Adhyaya 33

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते पूर्वभागे द्वितीये ऽनुषङ्गपादे युगप्रजालक्षणमृषिप्रवरवर्णनं च नाम द्वात्रिंशत्तमो ऽध्यायः सूत उवाच ऋषिकाणां सुताश्चापि विज्ञेया ऋषिपुत्रकाः / ब्राह्यणानां प्रवक्तारो नामतश्च निबोधत

ດັ່ງນັ້ນໃນ ສຣີພຣະຫມານຑະ ມະຫາປຸຣານະ ພາກຕົ້ນທີ່ວາຍຸໄດ້ກ່າວ ໃນອະນຸສັງກະປາດທີ່ສອງ ແມ່ນບົດທີ 32 ຊື່ ‘ລັກສະນະຂອງຍຸກແລະປະຊາ ພ້ອມການພັນນາປະວະຣະແຫ່ງລຶສີ’. ສູຕະກ່າວວ່າ—ບຸດຂອງລຶສີທັງຫຼາຍກໍຄວນຮູ້ວ່າເປັນ ‘ລຶສີປຸຕຣະກະ’; ແລະຈົ່ງຮູ້ຜູ້ກ່າວໃນຫມູ່ພຣາຫມະນຕາມນາມເຖິດ.

Verse 2

सप्रधानाः प्रवक्ष्यन्ते समासाच्च श्रुतर्षयः / बह्वृचो भार्गवः पैलः सांकृत्यो जाजलिस्तथा

ບັດນີ້ຈະກ່າວເຖິງລຶສີຜູ້ຮັບຮູ້ສຣຸຕິອັນສຳຄັນໂດຍສັງເຂບ: ບະຫວຶຈ, ພາຣຄະວະ, ໄປລະ, ສາງກຣິຕຍະ, ແລະ ຈາຈະລິ.

Verse 3

संध्यास्तिर्माठरश्चैव याज्ञवल्क्यः पराशरः / उपमन्युरिन्द्रप्रमतिर्माडूकिः शाकलिश्च सः

ຍັງມີ ສັນທະຍາສຕິ, ມາຖະຣະ, ຢາຊະຍະວັລກະຍະ, ປະຣາຊະຣະ, ອຸປະມັນຍຸ, ອິນທຣະປຣະມະຕິ, ມາຑູກິ ແລະ ຊາກະລິ.

Verse 4

बाष्कलिः शोकपाणिश्च नैलः पैलो ऽलकस्तथा / पन्नगाः पक्षगन्ताश्च षडशीतिः श्रुतर्षयः

ບາສກະລິ, ໂສກະປານິ, ໄນລ, ໄປລ ແລະ ອະລະກ; ພ້ອມທັງ ປັນນະກ ແລະ ປັກສະກັນຕ—ລວມເປັນ ຣິຊິສຣຸຕິ 86 ອົງ

Verse 5

एते द्विजातयो मुख्या बह्वृचानां श्रुतर्षयः / वैशंपायनलौहित्यौ कण्ठकालावशावधः

ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນດວິຊະຜູ້ສຳຄັນ ເປັນຣິຊິສຣຸຕິແຫ່ງສາຍບະຫວຶຈ—ໄວຊຳປາຍະນ, ເລາຫິຕະຍະ, ກັນຖະ, ກາລະ ແລະ ອະວະຊາວະທະ

Verse 6

श्यामापतिः पलाडुश्च आलंबिः कमलापतिः / तेषां शिष्याः प्रशिष्याश्च षडशीति श्रुतर्षयः

ຊະຍາມາປະຕິ, ປະລາດຸ, ອາລຳບິ ແລະ ກະມະລາປະຕິ; ສິດແລະສິດສືບສິດຂອງພວກເຂົາລວມເປັນ ຣິຊິສຣຸຕິ 86 ອົງ

Verse 7

एते द्विजर्षयः प्रोक्ताश्चरकाध्वर्यवो द्विजाः / चैमिनिः सभरद्वाजः काव्यः पौष्यञ्जिरेव च

ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນດວິຊະຣິຊິ ທີ່ເອີ້ນວ່າ ‘ຈະຣະກາທວະຣະຍຸ’—ໄຈມິນິ, ສະພະຣະດວາຊ, ກາວະຍະ ແລະ ເປົາສະຍັນຊິ

