Adhyaya 81
Sudāmā Brāhmaṇa Receives Kṛṣṇa’s Mercy (The Gift of Flat Rice)
ສືບຕໍ່ເຫດການຂອງສຸດາມາ ພຣາຫມັນຜູ້ທຸກຍາກ ຜູ້ເປັນໝູ່ເກົ່າ ທີ່ໄດ້ເຂົ້າເຖິງດວາຣະກາ ແລະໄດ້ຮັບການຕ້ອນຮັບຢ່າງມີເກຍດ. ບົດນີ້ເນັ້ນຄວາມເມດຕາຂອງພຣະກຣິດສະນະຜູ້ອ່ານໃຈ ແລະຫຼັກທຳຂອງການຖວາຍດ້ວຍພັກຕິ. ພຣະອົງຢອກຖາມວ່າ ສຸດາມານຳຂອງຂວັນຫຍັງມາ ແລະສອນວ່າ ພຣະອົງຮັບແມ່ນແຕ່ໃບໄມ້ ດອກໄມ້ ໝາກໄມ້ ຫຼືນ້ຳ ຖ້າຖວາຍດ້ວຍຄວາມຮັກ; ແຕ່ຄວາມຫຼູຫລາທີ່ບໍ່ມີພັກຕິບໍ່ອາດເຮັດໃຫ້ພຣະອົງພໍໃຈ. ສຸດາມາອາຍ ແຕ່ພຣະກຣິດສະນະເອົາຜ້າຜູກຫໍ່ເຂົ້າຄົວ (flat rice) ມາຊິມ ແລະກ່າວວ່າ ມັນເຮັດໃຫ້ຈັກກະວານອິ່ມເຕັມ. ຣຸກມິນີຫ້າມໄວ້ ຊີ້ວ່າ ພຽງກຳມືດຽວກໍພໍຈະປະທານຄວາມຮັ່ງມີອັນຫາຂອບເຂດບໍ່ໄດ້. ສຸດາມາກັບບ້ານເຫມືອນມືເປົ່າ ແຕ່ໃຈເຕັມ; ລະລຶກຄວາມຖ່ອມຕົນຂອງພຣະອົງ ແລະກັງວົນວ່າຊັບສິນຈະເຮັດໃຫ້ລືມພຣະເຈົ້າ. ເມື່ອຮອດ ກະຕ່ອມຂອງລາວກາຍເປັນຄວາມຫຼູຫລາດັ່ງສະຫວັນ—ພອນທີ່ບໍ່ໄດ້ຂໍ. ລາວເຫັນວ່າເປັນສາຍຕາເມດຕາຂອງພຣະກຣິດສະນະ ແລະຕັ້ງໃຈຢູ່ໃຫ້ພົ້ນຈາກຄວາມໂລບ ໃຊ້ຊີວິດໂດຍບໍ່ຍຶດຕິດ ເພື່ອມຸ່ງສູ່ວິຣາກຍະ. ທ້າຍບົດກ່າວວ່າ ພຣະເຈົ້າຜູ້ບໍ່ອາດຊະນະໄດ້ ກັບຖືກຊະນະໂດຍຜູ້ຮັບໃຊ້; ການຟັງເລື່ອງນີ້ປຸກຄວາມຮັກ ແລະປົດຈາກພັນທະກຳ.
Shlokas
Verse 1
श्रीशुक उवाच स इत्थं द्विजमुख्येन सह सङ्कथयन् हरि: । सर्वभूतमनोऽभिज्ञ: स्मयमान उवाच तम् ॥ १ ॥ ब्रह्मण्यो ब्राह्मणं कृष्णो भगवान् प्रहसन् प्रियम् । प्रेम्णा निरीक्षणेनैव प्रेक्षन् खलु सतां गति: ॥ २ ॥
ສີຣີຊຸກເທວະກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະຫຣິສົນທະນາກັບພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດເຊັ່ນນັ້ນ ພຣະອົງຜູ້ຮູ້ໃຈສັດທັງປວງກໍຍິ້ມແລະຕັດກັບເຂົາ. ພຣະກຣິຊນາ ພະພະວານ ຜູ້ອຸປະຖຳພຣາຫມັນ—ເປັນຈຸດໝາຍສູງສຸດຂອງສາທຸ—ຫົວເບົາໆ ແລະມອງສຸທາມາພຣາຫມັນຜູ້ເປັນມິດອັນຮັກດ້ວຍສາຍຕາເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຮັກ ແລ້ວຕັດຖ້ອຍຄຳອັນໄພເພາະ.
Verse 2
श्रीशुक उवाच स इत्थं द्विजमुख्येन सह सङ्कथयन् हरि: । सर्वभूतमनोऽभिज्ञ: स्मयमान उवाच तम् ॥ १ ॥ ब्रह्मण्यो ब्राह्मणं कृष्णो भगवान् प्रहसन् प्रियम् । प्रेम्णा निरीक्षणेनैव प्रेक्षन् खलु सतां गति: ॥ २ ॥
ສີຣີຊຸກເທວະກ່າວວ່າ: ເມື່ອພຣະຫຣິສົນທະນາກັບພຣາຫມັນຜູ້ປະເສີດເຊັ່ນນັ້ນ ພຣະອົງຜູ້ຮູ້ໃຈສັດທັງປວງກໍຍິ້ມແລະຕັດກັບເຂົາ. ພຣະກຣິຊນາ ພະພະວານ ຜູ້ອຸປະຖຳພຣາຫມັນ—ເປັນຈຸດໝາຍສູງສຸດຂອງສາທຸ—ຫົວເບົາໆ ແລະມອງສຸທາມາພຣາຫມັນຜູ້ເປັນມິດອັນຮັກດ້ວຍສາຍຕາເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມຮັກ ແລ້ວຕັດຖ້ອຍຄຳອັນໄພເພາະ.
