Adhyaya 4
Satī at Dakṣa’s Sacrifice: Condemnation of Blasphemy and Voluntary Departure by Yoga-Fire
ຫຼັງຈາກພຣະສິວະເຕືອນສະຕີເຖິງຈິດໃຈທີ່ເປັນສັດຕູຂອງທັກສະ ນາງລັງເລລະຫວ່າງຄວາມຮັກຕໍ່ພໍ່ ແລະການເຄົາລົບຕໍ່ສາມີ. ດ້ວຍຄວາມຄິດຮອດແລະໂສກເສົ້າ ນາງໄປຫາພິທີຍັດຍະຂອງພໍ່ ແມ່ນແຕ່ພຣະສິວະຫ້າມ ໂດຍມີຄະນະກະນະຂອງພຣະອົງອາລັກຂາ ແລະຂອງປະດັບດັ່ງພຣະຣາຊາ. ເຂົ້າສູ່ລານຍັດຍະ ນາງເຫັນວ່າທຸກຄົນຖືກຂົ່ມຂູ່ໂດຍທັກສະ; ມີແຕ່ແມ່ແລະເອື້ອຍນ້ອງສາວທີ່ຕ້ອນຮັບ ແຕ່ທັກສະຈົ່ງໃຈລະເລີຍ ແລະບໍ່ແບ່ງສ່ວນໃຫ້ພຣະສິວະ. ຄວາມໂສກຂອງສະຕີກາຍເປັນຄວາມໂກດອັນຊອບທຳ: ນາງປະນາມຄວາມຫຍິ່ງຍະໂສຂອງພິທີຫາຜົນ, ປົກປ້ອງຄຸນຄ່າບໍລິສຸດຂອງພຣະສິວະ, ແລະກ່າວເຖິງທາງທຳເມື່ອມີການຫມິ່ນປະມາດພຣະເຈົ້າ. ດ້ວຍຄວາມອາຍທີ່ຈະຖືກຮ່າງກາຍທີ່ໄດ້ຈາກຜູ້ຫມິ່ນປະມາດ ນາງນັ່ງຫັນໜ້າໄປທາງເໜືອ ເຂົ້າສູ່ສະມາທິໂຍກະ ພິຈາລະນາພຣະບາດດອກບົວຂອງພຣະສິວະ ແລະເຜົາຮ່າງດ້ວຍໄຟພາຍໃນ. ຈັກກະວານກ້ອງກັງວານ; ຜູ້ເຫັນເສົ້າໃຈຕໍ່ຄວາມໃຈແຂງຂອງທັກສະ. ຄະນະຂອງພຣະສິວະພະຍາຍາມຕອບໂຕ ແຕ່ພຣະພຣິກຸເອີ້ນມັນຕຣາຢະຊຸຣ ໃຫ້ພວກຣິພຸປາກົດ ແລະຂັບໄລ່ກະນະ ປູທາງໄປສູ່ການທຳລາຍພິທີຂອງທັກສະໃນບົດຕໍ່ໄປ ແລະຜົນສະທ້ອນທາງຈັກກະວານຈາກການສິ້ນຊີວິດຂອງສະຕີ.
Shlokas
Verse 1
मैत्रेय उवाच एतावदुक्त्वा विरराम शङ्कर: पत्न्यङ्गनाशं ह्युभयत्र चिन्तयन् । सुहृद्दिदृक्षु: परिशङ्किता भवान् निष्क्रामती निर्विशती द्विधास सा ॥ १ ॥
ໄມເຕຣຍະກ່າວວ່າ—ເມື່ອກ່າວເທົ່ານີ້ແລ້ວ ພຣະສັງກະຣະກໍນິ່ງງຽບ ຄິດເຖິງຜົນທັງສອງທາງຂອງສະຕີ. ສະຕີຢາກໄປເບິ່ງຍາດພີ່ນ້ອງທີ່ເຮືອນພໍ່ ແຕ່ກໍຢ້ານຄຳເຕືອນຂອງພຣະພະວານ; ໃຈນາງຈຶ່ງລັງເລ ແລະເດີນເຂົ້າອອກຫ້ອງໄປມາ
Verse 2
सुहृद्दिदृक्षाप्रतिघातदुर्मना: स्नेहाद्रुदत्यश्रुकलातिविह्वला । भवं भवान्यप्रतिपूरुषं रुषा प्रधक्ष्यतीवैक्षत जातवेपथु: ॥ २ ॥
ສະຕີເສົ້າໃຈເພາະຖືກຫ້າມບໍ່ໃຫ້ໄປເບິ່ງຍາດພີ່ນ້ອງ; ດ້ວຍຄວາມຮັກນາງຈຶ່ງຮ້ອງໄຫ້ ແລະວຸ່ນວາຍດ້ວຍນ້ຳຕາ. ຕົວສັ່ນເທື່ອນ, ນາງຈ້ອງເບິ່ງສາມີຜູ້ຫາທຽບບໍ່ໄດ້ ຄື ພະພະວະ (ພຣະສິວະ) ດ້ວຍຄວາມໂກຣດ ຮາວກັບຈະເຜົາດ້ວຍສາຍຕາ
Verse 3
ततो विनि:श्वस्य सती विहाय तं शोकेन रोषेण च दूयता हृदा । पित्रोरगात्स्त्रैणविमूढधीर्गृहान् प्रेम्णात्मनो योऽर्धमदात्सतां प्रिय: ॥ ३ ॥
ຕໍ່ມາ ສະຕີຫາຍໃຈຍາວ ດ້ວຍຄວາມໂສກແລະຄວາມໂກດທີ່ເຜົາໃນໃຈ ນາງລະທິ້ງພຣະສັງກະຣະ ຜູ້ເປັນທີ່ຮັກຂອງສັດບຸລຸດ ຜູ້ເຄີຍປະທານກາຍຄື່ງໜຶ່ງໃຫ້ນາງດ້ວຍຄວາມຮັກ ແລ້ວໄປຫາເຮືອນບິດາ; ການກະທຳນີ້ເປັນຄວາມບໍ່ຮອບຄອບເນື່ອງຈາກຄວາມອ່ອນໄຫວແບບສະຕຣີ.
