Adhyaya 28

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते पूर्वभागे द्वितीये ऽनुषङ्गपाद दारुवनप्रवेशभस्मस्नानविधिर्नाम सप्तविंशतितमो ऽध्यायः ऋषिरुवाच अगात्कथममावस्यां मासि मासि दिवं नृपः / ऐलः पुरूरवाः सूत कथं वातर्पयत्पितॄन्

ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສີຣີພຣະຫມານຑະ ມະຫາປຸຣານະ» ພາກຕົ້ນທີ່ພຣະວາຍຸກ່າວ ໃນພາກທີສອງ ບົດທີ 27 ຊື່ “ອະນຸສັງກະປາດະ: ເຂົ້າປ່າດາຣຸ ແລະ ວິທີອາບດ້ວຍຂີ້ເທົ່າສັກສິດ”. ຣິສີກ່າວວ່າ: “ຂ້າແຕ່ພຣະຣາຊາ, ໃນວັນອະມາວັດສະຍາ ລາວໄປສະຫວັນທຸກເດືອນໄດ້ແນວໃດ? ຂ້າແຕ່ສູຕະ, ໄອລະ ປຸຣູຣະວັສ ໄດ້ຖວາຍຕັຣປະນະແກ່ປິຕຣິຢ່າງໃດ?”

Verse 2

सूत उवाच तस्य ते ऽहं प्रवक्ष्यामि प्रभावं शांशपायने / ऐलस्यादित्यसंयोगं सोमस्य च महात्मनः

ສູຕະກ່າວວ່າ: “ໂອ ຊາງຊະປາຍນະ, ຂ້ອຍຈະເລົ່າອານຸພາບນັ້ນໃຫ້ທ່ານ—ທັງການເຊື່ອມສຳພັນຂອງໄອລະກັບອາທິຕະຍະ ແລະ ເລື່ອງຂອງໂສມະຜູ້ເປັນມະຫາອາດມັນດ້ວຍ.”

Verse 3

अन्तःसारमयस्येन्दोः पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः / ह्रासवृद्धी पिदृमतः पित्र्यस्य च विनिर्णयम्

ເວົ້າເຖິງການຫຼຸດແລະເພີ່ມຂອງດວງຈັນອັນມີແກ່ນສານພາຍໃນ ໃນປັກສ໌ສວ່າງແລະປັກສ໌ມືດ ພ້ອມການວິນິດໄຊເລື່ອງໂລກບັນພະບຸລຸດແລະພິທີບູຊາບັນພະບຸລຸດ

Verse 4

सोमाच्चैवामृतप्राप्तिं पितॄणां तर्वणं तथा / काव्याग्निष्वात्तमौम्यानां पितॄणाञ्चैव दर्शनम्

ຈາກໂສມະ ບັນພະບຸລຸດໄດ້ຮັບອະມຣິຕ; ພ້ອມທັງພິທີຕັຣປະນະ ແລະການໄດ້ເຫັນບັນພະບຸລຸດນາມ ກາວຍະ, ອັກນິສວາຕຕະ, ແລະ ເສົາມະຍະ

Verse 5

यथा पुरूरवाश्चैव तर्पयामास वै पितॄन् / एतत्सर्वं प्रवक्ष्यामि पर्वाणि च यथाक्रमम्

ດັ່ງທີ່ ປຸຣູຣະວັສ ໄດ້ເຮັດຕັຣປະນະໃຫ້ບັນພະບຸລຸດອິ່ມໃຈ ຂ້ອຍຈະກ່າວທັງໝົດນີ້ ແລະຈະອະທິບາຍປັຣວະຕ່າງໆຕາມລຳດັບ

Verse 6

यदा तु चन्द्रसूर्यौं वै नक्षत्रेण समागतौ / अमावस्यां निवसत एकरात्रैकमण्डलौ

ເມື່ອດວງຈັນແລະດວງອາທິດມາພົບກັນພ້ອມນັກສັດ ໃນຄືນອະມາວັດສະຍາ ທັງສອງສະຖິດຢູ່ໃນວົງດຽວກັນຕະຫຼອດໜຶ່ງຄືນ

Verse 7

स गच्छति तदा द्रष्टुं दिवाकरनिशाकरौ / अमावस्याममावास्यां मातामहपितामहौ

ໃນເວລານັ້ນ ເຂົາໄປເພື່ອເຫັນ ທິວາກະຣະ (ດວງອາທິດ) ແລະ ນິຊາກະຣະ (ດວງຈັນ) ໃນອະມາວັດສະຍາ; ໃນອະມາວັດສະຍານັ້ນເອງ ປູ່ຝ່າຍແມ່ແລະປູ່ຝ່າຍພໍ່ກໍປາກົດເປັນບັນພະບຸລຸດ

Verse 8

अभिवाद्य स तौ तत्र कालापेक्षः प्रतीक्षते / प्रस्यन्दमानात्सोमात्तु पित्रर्थं तु परिश्रवान्

ລາວໄດ້ກ່າວນົບນ້ອມຕໍ່ທັງສອງຢູ່ທີ່ນັ້ນ ແລ້ວຄອຍຖ້າເວລາອັນຄວນ. ຈາກໂສມະທີ່ໄຫຼລົງ ໄດ້ເກີດທາລາປະຣິສຣະວະອັນສັກສິດ ເພື່ອບູຊາປິຕຣິ.

Verse 9

ऐलः पुरूरवा विद्वान्मासश्राद्धचिकीर्षया / उपास्ते पितृमन्तं तं सोमं दिवि समास्थितः

ໄອລະ ປູຣູຣະວາ ຜູ້ຮູ້ແຈ້ງ ດ້ວຍຄວາມປາຖະໜາຈະເຮັດມາສະສຣາດທະ ໄດ້ບູຊາໂສມະຜູ້ມີພິຕຣິສຳພັນ ຜູ້ສະຖິດໃນສະຫວັນ.

Verse 10

द्विलवां कुहूमात्रां च ते उभे तु विचार्य सः / सिनीवालीप्रमाणेभ्यः सिनीवालीमुपास्य सः

ລາວໄດ້ພິຈາລະນາທັງທະວິລະວາ ແລະ ຂະໜາດແຫ່ງກຸຫູ; ແລ້ວຕາມມາດຕາຂອງສິນີວາລີ ຈຶ່ງບູຊາສິນີວາລີ.

Verse 11

कुहूमात्रः कलां चैव ज्ञात्वोपास्ते कुहूं तथा / स तदा तामुपासीनः कालापेक्षः प्रपश्यति

ເມື່ອຮູ້ທັງຂະໜາດແຫ່ງກຸຫູ ແລະ ກະລາ ແລ້ວ ລາວກໍບູຊາກຸຫູຕາມນັ້ນ. ໃນຂະນະນັ້ນ ລາວນັ່ງໃນການບູຊາ ແລະຄອຍຖ້າເວລາອັນຄວນ ພ້ອມຈ້ອງມອງ.

Verse 12

सुधामृतं तु तत्सोमात्स्रवद्वै मासतृप्तये / दशभिः पञ्चभिश्चैव सुधामृतपरिस्रवैः

ຈາກໂສມະນັ້ນ ສຸທາ-ອະມຣິຕະ ໄຫຼອອກເພື່ອຄວາມອິ່ມເອມປະຈຳເດືອນ ເປັນສາຍທາລາສຸທາ-ອະມຣິຕະ ທັງສິບ ແລະ ຫ້າ ປະການ.