Verse 3
श्रीभगवानुवाच किमुपायनमानीतं ब्रह्मन् मे भवता गृहात् । अण्वप्युपाहृतं भक्तै: प्रेम्णा भूर्येव मे भवेत् । भूर्यप्यभक्तोपहृतं न मे तोषाय कल्पते ॥ ३ ॥
ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າຕັດວ່າ: “ໂອ ພຣາຫມັນ, ເຈົ້ານຳຂອງຖວາຍຫຍັງຈາກເຮືອນມາໃຫ້ເຮົາ? ແມ່ນແຕ່ນ້ອຍນິດທີ່ພວກພັກຕະຖວາຍດ້ວຍຄວາມຮັກບໍລິສຸດ ເຮົາກໍເຫັນວ່າຍິ່ງໃຫຍ່; ແຕ່ຂອງຖວາຍຫຼາຍຈາກຜູ້ບໍ່ມີພັກຕິ ບໍ່ເຮັດໃຫ້ເຮົາພໍໃຈ”
Verse 4
पत्रं पुष्पं फलं तोयं यो मे भक्त्या प्रयच्छति । तदहं भक्त्युपहृतमश्नामि प्रयतात्मन: ॥ ४ ॥
ຜູ້ໃດຖວາຍໃຫ້ເຮົາດ້ວຍພັກຕິ ໃບໄມ້, ດອກໄມ້, ໝາກໄມ້ ຫຼື ນ້ຳ ເຮົາຍ່ອມຮັບຂອງຖວາຍນັ້ນຈາກຜູ້ມີໃຈບໍລິສຸດ।
Verse 5
इत्युक्तोऽपि द्वियस्तस्मै व्रीडित: पतये श्रिय: । पृथुकप्रसृतिं राजन् न प्रायच्छदवाङ्मुख: ॥ ५ ॥
ແມ່ນແຕ່ຖືກກ່າວແບບນັ້ນແລ້ວ, ໂອ ພຣະຣາຊາ, ພຣາຫມັນນັ້ນກໍຍັງອາຍ ຈົນບໍ່ກ້າຖວາຍເຂົ້າແຜ່ນກຳມືໜຶ່ງແດ່ພຣະສະຫວາມີແຫ່ງພຣະສຣີ; ລາວໄດ້ແຕ່ກົ້ມໜ້າຢູ່।
Verse 6
सर्वभूतात्मदृक् साक्षात् तस्यागमनकारणम् । विज्ञायाचिन्तयन्नायं श्रीकामो माभजत्पुरा ॥ ६ ॥ पत्न्या: पतिव्रतायास्तु सखा प्रियचिकीर्षया । प्राप्तो मामस्य दास्यामि सम्पदोऽमर्त्यदुर्लभा: ॥ ७ ॥
ພຣະກຣິດສະນະ ຜູ້ເປັນພະຍານໂດຍກົງໃນໃຈຂອງສັດທັງປວງ ຊົງຮູ້ເຫດແຫ່ງການມາຂອງສຸດາມາ ແລະຊົງຄິດວ່າ “ມິດຂອງເຮົານີ້ໃນອະດີດບໍ່ເຄີຍບູຊາເຮົາເພາະຢາກໄດ້ຄວາມຮັ່ງມີ; ບັດນີ້ເຂົາມາເພື່ອໃຫ້ພັນລະຍາຜູ້ສັດຊື່ແລະມີພັກຕິພໍໃຈ. ເຮົາຈະໃຫ້ຊັບສົມບັດທີ່ແມ່ນແຕ່ເທວະອະມະຕະກໍຍາກຈະໄດ້”
Verse 7
सर्वभूतात्मदृक् साक्षात् तस्यागमनकारणम् । विज्ञायाचिन्तयन्नायं श्रीकामो माभजत्पुरा ॥ ६ ॥ पत्न्या: पतिव्रतायास्तु सखा प्रियचिकीर्षया । प्राप्तो मामस्य दास्यामि सम्पदोऽमर्त्यदुर्लभा: ॥ ७ ॥
ພຣະກຣິດສະນະ ຜູ້ເປັນພະຍານໂດຍກົງໃນໃຈຂອງສັດທັງປວງ ຊົງຮູ້ເຫດແຫ່ງການມາຂອງສຸດາມາ ແລະຊົງຄິດວ່າ “ມິດຂອງເຮົານີ້ໃນອະດີດບໍ່ເຄີຍບູຊາເຮົາເພາະຢາກໄດ້ຄວາມຮັ່ງມີ; ບັດນີ້ເຂົາມາເພື່ອໃຫ້ພັນລະຍາຜູ້ສັດຊື່ແລະມີພັກຕິພໍໃຈ. ເຮົາຈະໃຫ້ຊັບສົມບັດທີ່ແມ່ນແຕ່ເທວະອະມະຕະກໍຍາກຈະໄດ້”
Verse 8
इत्थं विचिन्त्य वसनाच्चीरबद्धान्द्विजन्मन: । स्वयं जहार किमिदमिति पृथुकतण्डुलान् ॥ ८ ॥
ເມື່ອຄິດດັ່ງນັ້ນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ຊັກເອົາເມັດເຂົ້າແຜ່ນ (poha) ທີ່ມັດໄວ້ໃນຜ້າເກົ່າຂອງພຣາຫມັນ ແລ້ວຕັດວ່າ “ນີ້ແມ່ນຫຍັງ?”