Verse 4
तामन्वगच्छन् द्रुतविक्रमां सतीम् एकां त्रिनेत्रानुचरा: सहस्रश: । सपार्षदयक्षा मणिमन्मदादय: पुरोवृषेन्द्रास्तरसा गतव्यथा: ॥ ४ ॥
ເມື່ອເຫັນສະຕີໄປຄົນດຽວຢ່າງວ່ອງໄວ ບໍລິວານຂອງພຣະສິວະຜູ້ມີສາມຕານັບພັນ—ນຳໂດຍ ມະນີມານ ແລະ ມະດ—ພ້ອມຍັກສະ ແລະພາຣະສະດ ຮີບຕາມໄປ ໂດຍມີນັນດີໂຄຢູ່ຂ້າງໜ້າ.
Verse 5
तां सारिकाकन्दुकदर्पणाम्बुज श्वेतातपत्रव्यजनस्रगादिभि: । गीतायनैर्दुन्दुभिशङ्खवेणुभि- र्वृषेन्द्रमारोप्य विटङ्किता ययु: ॥ ५ ॥
ພວກເຂົາຈັດໃຫ້ສະຕີນັ່ງເທິງຫຼັງໂຄ ແລະນຳນົກທີ່ນາງຮັກ ພ້ອມລູກບານ ກະຈົກ ດອກບົວ ຮົ່ມຂາວໃຫຍ່ ພັດຈາມະຣ ແລະພວງມາລາດອກໄມ້ເປັນຕົ້ນໄວ້ບໍລິການ. ມີຄະນະຮ້ອງເພງ ແລະສຽງກອງ ສັງຂ໌ ແລະປີ່/ແຕຣ ຕາມຫຼັງ ຂະບວນຈຶ່ງອະລັງການດຸດພະຣາຊະຂະບວນ.
Verse 6
आब्रह्मघोषोर्जितयज्ञवैशसं विप्रर्षिजुष्टं विबुधैश्च सर्वश: । मृद्दार्वय:काञ्चनदर्भचर्मभि- र्निसृष्टभाण्डं यजनं समाविशत् ॥ ६ ॥
ນາງຈຶ່ງໄປຮອດເຮືອນບິດາ ທີ່ກຳລັງປະກອບຍັດຍະ ແລະເຂົ້າສູ່ມະນທົນຍັດຍະທີ່ກ້ອງດ້ວຍສຽງສວດເວທ (ພຣະຫມໂຄສ). ທີ່ນັ້ນມີພຣາຫມະນ ຣິສີ ແລະເທວະດາຊຸມນຸມ; ມີສັດສຳລັບບູຊາ ແລະພາຊະນະທຳດ້ວຍດິນ ໄມ້ ຫີນ/ໂລຫະ ຄຳ ຫຍ້າດັຣພະ ແລະໜັງ ຄົບຕາມພິທີ.
