Adhyaya 13

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये हरिवंशवर्णनं नाम द्वादशो ऽध्यायः कर्षक इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अथ त्रयोदशो ऽध्यायः कुरुपाण्डवोत्पत्त्यादिकथनं अग्निर् उवाच भारतं सम्प्रवक्ष्यामि कृष्णमाहात्म्यलक्षणम् भूभारमहरद्विष्णुर् निमित्तीकृत्य पाण्डवान्

ດັ່ງນີ້ ໃນອາດິ-ມະຫາປຸຣານະ ພາກອາກເນຍ (ອັກນິ) ບົດທີ 12 ຊື່ «ການພັນລະນາຫຣິວັງສະ» ໄດ້ສິ້ນສຸດລົງ. (ໃນບາງສຳນວນອ່ານວ່າ “karṣaka”; ນີ້ແມ່ນການອ່ານຕາມຕົ້ນສະບັບທີ່ຖືກໝາຍໄວ້.) ບັດນີ້ເລີ່ມບົດທີ 13: «ການເລົ່າເຖິງກຳເນີດຂອງກຸຣຸ ແລະ ປານດະວະ ພ້ອມເລື່ອງທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ». ພຣະອັກນິກ່າວວ່າ: «ບັດນີ້ເຮົາຈະອະທິບາຍ ພາຣະຕະ (ມະຫາພາຣະຕະ) ອັນມີລັກສະນະໂດຍມະຫິມາຂອງພຣະກຣິສນະ. ພຣະວິສນຸໄດ້ລົດພາລະຂອງແຜ່ນດິນ ໂດຍໃຫ້ພວກປານດະວະເປັນເຫດປັດໃຈອັນເປັນເຄື່ອງມື».

Verse 2

विष्णुनाभ्यब्जजो ब्रह्मा ब्रह्मपुत्रो ऽत्रिरत्रितः सोमः सोमाद्बुधस्तस्मादैल आसीत् पुरूरवाः

ຈາກດອກບົວທີ່ເກີດຈາກສະດືອພຣະວິສນຸ ໄດ້ກຳເນີດພຣະພຣະຫມາ. ບຸດຂອງພຣະພຣະຫມາໃນທີ່ນີ້ແມ່ນ ອະຕຣິ; ຈາກອະຕຣິເກີດ ໂສມະ. ຈາກໂສມະເກີດ ບຸດະ; ຈາກທ່ານນັ້ນເກີດ ໄອລະ ຄື ປຸຣູຣະວາສ.

Verse 3

तस्मादायुस्ततो राजा नहुषो ऽतो ययातिकः ततः पुरुस्तस्य वंशे भरतो ऽथ नृपः कुरुः

ຈາກທ່ານນັ້ນເກີດ ອາຍຸ; ຕໍ່ມາເກີດກະສັດ ນະຫຸສະ; ຈາກນະຫຸສະເກີດ ຢະຢາຕິ; ຈາກຢະຢາຕິເກີດ ປຸຣຸ; ແລະໃນສາຍວົງຂອງທ່ານນັ້ນມີ ພະຣະຕະ ແລະຕໍ່ມາມີກະສັດ ກຸຣຸ.

Verse 4

तद्वंशे शान्तनुस्तस्माद्भीष्मो गङ्गासुतो ऽनुजौ चित्राङ्गदो विचित्रश् च सत्यवयाञ्च शान्तनोः

ໃນສາຍວົງນັ້ນມີ ຊານຕະນຸ; ຈາກທ່ານນັ້ນເກີດ ພີສະມະ ບຸດຂອງນາງຄັງຄາ ແລະນ້ອງຊາຍທີ່ອ່ອນກວ່າ ຈິຕຣາງກະດະ ແລະ ວິຈິຕຣະວີຣະຍະ—ທັງໝົດເປັນບຸດຂອງ ຊານຕະນຸ ແລະ ສັດຍະວະຕີ.

Verse 5

स्वर्गं गते शान्तनौ च भीष्मो भार्याविवर्जितः अपालयत् भ्रातृराज्यं बालश्चित्राङ्गदो हतः

ເມື່ອພຣະສານຕະນຸໄດ້ໄປສູ່ສະຫວັນ ພີສະມະ—ຜູ້ບໍ່ມີພັນລະຍາ—ໄດ້ປົກປ້ອງອານາຈັກຂອງນ້ອງຊາຍ; ແລະ ຈິຕຣາງກະດະ ຜູ້ໜຸ່ມ ຖືກສັງຫານ.

Verse 6

चित्राङ्गदेन द्वे कन्ये काशिराजस्य चाम्बिका अम्बालिका च भीष्मेण आनीते विजितारिणा

ໂດຍການກ່ຽວຂ້ອງຂອງ ຈິຕຣາງກະດະ ບຸດສາວສອງຄົນຂອງກະສັດກາສີ—ອຳບິກາ ແລະ ອຳບາລິກາ—ຖືກພາມາເປັນເຈົ້າສາວ ໂດຍພີສະມະ ຜູ້ຊະນະສັດຕູ.

Verse 7

भार्ये विचित्रवीर्यस्य यक्ष्मणा स दिवङ्गतः सत्यवत्या ह्य् अनुमतादम्बिकायां नृपोभवत्

ໂອ ພຣະມະເຫສີ, ວິຈິຕຣະວີຣຍະ ໄດ້ດັບຊີວິດເນື່ອງຈາກຍັກສະມາ (ໂລກຊຳເຮື້ອ). ໂດຍຄຳອະນຸຍາດຂອງ ສັດຍະວະຕີ ຈຶ່ງມີກະສັດຖືກກໍ່ກຳເນີດໃນ ອຳບິກາ.