Verse 13

कृष्णपक्षे भुजां प्रीत्या दह्यमानां तथांशुभिः / सद्यः प्रक्षरता तेन सौम्येन मधुना तु सः

ໃນກຶດສະນະປັກ ແຂນຂອງລາວຖືກແສງຮັງສີເຜົາ; ແລ້ວລາວກໍໄດ້ຫຼັ່ງນ້ຳເຜິ້ງອັນອ່ອນໂຍນນັ້ນທັນທີເປັນສາຍທາລາ

Verse 14

निर्वातेष्त्रथ पक्षेषु पित्र्येण विधिना दिवि / सुधामृतेन राजैन्द्रस्तर्प यामास वै पितॄन्

ໃນປັກທີ່ສະງົບໄຮ້ລົມ ໃນສະຫວັນ ຕາມພິທີຂອງປິຕຣິ ພຣະຣາຊາໄດ້ບຳລຸງປິຕຣິທັງຫຼາຍດ້ວຍສຸທາອະມຣິຕ

Verse 15

सौम्यान्बर्हिषदः काव्यानग्निष्वात्तांस्तथैव च / ऋतमग्निस्तु यः प्रोक्तः स तु संवत्सरो मतः

ສອມຍະ, ບັຣຫິສະດ, ກາວຍະ ແລະ ອັກນິສວາຕຕະ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນປິຕຣິ; ແລະຜູ້ທີ່ເອີ້ນວ່າ ‘ຣຶຕະມັກນິ’ ນັ້ນ ຖືກນັບເປັນສຳວັດສະຣະ ຄືປີ

Verse 16

जज्ञिरे ह्यृतवस्तस्माद्ध्यृतुभ्यश्चार्त्तवास्तथा / आर्तवा ह्यर्द्धमासाख्याः पितरो ह्यृतुसूनवः

ຈາກທ່ານນັ້ນ ຣຶຕຸ (ລະດູ) ເກີດຂຶ້ນ; ແລະຈາກຣຶຕຸ ກໍເກີດອາຣຕະວະດ້ວຍ ອາຣຕະວະເອີ້ນວ່າ ‘ຄຶ່ງເດືອນ’ ແລະປິຕຣິເຫຼົ່ານັ້ນເປັນບຸດແຫ່ງຣຶຕຸ

Verse 17

ऋतवः पितामहा मासा अयनाह्यब्दसूनवः / प्रपितामहास्तु वै देवाः पञ्चाब्दा ब्रह्मणः सुताः

ຣຶຕຸ (ລະດູ) ເປັນປິຕາມະຫາ; ເດືອນ ແລະ ອາຍະນະ ເປັນບຸດແຫ່ງປີ; ສ່ວນເທວະຜູ້ເປັນປຣະປິຕາມະຫາ ເອີ້ນວ່າ ‘ປັນຈາບດ’ ເປັນບຸດຂອງພຣະພຣົມ

Verse 18

सौम्यास्तु सोमजा ज्ञेयाः काव्या ज्ञेयाः कवेः सुताः / उपहूताः स्मृता देवाः सोमजाः सोमपाः स्मृताः

ພວກປິຕຣະທີ່ເອີ້ນວ່າ “ສອມຍະ” ພຶງຮູ້ວ່າເປັນ ໂສມະຈະ; ພວກ “ກາວຍະ” ພຶງຮູ້ວ່າເປັນບຸດຂອງ ກະວິ. ເທວະຖືກເອີ້ນວ່າ “ອຸປະຮູຕະ”; ແລະໂສມະຈະກໍຖືກຈື່ຈຳວ່າ “ໂສມະປະ” ຜູ້ດື່ມໂສມະອັນສັກສິດ.

Verse 19

आज्यपास्तु स्मृताः काव्यास्तिस्रस्ताः पितृजातयः / काव्या बर्हिषद श्चैव अग्निष्वात्ताश्च तास्त्रिधा

ປິຕຣະຝ່າຍ “ກາວຍະ” ຖືກຈື່ຈຳວ່າ “ອາຊະຍະປາ”; ປິຕຣະມີ 3 ຈຳພວກ ຄື ກາວຍະ, ບັຣຫິສະດ ແລະ ອັກນິສະວາຕຕະ—ດັ່ງນີ້ແມ່ນຕຣິວິທ.

Verse 20

गृहस्था ये च यज्वान ऋतुर्बर्हिषदो ध्रुवम् / गृहस्थाश्चाप्ययज्वान अग्निष्वात्तास्तथार्त्तवाः

ຄະຫັດຖະຜູ້ປະກອບຍັຊະນາ ຖືກນັບແນ່ນອນວ່າເປັນ “ຣິຕຸ” ແລະ “ບັຣຫິສະດ”. ຄະຫັດຖະຜູ້ບໍ່ປະກອບຍັຊະນາ ຖືກເອີ້ນວ່າ “ອັກນິສະວາຕຕະ” ແລະ “ອາຣັຕຕະວະ”.

Verse 21

अष्टकापतयः काव्याः पञ्चाब्दास्तान्निबोधत / तेषां संवत्सरो ह्यग्निः सूयस्तु परिवत्सरः

ປິຕຣະຝ່າຍກາວຍະແມ່ນ “ອັດຖະກາປະຕິ”; ຈົ່ງຮູ້ວ່າພວກເຂົາເປັນ “ອັບດະ” 5 ປະການ. ໃນນັ້ນ “ສັມວັດສະຣະ” ແມ່ນ ອັກນິ ແລະ “ປະຣິວັດສະຣະ” ແມ່ນ ສູຣະຍະ (ພຣະອາທິດ).

Verse 22

सोम इड्वत्सरः प्रोक्तो वायुश्चैवानुवत्सरः / रुद्रस्तु वत्सरस्तेषां पञ्चाब्दास्ते युगात्मकाः

ໂສມະ ຖືກກ່າວວ່າເປັນ “ອິດວັດສະຣະ”; ວາຍຸ ເປັນ “ອະນຸວັດສະຣະ”. ສໍາລັບພວກເຂົາ ຣຸດຣະ ແມ່ນ “ວັດສະຣະ”; ແລະ “ອັບດະ” ທັງ 5 ນີ້ມີສະພາວະເປັນຍຸກະ.

Verse 23

काव्याश्चैवोष्मपाश्चैव दिवाकीर्त्याश्च ते स्मृताः / ये ते पिबन्त्यमावस्यां मासिमासि सुधां दिवि

ກາວະຍະ, ອຸສະມະປະ ແລະ ທິວາກີຣຕະຍະ—ຖືກຈື່ຈຳດັ່ງນີ້; ພວກເຂົາໃນສະຫວັນດື່ມສຸທາທຸກເດືອນໃນວັນອະມາວັດສະຍາ.