Verse 8

हिरण्यनाभः कौशिल्यो लौगाक्षिः कुसुमिस्तथा / लङ्गली शालिहोत्रश्च शक्तिराजश्च भार्गवः

ຫິຣັນຍະນາພະ, ເກາຊິລຍະ, ເລາກາກຊິ ແລະ ກຸສຸມິ; ພ້ອມທັງ ລັງກະລີ, ຊາລິໂຫດຣະ ແລະ ຊັກຕິຣາຊ ແຫ່ງວົງສາພາຣຄະວະ

Verse 9

सामगानामथाचार्य ऐलो राजा पुरूरवाः / षट्चत्वारिंशदन्ये वै तेषां शिष्याः श्रुतर्षयः

ອາຈານແຫ່ງການຂັບສາມະຄານ ແມ່ນພະຣາຊາ ປຸຣູຣະວາ ສາຍໄອລະ; ແລະຍັງມີສິດອື່ນອີກ 46 ຜູ້ເປັນລຶສີຜູ້ຮູ້ສຣຸຕິ

Verse 10

कौशीतिः कङ्कमुद्गश्च कुण्डकः सपराशरः / लोभालोभश्च धर्मात्मा तथा ब्रह्म बलश्च सः

ກເວົາຊີຕິ, ກັງກະມຸດກະ, ກຸນຑະກະພ້ອມປາຣາຊະຣະ, ໂລພາໂລພະຜູ້ມີທຳ, ແລະພຣະພຣົມກັບພະລະ—ເຫຼົ່ານີ້ກໍມີ

Verse 11

क्रन्थलो ऽथो मदगलो मार्कण्डेयो ऽथ धर्मवित् / इत्येते नवतिर्ज्ञेया होत्रवद्ब्रह्मचारिणः

ກຣັນຖະລະ, ມະດະກະລະ, ມາຣະກັນເຑຍ, ແລະ ທັມມະວິດ—ດັ່ງນີ້ພຶງຮູ້ວ່າມີ 90 ຄົນ ເປັນພຣະຫມະຈາຣີດຸດໂຫຕຣິ

Verse 12

चरकाध्वर्यवश्चापि ह्यनुमंन्त्रं तु ब्राह्मणम् / चलूभिः सुमतिश्चैव तथा देववरश्च यः

ຈະຣະກາທະວັຣຍະວະ, ແລະ ອະນຸມັນຕຣະຜູ້ເປັນພຣາຫມະນ; ຈະລູພິ, ສຸມະຕິ, ແລະ ເທວະວະຣະ—ກໍມີເຊັ່ນກັນ

Verse 13

अनुकृष्णस्तथायुश्च अनुभूमिस्तथैव च / तथाप्रीतः कृशाश्वश्व सुमूलिर्बाष्कलिस्तथा

ອະນຸກຣິສນະ ແລະ ອາຍຸ, ພ້ອມທັງ ອະນຸພູມິ; ອີກທັງ ປຣີຕະ, ກຣິຊາສະວະ, ສຸມູລິ ແລະ ບາສກະລິ—ກໍຖືກເອີ້ນນາມ

Verse 14

चरकाध्वर्यकाध्वर्युनमस्युर्ब्रह्मचारिणः / वैयासकिः शुको विद्वांल्लौकिर्भूरिश्रवास्तथा

ຈະຣະກະ ແລະ ອັດວະຣະຍຸ ພ້ອມອັດວະຣະຍຸອື່ນໆ—ພຣະລິສີພຣະຫມະຈາຣີເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ນົບນ້ອມ; ສຸກະ ບຸດຂອງວະຍາສະ, ເລາກິ ແລະ ພູຣິສະຣະວະ ກໍມີດ້ວຍ।

Verse 15

सोमाविरतुनान्तक्यस्तथा धौम्यश्च काश्यपः / आरण्या इलकश्चैव उपमन्युर्विदस्तथा

ໂສມາວິຣະຕຸນານຕັກຍະ ພ້ອມດ້ວຍ ດໍາມະຍະ ແລະ ກາສະຍະປະ; ອາຣັນຍະ, ອິລະກະ, ອຸປະມັນຍຸ ແລະ ວິດ ກໍຢູ່ທີ່ນັ້ນດ້ວຍ।

