາ ວິສນຸຮັບຮູບວະຣາຫະ ຍົກແຜ່ນດິນທີ່ຈົມນ້ຳໃຫ້ຕັ້ງມັ່ນ ຈັດຮູບແມ່ນ້ຳ ທະເລ ແລະ ພູມສັນຖານ ພ້ອມຟື້ນຟູໂລກທັງຫຼາຍ. ພຣະພຣະຫມາເລີ່ມການສ້າງ ໂດຍກຳເນີດກຸມາຣະ 4 ອົງ ແລະ ິສີໃຫຍ່ໆ ດ້ວຍພະລັງໂຍຄະ ພ້ອມທັງ ທັມມະ ແລະ ອະທັມມະ ເພື່ອວາງລະບຽບຈັກກະວານ ແລະ ຈັນຍາທຳ ອັນຈະນຳໄປສູ່ຄຳສອນໄສວະເລື່ອງການບູຊາ ແລະ ການຫຼຸດພົ້ນ.
Shlokas
Verse 1
इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे ब्रह्मणो वरप्रदानं नाम सप्तत्रिंशो ऽध्यायः शैलादिरुवाच गते महेश्वरे देवे तमुद्दिश्य जनार्दनः प्रणम्य भगवान्प्राह पद्मयोनिमजोद्भवः
ດັ່ງນັ້ນ ໃນ «ສີລິງຄະ ມະຫາປຸຣານະ» ພາກຕົ້ນ ເລີ່ມບົດທີ 37 ຊື່ «ພຣະພຣະຫມາ ປະທານພອນ»। ຊາຍລາດິ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະມະເຫສະວະຣະ ໄດ້ເສດຈາກໄປແລ້ວ, ຊະນາຣະດະນະ ໄດ້ຕັ້ງໃຈຮຳລຶກຖຶງພຣະອົງ ແລະ ກໍ່ກົດກະບົດນົບນ້ອມ, ແລ້ວຈຶ່ງກ່າວຕໍ່ ພຣະພຣະຫມາຜູ້ບໍ່ເກີດ ຜູ້ເກີດຈາກດອກບົວ।
Verse 2
श्रीविष्णुरुवाच परमेशो जगन्नाथः शङ्करस्त्वेष सर्वगः आवयोरखिलस्येशः शरणं च महेश्वरः
ພຣະວິສະນຸ ກ່າວວ່າ: “ພຣະສັງກະຣະນີ້ ແມ່ນພຣະປະເມສະວະຣະ, ເຈົ້າແຫ່ງຈັກກະວານ, ຜູ້ແຜ່ຊາຍທົ່ວທຸກຫນ່ວຍ. ພຣະອົງແມ່ນເຈົ້າແຫ່ງພວກເຮົາທັງສອງ ແລະ ແຫ່ງສິ່ງທັງປວງ; ມະຫາເທວະເທົ່ານັ້ນແມ່ນທີ່ພຶ່ງຂອງພວກເຮົາ.”
Verse 3
अहं वामाङ्गजो ब्रह्मन् शङ्करस्य महात्मनः भवान् भवस्य देवस्य दक्षिणाङ्गभवः स्वयम्
“ໂອ ພຣະພຣະຫມານ, ຂ້າພະເຈົ້າເກີດຈາກຂ້າງຊ້າຍຂອງ ພຣະສັງກະຣະ ຜູ້ມີຈິດໃຈຍິ່ງໃຫຍ່; ແລະ ທ່ານເອງ ເກີດຈາກຂ້າງຂວາຂອງ ເທວະພະວະ (ພຣະສິວະ) ນັ້ນ.”