Verse 7
तामागतां तत्र न कश्चनाद्रियद् विमानितां यज्ञकृतो भयाज्जन: । ऋते स्वसृर्वै जननीं च सादरा: प्रेमाश्रुकण्ठ्य: परिषस्वजुर्मुदा ॥ ७ ॥
ເມື່ອສະຕີມາຮອດມະນທົນຍັດຍະພ້ອມຜູ້ຕິດຕາມ ເນື່ອງຈາກຢ້ານທັກສະ ຜູ້ຮ່ວມພິທີບໍ່ມີໃຜຕ້ອນຮັບນາງດ້ວຍກຽດ. ມີແຕ່ແມ່ ແລະພີ່ນ້ອງສາວຂອງນາງເທົ່ານັ້ນທີ່ອອກມາຕ້ອນຮັບດ້ວຍຄວາມອ່ອນໂຍນ; ນ້ຳຕາແຫ່ງຄວາມຮັກເຮັດໃຫ້ຄໍຕື້ນ ແລະພວກນາງໂອບກອດນາງດ້ວຍຄວາມຍິນດີ ພ້ອມກ່າວຖ້ອຍຄຳຫວານ.
Verse 8
सौदर्यसम्प्रश्नसमर्थवार्तया मात्रा च मातृष्वसृभिश्च सादरम् । दत्तां सपर्यां वरमासनं च सा नादत्त पित्राप्रतिनन्दिता सती ॥ ८ ॥
ແມ່, ພີ່ນ້ອງສາວ ແລະ ນ້າປ້າ ຕ້ອນຮັບດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ ຖາມສຸຂະພາບ ແລະ ຖວາຍບ່ອນນັ່ງກັບຂອງຂວັນ; ແຕ່ເນື່ອງຈາກພໍ່ບໍ່ຕ້ອນຮັບ ຫຼື ຖາມຂ່າວ, ສະຕີຈຶ່ງບໍ່ຕອບ ແລະ ບໍ່ຮັບສິ່ງໃດເລີຍ।
Verse 9
अरुद्रभागं तमवेक्ष्य चाध्वरं पित्रा च देवे कृतहेलनं विभौ । अनादृता यज्ञसदस्यधीश्वरी चुकोप लोकानिव धक्ष्यती रुषा ॥ ९ ॥
ໃນລານພິທີຍັດ, ສະຕີເຫັນວ່າບໍ່ມີສ່ວນບູຊາແກ່ຣຸດຣະ ແລະ ຮູ້ວ່າພໍ່ໄດ້ຫຍັງຫຍອດພຣະສິວະຜູ້ມີອຳນາດ; ຍັງບໍ່ໃຫ້ເກຍດສະຕີເອງດ້ວຍ. ດັ່ງນັ້ນ ສະຕີຜູ້ເປັນປະທານແຫ່ງສະພາຍັດ ໂກດຫນັກ ແລະ ຈ້ອງພໍ່ຮາວກັບຈະເຜົາດ້ວຍສາຍຕາ।
Verse 10
जगर्ह सामर्षविपन्नया गिरा शिवद्विषं धूमपथश्रमस्मयम् । स्वतेजसा भूतगणान्समुत्थितान् निगृह्य देवी जगतोऽभिशृण्वत: ॥ १० ॥
ດ້ວຍຄວາມໂກດແລະໂສກ, ສະຕີໄດ້ກ່າວຄຳຮຸນແຮງຕຳນິດັກຊະ ຜູ້ເກຽດຊັງພຣະສິວະ ແລະ ອວດອ້າງໃນຍັດອັນຫນັກໜ່ວງເຕັມໄປດ້ວຍຄວັນ. ພວກພູດບໍລິວານຂອງພຣະສິວະລຸກຂຶ້ນຈະທຳຮ້າຍດັກຊະ, ແຕ່ເທວີໄດ້ຫ້າມໄວ້ດ້ວຍເດດຂອງນາງ ແລະ ຕຳນິພໍ່ຕໍ່ໜ້າຜູ້ຄົນທັງປວງ।
Verse 11
देव्युवाच न यस्य लोकेऽस्त्यतिशायन: प्रिय- स्तथाप्रियो देहभृतां प्रियात्मन: । तस्मिन्समस्तात्मनि मुक्तवैरके ऋते भवन्तं कतम: प्रतीपयेत् ॥ ११ ॥
ເທວີກ່າວວ່າ—ໃນບັນດາສັດມີຊີວິດ ບໍ່ມີໃຜທີ່ນ່າຮັກຍິ່ງກວ່າພຣະສິວະ ແລະ ພຣະອົງບໍ່ມີຜູ້ທຽບທັນ. ພຣະອົງບໍ່ລຳອຽງຮັກໃຜເປັນພິເສດ ແລະ ບໍ່ເປັນສັດຕູກັບໃຜ; ພຣະອົງເປັນອາດມັນແຫ່ງສັບພະສິ່ງ ແລະ ປາສະຈາກເວນ. ນອກຈາກທ່ານ ຜູ້ໃດຈະອິດສາຕໍ່ຜູ້ເປັນສາກົນເຊັ່ນນັ້ນໄດ້?