Verse 16

भार्गवो मधुकः पिङ्गः श्वेत केतुस्तथैव च / प्रजादर्पः कहोडश्च याज्ञवल्क्यो ऽथ शौनकः

ພາຣຄະວະ, ມະທຸກະ, ປິງກະ ແລະ ສະເວຕະເກຕຸ; ປຣະຊາດັຣປະ, ກະໂຫຑະ, ຢາຊະຍະວັລກະຍະ ແລະ ເຊົານະກະ ກໍຢູ່ດ້ວຍ।

Verse 17

अनङ्गो निरतालश्च मध्यमाध्वर्यवस्तुते / अदितिर्देवमाता च जलापा चैव मानवी

ອະນັງກະ ແລະ ນິຣະຕາລະ, ພ້ອມດ້ວຍ ມັດຍະມາອັດວະຣະຍະວັສຕຸເຕ; ອະດິຕິ ມານດາແຫ່ງເທວະ ແລະ ຊະລາປາ ຜູ້ເປັນມານະວີ ກໍຢູ່ດ້ວຍ।

Verse 18

उर्वशी विश्वयोषा च ह्यप्सरःप्रवरे शुभे / मुद्गला चातुजीवैव तारा चैव यशस्विनी

ອຸຣະວະຊີ ແລະ ວິສະວະໂຢສາ—ອັບສະຣາຜູ້ປະເສີດອັນເປັນມົງຄຸນ; ມຸດກະລາ, ຈາຕຸຊີວາ ແລະ ຕາຣາຜູ້ມີກຽດສຽງ ກໍຢູ່ດ້ວຍ।

Verse 19

प्रातिमेधी च मार्गा च सुजाता च महातपा / लोपामुद्रा च धर्मज्ञा या च कोशीतिका स्मृता

ປຣາຕິເມທີ, ມາກາ, ສຸຈາຕາ ແລະ ມະຫາຕະປາ; ທັງໂລປາມຸດຣາຜູ້ຮູ້ທຳ ແລະ ຜູ້ທີ່ຖືກລະລຶກນາມ ໂກຊີຕິກາ.

Verse 20

एताश्च ब्रह्मवादिन्य अप्सरो रूपंसमताः / इत्येता मुख्यशः प्रोक्ता मया च ऋषिपुत्रकाः

ນາງເຫຼົ່ານີ້ລ້ວນເປັນອັບສະຣາຜູ້ກ່າວພຣະພຣົມັນ ມີຄວາມງາມເທົ່າກັນ; ໂອ ບຸດແຫ່ງລຶສີ, ຂ້າໄດ້ກ່າວເຖິງນາງເຫຼົ່ານີ້ເປັນຫຼັກແລ້ວ.

Verse 21

वैदशाखाप्रणयनास्ततस्ते ऋषयः स्मृताः / ईश्वरा मन्त्रवक्तार ऋषयो ह्यृषिकास्तथा

ເນື່ອງຈາກເປັນຜູ້ຈັດຮຽບສາຂາແຫ່ງເວດ ຈຶ່ງຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນລຶສີ; ພວກທ່ານເປັນດຸຈອີສະວະຣະ ເປັນຜູ້ກ່າວມົນຕຣາ—ທັງລຶສີ ແລະ ລຶສີກາ.

Verse 22

ऋषिपुत्राः प्रवक्तरः कल्पानां ब्राह्मणस्य तु / ईश्वराणामृषीणां च ऋषिकाणां सहात्मजैः

ບຸດແຫ່ງລຶສີເປັນຜູ້ອະທິບາຍຄັນປະ ແລະ ພາກພຣາຫມະນະ; ທັງຍັງອະທິບາຍເຖິງລຶສີ ແລະ ລຶສີກາຜູ້ດຸຈອີສະວະຣະ ພ້ອມດ້ວຍລູກຫຼານຂອງພວກທ່ານ.

Verse 23

तथा वाक्यानि जनीष्व यथैषां मन्त्रदृष्टयः / तत्राज्ञायुक्तमद्वैतं दीप्तं गंभीरशब्दवत्

ຈົ່ງສ້າງຖ້ອຍຄຳໃຫ້ສອດຄ່ອງກັບທັດສະນະມົນຕຣາຂອງພວກທ່ານ; ທີ່ນັ້ນ ອັດວັຍຕະທີ່ປະກອບດ້ວຍຄຳສັ່ງ ສ່ອງສະຫວ່າງດຸຈສຽງອັນລຶກຊຶ້ງ.