Verse 9
नन्वेतदुपनीतं मे परमप्रीणनं सखे । तर्पयन्त्यङ्ग मां विश्वमेते पृथुकतण्डुला: ॥ ९ ॥
ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າຕັດວ່າ “ເພື່ອນເອີຍ ເຈົ້ານຳສິ່ງນີ້ມາໃຫ້ເຮົາບໍ? ມັນເຮັດໃຫ້ເຮົາປິຕິຢ່າງຍິ່ງ ແທ້ຈິງເມັດ poha ນ້ອຍໆນີ້ຈະທຳໃຫ້ບໍ່ແຕ່ເຮົາ ແຕ່ທັງຈັກກະວານອິ່ມເອມ”
Verse 10
इति मुष्टिं सकृज्जग्ध्वा द्वितीयां जग्धुमाददे । तावच्छ्रीर्जगृहे हस्तं तत्परा परमेष्ठिन: ॥ १० ॥
ເມື່ອຕັດດັ່ງນັ້ນ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າໄດ້ສະເວຍ poha ໜຶ່ງກຳມື ແລະກຳລັງຈະສະເວຍກຳມືທີສອງ ໃນຂະນະນັ້ນ ພຣະນາງຣຸກມິນີຜູ້ອຸທິດຕົນໄດ້ຈັບພຣະຫັດຂອງພຣະອົງໄວ້
Verse 11
एतावतालं विश्वात्मन् सर्वसम्पत्समृद्धये । अस्मिन्लोकेऽथवामुष्मिन् पुंसस्त्वत्तोषकारणम् ॥ ११ ॥
ພຣະນາງຣຸກມິນີກ່າວວ່າ “ໂອ ວິນຍານແຫ່ງຈັກກະວານ ເທົ່ານີ້ກໍພໍແລ້ວ ເພື່ອໃຫ້ເຂົາມີຄວາມສົມບູນດ້ວຍຊັບສິນທຸກປະການທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ ເພາະຄວາມຮຸ່ງເຮືອງຂອງຄົນຂຶ້ນກັບຄວາມພໍພຣະໄທຂອງພຣະອົງເທົ່ານັ້ນ”
Verse 12
ब्राह्मणस्तां तु रजनीमुषित्वाच्युतमन्दिरे । भुक्त्वा पीत्वा सुखं मेने आत्मानं स्वर्गतं यथा ॥ १२ ॥
ຊຸກະເທວ ໂກສະວາມີ ກ່າວຕໍ່ວ່າ ພຣາຫມັນໄດ້ພັກຄ້າງຄືນນັ້ນໃນວັງຂອງພຣະອະຈຸຕະ ເມື່ອໄດ້ກິນດື່ມຢ່າງອິ່ມເອມ ລາວຮູ້ສຶກຮາວກັບໄດ້ເຖິງໂລກວິນຍານ ດັ່ງຢູ່ໃນສະຫວັນ
Verse 13
श्वोभूते विश्वभावेन स्वसुखेनाभिवन्दित: । जगाम स्वालयं तात पथ्यनुव्रज्य नन्दित: ॥ १३ ॥
ມື້ຕໍ່ມາ ສຸດາມາໄດ້ອອກເດີນທາງກັບບ້ານ ໂດຍໄດ້ຮັບການເຄົາລົບຈາກພຣະສຣີກຣິດສະນະ ຜູ້ອຸປະຖຳຈັກກະວານແລະພໍໃຈໃນພຣະອົງ. ໂອ ພຣະຣາຊາ ລາວເດີນໄປດ້ວຍຄວາມປິຕິຢ່າງຫຼາຍ.
Verse 14
स चालब्ध्वा धनं कृष्णान्न तु याचितवान्स्वयम् । स्वगृहान् व्रीडितोऽगच्छन्महद्दर्शननिर्वृत: ॥ १४ ॥
ແມ່ນແຕ່ເບິ່ງຄືວ່າສຸດາມາບໍ່ໄດ້ຮັບຊັບສິນໃດໆຈາກພຣະສຣີກຣິດສະນະ ແຕ່ລາວກໍອາຍເກີນກວ່າຈະຂໍເອງ. ລາວຈຶ່ງກັບບ້ານ ໂດຍອິ່ມໃຈຢ່າງສົມບູນເພາະໄດ້ເຂົ້າເຝົ້າພຣະອົງ.
Verse 15
अहो ब्रह्मण्यदेवस्य दृष्टा ब्रह्मण्यता मया । यद् दरिद्रतमो लक्ष्मीमाश्लिष्टो बिभ्रतोरसि ॥ १५ ॥
ໂອ! ຂ້ອຍໄດ້ເຫັນດ້ວຍຕາຕົນເອງເຖິງຄວາມເມດຕາຕໍ່ພຣາຫມະນຂອງພຣະບຣະຫມັນຍະເທວະ. ພຣະອົງຜູ້ມີນາງລັກສະມີປະທັບໃນອຸລາ ຍັງໂອບກອດຜູ້ຂໍທານທີ່ຍາກຈົນທີ່ສຸດ.
Verse 16
क्वाहं दरिद्र: पापीयान् क्व कृष्ण: श्रीनिकेतन: । ब्रह्मबन्धुरिति स्माहं बाहुभ्यां परिरम्भित: ॥ १६ ॥
ຂ້ອຍແມ່ນໃຜ—ຄົນບາບ ຍາກຈົນ ເປັນແຕ່ “ບຣາຫມະນປອມ”; ແລ້ວພຣະກຣິດສະນະແມ່ນໃຜ—ທີ່ປະທັບແຫ່ງສຣີ ພຣະເຈົ້າສູງສຸດ! ແຕ່ພຣະອົງກໍຍັງໂອບກອດຂ້ອຍດ້ວຍພຣະກອນທັງສອງ.