Verse 12
दोषान् परेषां हि गुणेषु साधवो गृह्णन्ति केचिन्न भवादृशो द्विज । गुणांश्च फल्गून् बहुलीकरिष्णवो महत्तमास्तेष्वविदद्भवानघम् ॥ १२ ॥
ໂອ້ ດວິຊະ ດັກຊະ! ຜູ້ສາທຸບໍ່ຈັບຜິດໃນຄຸນງາມຂອງຜູ້ອື່ນ; ແມ່ນແຕ່ຄວາມດີນ້ອຍໆກໍຍົກໃຫ້ໃຫຍ່. ແຕ່ຄົນເຊັ່ນທ່ານກັບຊອກຫາຂໍ້ຜິດແມ່ນແຕ່ໃນຄຸນດີຂອງຄົນອື່ນ. ນ່າເສຍໃຈທີ່ທ່ານຍັງໄປຈັບຜິດໃນມະຫາອາດມັນເຊັ່ນພຣະສິວະອີກດ້ວຍ।
Verse 13
नाश्चर्यमेतद्यदसत्सु सर्वदा महद्विनिन्दा कुणपात्मवादिषु । सेर्ष्यं महापूरुषपादपांसुभि- र्निरस्ततेज:सु तदेव शोभनम् ॥ १३ ॥
ບໍ່ແປກໃຈເລີຍທີ່ຜູ້ຍຶດຖືກາຍອັນບໍ່ຖາວອນເປັນຕົນ ຈະດ່າຖອຍມະຫາບຸລຸດຢູ່ເສມອ. ຄວາມອິດສາຂອງຄົນຫຼົງວັດຖຸນັ້ນເປັນເຫດໃຫ້ຕົກຕ່ຳ; ດ້ວຍຝຸ່ນຈາກພຣະບາດຂອງມະຫາບຸລຸດ ຣັດສະຫມີຂອງເຂົາຖືກລົບລ້າງ—ນັ້ນແຫຼະຄວນຄ່າ.
Verse 14
यद्वयक्षरं नाम गिरेरितं नृणां सकृत्प्रसङ्गादघमाशु हन्ति तत् । पवित्रकीर्तिं तमलङ्घ्यशासनं भवानहो द्वेष्टि शिवं शिवेतर: ॥ १४ ॥
ພໍ່ທີ່ຮັກ! ການທີ່ທ່ານເກີດຄວາມຊັງຕໍ່ພຣະສິວະແມ່ນອາປະຣາດໃຫຍ່. ພຣະນາມຂອງພຣະອົງມີສອງພະຍາງ ‘ຊິ’ ແລະ ‘ວະ’; ເອີ້ນເພີງຄັ້ງດຽວໃນສັດສັງກະກໍລ້າງບາບໄດ້ໄວ. ກຽດຕິຂອງພຣະອົງບໍລິສຸດ ແລະພຣະບັນຊາບໍ່ອາດລະເມີດ; ແຕ່ມີແຕ່ທ່ານເທົ່ານັ້ນທີ່ຊັງພຣະສິວະ.
Verse 15
यत्पादपद्मं महतां मनोऽलिभि- र्निषेवितं ब्रह्मरसासवार्थिभि: । लोकस्य यद्वर्षति चाशिषोऽर्थिन- स्तस्मै भवान्द्रुह्यति विश्वबन्धवे ॥ १५ ॥
ທ່ານອິດສາພຣະສິວະ ຜູ້ເປັນມິດຂອງສັດມີຊີວິດທັງໝົດໃນສາມໂລກ. ດອກບົວພຣະບາດຂອງພຣະອົງ ຖືກພະຍຸງໃຈຂອງມະຫາທະມາຜູ້ປາຖະໜາຣົດຊາດແຫ່ງພຣະຫມານັນທະເຂົ້າໄປບໍລິການ. ພຣະອົງຍັງປະທານພອນຕາມປາຖະໜາແກ່ຄົນທົ່ວໄປ—ແຕ່ຕໍ່ມິດແຫ່ງສາກົນນັ້ນ ທ່ານກັບຄິດຮ້າຍ.
Verse 16
किं वा शिवाख्यमशिवं न विदुस्त्वदन्ये ब्रह्मादयस्तमवकीर्य जटा: श्मशाने । तन्माल्यभस्मनृकपाल्यवसत्पिशाचै- र्ये मूर्धभिर्दधति तच्चरणावसृष्टम् ॥ १६ ॥
ທ່ານຄິດບໍ່ວ່າ ພຣະພຣົມ ແລະມະຫາບຸລຸດຜູ້ສູງສົ່ງກວ່າທ່ານ ບໍ່ຮູ້ຈັກຜູ້ທີ່ຄົນເອີ້ນວ່າພຣະສິວະນັ້ນບໍ? ພຣະອົງຢູ່ປ່າຊ້າ ຜົມມວຍກະຈັດກະຈາຍ ສວມພວງມາລາກະໂຫຼກມະນຸດ ທາຂີ້ເຖົ່າ ແລະຄົບຫາປີສາດ; ແຕ່ກະນັ້ນພຣະພຣົມແລະຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ກໍຍັງນຳດອກໄມ້ທີ່ຖວາຍແດ່ດອກບົວພຣະບາດຂອງພຣະອົງ ມາວາງໄວ້ເທິງສີສະດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.
