Shloka 18
Devanagari script
धनूंष्याकृष्य युगपद् बाण: पञ्चशतानि वै । एकैकस्मिन् शरौ द्वौ द्वौ सन्दधे रणदुर्मद: ॥ १८ ॥
Transliteration
dhanūṁṣy ākṛṣya yugapad bāṇaḥ pañca-śatāni vai ekaikasmin śarau dvau dvau sandadhe raṇa-durmadaḥ
Translation
ດ້ວຍຄວາມຄືກຄືນໃນສົງຄາມ ບານາດຶງສາຍຄັນທະນູຫ້າຮ້ອຍຄັນພ້ອມກັນ ແລະວາງລູກສອນສອງດອກໃນແຕ່ລະຄັນ
Synonyms
धनूंषिbows
धनूंषि:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
आकृष्यhaving drawn
आकृष्य:
पूर्वकाल-क्रिया (Prior action)
TypeVerb
Rootआ + कृष् (धातु)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्यय-भाव; ‘having drawn/pulled’
युगपत्simultaneously
युगपत्:
क्रियाविशेषणम् (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootयुगपत् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
बाणःBāṇa
बाणः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootबाण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पञ्च-शतानिfive hundred
पञ्च-शतानि:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक) + शत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समासः: पञ्च शतानि (five hundreds = five hundred)
वैindeed
वै:
निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic/assuring particle)
एक-एकस्मिन्in each (one)
एक-एकस्मिन्:
अधिकरण (Adhikarana/Location)
TypeAdjective
Rootएक (संख्या-प्रातिपदिक) + एक (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; द्वन्द्व-समासः (reduplicative): एकश्च एकश्च → ‘each (one)’; here ‘in each’
शरौin an arrow
शरौ:
अधिकरण (Adhikarana/Location)
TypeNoun
Rootशर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
द्वौtwo
द्वौ:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, द्विवचन; संख्या (numeral)
द्वौtwo (and two)
द्वौ:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, द्विवचन; पुनरुक्ति (distributive repetition)
सन्दधेfixed/placed (on)
सन्दधे:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootसम् + धा (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपदी
रण-दुर्मदःbattle-maddened
रण-दुर्मदः:
कर्तृ-विशेषणम् (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootरण (प्रातिपदिक) + दुर्मद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः: रणेन दुर्मदः / रणे दुर्मदः (mad with battle)
Characters & Entities
B
Bāṇāsura (Bāṇa)FAQs
This verse portrays Bāṇāsura as overwhelmed by battle-pride, highlighting how martial prowess and arrogance can inflate the ego just before divine power checks it.
Śukadeva Gosvāmī narrates these events to King Parīkṣit as part of the account of Kṛṣṇa’s battle with Bāṇāsura.
Extraordinary ability and resources can breed overconfidence; this verse reminds a seeker to pair strength with humility and dependence on the Supreme rather than ego.