Verse 17
निवासित: प्रियाजुष्टे पर्यङ्के भ्रातरो यथा । महिष्या वीजित: श्रान्तो बालव्यजनहस्तया ॥ १७ ॥
ພຣະອົງປະພຶດຕໍ່ຂ້ອຍເຫມືອນພີ່ນ້ອງ ໃຫ້ຂ້ອຍນັ່ງເທິງຕຽງຂອງພຣະມະເຫສີຜູ້ເປັນທີ່ຮັກ. ແລະເນື່ອງຈາກຂ້ອຍເມື່ອຍ ພຣະມະເຫສີໄດ້ຖືຈາມະຣະຈາກຫາງຢັກດ້ວຍພຣະຫັດເອງ ແລ້ວພັດໃຫ້ຂ້ອຍ.
Verse 18
शुश्रूषया परमया पादसंवाहनादिभि: । पूजितो देवदेवेन विप्रदेवेन देववत् ॥ १८ ॥
ແມ່ນແທ້ວ່າພຣະອົງເປັນຈອມແຫ່ງເທວະທັງປວງ ແລະເປັນຜູ້ທີ່ພຣາຫມັນບູຊາ ແຕ່ພຣະເທວເທວກໍກັບບູຊາຂ້ອຍດັ່ງເທວະ ນວດຕີນ ແລະຮັບໃຊ້ດ້ວຍຄວາມຖ່ອມຕົນ
Verse 19
स्वर्गापवर्गयो: पुंसां रसायां भुवि सम्पदाम् । सर्वासामपि सिद्धीनां मूलं तच्चरणार्चनम् ॥ १९ ॥
ຄວາມສຳເລັດ ແລະສິດທິທັງປວງທີ່ມະນຸດພົບໄດ້ໃນສະຫວັນ ໃນໂມກສະ ໃນແດນໃຕ້ດິນ ແລະໃນໂລກນີ້ ລ້ວນມີຮາກຖານຢູ່ທີ່ການອະຣະຈະນາ ແລະພັກຕິຮັບໃຊ້ພຣະບາດດອກບົວຂອງພຣະພະຄະວານ
Verse 20
अधनोऽयं धनं प्राप्य माद्यन्नुच्चैर्न मां स्मरेत् । इति कारुणिको नूनं धनं मेऽभूरि नाददात् ॥ २० ॥
ພຣະອົງຜູ້ເມດຕາຄິດວ່າ “ຖ້າຄົນທຸກຍາກນີ້ຮັ່ງມີຂຶ້ນທັນທີ ເຂົາຈະລືມເຮົາໃນຄວາມເມົາແຫ່ງຄວາມສຸກ” ຈຶ່ງບໍ່ປະທານຊັບໃຫ້ຂ້ອຍແມ່ນແຕ່ນ້ອຍ
Verse 21
इति तच्चिन्तयन्नन्त: प्राप्तो निजगृहान्तिकम् । सूर्यानलेन्दुसङ्काशैर्विमानै: सर्वतो वृतम् ॥ २१ ॥ विचित्रोपवनोद्यानै: कूजद्द्विजकुलाकुलै: । प्रोत्फुल्लकमुदाम्भोजकह्लारोत्पलवारिभि: ॥ २२ ॥ जुष्टं स्वलङ्कृतै: पुम्भि: स्त्रीभिश्च हरिणाक्षिभि: । किमिदं कस्य वा स्थानं कथं तदिदमित्यभूत् ॥ २३ ॥
ເມື່ອຄິດຢູ່ໃນໃຈດັ່ງນັ້ນ ສຸດາມາກໍມາຮອດໃກ້ເຮືອນຂອງຕົນ ແຕ່ບ່ອນນັ້ນກັບຖືກຫ້ອມລ້ອມທຸກດ້ານດ້ວຍວິມານສະຫວັນສູງຕະຫຼອດ ສ່ອງປະກາຍທັດເທົ່າຄວາມສະຫວ່າງຮວມຂອງດວງອາທິດ ໄຟ ແລະດວງຈັນ ມີລານແລະສວນງາມ ເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກຮ້ອງ ແລະສະລອງນ້ຳທີ່ປະດັບດ້ວຍດອກບົວ kumuda, ambhoja, kahlāra, utpala ບານສະພັ່ງ ຊາຍແຕ່ງກາຍງາມ ແລະຍິງຕາດຸດກວາງຢືນຄອຍຮັບໃຊ້ ສຸດາມາພິສວງວ່າ “ນີ້ແມ່ນຫຍັງ? ເປັນຂອງໃຜ? ເກີດຂຶ້ນໄດ້ແນວໃດ?”