Verse 17
कर्णौ पिधाय निरयाद्यदकल्प ईशे धर्मावितर्यसृणिभिर्नृभिरस्यमाने । छिन्द्यात्प्रसह्य रुशतीमसतीं प्रभुश्चे- ज्जिह्वामसूनपि ततो विसृजेत्स धर्म: ॥ १७ ॥
ສະຕີກ່າວວ່າ: ຖ້າໄດ້ຍິນຄົນຊົ່ວຜູ້ບໍ່ຮັບຜິດຊອບ ດ່າຖອຍພຣະເຈົ້າຜູ້ເປັນນາຍແລະຜູ້ຄຸ້ມຄອງທຳມະ ຜູ້ທີ່ລົງໂທດບໍ່ໄດ້ຄວນປິດຫູແລ້ວຈາກໄປ. ແຕ່ຖ້າສາມາດ ກໍຄວນໃຊ້ກຳລັງຕັດລີ້ນຜູ້ນິນທາ ແລະຂ້າຜູ້ຜິດ; ຫຼັງຈາກນັ້ນເພື່ອພິທັກທຳມະ ຄວນສະຫຼະຊີວິດຂອງຕົນ—ນັ້ນແຫຼະແມ່ນທຳມະ.
Verse 18
अतस्तवोत्पन्नमिदं कलेवरं न धारयिष्ये शितिकण्ठगर्हिण: । जग्धस्य मोहाद्धि विशुद्धिमन्धसो जुगुप्सितस्योद्धरणं प्रचक्षते ॥ १८ ॥
ດັ່ງນັ້ນ ກາຍອັນບໍ່ຄວນນີ້ທີ່ໄດ້ມາຈາກທ່ານຜູ້ຫມິ່ນພຣະສິວະ (ສິຕິກັນຖະ) ຂ້າພະເຈົ້າຈະບໍ່ແບກອີກ. ເຫມືອນກິນອາຫານມີພິດ ການຮັກສາດີສຸດແມ່ນອາເມັນອອກ ຂ້າພະເຈົ້າຈະລະກາຍນີ້ເຊັ່ນກັນ
Verse 19
न वेदवादाननुवर्तते मति: स्व एव लोके रमतो महामुने: । यथा गतिर्देवमनुष्ययो: पृथक् स्व एव धर्मे न परं क्षिपेत्स्थित: ॥ १९ ॥
ໂອ ມະຫາມຸນີ! ຜູ້ສູງສົ່ງທີ່ຣື່ນເລີງໃນໂລກແຫ່ງອາດມັນຂອງຕົນ ບໍ່ຈໍາເປັນຕ້ອງຕາມຖ້ອຍຄໍາແລະກົດເກນຂອງເວດະເສມອໄປ. ເຫມືອນການເຄື່ອນໄຫວຂອງເທວະແລະມະນຸດທີ່ແຕກຕ່າງ, ຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນສະວະທຳບໍ່ຄວນຕິຕຽນທຳຂອງຜູ້ອື່ນ
Verse 20
कर्म प्रवृत्तं च निवृत्तमप्यृतं वेदे विविच्योभयलिङ्गमाश्रितम् । विरोधि तद्यौगपदैककर्तरि द्वयं तथा ब्रह्मणि कर्म नर्च्छति ॥ २० ॥
ໃນເວດະມີຄໍາຊີ້ນໍາກິດຈະກໍາສອງປະເພດ—ປະວຣິດຕິ-ກຳ ສໍາລັບຜູ້ຕິດພັນຄວາມສຸກວັດຖຸ ແລະ ນິວຣິດຕິ-ກຳ ສໍາລັບຜູ້ປອດການຍຶດຕິດ. ລັກສະນະຂອງທັງສອງແຕກຕ່າງ; ຈະໃຫ້ມີທັງສອງພ້ອມກັນໃນຄົນດຽວແມ່ນຂັດແຍ້ງ. ແຕ່ຜູ້ຕັ້ງມັ່ນໃນພຣະພຣະຫມັນອາດລະໄດ້ທັງສອງ
Verse 21
मा व: पदव्य: पितरस्मदास्थिता या यज्ञशालासु न धूमवर्त्मभि: । तदन्नतृप्तैरसुभृद्भिरीडिता अव्यक्तलिङ्गा अवधूतसेविता: ॥ २१ ॥