Verse 24

अत्यन्तमपरोक्षं च लिङ्गं नाम तथैव च / सर्वभूतान्यभूतं च परिदानं च यद्भवेत्

ລິງຄະອັນປະຈັກຊັດຢ່າງຍິ່ງ ແລະນາມຂອງມັນກໍເປັນເຊັ່ນນັ້ນ; ຜູ້ແຜ່ຊາຍໃນສັດທັງປວງແຕ່ເປັນ “ອະພູຕະ” (ບໍ່ເກີດ) ແລະເປັນ “ປະຣິທານະ” (ການຖວາຍ/ການປະທານ) — ນັ້ນແຫຼະແມ່ນຄວາມໝາຍ

Verse 25

क्वचिन्निरुक्तप्रोक्तार्थं वाक्यं स्वायंभुवं विदुः / यत्किञ्चिन्मन्त्रसंयुक्तं तत्र नामविभक्तिभिः

ບາງແຫ່ງ ວາຈາທີ່ນິຣຸກຕະອະທິບາຍຄວາມໝາຍ ຖືກຮູ້ວ່າເປັນ “ສະວາຍັມພູວະ”; ແລະສິ່ງໃດກໍຕາມທີ່ປະກອບດ້ວຍມົນຕຣ ທີ່ນັ້ນຍ່ອມເຂົ້າໃຈໄດ້ດ້ວຍນາມ ແລະວິພັກຕິ (ການຜັນກະລະນີ)

Verse 26

प्रत्यक्षाभिहितं चैवमृषीणां वचनं मतम् / नैगमैर्विविधैः शब्दैर्निपातैर्बहुलं च यत्

ດັ່ງນີ້ ຖ້ອຍຄຳຂອງລຶສີທັງຫຼາຍ ຖືກເຫັນວ່າເປັນຄຳທີ່ກ່າວຢ່າງປະຈັກ; ແລະເປັນຖ້ອຍຄຳທີ່ອຸດົມດ້ວຍສັບນະຍະຄະມະ (ເວທ) ຫຼາກຫຼາຍ ພ້ອມນິປາຕະ (ຄຳປະກອບ) ຢ່າງຫຼາຍ

Verse 27

यच्चाप्यस्ति महद्वाक्यमृषीकाणां वचः स्मृतम् / अविस्पष्टपदं यच्च यच्च स्याद्बहुसंशयम्

ແລະຍັງມີ “ມະຫາວາກະ” ຂອງລຶສີທີ່ຈື່ຈຳສືບມາ; ທີ່ຖ້ອຍຄຳບໍ່ແຈ້ງ ແລະທີ່ກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມສົງໄສຫຼາຍ

Verse 28

ऋषिपुत्रवचस्तद्वै सर्वाश्च परिदेवताः / हेतुदृष्टान्त बहुलं चित्रशब्दमपार्थकम्

ນັ້ນແມ່ນຖ້ອຍຄຳຂອງບຸດແຫ່ງລຶສີ ແລະຍັງກ່ຽວກັບ “ປະຣິເທວະຕາ” (ເທວະຕາບໍລິວານ) ທັງປວງ; ທີ່ອຸດົມດ້ວຍເຫດແລະຕົວຢ່າງ ເຕັມໄປດ້ວຍຄຳວິຈິດ ແຕ່ກັບບໍ່ມີແກ່ນຄວາມໝາຍ

Verse 29

सर्वास्तु तमशक्तं च वाक्यमेतत्तु मानुषम् / मिश्रा इति समाख्याताः प्रभावादृषितां गाताः

ຖ້ອຍຄຳນີ້ເປັນຂອງມະນຸດ ແຕ່ກໍປະກອບດ້ວຍພະລັງຕະມັສ. ດ້ວຍອານຸພາບນັ້ນ ພວກເຂົາໄດ້ບັນລຸພາວະລຶສີ ແລະໄດ້ຊື່ວ່າ ‘ມິຊຣາ’.