Verse 24

तांस्तेन तर्पयामास यावदासीत्पुरूरवाः / यस्मात्प्रस्रवते सोमान्मासि मासि धिनोति च

ຕາມທີ່ປຸຣູຣະວະຍັງຢູ່ ລາວໄດ້ບຳລຸງໃຫ້ພວກເຂົາອິ່ມເອີບດ້ວຍນັ້ນ; ເພາະຈາກໂສມະນັ້ນ ນ້ຳທິບໄຫຼອອກທຸກເດືອນ ແລະຍັງເພີ່ມພູນອີກ

Verse 25

तस्मात्सुधामृतं तद्वै पितॄणां सोमपायिनाम् / एवं तदमृतं सौम्यं सुधा च मदु चैव ह

ດັ່ງນັ້ນ ສຸທາອະມຣິຕນັ້ນແທ້ຈິງເປັນຂອງປິຕຣິຜູ້ດື່ມໂສມະ; ອະມຣິຕອັນອ່ອນໂຍນນັ້ນຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ ‘ສຸທາ’ ແລະ ‘ມະທຸ’ ດ້ວຍ

Verse 26

कृष्णपक्षे यथा वेन्दोः कलाः पञ्चदश क्रमात् / पिबन्त्यंबुमयं देवास्त्रयस्त्रिंशत्तु छन्दनाः

ເຊັ່ນໃນກຣິສນະປັກ ກະລາ 15 ຂອງຈັນທຣາຄ່ອຍໆຫຼຸດລົງຕາມລຳດັບ; ດັ່ງນັ້ນເທວະ 33 ອົງທີ່ເອີ້ນວ່າ ຈັນທະນາ ຈຶ່ງດື່ມສ່ວນທີ່ເປັນນ້ຳ

Verse 27

पीत्वार्द्धमासं गच्छन्ति चतुर्दश्यां सुधामृतम् / इत्येवं पीयमानैस्तु देवैः सर्वैर्निशाकरः

ເມື່ອດື່ມສຸທາອະມຣິຕໃນວັນຈະຕຸຣະທະສີ ພວກເຂົາກໍໄປຈົນຄົບຄື່ງເດືອນ; ດັ່ງນີ້ເມື່ອເທວະທັງປວງດື່ມ ນິສາກະຣະ (ຈັນທຣາ) ຈຶ່ງຫຼຸດລົງ

Verse 28

समागच्छत्यमावस्यां भागे पञ्चदशे स्थितः / सुषुम्णाप्यायितं चैव ह्यमावस्यां यथा क्रमम्

ໃນວັນອະມາວັດສະຍາ ຢູ່ໃນສ່ວນທີ່ສິບຫ້າ ພຣະໂສມະເຂົ້າມາພົບ; ແລະຖືກຫຼໍ່ລ້ຽງຜ່ານນາດີສຸສຸມນາ ຕາມລຳດັບໃນອະມາວັດສະຍາ

Verse 29

पिबन्ति द्विलवं कालं पितरस्ते सुधामृतम् / पीतक्षयं ततः सोमं सूर्यो ऽसावेकरश्मिना

ພວກປິຕຣະດື່ມສຸທາ-ອະມຣິຕ ເປັນເວລາສອງລະວະ; ຫຼັງຈາກນັ້ນ ໂສມະທີ່ຫຼຸດລົງເນື່ອງຈາກການດື່ມ ຖືກພຣະສຸຣິຍະຮັບຄືນດ້ວຍລັດສະມີດຽວ

Verse 30

आप्याययत्सुषुम्णातः पुनस्तान्सोमपायिनः / निः शेषायां कलायां तु सोममाप्याययत्पुनः

ຈາກສຸສຸມນາ ພຣະອົງຫຼໍ່ລ້ຽງຜູ້ດື່ມໂສມະອີກຄັ້ງ; ແລະເມື່ອກະລາສິ້ນໝົດ ກໍບຳລຸງໂສມະໃຫ້ເຕັມຂຶ້ນໃໝ່

Verse 31

सुषुम्णाप्यायमानस्य भागं भागमहः क्रमात् / कलाः क्षीयन्ति ताः कृष्णाः शुक्ला चाप्याययन्ति तम्

ເມື່ອຖືກຫຼໍ່ລ້ຽງໂດຍສຸສຸມນາ ຕາມລຳດັບຂອງວັນ ກະລາຈະຫຼຸດລົງທີລະສ່ວນ—ນັ້ນແມ່ນກະລາຝ່າຍກຣິສນະ; ແຕ່ກະລາຝ່າຍສຸກລະກໍບຳລຸງໃຫ້ເພີ່ມພູນ

Verse 32

एवं सूर्यस्य वीर्येण चन्द्रस्याप्यायिता तनुः / दृश्यते पौर्णमास्यां वै शुक्लः संपूर्णमण्डलः

ດັ່ງນີ້ ໂດຍພະລັງວີຣະຍະຂອງພຣະສຸຣິຍະ ກາຍຂອງພຣະຈັນທຣາຈຶ່ງເຕັມອິ່ມ; ແລະໃນວັນເພັງ (ປອຣນະມາສີ) ພຣະອົງປາກົດຂາວຜ່ອງ ເປັນວົງກົມສົມບູນໃຫ້ເຫັນຊັດ

Verse 33

संसिद्धिरेवं सोमस्य पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः / इत्येवं पितृमान्सोमः स्मृत इड्वत्सरात्मकः

ດັ່ງນີ້ ຄວາມສຳເລັດສົມບູນຂອງໂສມະໃນປັກສ໌ສວ່າງແລະປັກສ໌ມືດເກີດຂຶ້ນ; ໂສມະຜູ້ກ່ຽວພັນກັບປິຕຣິ ຖືກລະລຶກວ່າມີສະພາບ ‘ອິດວັດສະຣາ’.

Verse 34

क्रान्तः पञ्चदशैः सार्द्धं सुधामृतपरिस्रवैः / अतः पर्वाणि वक्ष्यामि वर्वणां संधयश्च ये

ໂສມະເຄື່ອນໄປພ້ອມກັບ 15 ກະລາ ແລະທາລາແຫ່ງສຸທາ‑ອະມຣິຕ; ດັ່ງນັ້ນ ຂ້ອຍຈະກ່າວເຖິງປັຣວະ ແລະສັນທິຂອງມັນ។

Verse 35

ग्रन्थिमन्ति यथा पर्वाणीक्षुवे ण्वोर्भवन्त्युत / तथार्द्धमासि पर्वाणि शुक्लकृष्णानि चैव हि

ເຫມືອນຂໍ້ປົ່ງ (parva) ໃນລຳອ້ອຍ ມີເປັນຂໍ້ໆ ສັນໃດ, ປັຣວະຂອງຄຶ່ງເດືອນກໍແມ່ນປັກສ໌ສວ່າງແລະປັກສ໌ມືດສັນນັ້ນ.

Verse 36

पूर्णामावस्ययोर्भेदौ ग्रन्थयः संधयश्च वै / अर्द्धमासं तु पर्वाणि द्वितीयाप्रभृतीनि तु

ຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງວັນເພັງແລະວັນດັບ ແມ່ນປົມແລະສັນທິ; ສ່ວນປັຣວະຂອງຄຶ່ງເດືອນແມ່ນທິຖີເລີ່ມຈາກທຸຕິຍາເປັນຕົ້ນໄປ

Verse 37

अन्वाधानक्रिया यस्मात्क्रियते पर्वसंधिषु / तस्मात्तु पर्वणामादौ प्रतिपत्सर्वसंधिषु

ເນື່ອງຈາກມີການປະກອບພິທີ anvādhāna ຢູ່ຕາມສັນທິຂອງປັຣວະ, ດັ່ງນັ້ນໃນສັນທິທັງປວງ ການເລີ່ມປັຣວະຈຶ່ງນັບທີ່ pratipadā.