ພໍ່ເຈົ້າ, ຕໍາແໜ່ງແລະອິດທິພົນທີ່ພວກເຮົາດໍາລົງຢູ່ ທັງທ່ານແລະຜູ້ປະຈົບຂອງທ່ານກໍຄາດຄະເນບໍ່ໄດ້. ຜູ້ທຳຍັດໃຫຍ່ໃນໂຮງຍັດ ດໍາເນີນຕາມທາງຄວັນແຫ່ງພິທີກຳ ມັກຈະຫ່ວງແຕ່ການອີ່ມທ້ອງດ້ວຍອາຫານຍັດ. ແຕ່ພວກເຮົາສາມາດສະແດງອິດທິພົນໄດ້ດ້ວຍພຽງຄວາມປາດຖະໜາ; ນີ້ເປັນສິ່ງທີ່ມະຫາບຸລຸດຜູ້ສະຫຼະ ແລະຜູ້ຮູ້ຕົນ ຜູ້ຄົບຫາອວະທູດເທົ່ານັ້ນຈຶ່ງບັນລຸໄດ້
Verse 22
नैतेन देहेन हरे कृतागसो देहोद्भवेनालमलं कुजन्मना । व्रीडा ममाभूत्कुजनप्रसङ्गत- स्तज्जन्म धिग्यो महतामवद्यकृत् ॥ २२ ॥
ໂອ ພຣະຫຣິ! ທ່ານເປັນຜູ້ກະທໍາຜິດຕໍ່ດອກບົວພຣະບາດຂອງສິຕິກັນຖະ (ພຣະສິວະ) ແລະນ່າເສຍໃຈທີ່ກາຍຂອງຂ້າພະເຈົ້າເກີດຈາກກາຍຂອງທ່ານ. ຂ້າພະເຈົ້າລະອາຍຢ່າງຫນັກຕໍ່ຄວາມສຳພັນທາງກາຍນີ້; ເພາະກ່ຽວພັນກັບຜູ້ລ່ວງເກີນພຣະບາດຂອງມະຫາບຸລຸດ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຕໍາໜິແມ່ນແຕ່ກໍາເນີດຂອງຕົນ
Verse 23
गोत्रं त्वदीयं भगवान्वृषध्वजो दाक्षायणीत्याह यदा सुदुर्मना: । व्यपेतनर्मस्मितमाशु तदाऽहं व्युत्स्रक्ष्य एतत्कुणपं त्वदङ्गजम् ॥ २३ ॥
ເນື່ອງຈາກຄວາມສຳພັນທາງຕະກູນ ເມື່ອພຣະພະຄະວານ ວຣິຊະທະວະຈະ ພຣະຊິວະ ເອີ້ນຂ້າວ່າ ‘ດາກຊາຍະນີ’ ຂ້າກໍເສົ້າໝອງທັນທີ ແລະຄວາມຮ່າເຮີງກັບຮອຍຍິ້ມກໍຫາຍໄປ. ຂ້າເສຍໃຈຫຼາຍທີ່ກາຍດັ່ງຖົງນີ້ເກີດຈາກທ່ານ; ດັ່ງນັ້ນຂ້າຈະລະທິ້ງມັນ।
Verse 24
मैत्रेय उवाच इत्यध्वरे दक्षमनूद्य शत्रुहन् क्षितावुदीचीं निषसाद शान्तवाक् । स्पृष्ट्वा जलं पीतदुकूलसंवृता निमील्य दृग्योगपथं समाविशत् ॥ २४ ॥
ໄມເຕຣຍະ ກ່າວວ່າ—ໂອ ຜູ້ປາບສັດຕູ! ເມື່ອສະຕີໄດ້ກ່າວຢ່າງນັ້ນຕໍ່ພໍ່ຄືດັກຊະໃນລານຍັດ ນາງກໍນັ່ງລົງເທິງພື້ນ ຫັນໜ້າໄປທາງທິດເໜືອ ດ້ວຍຖ້ອຍຄຳສະຫງົບ. ນາງນຸ່ງຜ້າສີກາສາຍ ແຕະນ້ຳເພື່ອຊຳລະຕົນ ປິດຕາ ແລ້ວເຂົ້າສູ່ເສັ້ນທາງໂຍຄະ।
Verse 25
कृत्वा समानावनिलौ जितासना सोदानमुत्थाप्य च नाभिचक्रत: । शनैर्हृदि स्थाप्य धियोरसि स्थितं कण्ठाद्भ्रुवोर्मध्यमनिन्दितानयत् ॥ २५ ॥
ກ່ອນອື່ນນາງຕັ້ງອາສນະໃຫ້ໝັ້ນ ແລະເຮັດໃຫ້ລົມປຣານສົມດຸນ. ຈາກນັ້ນນາງຍົກອຸດານະວາຍຸຈາກຈັກຣະສະດືອ ໄປວາງໃນພາວະສົມດຸນ. ຕໍ່ມານາງນຳປຣານທີ່ປະສົມກັບປັນຍາໄປຕັ້ງໄວ້ທີ່ຫົວໃຈຢ່າງຊ້າໆ ແລ້ວຍົກຂຶ້ນຕາມທາງຄໍ ໄປຈົນເຖິງກາງຄິ້ວ।