Verse 30

समुत्कर्षाय कर्षाभ्यां जातिव्यत्याससंभवाः / भूतभव्यभवज्ज्ञान जन्मदुःखचिकित्सनम्

ດ້ວຍການຍົກຂຶ້ນແລະການຕົກຕ່ຳ ຈຶ່ງເກີດການປ່ຽນແປງແຫ່ງຊາດ/ວັນນະ. ຄວາມຮູ້ເຖິງອະດີດ-ປັດຈຸບັນ-ອະນາຄົດ ແມ່ນຢາຮັກສາທຸກຂ໌ແຫ່ງການເກີດ.

Verse 31

मिश्राणां तद्भवेद्वाक्यं गुरोर्बलप्रवर्त्तनम् / धर्मशास्त्रप्रणेतारो महिम्ना सर्वगाश्च वै

ຖ້ອຍຄຳຂອງ ‘ມິຊຣາ’ ເຮັດໃຫ້ພະລັງຂອງຄູອາຈານເຄື່ອນໄຫວ. ພວກເຂົາເປັນຜູ້ຮຽບຮຽງທຳມະສາດ ແລະດ້ວຍມະຫິມາຈຶ່ງໄປໄດ້ທົ່ວທຸກແຫ່ງ.

Verse 32

तपःप्रकर्षः सुमहान्येषां ते ऋषयः स्मृताः / बृहस्पतिश्च शुक्रश्च व्यासः सारस्वतस्तथा

ຄວາມຍິ່ງໃຫຍ່ແຫ່ງຕະບະຂອງທ່ານເຫຼົ່ານີ້ມີຫຼາຍ ຈຶ່ງຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນລຶສີ: ພຶຫັດສະປະຕິ, ສຸກຣະ, ວະຍາສ ແລະ ສາຣັສວະຕະ.

Verse 33

व्यासाः शास्त्रप्रणयना वेदव्यास इति स्मृताः / यस्मादवारजाः संतः पूर्वेभ्यो मेधयाधिकाः

ວະຍາສຜູ້ຮຽບຮຽງຄຳພີສາດສະຕຣາ ຖືກຈື່ຈຳວ່າ ‘ເວທະວະຍາສ’. ເພາະແມ່ນຜູ້ມາພາຍຫຼັງ ແຕ່ກໍເກີນກວ່າຜູ້ກ່ອນໃນປັນຍາ.

Verse 34

ऐश्वर्येण च संपन्नास्ततस्ते ऋषयः स्मृताः / यस्मिन्कालो न चं वयः प्रमाणमृषिभावने

ເນື່ອງຈາກສົມບູນດ້ວຍອິດທິອຳນາດ ພວກເຂົາຈຶ່ງຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນລືສີ; ໃນພາວະລືສີ ການເວລາແລະອາຍຸບໍ່ແມ່ນມາດຕະຖານ।

Verse 35

दृश्यते हि पुमान्कश्चित्कश्चिज्ज्येष्ठतमो धिया / यस्माद्बुद्ध्या च वर्षीयान्बलो ऽपि श्रुतवानृषिः

ມີຄົນບາງຄົນປາກົດວ່າເປັນຜູ້ໃຫຍ່ທີ່ສຸດດ້ວຍປັນຍາ; ເພາະດ້ວຍພຸດທິ ແມ່ນແຕ່ເດັກກໍອາດເປັນລືສີຜູ້ຮູ້ຄຳສອນໄດ້।

Verse 36

यः कश्चित्पादवान्मध्ये प्रयुक्तो ऽक्षर संपदा / विनियुक्तावसानां तु तामृचं परिचक्षते

ມົນຕຣາໃດທີ່ມີບາດຄົບ ຈັດວາງກາງດ້ວຍຄວາມສົມບູນແຫ່ງອັກສອນ ແລະມີຈຸດສິ້ນສຸດຕາມກຳນົດ—ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ຣຶກ’។

Verse 37

यः कश्चित्करणैर्मन्त्रो न च पादक्षरैर्मितः / अतियुक्तावसानं च तद्यजुर्वै प्रचक्षते

ມົນຕຣາໃດທີ່ປະກອບດ້ວຍກະຣະນະ (ວິທີປະຕິບັດ) ບໍ່ຖືກຈຳກັດດ້ວຍບາດແລະອັກສອນ ແລະມີຈຸດຈົບທີ່ຍືດຍາວເກີນ—ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ຢະຊຸຣ’।

Verse 38

ह्रीङ्कारः प्रणवो गीतः प्रस्तावश्च चतुर्थकम् / पञ्चमः प्रतिहोत्रश्च षष्ठमाहुरुपद्रवम्