Verse 4
मामाहुर् ऋषयः प्रेक्ष्य प्रधानं प्रकृतिं तथा अव्यक्तमजमित्येवं भवन्तं पुरुषस्त्विति
ເມື່ອເຫັນຄວາມຈິງຢ່າງຖືກຕ້ອງ ບັນດາລຶສີໄດ້ກ່າວເຖິງຂ້າພະເຈົ້າວ່າ: “ເປັນປະທານ, ເປັນປະກຣິຕິ, ເປັນອະວະຍັກຕະ (ບໍ່ປາກົດ), ເປັນອະຊະ (ບໍ່ເກີດ).” ແລະ ດັ່ງນັ້ນ ພວກເຂົາກໍຮູ້ຈັກທ່ານວ່າເປັນ ປຸຣຸສະ—ພຣະປະຕິຜູ້ສະຖິດພາຍໃນ ເຫນືອພັນທະທັງປວງ।
Verse 5
एवमाहुर्महादेवम् आवयोरपि कारणम् ईशं सर्वस्य जगतः प्रभुमव्ययमीश्वरम्
ດັ່ງນັ້ນ ພວກເຂົາຈຶ່ງປະກາດວ່າ ພຣະມະຫາເທວະ ແມ່ນເຫດປັດໃຈແມ່ນແຕ່ຂອງພວກເຮົາທັງສອງ—ເປັນພຣະອີສະ, ເຈົ້າແຫ່ງໂລກທັງປວງ, ພຣະຜູ້ເປັນນາຍ, ຜູ້ບໍ່ເສື່ອມສະລາຍ, ອີສະວະຣະອັນອະມະຕະ।
Verse 6
सो ऽपि तस्यामरेशस्य वचनाद्वारिजोद्भवः वरेण्यं वरदं रुद्रम् अस्तुवत्प्रणनाम च
ແລ້ວ ພຣະພຣະຫມາ ຜູ້ເກີດຈາກດອກບົວ ຕາມພຣະວາຈາຂອງຈອມເທວະ ໄດ້ສັນລະເສີນ ພຣະຣຸດຣະ ຜູ້ຄວນບູຊາສູງສຸດ ແລະຜູ້ປະທານພອນ ພ້ອມກົດກົ້ມນົບນ້ອມຕໍ່ພຣະອົງ។
Verse 7
अथाम्भसा प्लुतां भूमीं समाधाय जनार्दनः पूर्ववत्स्थापयामास वाराहं रूपमास्थितः
ແລ້ວ ຈະນາຣະດະນະ ໄດ້ຮວບຮວມແຜ່ນດິນທີ່ຈົມນ້ຳ ແລະຮັບຮູບເປັນວາຣາຫະ (ໝູປ່າ) ເພື່ອຟື້ນຟູນາງໃຫ້ກັບສູ່ທີ່ເກົ່າ. ໃນທັດສະນະແຫ່ງໄສວະ ການຄືນຄວາມສົມດຸນແຫ່ງຈັກກະວານນີ້ ເກີດຂຶ້ນພາຍໃຕ້ການປົກຄອງສູງສຸດຂອງພະປະຕິ (ພຣະສິວະ) ຜູ້ປະທານພະລັງໃຫ້ເທວະເພື່ອຈັດລຽງໂລກໃໝ່।
Verse 8
नदीनदसमुद्रांश् च पूर्ववच्चाकरोत्प्रभुः कृत्वा चोर्वीं प्रयत्नेन निम्नोन्नतविवर्जिताम्
ພຣະອົງ (ພະປະຕິ) ເຊັ່ນເກົ່າ ໄດ້ສ້າງແມ່ນ້ຳ ລຳທານ ແລະມະຫາສະໝຸດ; ແລະດ້ວຍຄວາມພາກພຽນ ພຣະອົງໄດ້ປັ້ນແຜ່ນດິນໃຫ້ປາດສະຈາກຄວາມຕ່ຳລຶກ ແລະຄວາມສູງເກີນ ເພື່ອນຳໂລກເຂົ້າສູ່ຄວາມສົມດຸນອັນເປັນລະບຽບ।
Verse 9
धरायां सो ऽचिनोत्सर्वान् भूधरान् भूधराकृतिः भूराद्यांश्चतुरो लोकान् कल्पयामास पूर्ववत्
ພຣະອົງໄດ້ຮັບຮູບດັ່ງພູເຂົາ ແລະກໍ່ກອງພູເຂົາທັງປວງໄວ້ເທິງແຜ່ນດິນ; ແລະເຊັ່ນເກົ່າ ພຣະອົງໄດ້ຈັດຕັ້ງໂລກທັງສີ່ ເລີ່ມຈາກ ພູḥ (Bhūḥ) ເພື່ອຟື້ນຟູລະບຽບຈັກກະວານຕາມກັລປະເກົ່າ।
Verse 10
स्रष्टुं च भगवांश्चक्रे मतिं मतिमतां वरः मुख्यं च तैर्यग्योन्यं च दैविकं मानुषं तथा
ເມື່ອປະສົງຈະເປີດເຜີຍການສ້າງ ພຣະພະຄະວານ—ຜູ້ປະເສີດສຸດໃນບັນດາຜູ້ມີປັນຍາ—ໄດ້ກໍ່ໃຫ້ເກີດເຈດຈຳນົງແຫ່ງການສ້າງ ແລະແບ່ງສັດທັງຫຼາຍເປັນ ຈຳພວກຫຼັກ, ຈຳພວກເກີດເປັນສັດ (ໄຕຣຍັກໂຍນິ), ຈຳພວກເທວະ, ແລະຈຳພວກມະນຸດດ້ວຍ.
Verse 11
विभुश्चानुग्रहं तत्र कौमारकम् अदीनधीः पुरस्तादसृजद्देवः सनन्दं सनकं तथा
ທີ່ນັ້ນ ພຣະເຈົ້າຜູ້ແຜ່ຊາຍທົ່ວທັງ (ວິພຸ) ຜູ້ມີປັນຍາບໍ່ເສື່ອມ ໂດຍພຣະກະລຸນາ ໄດ້ສ້າງຂຶ້ນກ່ອນ ຄະນະກຸມາຣະ ຄື ສະນັນດະ ແລະ ສະນະກະ.