Verse 38

सायाह्ने ऽह्यनुमत्यादौ कालो द्विलव उच्यते / लवौ द्वावेव राकायां कालो ज्ञेयो ऽपराह्णकः

ໃນຍາມແລງ ໃນຕົ້ນຕິຖີອະນຸມະຕິເປັນຕົ້ນ ການເວລາເອີ້ນວ່າສອງ ‘ລະວະ’. ໃນວັນຣາກາ (ວັນເພັງ) ສອງລະວະນັ້ນພຶງຮູ້ວ່າເປັນເວລາອະປະຣາຫນະ.

Verse 39

प्रतिपत्कृष्णपक्षस्य काले ऽतीते ऽपराह्णके / सायाह्ने प्रतिपन्ने च स कालः पौर्णमासिकः

ໃນວັນປະຕິປະດາແຫ່ງກຶດສະນະປັກ ເມື່ອເວລາອະປະຣາຫນະຜ່ານໄປແລ້ວ ແລະຍາມແລງເຂົ້າມາ ເວລານັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ເປົາຣະນະມາສິກະ’.

Verse 40

व्यतीपाते स्थिते सूर्ये लेखार्द्धे तु युगान्तरे / युगान्तरोदिते चैव लेशार्द्धे शशिनः क्रमात्

ໃນວະຕີປາຕະ ເມື່ອພຣະອາທິດຢືນຢູ່ທີ່ ‘ເລຂາຣະດະ’ (ຄື່ງເສັ້ນ) ຈຶ່ງເກີດຢຸການຕະຣະ; ແລະເມື່ອຢຸການຕະຣະອຸດິດ ຕາມລຳດັບ ພຣະຈັນກໍຢູ່ທີ່ ‘ເລສາຣະດະ’ (ຄື່ງສ່ວນ).

Verse 41

पौर्णमासी व्यतीपाते यदीक्षेतां परस्परम् / यस्मिन्काले समौ स्यातां तौ व्यतीपात एव सः

ໃນວະຕີປາຕະ ຖ້າໃນວັນເພັງ ພຣະອາທິດແລະພຣະຈັນເຫັນກັນແລະກັນ ເມື່ອໃດທີ່ທັງສອງເສມກັນ ເມື່ອນັ້ນແຫຼະແມ່ນວະຕີປາຕະ.

Verse 42

तं कालं सूर्यनिर्द्देश्यं दृष्ट्वा संख्यां तु सर्पति / स वै वषटाक्रियाकालः सद्यः कालं विधीयते

ເມື່ອເຫັນເວລານັ້ນຕາມການຊີ້ນຳຂອງພຣະອາທິດ ການນັບຄຳນວນຈຶ່ງເຄື່ອນໄປຂ້າງໜ້າ. ເວລານັ້ນແຫຼະເປັນການປະກອບພິທີ ‘ວະສັດ’ (vaṣaṭ); ແລະໃນທັນທີນັ້ນ ເວລາຖືກກຳນົດຕາມວິທີ.

Verse 43

पूर्णन्दोः पूर्णपक्षे तु रात्रिसंधिश्च पूर्णिमा / ततो विरज्यते नक्तं पौर्णमास्यां निशाकरः

ໃນຂ້າງຂຶ້ນ ຊ່ວງຕໍ່ຂອງຄ່ຳຄືນນັ້ນເອີ້ນວ່າ “ປູຣນິມາ”; ໃນຄືນປໍຣນະມາສີ ພຣະຈັນ (ນິຊາກະຣະ) ສ່ອງສະຫວ່າງຢ່າງຍິ່ງ

Verse 44

यदीक्षेते व्यतीपाते दिवा पूर्णे परस्परम् / चन्द्रार्कावपराह्णे तु पूर्णात्मानौ तु पूर्णिमा

ເມື່ອເຖິງວະຍະຕີປາຕະ ໃນກາງວັນທີ່ເຕັມ ພຣະຈັນແລະພຣະອາທິດປະຈັນກັນ; ແລະໃນຍາມບ່າຍທັງສອງເຕັມພອນ—ນັ້ນແມ່ນ ປູຣນິມາ

Verse 45

यस्मात्तामनुमन्यन्ते पितरो दैवतैः सह / तस्मादनुमतिर्नाम पूर्णिमा प्रथमा स्मृता

ເນື່ອງຈາກພິຕຣະທັງຫຼາຍພ້ອມດ້ວຍເທວະອະນຸມັດຕິຖິທີນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ນາມວ່າ “ອະນຸມະຕິ”; ໃນບັນດາປູຣນິມາ ນາງຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນປະຖົມ

Verse 46

अत्यर्थं भ्राजते यस्माद्व्योम्न्यस्यां वै निशाकरः / रञ्जनाच्चैव चन्द्रस्य राकेति कवयो ऽब्रुवन्

ເນື່ອງຈາກໃນຕິຖີນີ້ ນິຊາກະຣະ (ພຣະຈັນ) ສ່ອງສະຫວ່າງຢ່າງຫຼາຍໃນຟ້າ; ແລະເພາະຄວາມງາມຊວນຊື່ນຂອງຈັນ ກະວີຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ “ຣາກາ”

Verse 47

अमावसेतामृक्षे तु यदा चन्द्रदिवाकरौ / राका पञ्चदशी रात्रिरमावास्या ततः स्मृता

ໃນນັກສັດຕະອະມາວາສະຍາ ເມື່ອພຣະຈັນແລະດິວາກະຣະ (ພຣະອາທິດ) ມາຮ່ວມກັນ; ຫຼັງຄືນທີ 15 ທີ່ເອີ້ນວ່າ “ຣາກາ” ຕິຖີນັ້ນຈຶ່ງຖືກຈື່ຈຳວ່າ “ອະມາວາສະຍາ”

Verse 48

व्युच्छिद्य तममावस्यां पश्यतस्तौ समागतौ / अन्योन्यं चन्द्रसूर्यौं तौ यदा तद्वर्श उच्यते

ເມື່ອຕັດຜ່າຄວາມມືດໜາໃນຄືນອະມາວາສະຍາ ຜູ້ເບິ່ງກໍເຫັນທັງສອງມາພົບກັນ; ເມື່ອຈັນທຣາແລະສຸຣິຍະປະສານກັນ ນັ້ນເອີ້ນວ່າ ‘ວັດສະ’।

Verse 49

द्वौ द्वौ लवावमावास्या स कालः पर्वसंधिषु / द्व्यक्षर कुहुमात्रश्च पर्वकालास्त्रयः स्मृताः

ໃນອະມາວາສະຍາ ມີເວລາສອງໆ ລະວະ ຢູ່ຕາມຮອຍຕໍ່ແຫ່ງປັຣວະ; ‘ດວະຍັກສະຣະ’ ແລະ ‘ກຸຫູ-ມາຕຣະ’—ສາມການແຫ່ງປັຣວະນີ້ ສະມຣິຕິໄດ້ກ່າວໄວ້।

Verse 50

नष्टचन्द्रा त्वमावस्या या मध्याङ्नात्प्रवर्त्तते / दिवसार्द्धेन रात्र्या च सूर्यं प्राप्य तु चन्द्रमाः