ຫຣີງກາຣະ, ປຣະນະວະ, ຄີຕະ, ແລະ ປຣະສະຕາວະ—ນີ້ແມ່ນລຳດັບທີ່ສີ່; ລຳດັບທີ່ຫ້າແມ່ນປຣະຕິໂຫຕຣະ, ແລະທີ່ຫົກເອີ້ນວ່າ ອຸປະດຣະວະ।

Verse 39

निधनं सप्तमं साम्नः सप्तविन्ध्य मिदं स्मृतम् / पञ्चविन्ध्य इति प्रोक्तं ह्रीङ्कारः प्रणवादृते

ນິທະນະອັນທີ 7 ຂອງສາມັນ ຖືກຈື່ຈຳວ່າ ‘ສັບຕະວິນທະຍະ’. ແລະ ‘ປັນຈະວິນທະຍະ’ ແມ່ນສຽງ ‘ຮຣີງກາຣະ’ ທີ່ບໍ່ມີປຣະນະວະ (ໂອມ).

Verse 40

ब्रह्मणे धर्ममत्युक्तौ यत्तदा ज्ञाप्यतेर्ऽथतः / आशास्तिस्तु प्रसंख्याता विलापः परिदेवना

ໃນຖ້ອຍຄຳທີ່ສອດຄ່ອງກັບທຳມະ ສິ່ງທີ່ແຈ້ງແກ່ພຣະພຣົມຕາມນັຍໃນການນັ້ນ ເອີ້ນວ່າ ‘ອາສາສຕິ’; ແລະ ‘ວິລາປະ’ ຄື ‘ປະຣິເທວະນາ’.

Verse 41

क्रोधाद्वा द्वेषणाच्चैव प्रश्राख्यानं तथैव च / एतत्तु सर्वविद्यानां विहितं मन्त्रलक्षणम्

ຈະເກີດຈາກຄວາມໂກດ ຫຼືຄວາມຊັງ ພ້ອມທັງການຖາມແລະການເລົ່າເລື່ອງ—ທັງໝົດນີ້ແມ່ນລັກສະນະຂອງມົນຕຣາທີ່ກຳນົດໄວ້ໃນວິທະຍາທັງປວງ.

Verse 42

मन्त्रा नवविधाः प्रोक्ता ऋग्यजुः सामलक्षणाः / मूर्तिर्निन्दा प्रशंसा चाक्रोशस्तोषस्तथैव च

ມົນຕຣາທີ່ມີລັກສະນະແຫ່ງ ຣິກ ຍະຈຸຣ ແລະ ສາມັນ ກ່າວໄວ້ວ່າມີ 9 ປະເພດ—ມູຣຕິ, ນິນທາ, ປະຊັງສາ, ອາກໂຣຊ ແລະ ໂທສ ເປັນຕົ້ນ.

Verse 43

प्रश्रानुज्ञास्तथाख्यानमाशास्मतिविधयो मताः / मन्त्रभेदांश्च वक्ष्यामि चतुर्विशतिलक्षणान्

ການຖາມ, ການອະນຸຍາດ, ການເລົ່າເລື່ອງ, ຄວາມຫວັງ, ແລະຄວາມລະລຶກ—ເຫຼົ່ານີ້ຖືກເຫັນເປັນວິທີ. ບັດນີ້ຂ້ອຍຈະກ່າວເຖິງຄວາມແຕກຕ່າງຂອງມົນຕຣາ ພ້ອມລັກສະນະ 24 ປະການ.

Verse 44

प्रशंसा स्तुतिराक्रोशो निन्दा च परिदेवना / अभिशापो विशापश्च प्रश्नः प्रतिवचस्तथा

ການສັນລະເສີນ, ບົດສັນລະເສີນ, ການຕະໂກນ, ການນິນທາ ແລະ ການຄໍາຄວນ; ທັງຄໍາສາບ, ສາບຕອບ, ຄໍາຖາມ ແລະ ຄໍາຕອບດ້ວຍ.

Verse 45

आशीर्यज्ञस्तथाक्षेप अर्थाख्यानं च संकथा / वियोगा ह्यभियोगाश्च कथा संस्था वरश्च वै

ຍັດຊະນາແຫ່ງພອນ, ການເຫນັບແໜມ, ການອະທິບາຍຄວາມໝາຍ ແລະ ການສົນທະນາ; ການພັດພາກ ແລະ ການກ່າວໂທດ; ເລື່ອງເລົ່າ, ການສະຖາປະນາ ແລະ ພອນປະທານ.