Verse 12
सनातनं सतां श्रेष्ठं नैष्कर्म्येण गताः परम् मरीचिभृग्वङ्गिरसं पुलस्त्यं पुलहं क्रतुम्
ພວກເຂົາໄດ້ບັນລຸສູ່ສູງສຸດ ໂດຍນິສກັມຍະ—ຄວາມຮູ້ແຈ້ງທີ່ບໍ່ຍຶດການກະທຳ ແລະບໍ່ມີຄວາມປາຖະໜາ—ໂດຍພິຈາລະນາພຣະອົງນິລັນດອນ (ສະນາຕະນະ) ຜູ້ປະເສີດໃນຫມູ່ສັດທາ. ຄື ມະຣີຈິ, ພຣິກຸ, ອັງຄິຣະສ, ປຸລັສຕະຍະ, ປຸລະຫະ, ແລະ ກຣະຕຸ.
Verse 13
दक्षमत्रिं वसिष्ठं च सो ऽसृजद् योगविद्यया संकल्पं चैव धर्मं च ह्य् अधर्मं भगवान्प्रभुः
ພຣະພະຄະວານ ຜູ້ເປັນອະທິປະຕີ (ປະຕິ) ນັ້ນ ໄດ້ສ້າງ ທັກສະ, ອະຕຣິ, ແລະ ວະສິດຖະ ໂດຍພະລັງແຫ່ງວິຊາໂຍຄະ; ແລະຍັງປະກາດໃຫ້ເກີດ ສັງກັລປະ, ທັມມະ ແລະ ອະທັມມະ ດ້ວຍ ເພື່ອສະແດງອຳນາດຂອງພຣະອົງເຫນືອລະບຽບໂລກ ແລະພະລັງທີ່ຕໍ່ຕ້ານກັນ.
Verse 14
द्वादशैव प्रजास्त्वेता ब्रह्मणो ऽव्यक्तजन्मनः ऋभुं सनत्कुमारं च ससर्जादौ सनातनः
ຈາກພຣະພຣະຫມາ ຜູ້ເກີດຈາກອະວິຍັກຕະ (ອັນບໍ່ປາກົດ) ບັນດາລຳດັບສັດທັງສິບສອງນີ້ໄດ້ເກີດຂຶ້ນແທ້. ໃນປະຖົມການ ພຣະອົງນິລັນດອນ (ສະນາຕະນະ) ຍັງໄດ້ສ້າງ ຣິພຸ (Ṛbhu) ແລະ ສະນັດກຸມາຣະ ອີກດ້ວຍ.
Verse 15
तौ चोर्ध्वरेतसौ दिव्यौ चाग्रजौ ब्रह्मवादिनौ कुमारौ ब्रह्मणस्तुल्यौ सर्वज्ञौ सर्वभाविनौ
ກຸມາຣະທັງສອງນັ້ນ ເປັນທິບພະ ຕັ້ງຢູ່ໃນອຸຣະດວະເຣຕະສະ—ພະລັງພຣະພຣົມຈັນທີ່ໄຫຼຂຶ້ນເທິງ—ເປັນຜູ້ເກີດກ່ອນ ແລະເປັນຜູ້ປະກາດພຣະພຣະຫມັນ. ສະເໝີດ້ວຍພຣະພຣະຫມາໃນຣັດສະໝີ ເຂົາເປັນຜູ້ຮູ້ທຸກສິ່ງ ແລະສາມາດຮັບສະພາບທຸກຢ່າງ ແຕ່ຍັງສະຫງົບຢູ່ໃນປັນຍາອັນບໍລິສຸດ.
Verse 16
एवं मुख्यादिकान् सृष्ट्वा पद्मयोनिः शिलाशन युगधर्मानशेषांश् च कल्पयामास विश्वसृक्
ດັ່ງນັ້ນ ຫຼັງຈາກສ້າງປະທານາ ແລະ ສັດຕະວະດັ່ງເດີມອື່ນໆ ແລ້ວ, ຜູ້ກໍ່ກຳເນີດຈາກດອກບົວ—ຜູ້ນັ່ງຢູ່ເທິງອາສນະອັນໝັ້ນຄົງ—ໄດ້ກຳນົດທຳມະແຫ່ງຍຸກທັງປວງໂດຍບໍ່ຂາດເຫຼືອ, ສ້າງລະບຽບຈັກກະວານໃຫ້ແກ່ໂລກທັງຫຼາຍ।
Frequently Asked Questions
It asserts a Shaiva-centered ontology: preservation (Vishnu) and creation (Brahma) are functional manifestations (aṃśa) grounded in Shiva, who remains the singular, all-pervading cause (kāraṇa) beyond these roles.
The episode illustrates that even major cosmic acts attributed to Vishnu occur within Shiva’s overarching sovereignty; cosmic stability and re-creation are shown as coordinated within the Shaiva metaphysical order where Maheshvara is the ultimate refuge and cause.