ອະມາວາສະຍາທີ່ຈັນທຣາດັບນັ້ນ ເລີ່ມແຕ່ຕອນທ່ຽງ; ຈັນທຣາຜ່ານຄື່ງວັນ ແລະສ່ວນໜຶ່ງຂອງຄືນ ແລ້ວເຂົ້າໃກ້ສຸຣິຍະ।

Verse 51

सूर्येण सह सामुद्रं गत्वा प्रातस्तनात्स वै / द्वौ कालौ संगमं चैव मध्याह्ने नियतं रविः

ລາວ (ຈັນທຣາ) ໄປສູ່ແດນສະມຸດພ້ອມກັບສຸຣິຍະ ແລະຢູ່ທີ່ນັ້ນຕັ້ງແຕ່ເຊົ້າ; ການບັນຈົບຂອງສອງການກໍເກີດທີ່ນັ້ນ ແລະຕອນທ່ຽງ ຣະວິຕັ້ງຢູ່ຕາມກົດແນ່ນອນ।

Verse 52

प्रतिपच्छुक्लपक्षस्य चन्द्रमाः सूर्य मण्डलात् / विमुच्यमानयोर्मध्ये तयोर्मण्डलयोस्तु वै

ໃນວັນປະຕິປະດາແຫ່ງສຸກລະປັກ ຈັນທຣາເລີ່ມຫຼຸດອອກຈາກວົງສຸຣິຍະ; ແລະເມື່ອວົງທັງສອງກໍາລັງແຍກອອກ ຊ່ອງຫວ່າງລະຫວ່າງວົງທັງສອງກໍປາກົດ।

Verse 53

स तदा ह्याहुतेः कालो दर्शस्य तु वषट्क्रिया / एतदृतुमुखं ज्ञेयममा वास्यास्य पर्वणः

ໃນເວລານັ້ນແມ່ນການເວລາຖວາຍອາຫຸຕິ; ໃນພິທີດັຣຊະຍັຍຍະມີການເວົ້າ ‘ວະສັດ’. ນີ້ຄວນຮູ້ວ່າເປັນ ‘ປາກແຫ່ງລະດູ’—ເປັນປະວະອະມາວາສະຍາ.

Verse 54

दिवापर्व ह्यमावास्या क्षीणेन्दौ बहुले तु वै / तस्माद्दिवा ह्यमावास्यां गृह्यते ऽसौ दिवाकरः

ໃນປັກມືດເມື່ອດວງຈັນຫຼຸດລົງ ອະມາວາສະຍາຖືກເອີ້ນວ່າ ‘ປະວະແຫ່ງກາງວັນ’. ເພາະສະນັ້ນໃນວັນອະມາວາສະຍາ ຈຶ່ງກຳນົດດິວາກະຣະ (ພະອາທິດ) ໃນກາງວັນ.

Verse 55

गृह्यते तु दिवा तस्मादमावास्यां दिवि क्षयाम् / कलानामपि चैतासां वृद्धिहान्या जलात्मनः

ດັ່ງນັ້ນໃນວັນອະມາວາສະຍາ ຈຶ່ງກຳນົດໃນກາງວັນ ໂດຍຄຳນຶງເຖິງຄວາມສູນໄປໃນຟ້າ. ແລະໃນ ‘ກະລາ’ ເຫຼົ່ານີ້ ກໍມີທັງເພີ່ມແລະຫຼຸດຂອງຈັນທຣາຜູ້ມີສະພາບແຫ່ງນ້ຳ.

Verse 56

तिथीनां नामधेयानि विद्वद्भिः संज्ञितानि वै / दर्शयेतामथात्मानं सूर्याचन्द्रमसावुभौ

ຊື່ຂອງຕິຖີທັງຫຼາຍ ບັນດິດໄດ້ກຳນົດໄວ້ແລ້ວ. ຕໍ່ມາ ພະອາທິດ ແລະ ພະຈັນ—ທັງສອງ—ຍ່ອມສະແດງສະພາບຂອງຕົນ

Verse 57

निष्क्रामत्यथ तेनैव क्रमशः सूर्यमण्डलात् / द्विलवोनमहोरात्रं भास्करं स्पृशते शशी

ແລ້ວຕາມລຳດັບນັ້ນ ດວງຈັນຄ່ອຍໆອອກຈາກວົງພະອາທິດ. ໃນໜຶ່ງກາງວັນກາງຄືນທີ່ຂາດໄປສອງລະວະ ຊະຊີ (ຈັນ) ຈະແຕະພາສະກະຣະ (ອາທິດ)

Verse 58

स तदा ह्याहुतेः कालोदर्शस्य तु वषट्क्रिया / कुहेति कोकिलेनोक्तो यः स कालः समाप्यते

ໃນເວລາຖວາຍອາຫຸຕິນັ້ນ ໃນພິທີດັຣຊະຍັດຍະ ມີການກະທຳ ‘ວະສັດ’; ການເວລາທີ່ນົກໂກກິລາຮ້ອງ ‘ກຸເຫ’ ນັ້ນເອງຈົບລົງ

Verse 59

तत्कालसंमिता यस्मादमावास्या कुहूः स्मृता / सिनीवालीप्रमाणस्तु क्षीणशेषो निशाकरः

ເນື່ອງຈາກສອດຄ່ອງກັບມາດຕາເວລານັ້ນ ອະມາວາສະຍາຈຶ່ງຖືກຮຽກວ່າ ‘ກຸຫູ’; ໃນຄາວນັ້ນ ດວງຈັນເຫຼືອແຕ່ເສດອັນບາງ ຕາມປະມານສິນີວາລີ

Verse 60

आमावस्यां विशत्यर्कस्सिनी वालीततः स्मृता / अनुमत्याश्चराकायाः सिनीवाल्याः कुहूंविना

ໃນວັນອະມາວາສະຍາ ພະອາທິດເຂົ້າ (ສູ່ການນັບ) ຈຶ່ງຖືກລະລຶກວ່າ ‘ສິນີວາລີ’; ແລະເທວີ ‘ອະນຸມະຕີ’ ຜູ້ມີຮູບອັນພິສົດ ກ່າວວ່າສຳພັນກັບສິນີວາລີ ແຕ່ບໍ່ມີກຸຫູ

Verse 61

एतासां द्विलवः कालः कुहूमात्रङ्कुहूःस्मृताः / चन्द्रसूर्यव्यतीपाते संगते पूर्णिमान्तरे

ເວລາສອງລະວະຂອງສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ ເອີ້ນວ່າ ‘ກຸຫູ-ມາດຕຣາ’; ແລະເມື່ອເກີດວະຍະຕີປາຕະ ຄືການປະຈົບຂອງຈັນກັບອາທິດ ໃນຊ່ວງຄັ້ນຂອງວັນເພັງ ນັ້ນແຫຼະແມ່ນກຸຫູ

Verse 62

प्रतिपत्प्रतिपद्येत पर्वकालो द्विमात्रकः / कालः कहूसिनीवाल्योः सामुद्रस्य तु मध्यतः

ຈາກປະຕິປັດເຖິງປະຕິປັດ ເວລາແຫ່ງປັຣວະມີສອງມາດຕຣາ; ແລະເວລາຂອງກຸຫູກັບສິນີວາລີ ກ່າວວ່າຢູ່ກາງການນັບແບບສາມຸດຣະ

Verse 63

अर्काग्नि मण्डले सोमे पर्वकालः कलासमः / एवं स शुक्लपक्षे वै रजन्यां पर्वसंधिषु

ໃນວົງໄຟແຫ່ງຕາເວັນ ສໍມະມີເວລາແຫ່ງປັຣວະເທົ່າກັບໜຶ່ງກະລາ; ເຊັ່ນນັ້ນໃນຊຸກລະປັກສະ ໃນຄືນທີ່ຮອຍຕໍ່ຂອງປັຣວະກໍເປັນດັ່ງກັນ.