Verse 46

प्रतिषेधोप देशौ च नमस्कारः स्पृहा तथा / विलापश्चेति मन्त्राणां चतुर्विंशतिरुद्धृताः

ການຫ້າມ ແລະ ການສອນ, ການນົບນ້ອມ, ຄວາມປາຖະໜາ ແລະ ການຄໍາຄວນ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນ 24 ປະເພດຂອງມົນຕຣາທີ່ຖືກຍົກຂຶ້ນກ່າວ។

Verse 47

ऋषिभिर्यज्ञतत्त्वज्ञैर्विहितं ब्रह्मणं पुरा / हेतु र्निर्वचनं निन्दा प्रशस्तिः संशयो निधिः

ບັນດາຣິສີຜູ້ຮູ້ແກ່ນແທ້ແຫ່ງຍັດຊະນາ ໄດ້ວາງບົດ «ບຣາຫມະນະ» ໄວ້ແຕ່ກ່ອນ; ໃນນັ້ນມີ ເຫດ, ຄໍາອະທິບາຍ, ການຕິ, ການສັນລະເສີນ, ຄວາມສົງໄສ ແລະ ນິທິ.

Verse 48

पुराकृतिपुराकल्पौ व्यवधारणकल्पना / उपमा च दशैते वै विधयो ब्राह्मणस्य तु

ປຸຣາກຣິຕິ, ປຸຣາກັລປະ, ການແຍກແຍະ, ການຈິນຕະນາ ແລະ ອຸປະມາ—ທັງສິບປະການນີ້ແມ່ນວິທີຂອງສ່ວນບຣາຫມະນະ.

Verse 49

लक्षणं ब्राह्मणस्यैनद्विहितं सर्वशाखिनाम / हेतुर्हन्तेः स्मृतो धातोर्यन्निहन्त्युदितं परैः

ລັກສະນະຂອງພຣາຫມັນນີ້ ຖືກກຳນົດໄວ້ໃນທຸກສາຂາ; ຈາກທາດ ‘han’ ຈື່ຈຳຄຳວ່າ ‘hetu’ ແລະຜູ້ອື່ນກ່າວວ່າ ‘nihanti’ ແມ່ນ “ທຳລາຍ”

Verse 50

अथवार्थे परिप्राप्ते हिनो तेर्गतिकर्मणा / तथा निर्वचनं ब्रूयाद्वाक्यार्थस्यावधारणम्

ຫຼືເມື່ອຄວາມໝາຍປາກົດຊັດ ຈົ່ງເຂົ້າໃຈທາດ ‘hin’ ໃນນັຍແຫ່ງການເຄື່ອນໄຫວແລະການກະທຳ; ແລ້ວກ່າວນິຣະວະຈະນະເພື່ອກຳນົດຄວາມໝາຍຂອງວາກຍໃຫ້ແນ່ນອນ

Verse 51

निन्दां तामाहुरायार्या यद्दोषे निन्दनं वचः / प्रपूर्वाच्छंसतेर्धातोः प्रशंसागुणवत्तया

ບັນດາອາຣະຍະເອີ້ນວ່າ ‘ນິນທາ’ ແມ່ນຖ້ອຍຄຳທີ່ຕຳນິຄວາມຜິດ. ແລະຈາກທາດ ‘śaṃs’ ເມື່ອມີອຸປະສັກ ‘pra’ ຈຶ່ງເປັນ ‘praśaṃsā’ ຄືການສັນລະເສີນອັນມີຄຸນ

Verse 52

इदं त्विदमिदं नैदमित्यनिश्चित्य संशयम् / इदमेवं विधातव्यमित्ययं विधिरुच्यते

ການບໍ່ອາດຕັດສິນໄດ້ວ່າ “ນີ້ແມ່ນນີ້” ຫຼື “ນີ້ບໍ່ແມ່ນ” ກໍເກີດຄວາມສົງໄສ. ແລະຄຳວ່າ “ຄວນເຮັດນີ້ແບບນີ້” ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘vidhi’ ຄືຂໍ້ບັນຍັດ