Verse 22
इति तच्चिन्तयन्नन्त: प्राप्तो निजगृहान्तिकम् । सूर्यानलेन्दुसङ्काशैर्विमानै: सर्वतो वृतम् ॥ २१ ॥ विचित्रोपवनोद्यानै: कूजद्द्विजकुलाकुलै: । प्रोत्फुल्लकमुदाम्भोजकह्लारोत्पलवारिभि: ॥ २२ ॥ जुष्टं स्वलङ्कृतै: पुम्भि: स्त्रीभिश्च हरिणाक्षिभि: । किमिदं कस्य वा स्थानं कथं तदिदमित्यभूत् ॥ २३ ॥
ເມື່ອຄິດຢູ່ໃນໃຈດັ່ງນັ້ນ ສຸດາມາກໍມາຮອດໃກ້ເຮືອນຂອງຕົນ ແຕ່ບ່ອນນັ້ນກັບຖືກຫ້ອມລ້ອມທຸກດ້ານດ້ວຍວິມານສະຫວັນສູງຕະຫຼອດ ສ່ອງປະກາຍທັດເທົ່າຄວາມສະຫວ່າງຮວມຂອງດວງອາທິດ ໄຟ ແລະດວງຈັນ ມີລານແລະສວນງາມ ເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກຮ້ອງ ແລະສະລອງນ້ຳທີ່ປະດັບດ້ວຍດອກບົວ kumuda, ambhoja, kahlāra, utpala ບານສະພັ່ງ ຊາຍແຕ່ງກາຍງາມ ແລະຍິງຕາດຸດກວາງຢືນຄອຍຮັບໃຊ້ ສຸດາມາພິສວງວ່າ “ນີ້ແມ່ນຫຍັງ? ເປັນຂອງໃຜ? ເກີດຂຶ້ນໄດ້ແນວໃດ?”
Verse 23
इति तच्चिन्तयन्नन्त: प्राप्तो निजगृहान्तिकम् । सूर्यानलेन्दुसङ्काशैर्विमानै: सर्वतो वृतम् ॥ २१ ॥ विचित्रोपवनोद्यानै: कूजद्द्विजकुलाकुलै: । प्रोत्फुल्लकमुदाम्भोजकह्लारोत्पलवारिभि: ॥ २२ ॥ जुष्टं स्वलङ्कृतै: पुम्भि: स्त्रीभिश्च हरिणाक्षिभि: । किमिदं कस्य वा स्थानं कथं तदिदमित्यभूत् ॥ २३ ॥
ເມື່ອສຸດາມາຄິດພິຈາລະນາຢູ່ໃນໃຈຢ່າງນັ້ນ ລາວກໍມາຮອດບ່ອນທີ່ເຄີຍເປັນເຮືອນຂອງຕົນ. ແຕ່ບັດນີ້ບ່ອນນັ້ນຖືກລ້ອມຮອບດ້ວຍພະລາຊວັງແລະວິມານທິບສູງຕະຫຼອດ ສ່ອງປະກາຍດຸດດັ່ງແສງຮວມຂອງຕາເວັນ ໄຟ ແລະຈັນ. ມີສວນແລະອຸທະຍານງາມ ມີນົກຮ້ອງຈອກແຈກ ແລະສະນ້ຳທີ່ມີດອກບົວກຸມຸດ ອຳໂພຊະ ກະຫລາຣະ ແລະອຸດປະລະບານ. ຊາຍແຕ່ງກາຍງາມ ແລະຍິງຕາດຸດກວາງຢືນຮັບໃຊ້. ສຸດາມາປະຫລາດໃຈວ່າ “ນີ້ແມ່ນຫຍັງ? ຂອງໃຜ? ເປັນໄປໄດ້ແນວໃດ?”
Verse 24
एवं मीमांसमानं तं नरा नार्योऽमरप्रभा: । प्रत्यगृह्णन् महाभागं गीतवाद्येन भूयसा ॥ २४ ॥
ໃນຂະນະທີ່ລາວຍັງຄິດພິຈາລະນາຢູ່ ຊາຍງາມແລະນາງຮັບໃຊ້ຜູ້ສ່ອງປະກາຍດຸດເທວະດາ ໄດ້ອອກມາຕ້ອນຮັບນາຍຜູ້ມີບຸນຍິ່ງ ດ້ວຍສຽງຮ້ອງເພງແລະດົນຕີອັນຄຶກຄື້ນ
Verse 25
पतिमागतमाकर्ण्य पत्न्युद्धर्षातिसम्भ्रमा । निश्चक्राम गृहात्तूर्णं रूपिणी श्रीरिवालयात् ॥ २५ ॥
ເມື່ອນາງໄດ້ຍິນວ່າສາມີມາຮອດ ພັນລະຍາຂອງພຣາຫມັນກໍຮີບອອກຈາກເຮືອນດ້ວຍຄວາມຍິນດີຕື່ນເຕັ້ນ ດຸດດັ່ງພຣະສຣີເທວີ ເທວີແຫ່ງໂຊກລາບ ອອກຈາກວິມານທິບຂອງນາງ
Verse 26
पतिव्रता पतिं दृष्ट्वा प्रेमोत्कण्ठाश्रुलोचना । मीलिताक्ष्यनमद्बुद्ध्या मनसा परिषस्वजे ॥ २६ ॥
ນາງຜູ້ຮັກສາພຣະສັດຕິຕໍ່ສາມີ ເມື່ອເຫັນສາມີ ນ້ຳຕາແຫ່ງຄວາມຮັກແລະຄວາມຄິດຮອດເຕັມຕາ ນາງຫຼັບຕາແລ້ວກ້ົມລົງດ້ວຍໃຈນອບນ້ອມ ແລະໃນໃຈນາງໄດ້ກອດລາວໄວ້
Verse 27
पत्नीं वीक्ष्य विस्फुरन्तीं देवीं वैमानिकीमिव । दासीनां निष्ककण्ठीनां मध्ये भान्तीं स विस्मित: ॥ २७ ॥
ສຸດາມາຕົກໃຈເມື່ອເຫັນພັນລະຍາ ນາງສ່ອງປະກາຍຢູ່ກາງນາງຮັບໃຊ້ທີ່ສວມສາຍຄໍອັນປະດັບດ້ວຍເພັດພອຍ ດຸດດັ່ງເທວີຢູ່ໃນວິມານທິບ
Verse 28
प्रीत: स्वयं तया युक्त: प्रविष्टो निजमन्दिरम् । मणिस्तम्भशतोपेतं महेन्द्रभवनं यथा ॥ २८ ॥