Verse 64

संपूर्ममण्डलः श्रीमांश्चन्द्रमा उपरज्यते / यस्मादा दाप्यायते सोमः पञ्चदश्यां तु पूर्णिमा

ດວງຈັນອັນສະຫງ່າງາມປາກົດເປັນວົງກົມຄົບຖ້ວນ; ເພາະໃນຕິຖິທີ 15 ສໍມະເຕີບເຕັມ—ນັ້ນແຫຼະແມ່ນປູຣນິມາ (ວັນເດືອນເຕັມ).

Verse 65

दशभिः पञ्चभिश्चैव कलाभिर्दिवसक्रमात् / तस्मात्कलाः पञ्चदश सोमेनास्य तु षोडशी

ຕາມລຳດັບວັນ (ດວງຈັນ) ເພີ່ມຂຶ້ນດ້ວຍກະລາ 10 ແລະ 5; ດັ່ງນັ້ນ ສໍມະມີ 15 ກະລາ ແລະຍັງມີກະລາທີ 16 ຊື່ “ໂສດະຊີ” ເປັນຄວາມສົມບູນ.

Verse 66

तस्मात्सोमस्य भवति पञ्चदश्याप्रपां क्षयः / इत्येते पितरो देवाः सोमपाः सोमवर्द्धनाः

ດັ່ງນັ້ນ ໃນຕິຖິທີ 15 ສໍມະຈຶ່ງມີຄວາມຫຼຸດຖອຍ. ປິຕຣະເຫຼົ່ານີ້ເປັນດັ່ງເທວະ—ຜູ້ດື່ມສໍມະ ແລະຜູ້ເພີ່ມພູນສໍມະ.

Verse 67

आर्तवा ऋतवो ह्यृद्धा देवास्तान्भावयन्ति वै / अतः पितॄन्प्रवक्ष्यामि मासश्राद्धभुजस्तु ये

ຕາມວົງຈອນລະດູ ລະດູທັງຫຼາຍນີ້ອຸດົມສົມບູນ; ເທວະທັງຫຼາຍຍ່ອມຫຼ້ຽງດູໃຫ້ເຈຣິນແນ່ນອນ. ດັ່ງນັ້ນ ບັດນີ້ຂ້ອຍຈະກ່າວເຖິງປິຕຣະຜູ້ຮັບສ່ວນແຫ່ງມາສະ-ຊຣາດທະ (ຊຣາດທະປະຈຳເດືອນ).

Verse 68

तेषां गतिं सतत्त्वां च प्राप्तिं श्राद्धस्य चैव हि / न मृतानां गतिः शक्या ज्ञातुं न पुनरागतिः

ຄະຕິຂອງເຂົາ ຄວາມຈິງແທ້ ແລະການໄດ້ຮັບຜົນແຫ່ງພິທີສຣາດທະ ລ້ວນຍາກຈະຮູ້ໃຫ້ແນ່; ຄະຕິຂອງຜູ້ຕາຍບໍ່ອາດຮູ້ໄດ້ ແລະບໍ່ມີການກັບຄືນອີກ

Verse 69

तपसापि प्रसिद्धेन किंपुनर्मासचक्षुषा / अनुदेवपितॄनेते पितरो लौकिकाः स्मृताः

ແມ່ນແຕ່ຜູ້ມີຊື່ສຽງດ້ວຍຕະປະກໍຍັງຮູ້ບໍ່ໄດ້; ແລ້ວຈະຮູ້ດ້ວຍຕາເນື້ອໄດ້ແນວໃດ? ປິຕຣິເຫຼົ່ານີ້ຜູ້ຕາມເທວະປິຕຣິ ຖືກເອີ້ນວ່າ ‘ລໍກິກ’

Verse 70

देवाः सौम्याश्च काव्याश्च अयज्वानो ह्यचोनिजाः / देवास्ते पितरः सर्वे देवास्तान्वादयन्त्युत

ເທວະນາມ ສົມຍະ ແລະ ກາວຍະ—ຜູ້ບໍ່ປະກອບຍັດ ແລະບໍ່ເກີດຈາກໄຟບູຊາ—ທ່ານເຫຼົ່ານັ້ນແມ່ນປິຕຣິທັງປວງຜູ້ເປັນເທວະ; ແມ່ນແຕ່ເທວະກໍຍັງສັນລະເສີນພວກທ່ານ

Verse 71

मनुष्यपितरश्चैव तेभ्यो ऽन्ये लौकिकाः स्मृताः / पिता पितामहश्चापि तथा यः प्रपितामहः

ຍັງມີປິຕຣິຝ່າຍມະນຸດ; ແລະນອກຈາກນັ້ນຍັງມີປິຕຣິ ‘ລໍກິກ’ ອື່ນໆ ຄື ພໍ່ ປູ່/ຕາ ແລະ ທວດ

Verse 72

यज्वानो ये तु सामेन सोमवन्तस्तु ते स्मृताः / ये यज्वानो हविर्यज्ञे ते वै बर्हिषदः स्मृताः

ຜູ້ປະກອບຍັດດ້ວຍບົດສາມັນ ຖືກເອີ້ນວ່າ ‘ໂສມະວັນຕ’ ; ສ່ວນຜູ້ປະກອບຍັດດ້ວຍເຄື່ອງບູຊາຮະວິສ ຖືກເອີ້ນວ່າ ‘ບະຣຫິສະດ’

Verse 73

अग्निष्वात्ताः स्मृतास्तेषां होमिनो ऽयाज्ययाजिनः / तेषां तु धर्मसाधर्म्यात्स्मृताः सायुज्यगा द्विजैः

ພວກເຂົາຖືກຈື່ຈຳວ່າເປັນປິຕຣ ‘ອັກນິສວາຕຕະ’—ຜູ້ປະກອບໂຫມະ ແລະຍັງທຳຍັດໃຫ້ແກ່ຜູ້ບໍ່ຄວນບູຊາ; ເນື່ອງຈາກຄວາມຄ້າຍຄືແຫ່ງທຳ ດວິຊະກ່າວວ່າພວກເຂົາໄປສູ່ສາຍຸຊະຍະ.

Verse 74

ये चाप्याश्रमधर्माणां प्रस्थानेषु व्यवस्थिताः / अन्ते तु नावसीदन्ति श्रद्धायुक्तास्तु कर्मसु

ຜູ້ທີ່ຕັ້ງມັ່ນໃນເສັ້ນທາງແຫ່ງທຳຂອງອາສຣົມ ບໍ່ຕົກຕ່ຳໃນບັ້ນປາຍ; ໃນການກະທຳທັງຫຼາຍ ເຂົາປະກອບດ້ວຍສັດທາ.