Verse 53

अन्यस्यान्यस्य चौक्तिर्या बुधैः सोक्ता पुराकृतिः / यो ह्यत्यन्तपरोक्षार्थः स पुराकल्प उच्यते

ຖ້ອຍຄຳທີ່ເວົ້າເຖິງສິ່ງໜຶ່ງແຕ່ອ້າງອີງອີກສິ່ງໜຶ່ງ ດັ່ງທີ່ນັກປັນຍາໄດ້ກ່າວ ເອີ້ນວ່າ ‘purākṛti’. ແລະສິ່ງທີ່ມີນັຍເຮັດໃຫ້ເຂົ້າໃຈຍາກຢ່າງຍິ່ງ ເອີ້ນວ່າ ‘purākalpa’

Verse 54

पुरातिक्रान्तवाचित्वात्पुराकल्पस्य कल्प नाम् / मन्त्रब्राह्मणकल्पैश्च निगमैः शुद्धविस्तरैः

ເນື່ອງຈາກຖ້ອຍຄຳໂບຮານໄດ້ລ່ວງການ ຈຶ່ງເອີ້ນປຸຣາກັລປະນັ້ນວ່າ “ກັລປະ”; ແລະໃນນິກະມະອັນບໍລິສຸດກວ້າງຂວາງ ມີການອະທິບາຍດ້ວຍມັນຕຣະ ບຣາຫມະນະ ແລະກັລປະທັງຫຼາຍ.

Verse 55

अनिश्चित्य कृतामाहुर्व्यवधारणकल्पनाम् / यथा हीदं तथा तद्वै इदं चैव तथैव तत्

ສິ່ງທີ່ສ້າງຂຶ້ນໂດຍບໍ່ໄດ້ກຳນົດໃຫ້ແນ່ນອນ ເອີ້ນວ່າ “ວະຍະວະທາຣະນະ-ກັລປະນາ”; ເຊັ່ນໃດທີ່ນີ້ ກໍເຊັ່ນນັ້ນທີ່ນັ້ນ—ນີ້ກໍເຊັ່ນນັ້ນ, ນັ້ນກໍເຊັ່ນນັ້ນ.

Verse 56

इत्येवमेषा ह्युपमा दशमो ब्राह्मणस्य तु / इत्येतद्ब्रह्मणस्यादौ विहितं रक्षणं बुधैः

ດັ່ງນີ້ ອຸປະມານີ້ນັບເປັນຂໍ້ທີ່ສິບໃນພາກບຣາຫມະນະ; ແລະໃນຕອນເລີ່ມແຫ່ງພຣະຫມະວິທະຍາ ບັນດິດໄດ້ບັນຍັດຫຼັກການປົກປ້ອງໄວ້.

Verse 57

तस्य तद्विद्भिरुद्दिष्टा व्याख्याम्यनुपदं द्विजैः / मन्त्राणां कल्पना चैव विधिदृष्टिषु कर्मसु

ຄຳອະທິບາຍທີ່ຜູ້ຮູ້ໄດ້ຊີ້ແນະໄວ້ ໂອ ທະວິຊະ, ຂ້ອຍຈະອະທິບາຍທີລະຄຳ; ແລະຈະກ່າວເຖິງການຈັດວາງມັນຕຣະໃນກຳທີ່ເຫັນຕາມວິທີບັນຍັດດ້ວຍ.

Verse 58

मन्त्रो मन्त्रयतेर्द्धातोर्ब्राह्मणो ब्राह्मणेन तु / अल्पाक्षरमसंदिग्धं सारवद्विश्वतोमुखम् / अस्तोभमनवद्यं च सूत्रं सूत्रविदो विदुः

ຄຳວ່າ “ມັນຕຣະ” ມາຈາກຮາກ “ມັນຕຣະຍະເຕ” ແລະ “ບຣາຫມະນະ” ເປັນຖ້ອຍທີ່ພວກບຣາຫມະນເວົ້າໄວ້; ສິ່ງໃດມີອັກສອນນ້ອຍ ບໍ່ຄລຸມເຄືອ ມີແກ່ນສານ ຄອບຄຸມທົ່ວທິດ ບໍ່ມີຄຳເກີນ ແລະບໍ່ມີຕຳນິ—ນັ້ນແຫຼະຜູ້ຮູ້ສູຕຣະເອີ້ນວ່າ “ສູຕຣະ”.