ດ້ວຍຄວາມປິຕິ ລາວພາພັນລະຍາເຂົ້າໄປໃນເຮືອນຂອງຕົນ; ມີເສົາປະດັບແກ້ວມະນີນັບຮ້ອຍ ດຸດວິມານພຣະມະເຫນທຣາ।
Verse 29
पय:फेननिभा: शय्या दान्ता रुक्मपरिच्छदा: । पर्यङ्का हेमदण्डानि चामरव्यजनानि च ॥ २९ ॥ आसनानि च हैमानि मृदूपस्तरणानि च । मुक्तादामविलम्बीनि वितानानि द्युमन्ति च ॥ ३० ॥ स्वच्छस्फटिककुड्येषु महामारकतेषु च । रत्नदीपान् भ्राजमानान् ललनारत्नसंयुता: ॥ ३१ ॥ विलोक्य ब्राह्मणस्तत्र समृद्धी: सर्वसम्पदाम् । तर्कयामास निर्व्यग्र: स्वसमृद्धिमहैतुकीम् ॥ ३२ ॥
ໃນເຮືອນຂອງສຸດາມາ ມີຕຽງຂາວນຸ່ມດຸດຟອງນ້ຳນົມ; ຕຽງງາຊ້າງປະດັບຄຳ; ມີຕັ່ງຂາຄຳ ແລະພັດຈາມະຣາແບບຫຼວງ। ເຫັນຄວາມຮັ່ງມີຫຼາຍປະການນັ້ນ ພຣາຫມະນ໌ກໍຄິດພິຈາລະນາຢ່າງສະຫງົບເຖິງຄວາມສົມບູນທີ່ມາໂດຍບໍ່ຄາດຝັນ।
Verse 30
पय:फेननिभा: शय्या दान्ता रुक्मपरिच्छदा: । पर्यङ्का हेमदण्डानि चामरव्यजनानि च ॥ २९ ॥ आसनानि च हैमानि मृदूपस्तरणानि च । मुक्तादामविलम्बीनि वितानानि द्युमन्ति च ॥ ३० ॥ स्वच्छस्फटिककुड्येषु महामारकतेषु च । रत्नदीपान् भ्राजमानान् ललनारत्नसंयुता: ॥ ३१ ॥ विलोक्य ब्राह्मणस्तत्र समृद्धी: सर्वसम्पदाम् । तर्कयामास निर्व्यग्र: स्वसमृद्धिमहैतुकीम् ॥ ३२ ॥
ມີອາສນະຄຳ ຜ້າປູນຸ່ມໆ ແລະວິຕານສ່ອງປະກາຍທີ່ຫ້ອຍດ້ວຍສາຍໄຂ່ມຸກ। ເຫັນແລ້ວ ພຣາຫມະນ໌ກໍຄິດຢ່າງສະຫງົບເຖິງຄວາມຮັ່ງມີທີ່ບໍ່ຄາດຝັນ।
Verse 31
पय:फेननिभा: शय्या दान्ता रुक्मपरिच्छदा: । पर्यङ्का हेमदण्डानि चामरव्यजनानि च ॥ २९ ॥ आसनानि च हैमानि मृदूपस्तरणानि च । मुक्तादामविलम्बीनि वितानानि द्युमन्ति च ॥ ३० ॥ स्वच्छस्फटिककुड्येषु महामारकतेषु च । रत्नदीपान् भ्राजमानान् ललनारत्नसंयुता: ॥ ३१ ॥ विलोक्य ब्राह्मणस्तत्र समृद्धी: सर्वसम्पदाम् । तर्कयामास निर्व्यग्र: स्वसमृद्धिमहैतुकीम् ॥ ३२ ॥
ຕາມຝາແກ້ວຜົນຶກໃສທີ່ຝັງມະຣະກົດໃຫຍ່ ມີໂຄມໄຟອັນປະດັບດ້ວຍແກ້ວມະນີສ່ອງປະກາຍ; ສະຕຣີທັງຫຼາຍກໍປະດັບດ້ວຍອາພອນຮັດຕະນາ। ເຫັນແລ້ວ ພຣາຫມະນ໌ກໍຄິດຢ່າງສະຫງົບເຖິງຄວາມຮັ່ງມີຂອງຕົນ।
Verse 32
पय:फेननिभा: शय्या दान्ता रुक्मपरिच्छदा: । पर्यङ्का हेमदण्डानि चामरव्यजनानि च ॥ २९ ॥ आसनानि च हैमानि मृदूपस्तरणानि च । मुक्तादामविलम्बीनि वितानानि द्युमन्ति च ॥ ३० ॥ स्वच्छस्फटिककुड्येषु महामारकतेषु च । रत्नदीपान् भ्राजमानान् ललनारत्नसंयुता: ॥ ३१ ॥ विलोक्य ब्राह्मणस्तत्र समृद्धी: सर्वसम्पदाम् । तर्कयामास निर्व्यग्र: स्वसमृद्धिमहैतुकीम् ॥ ३२ ॥
ເມື່ອເຫັນຄວາມສົມບູນແຫ່ງຊັບສິນທຸກປະການ ພຣາຫມະນ໌ກໍບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ ຄິດວ່າ “ຄວາມຮັ່ງມີທີ່ບໍ່ມີເຫດນີ້ມາຈາກໃສ? ແນ່ນອນແມ່ນພຣະກະຣຸນາ-ປຣະສາດຂອງພຣະພະຄະວານ”
Verse 33
नूनं बतैतन्मम दुर्भगस्य शश्वद्दरिद्रस्य समृद्धिहेतु: । महाविभूतेरवलोकतोऽन्यो नैवोपपद्येत यदूत्तमस्य ॥ ३३ ॥
ສຸດາມາຄິດວ່າ—ຂ້ອຍຍາກຈົນ ແລະ ອັບໂຊກມາຕະຫຼອດ. ຄົນອັບໂຊກເຊັ່ນຂ້ອຍຈະຮັ່ງມີຂຶ້ນທັນທີ ຍ່ອມເປັນໄປໄດ້ກໍ່ແຕ່ເພາະພຣະສີກຣິດສະນະ ຜູ້ເປັນປະມຸກແຫ່ງຍະດຸ ແລະ ມີຄວາມຮັ່ງມີສູງສຸດ ໄດ້ທອດພຣະເນດດ້ວຍເມດຕາມາຫາຂ້ອຍ; ນອກນັ້ນບໍ່ສົມເຫດຜົນ.