Verse 26
एवं स्वदेहं महतां महीयसा मुहु: समारोपितमङ्कमादरात् । जिहासती दक्षरुषा मनस्विनी दधार गात्रेष्वनिलाग्निधारणाम् ॥ २६ ॥
ດັ່ງນັ້ນເພື່ອລະທິ້ງກາຍຂອງນາງ—ກາຍທີ່ເຄີຍຖືກອຸ້ມວາງດ້ວຍຄວາມຮັກແລະຄວາມເຄົາລົບໄວ້ໃນຕັກຂອງພຣະພະຄະວານ ຊັງກະຣະ ຜູ້ທີ່ມະຫາິສີບູຊາ—ສະຕີດ້ວຍຄວາມໂກດຕໍ່ພໍ່ ຈຶ່ງຕັ້ງໃຈແນ່ ແລະເພ່ງທຳດາຣະນາ “ໄຟແຫ່ງລົມປຣານ” ໃນອວັຍວະຂອງນາງ।
Verse 27
तत: स्वभर्तुश्चरणाम्बुजासवं जगद्गुरोश्चिन्तयती न चापरम् । ददर्श देहो हतकल्मष: सती सद्य: प्रजज्वाल समाधिजाग्निना ॥ २७ ॥
ຈາກນັ້ນສະຕີບໍ່ໄດ້ຄິດຫາສິ່ງອື່ນໃດ ນອກຈາກນ້ຳອະມຣິດແຫ່ງດອກບົວພຣະບາດຂອງສາມີນາງ ຜູ້ເປັນຄູສູງສຸດແຫ່ງໂລກ ຄືພຣະຊິວະ. ດັ່ງນັ້ນນາງຈຶ່ງບໍລິສຸດຈາກມົນທິນທັງປວງ ແລະເຫັນວ່າກາຍຂອງນາງລຸກໄໝ້ຂຶ້ນທັນທີດ້ວຍໄຟແຫ່ງສະມາທິ।
Verse 28
तत्पश्यतां खे भुवि चाद्भुतं महद् हाहेति वाद: सुमहानजायत । हन्त प्रिया दैवतमस्य देवी जहावसून् केन सती प्रकोपिता ॥ २८ ॥
ເມື່ອສະຕີດ້ວຍຄວາມໂກດໄດ້ລະທິ້ງຮ່າງກາຍ ທັງຟ້າແລະແຜ່ນດິນກໍເກີດສຽງ “ຮ້າຍໆ” ອັນຍິ່ງໃຫຍ່. ເປັນຫຍັງສະຕີ ພຣະມະເຫສີຂອງພຣະສິວະຜູ້ນ່າບູຊາ ຈຶ່ງລະກາຍແບບນັ້ນ?
Verse 29
अहो अनात्म्यं महदस्य पश्यत प्रजापतेर्यस्य चराचरं प्रजा: । जहावसून् यद्विमतात्मजा सती मनस्विनी मानमभीक्ष्णमर्हति ॥ २९ ॥
ໂອ້, ນີ້ແມ່ນຄວາມໃຈແຂງອັນໃຫຍ່! ດັກຊະ ຜູ້ເປັນປຣະຊາປະຕິ ຜູ້ຄ້ຳຈຸນສັດທັງເຄື່ອນແລະນິ່ງ ກັບດູຖູກລູກສາວຕົນ ສະຕີ ຜູ້ສຸດຈິດແລະຈິດໃຫຍ່ ຈົນນາງລະກາຍເນື່ອງຈາກການເມີນເຉີຍ.
Verse 30
सोऽयं दुर्मर्षहृदयो ब्रह्मध्रुक् च लोकेऽपकीर्तिं महतीमवाप्स्यति । यदङ्गजां स्वां पुरुषद्विडुद्यतां न प्रत्यषेधन्मृतयेऽपराधत: ॥ ३० ॥
ດັກຊະຜູ້ນີ້ໃຈແຂງ ບໍ່ຄວນແກ່ຄວາມເປັນພຣາຫມັນ ແລະເປັນຜູ້ລົບຫຼູ່ພຣະພຣະຫມາ ຈະໄດ້ຮັບຄວາມອັບອາຍໃຫຍ່ໃນໂລກ; ເພາະດ້ວຍຄວາມຜິດຂອງຕົນ ລາວບໍ່ໄດ້ຫ້າມລູກສາວທີ່ມຸ່ງໄປສູ່ຄວາມຕາຍ ແລະຍັງອິດສາຕໍ່ພຣະບຸກຄົນສູງສຸດ.