Verse 75

तपसा ब्रह्मचर्येण यज्ञेन प्रजया च वै / श्राद्धेन विद्यया चैव प्रदानेन च सप्तधा

ດ້ວຍຕະປະ, ພຣະຫມະຈັນ, ຍັດ, ລູກຫຼານ, ສຣາດທະ, ວິທະຍາ ແລະ ທານ—ເປັນເຈັດປະການ.

Verse 76

कर्मस्वेतेषु ये युक्ता भवन्त्यादेहपातनात् / दैवैस्तैः पितृभिः सार्द्धं सूक्ष्मजैः सोमयाजनैः

ຜູ້ທີ່ພາກພຽນໃນກຳເຫຼົ່ານີ້ຈົນກາຍແຕກດັບ ຈະໄດ້ຢູ່ຮ່ວມກັບປິຕຣທິບນັ້ນ—ຜູ້ມີກາຍລະອຽດ ແລະຜູ້ບູຊາໂສມະຍັດ.

Verse 77

स्वर्गता दिवि मोदन्ते पितृवत्त उपासते / तेषां निवापे दत्ते तु तत्कुलीनैश्च बन्धुभिः

ເມື່ອໄດ້ເຖິງສະຫວັນ ພວກເຂົາຍິນດີໃນເທວະໂລກ ແລະຖືກນະມັດສະການເຫມືອນປິຕຣ. ເມື່ອຍາດພີ່ນ້ອງຮ່ວມຕະກູນຖວາຍນິວາປະ (ປິນດະທານ) ໃຫ້ເຂົາ.

Verse 78

मासश्राद्धभुजस्तृप्तिं लभन्ते सोमलौकिकाः / एते मनुष्यपितरो मासश्राद्धभुजस्तु ये

ຜູ້ຢູ່ໃນໂສມໂລກຜູ້ຮັບປະທານອາຫານສຣາດທ໌ປະຈໍາເດືອນ ຍ່ອມໄດ້ຄວາມອິ່ມເອີມ. ຜູ້ທີ່ເປັນຜູ້ຮັບສຣາດທ໌ປະຈໍາເດືອນນັ້ນ ເອີ້ນວ່າປິຕຣະແຫ່ງມະນຸດ.

Verse 79

तेभ्यो ऽपरे तु ये ऽप्यन्ये संकीर्णाः कर्मयोनिषु / भ्रष्टाश्चाश्रमधर्मेभ्यः स्वधास्वाहाविवर्जिताः

ສ່ວນຜູ້ອື່ນທີ່ແຕກຕ່າງ ຜູ້ປະປົນຢູ່ໃນກໍາເນີດຕາມກຳ ຍ່ອມຫຼຸດຈາກທຳແຫ່ງອາສຣົມ ແລະຂາດຄໍາຖວາຍ ‘ສະວະທາ’ ແລະ ‘ສະວາຫາ’.

Verse 80

भिन्नदेहा दुरात्मानः प्रेतभूता यमक्षये / स्वकर्माण्य नुशोचन्तो यातनास्थानमागताः

ຜູ້ມີໃຈຊົ່ວເຫຼົ່ານັ້ນ ແຍກອອກຈາກກາຍ ກາຍເປັນເປຣດໃນແດນພຣະຍົມ; ຄິດເສົ້າຕໍ່ກຳຂອງຕົນ ແລ້ວໄປຮອດສະຖານທີ່ທໍລະມານ.

Verse 81

दीर्घायुषो ऽतिशुष्काश्च श्मश्रुलाश्च विवाससः / क्षुत्पिपासापरीताश्च विद्रवन्तस्ततस्ततः

ພວກເຂົາມີອາຍຸຍືນ ແຕ່ຜອມແຫ້ງຫນັກ ມີໜວດເຄົາ ໄຮ້ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ; ຖືກຄວາມຫິວແລະຄວາມຫຍອດຄອບງໍາ ແລ້ວວິ່ງວຸ່ນໄປມາ.

Verse 82

सरित्सरस्तडागानि वापीश्चाप्युपलिप्सवः / परान्नानि च लिप्संतः काल्यमानास्ततस्ततः

ພວກເຂົາປາຖະໜາຈະໄດ້ເຖິງແມ່ນ້ໍາ ທະເລສາບ ໜອງ ແລະບໍ່ນ້ໍາ; ຢາກໄດ້ອາຫານຂອງຄົນອື່ນ ຈຶ່ງຖືກໄລ່ຕະເວັນໄປມາ.

Verse 83

स्थानेषु पात्यमानाश्च यातनाश्च पुनः पुनः / शाल्मले वैतरण्यां च कुंभीपाके तथैव च

ພວກເຂົາຖືກຜັກຕົກລົງໃນສະຖານທີ່ຕ່າງໆ ຊ້ຳໆ ແລະຮັບທຸກທໍລະມານ—ໃນນະລົກ Śālmali, Vaitaraṇī ແລະ Kuṃbhīpāka ດ້ວຍ।

Verse 84

करंभवालुकायां च असिपत्रवने तथा / शिला संपेषणे चैव पात्यमानाः स्वकर्मभिः

ໃນ Karaṃbha-vālukā, Asipatravana ແລະ Śilā-saṃpeṣaṇa ພວກເຂົາກໍຖືກຜັກຕົກລົງໂດຍຜົນກຳຂອງຕົນເອງ।

Verse 85

तत्रस्थानां हि तेषां वै दुः खितानामनाशिनाम् / तेषां लोकान्तरस्थानां बान्धवैर्नाम गोत्रतः

ຜູ້ຢູ່ທີ່ນັ້ນແມ່ນທຸກທໍລະມານແຕ່ບໍ່ສູນສິ້ນ; ຍາດພີ່ນ້ອງລະລຶກຜູ້ຢູ່ຕ່າງໂລກດ້ວຍຊື່ແລະໂຄດຣາ।

Verse 86

भूमावसव्यं दर्भेषु दत्ताः पिण्डास्त्रयस्तु वै / यान्ति तास्तर्पयन्ते च प्रेतस्थानेष्वधिष्ठितान्

ປິນດະສາມກ້ອນທີ່ຖວາຍໃສ່ຫຍ້າດັຣພະເທິງພື້ນດິນ ໂດຍອະປະສັວຍະ ຈະໄປຮອດຜູ້ສະຖິດໃນຖານະເປຣຕະ ແລະເຮັດໃຫ້ພວກເຂົາອິ່ມໃຈ (ຕັຣປະນະ)

Verse 87

अप्राप्ता यातनास्थानं प्रभ्रष्टा य च पञ्चधा / पश्चाद्ये स्थावरान्ते वै जाता नीचैः स्वकर्मभिः

ຜູ້ທີ່ຍັງບໍ່ທັນໄປຮອດສະຖານທີ່ທໍລະມານ ຈະຕົກຕ່ຳເປັນຫ້າປະການ; ຕໍ່ມາດ້ວຍກຳອັນຕ່ຳ ຈຶ່ງເກີດໄປຮອດຍົນີສະຖາວະຣະ (ສິ່ງບໍ່ເຄື່ອນ)

Verse 88

नानारूपासु जायन्ते तिर्यग्योनिष्वयोनिषु / यदाहारा भवन्त्येते तासु तास्विह योनिषु

ສັດທັງຫຼາຍເກີດໃນຮູບຫຼາຍປະການ ໃນກຳເນີດສັດເດຍຣະຈານ ແລະກຳເນີດອື່ນໆ. ໃນກຳເນີດໃດມີອາຫານແນວໃດ ພວກເຂົາກໍເປັນຜູ້ກິນອາຫານແນວນັ້ນໃນກຳເນີດນັ້ນໆ.