Verse 34
नन्वब्रुवाणो दिशते समक्षं याचिष्णवे भूर्यपि भूरिभोज: । पर्जन्यवत्तत् स्वयमीक्षमाणो दाशार्हकाणामृषभ: सखा मे ॥ ३४ ॥
ສະຫາຍຂອງຂ້ອຍ ພຣະສີກຣິດສະນະ—ຜູ້ສູງສຸດໃນຫມູ່ດາຊາຣຫະ ແລະ ຜູ້ເສວຍຊັບສົມບັດບໍ່ມີຂອບເຂດ—ໄດ້ຮູ້ເຈດນາລັບໆຂອງຂ້ອຍທີ່ຈະຂໍ. ແມ່ນຂ້ອຍຢືນຢູ່ຕໍ່ໜ້າ ພຣະອົງກໍບໍ່ກ່າວຖຶງ; ແຕ່ພຣະອົງກັບປະທານຊັບອັນອຸດົມໃຫ້ໂດຍພຣະອົງເອງ ດຸດເມກຝົນຜູ້ເມດຕາ.
Verse 35
किञ्चित्करोत्युर्वपि यत् स्वदत्तं सुहृत्कृतं फल्ग्वपि भूरिकारी । मयोपनीतं पृथुकैकमुष्टिं प्रत्यग्रहीत् प्रीतियुतो महात्मा ॥ ३५ ॥
ພຣະເຈົ້າຖືວ່າແມ່ນແຕ່ພອນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງພຣະອົງກໍເປັນເລື່ອງນ້ອຍ, ແຕ່ພຣະອົງກັບຍົກຍ້ອງແມ່ນແຕ່ການຮັບໃຊ້ນ້ອຍໆຂອງຜູ້ພັກຕາຜູ້ຫວັງດີໃຫ້ໃຫຍ່ຫຼາຍ. ດັ່ງນັ້ນ ພຣະປະຣະມາຕະມັນ ໄດ້ຮັບດ້ວຍຄວາມປິຕິ ຂ້າວແຜ່ນບາງໆໜຶ່ງກຳມືທີ່ຂ້ອຍນຳມາ.
Verse 36
तस्यैव मे सौहृदसख्यमैत्री दास्यं पुनर्जन्मनि जन्मनि स्यात् । महानुभावेन गुणालयेन विषज्जतस्तत्पुरुषप्रसङ्ग: ॥ ३६ ॥
ພຣະອົງເປັນຜູ້ເມດຕາກະລຸນາສູງສຸດ ແລະ ເປັນຄັງແຫ່ງຄຸນທຳອັນທິບ. ຂໍໃຫ້ຊາດແລ້ວຊາດເລົ່າ ຂ້ອຍໄດ້ຮັບໃຊ້ພຣະອົງດ້ວຍຄວາມຮັກ ຄວາມເປັນສະຫາຍ ຄວາມໄມຕຣີ ແລະ ຈິດໃຈຂອງຜູ້ຮັບໃຊ້; ແລະຂໍໃຫ້ດ້ວຍສັງຄົມອັນປະເສີດຂອງພັກຕາຂອງພຣະອົງ ຄວາມຜູກພັນອັນໝັ້ນຄົງຕໍ່ພຣະອົງຈົ່ງເກີດຂຶ້ນ.
Verse 37
भक्ताय चित्रा भगवान् हि सम्पदो राज्यं विभूतीर्न समर्थयत्यज: । अदीर्घबोधाय विचक्षण: स्वयं पश्यन् निपातं धनिनां मदोद्भवम् ॥ ३७ ॥
ພຣະເຈົ້າຜູ້ບໍ່ເກີດ ແລະ ຜູ້ມີປັນຍາລຶກຊຶ້ງ ຊົງເຫັນເອງວ່າຄວາມເມົາມົນແຫ່ງຄວາມຍິ່ງຍະໂສ ນຳໃຫ້ຄົນຮັ່ງມີຕົກຕ່ຳໄດ້. ດັ່ງນັ້ນ ຕໍ່ພັກຕາຜູ້ຍັງຂາດປັນຍາທາງວິນຍານ ພຣະອົງຈຶ່ງບໍ່ປະທານຄວາມຮຸ່ງເຮືອງອັນນ່າພິສົດຂອງໂລກນີ້—ອຳນາດກະສັດ ແລະ ຊັບສິນວັດຖຸ—ໃຫ້.
