Sutra 42
Devanagari script
उत्साहशक्तिमतो वा प्रेषयेत् अमुष्य राज्यं गृहाण यथास्थितो नः संधिः इति ॥ कZ_०९.६.४२ ॥
Transliteration
utsāhaśaktimato vā preṣayet amuṣya rājyaṃ gṛhāṇa yathāsthito naḥ saṃdhiḥ iti
Translation
ຫຼືວ່າ ລາວຄວນສົ່ງຜູ້ທີ່ມີຄວາມຮືບຮື້ແລະຄວາມສາມາດ (ພ້ອມຂໍ້ຄວາມ) ວ່າ: «ຍຶດເອົາອານາຈັກຂອງຄົນນັ້ນ; ສັນຍາຂອງພວກເຮົາຍັງຄົງເປັນເຊັ່ນເດີມ»।
Word by Word
उत्साह-शक्तिमतःof one who possesses enterprise and capability (energy and power)
उत्साह-शक्तिमतः:
TypeNoun (compound adjective)
Rootउत्साह, शक्ति
Formषष्ठी-एकवचन; पुंलिङ्ग; विशेष्य-सम्बन्धे (अमुष्य इत्यस्य विशेषणम्)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्यय
प्रेषयेत्should send (a message/agent)
प्रेषयेत्:
TypeVerb
Rootप्र-इष् (प्रेषणे)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुष, एकवचन; कर्ता (राजा/अमात्यः)
अमुष्यof that (other person/king)
अमुष्य:
TypePronoun
Rootअदस् (सर्वनाम)
Formषष्ठी-एकवचन; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग-प्रयोगः (सन्दर्भे शत्रोः/परस्य)
राज्यम्the kingdom
राज्यम्:
TypeNoun
Rootराज्य
Formद्वितीया-एकवचन; नपुंसकलिङ्ग; कर्म
गृहाणtake; accept; seize
गृहाण:
TypeVerb
Rootग्रह् (ग्रहणे)
Formलोट् (imperative), परस्मैपदम्, मध्यम-पुरुष, एकवचन
यथा-स्थितःremaining as you are / without altering the existing arrangement
यथा-स्थितः:
TypeAdjective (with indeclinable)
Rootयथा, स्था (स्थित)
Formप्रथमा-एकवचन; पुंलिङ्ग; विशेषणम् (त्वम्/सः इत्यस्य)
नःour
नः:
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
Formषष्ठी-बहुवचन; ‘our’
सन्धिःpeace; treaty; alliance (agreement)
सन्धिः:
TypeNoun
Rootसन्धि
Formप्रथमा-एकवचन; पुंलिङ्ग; वाक्ये विधेय-पदम्
इतिthus (so saying)
इति:
TypeQuotative particle
Rootइति
Formउद्धरण-समाप्त्यर्थक-अव्यय
Entities Mentioned
C
capable emissary/operativeT
target king/stateT
treaty (saṃdhi)FAQs
The message reframes the act as not violating formal terms—either by using proxies, redefining the counterpart, or exploiting ambiguity to preserve diplomatic cover.
Such missions require autonomous judgment (initiative) and execution capacity (power/resources) because conditions shift rapidly and deniability limits overt support.