Verse 89

तस्मिंस्तस्मिंस्तदाहारे श्राद्धं दत्तं प्रतिष्ठते / काले न्यायागतं पात्रे विधिना प्रतिपादितम्

ສຣາດທະທີ່ຖວາຍໄວ້ຍ່ອມຕັ້ງມັ່ນເປັນຜົນໃນອາຫານນັ້ນໆ ເມື່ອຖວາຍຕາມພິທີ ໃນການອັນຄວນ ແກ່ຜູ້ຮັບທີ່ສົມຄວນຕາມທຳ.

Verse 90

प्राप्नोत्यन्नं यथादत्तं जन्तुर्यत्रावतिष्ठते / यथा गोषु प्रनष्टामु वत्सो विन्दति मातरम्

ສັດຢູ່ທີ່ໃດ ກໍໄດ້ຮັບອາຫານທີ່ຖວາຍໄວ້ຕາມນັ້ນທີ່ນັ້ນ; ເຫມືອນລູກງົວທີ່ຫາຍໃນຝູງງົວ ກໍຍັງພົບແມ່ຂອງຕົນໄດ້

Verse 91

तथा श्राद्धेषु दत्तान्नं मन्त्रः प्रापयते पितॄन् / एवं ह्यविफलं श्राद्धं श्रद्धादत्तं तु मन्त्रतः

ດັ່ງນັ້ນ ອາຫານທີ່ຖວາຍໃນສຣາດທະ ມົນຕຣາຍ່ອມນຳສົ່ງເຖິງປິຕຣິ. ດັ່ງນັ້ນ ສຣາດທະທີ່ຖວາຍດ້ວຍສັດທາ ແລະດ້ວຍມົນຕຣາ ຈຶ່ງບໍ່ເປັນໄຮ້ຜົນ

Verse 92

तत्तत्कुमारः प्रोवाच पश्यन्दिव्येन चक्षुषा / गतागतज्ञः प्रेतानां प्राप्तिं श्राद्धस्य तैः सह

ກຸມານຜູ້ນັ້ນໄດ້ກ່າວ ໃນຂະນະທີ່ເບິ່ງດ້ວຍທິບພະຈັກສຸ. ລາວຮູ້ການໄປມາຂອງເປຣຕາ ແລະຮູ້ການທີ່ສຣາດທະໄປເຖິງພວກເຂົາພ້ອມກັນ

Verse 93

बाह्लीकाश्चोष्मपाश्चैव दिवाकीर्त्याश्च ते स्मृताः / कृष्णपक्षस्त्वहस्तेषां शुक्लः स्वप्नाय शर्वरी

ພວກເຂົາຖືກຈື່ຈຳວ່າ ບາຫລີກ, ອຸສະມະປະ ແລະ ດິວາກີຣຕະຍະ. ສຳລັບພວກເຂົາ ກາງວັນແມ່ນກຣິສນະປັກ, ກາງຄືນແມ່ນສຸກລະປັກ ເພື່ອຄວາມຝັນ.

Verse 94

इत्येते पितरो देवा देवाश्च पितरश्च वै / ऋत्वर्तवार्द्धमासास्तु अन्योन्यं पितरः स्मृताः

ດັ່ງນີ້ ປິຕຣະເປັນເທວະ ແລະ ເທວະກໍເປັນປິຕຣະແທ້. ລະດູ (ṛtu), ວົງຈອນລະດູ (artava) ແລະ ຄຶ່ງເດືອນ (arddhamāsa) ຖືກລະລຶກວ່າເປັນປິຕຣະຕໍ່ກັນ.

Verse 95

इत्येत पितरो देवा मनुष्यपितरश्च ये / प्रीतेषु तेषु प्रीयन्ते श्राद्धयुक्तेषु कर्मसु

ດັ່ງນີ້ ປິຕຣະ-ເທວະ ແລະ ປິຕຣະຂອງມະນຸດ—ເມື່ອທ່ານພໍໃຈ ທ່ານຍ່ອມຍິນດີໃນກຳທີ່ປະກອບດ້ວຍ Śrāddha.

Verse 96

इत्येष विचयः प्रोक्तः पितॄणां सोमपायिनाम् / एवं पितृसतत्त्वं हि पुराणे निश्चयं गतम्

ນີ້ແມ່ນການຈຳແນກກ່ຽວກັບປິຕຣະຜູ້ດື່ມໂສມ. ດັ່ງນັ້ນ ສະພາວະແທ້ຂອງປິຕຣະ ໄດ້ຖືກກຳນົດແນ່ນອນໃນປຸຣານະ.

Verse 97

इत्यर्कपितृसोमानामैलस्य च समागमः / सुधामृतस्य च प्राप्तिः पितॄणां चैव तर्प्पणम्

ດັ່ງນີ້ ມີການພົບກັນຂອງ ອາຣກະ (Arka), ປິຕຣະ ແລະ ໂສມ, ພ້ອມທັງການພົບຂອງ ໄອລະ (Purūravas). ຍັງມີການໄດ້ຮັບ ສຸທາ-ອະມຣິຕ ແລະການເຮັດ ຕັຣປະນະ ແດ່ປິຕຣະ.

Verse 98

पूर्णा मावास्ययोः कालो यातनास्थानमेव च / समासात्कीर्तितस्तुभ्यमेष सर्गः मनातनः

ເວລາແຫ່ງວັນເຕັມດວງແລະວັນອະມາວັດສະຍາ ພ້ອມທັງສະຖານທີ່ແຫ່ງການທໍລະມານ—ຂ້າໄດ້ກ່າວໃຫ້ເຈົ້າຟັງໂດຍຫຍໍ້ແລ້ວ; ສັກນີ້ເປັນອະນາທິ ແລະໂບຮານ

Verse 99

वैश्वरूप्यं तु सर्गस्य कथितं ह्येकदैशिकम् / न शक्यं परिसंख्यातुं श्रद्धेयं भूतिमिच्छता

ຄວາມເປັນສາກົນຂອງສັກນີ້ ຂ້າໄດ້ກ່າວໄວ້ແຕ່ພຽງສ່ວນໜຶ່ງ; ບໍ່ອາດນັບໃຫ້ຄົບໄດ້. ຜູ້ປາຖະໜາຄວາມຈະເລີນພຶງຮັບໄວ້ດ້ວຍສັດທາ

Verse 100

स्वायंभुवस्य हि ह्येष सर्गः क्रान्तो मया तु वै / विस्तरेणानुपूर्व्या च भूयः किं वर्णयाम्यहम्

ສັກຂອງສະວາຍັມພູວະມະນຸ ນີ້ ຂ້າໄດ້ກ່າວຜ່ານແລ້ວ. ຈະຂະຫຍາຍແລະຈັດລຳດັບອີກ ຂ້າຈະພັນລະນາຫຍັງເພີ່ມ?