Verse 38
इत्थं व्यवसितो बुद्ध्या भक्तोऽतीव जनार्दने । विषयान् जायया त्यक्ष्यन्बुभुजे नातिलम्पट: ॥ ३८ ॥
ດັ່ງນັ້ນ ສຸດາມາໄດ້ຕັ້ງໃຈແນ່ນອນດ້ວຍປັນຍາທາງວິນຍານ ແລະເປັນຜູ້ມີພັກຕິຢ່າງຍິ່ງຕໍ່ພຣະຊຣີກຣິດສະນາ ຜູ້ເປັນທີ່ພຶ່ງຂອງສັດທັງປວງ. ບໍ່ມີຄວາມໂລບ ລາວໄດ້ເພີດເພີນກັບພັນລະຍາໃນສຸກທາງອິນຊີທີ່ໄດ້ຮັບ ແຕ່ມີໃຈວ່າສຸດທ້າຍຈະລະວາງທັງໝົດ.
Verse 39
तस्य वै देवदेवस्य हरेर्यज्ञपते: प्रभो: । ब्राह्मणा: प्रभवो दैवं न तेभ्यो विद्यते परम् ॥ ३९ ॥
ພຣະຫຣິແມ່ນເທວະເທວະ ເປັນເຈົ້າແຫ່ງຍັນຍະ ແລະເປັນພຣະຜູ້ເປັນໃຫຍ່ສູງສຸດ. ແຕ່ພຣະອົງກໍຍອມຮັບພຣາຫມະນຜູ້ບໍລິສຸດເປັນນາຍຂອງພຣະອົງ; ດັ່ງນັ້ນບໍ່ມີເທວະໃດສູງກວ່າພວກເຂົາ.
Verse 40
एवं स विप्रो भगवत्सुहृत्तदा दृष्ट्वा स्वभृत्यैरजितं पराजितम् । तद्ध्यानवेगोद्ग्रथितात्मबन्धन- स्तद्धाम लेभेऽचिरत: सतां गतिम् ॥ ४० ॥
ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອພຣາຫມະນຜູ້ເປັນມິດອັນຮັກຂອງພຣະອົງເຫັນວ່າ ພຣະຜູ້ບໍ່ອາດຊະນະໄດ້ກໍຖືກຊະນະໂດຍຜູ້ຮັບໃຊ້ຂອງພຣະອົງເອງ ລາວຮູ້ສຶກວ່າປົມແຫ່ງຄວາມຍຶດຕິດໂລກີທີ່ເຫຼືອໃນໃຈຖືກຕັດຂາດໂດຍພະລັງແຫ່ງການພິຈາລະນາພຣະອົງຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ. ໃນໄມ່ດົນ ລາວໄດ້ບັນລຸພຣະທາມສູງສຸດຂອງພຣະກຣິດສະນາ ອັນເປັນຈຸດໝາຍຂອງນັກບຸນທັງຫຼາຍ.
Verse 41
एतद् ब्रह्मण्यदेवस्य श्रुत्वा ब्रह्मण्यतां नर: । लब्धभावो भगवति कर्मबन्धाद् विमुच्यते ॥ ४१ ॥
ຜູ້ໃດໄດ້ຟັງເລື່ອງນີ້ເກືອບກັບຄວາມເມດຕາພິເສດຂອງພຣະບຣາຫມະນຍເທວະ ຜູ້ທີ່ອຸປະຖຳບຣາຫມະນ ຈະເກີດຄວາມຮັກແລະພັກຕິຕໍ່ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ ແລະພົ້ນຈາກພັນທະແຫ່ງກຳ.
Frequently Asked Questions
Because the Bhāgavata’s siddhānta is that bhakti (prema-bhāva) is the essential substance of worship, not the material magnitude of the offering. Kṛṣṇa, as antaryāmī (the indwelling witness), receives the devotee’s intention and love; therefore even a meager gift offered with śraddhā and affection becomes spiritually “great,” while lavish gifts offered without devotion do not touch the Lord’s heart.
Rukmiṇī’s gesture illustrates that the Lord’s satisfaction (tṛpti) is the root of all prosperity and that a single act of pure devotion can generate unlimited auspicious results. It also protects the narrative’s emphasis: Sudāmā’s bhakti is not a commercial exchange but a love-offering; the benediction is granted by the Lord’s independent mercy, not by transactional merit.
Sudāmā reasons that Kṛṣṇa may withhold wealth to prevent forgetfulness born of intoxication (mada) and pride—an idea consistent with the Lord’s protective poṣaṇa. Yet Kṛṣṇa still grants opulence in a way that does not break Sudāmā’s devotion: Sudāmā remains free from greed, interprets prosperity as mercy (not entitlement), and keeps renunciation as his horizon. Thus the gift becomes spiritually safe—supporting dharma and bhakti rather than ego.
The unconquerable Supreme Lord (Ajita) is ‘conquered’ by His devotee’s love and humility—meaning He voluntarily submits to the devotee’s claim upon His affection. Kṛṣṇa massages Sudāmā’s feet, honors him, and delights in his offering, showing that Bhagavān’s supreme independence includes the freedom to be bound by prema. This is bhakta-vaśyatā: the Lord’s willing subordination to devotion.
It teaches that prosperity is neither the goal nor the measure of divine favor; the true treasure is darśana, intimacy, and steady bhakti. When wealth comes, it should be held without avarice and used without loss of spiritual intelligence (buddhi), remembering its dangers and keeping the intention of eventual renunciation. When wealth does not come, the devotee remains satisfied in service—showing devotion is independent of outcomes.
Read Srimad Bhagavatam in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.