Verse 31
वदत्येवं जने सत्या दृष्ट्वासुत्यागमद्भुतम् । दक्षं तत्पार्षदा हन्तुमुदतिष्ठन्नुदायुधा: ॥ ३१ ॥
ໃນຂະນະທີ່ຜູ້ຄົນກຳລັງເວົ້າກັນເຖິງການຕາຍໂດຍສະໝັກໃຈອັນນ່າອັດສະຈັນຂອງສະຕີ ບັນດາຜູ້ຕິດຕາມທີ່ມາກັບນາງກໍລຸກຂຶ້ນຊູອາວຸດ ເພື່ອຂ້າດັກຊະ.
Verse 32
तेषामापततां वेगं निशाम्य भगवान् भृगु: । यज्ञघ्नघ्नेन यजुषा दक्षिणाग्नौ जुहाव ह ॥ ३२ ॥
ເມື່ອເຫັນພວກເຂົາພຸ່ງເຂົ້າມາດ້ວຍຄວາມໄວ ພຣະພຶກຄຸ (ພະພຣະຄຸ) ຮູ້ທັນອັນຕະລາຍ; ຈຶ່ງຖວາຍອາຮຸຕິໃນໄຟຍັນດ້ານທິດໃຕ້ ແລະຮ້ອງມົນຈາກຢະຊຸຣເວດ ທີ່ສາມາດກຳຈັດຜູ້ທຳລາຍຍັນໄດ້ທັນທີ.
Verse 33
अध्वर्युणा हूयमाने देवा उत्पेतुरोजसा । ऋभवो नाम तपसा सोमं प्राप्ता: सहस्रश: ॥ ३३ ॥
ເມື່ອອັດວະຣະຍຸຖວາຍອາຮູຕິລົງໃນໄຟຍັດ ເທວະທັງຫຼາຍກໍປາກົດຂຶ້ນທັນທີດ້ວຍໂອຊະອັນແຮງກ້າ. ເທວະນາມ “ຣິພຸ” ໄດ້ບຳເນັດຕະປະຈົນໄດ້ພະລັງຈາກໂສມະ ແລະປາກົດເປັນພັນໆ.
Verse 34
तैरलातायुधै: सर्वे प्रमथा: सहगुह्यका: । हन्यमाना दिशो भेजुरुशद्भिर्ब्रह्मतेजसा ॥ ३४ ॥
ເທວະຣິພຸໄດ້ນຳໄມ້ເຊື້ອໄຟທີ່ໄໝ້ຄື່ງໜຶ່ງຈາກໄຟຍັດມາເປັນອາວຸດ ໂຈມຕີພວກປຣະມະຖະ ແລະ ກຸຫຍະກະ. ດ້ວຍພຣະພະລັງພຣະພຣາຫມະ (brahma-tejas) ພວກນັ້ນຈຶ່ງໜີໄປທຸກທິດ ແລະຫາຍໄປ.
Frequently Asked Questions
Satī is portrayed as torn between two dharmic pulls: loyalty to her husband’s counsel and intense affection for her natal family. Her agitation and repeated wavering indicate inner conflict; ultimately, attachment and grief override discernment, and she goes—only to witness Dakṣa’s public disrespect of Śiva and herself, which becomes the immediate cause of her decisive renunciation.
In the Bhāgavata’s theology, excluding a महान् (great lord/devotee) from yajña reveals that the ritual has become ego-driven rather than God-centered. The omission symbolizes sectarian contempt and the spiritual invalidation of the sacrifice’s purpose—prompting Satī’s condemnation of fruitive ritualism divorced from reverence and devotion.
Satī states a graded dharmic response: if one cannot punish the blasphemer, one should block the ears and leave; if capable, one should forcibly stop the blasphemy. Her intent is to stress the seriousness of insulting the controller of religion and the Lord’s devotee, not to license indiscriminate violence; the narrative then shows consequences unfolding through cosmic, not personal, retribution.
The chapter frames it as yogic departure (yoga-mṛtyu): Satī sits in posture, raises prāṇa through the inner channels, concentrates on the fiery element, and meditates on Śiva’s lotus feet, becoming purified and leaving the body in a blaze generated by meditation. The emphasis is on tapas and yogic mastery, though it is triggered by moral outrage and grief.
The Ṛbhus are a class of empowered demigods manifested through Bhṛgu’s oblations and Yajur-mantras. They embody mantra-śakti and brahma-tejas protecting the sacrificial establishment; they attack Śiva’s attendants and drive them away, intensifying the conflict that will culminate in the larger destruction of Dakṣa’s yajña.