Verse 8

धृतराष्ट्रो ऽम्बालिकायां पाण्डुश् च व्यासतः सुतः गान्धार्यां धृतराष्ट्राच्च दुर्योधनमुखं शतम्

ຈາກ ອຳບາລິກາ ພຣະວະຍາສະ ໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດ ທຣິຕະຣາສະຕຣະ ແລະ ປານດຸ ເປັນບຸດ; ແລະຈາກ ຄັນທາຣີ ທຣິຕະຣາສະຕຣະ ໄດ້ໃຫ້ກຳເນີດບຸດຮ້ອຍຄົນ ມີ ທຸຣະໂຢທະນະ ເປັນຫົວໜ້າ.

Verse 9

शतशृङ्गाश्रमपदे भार्यायोगाद् यतो मृतिः ऋषिशापात्ततो धर्मात् कुन्त्यां पाण्डोर्युधिष्ठिरः

ທີ່ສະຖານອາສຣົມ ສະຕະສຶຣິງກະ ເນື່ອງຈາກການຮ່ວມພັນກັບພັນລະຍາເປັນເຫດໃຫ້ເກີດຄວາມຕາຍ—ດ້ວຍຄຳສາບຂອງລະສີ—ຕໍ່ມາ ໂດຍພຣະທັມມະ (ເທວະແຫ່ງຄວາມຍຸດຕິທຳ) ຢຸທິສຖິຣະ ໄດ້ເກີດແກ່ ກຸນຕີ ເພື່ອ ປານດຸ.

Verse 10

वाताद्भीमो ऽर्जुनः शक्रान्माद्र्यामश्विकुमारतः नकुलः सहदेवश् च पाण्डुर्माद्रीयुतो मृतः

ພີມາເກີດຈາກວາຍຸ; ອາຣຈຸນເກີດຈາກສັກຣະ (ອິນທຣາ). ຈາກມາດຣີ ໂດຍຄູ່ອັສວິນ ເກີດນະກຸລ ແລະ ສະຫະເທວ; ພານດຸກັບມາດຣີກໍເສຍຊີວິດ.

Verse 11

कर्णः कुन्त्यां हि कन्यायां जातो दुर्योधाश्रितः कुरुपाण्डवयोर्वैरन्दैवयोगाद्बभूव ह

ກັນນະເກີດຈາກກຸນຕີ ໃນຍາມທີ່ນາງຍັງເປັນສາວພົມມະຈັນ; ຕໍ່ມາເຂົາໄດ້ພຶ່ງພາດຸຣຍົທະນະ; ແລະໂດຍການປະສົມປະສານແຫ່ງຊະຕາ ຄວາມອາຄາດລະຫວ່າງກຸຣຸກັບພານດະວະຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນ.

Verse 12

दुर्योधनो जतुगृहे पाण्डवानदहत् कुधीः दग्धागाराद्विनिष्क्रान्ता मातृपृष्टास्तु पाण्डवाः

ດຸຣຍົທະນະຜູ້ມີໃຈຊົ່ວ ໄດ້ເຜົາພານດະວະໃນເຮືອນຂີ້ຍາງ (ເຮືອນລັກ). ແຕ່ພານດະວະທີ່ໄດ້ຮັບການຊ່ວຍໂດຍຄໍາແນະນໍາຂອງແມ່ ກໍຫຼົບໜີອອກຈາກເຮືອນທີ່ໄໝ້ນັ້ນໄດ້.

Verse 13

ततस्तु एकचक्रायां ब्राह्मणस्य निवेशने मुनिवेषाः स्थिताः सर्वे निहत्य वकराक्षसम्

ຕໍ່ມາ ໃນເມືອງເອກະຈັກຣາ ທີ່ເຮືອນຂອງພຣາຫມັນຜູ້ໜຶ່ງ ພວກເຂົາທັງໝົດແຕ່ງກາຍເປັນດຸດມຸນີ ໄດ້ພັກຢູ່ທີ່ນັ້ນ ຫຼັງຈາກສັງຫານຣາກສະສະ ວະກະ.

Verse 14

ययौः पाञ्चालविषयं द्रौपद्यास्ते स्वयम्वरे सम्प्राप्ता बाहुवेधेन द्रौपदी पञ्चपाण्डवैः

ພວກເຂົາໄດ້ໄປຍັງແດນພານຈາລະ. ໃນພິທີສະວະຍັມວະຣະຂອງດຣໍປະດີ, ດຣໍປະດີຖືກຊະນະໄດ້ໂດຍພານດະວະທັງຫ້າ ດ້ວຍວິລະກຳແຫ່ງການຍິງທະນູ (ການຍິງໃຫ້ຖືກເປົ້າ).

Verse 15

अर्धराज्यं ततः प्राप्ता ज्ञाता दुर्योधनादिभिः गाण्डीवञ्च धनुर्दिव्यं पावकाद्रथमुत्तमम्

ຕໍ່ມາ ພວກເຂົາໄດ້ຮັບອານາຈັກເຄິ່ງໜຶ່ງ; ເລື່ອງນີ້ໄດ້ເປັນທີ່ຮູ້ກັນໃນດູຣະໂຢທະນະ ແລະຜູ້ອື່ນໆ. ແລະອາຣຈຸນໄດ້ຮັບຄັນທະນູທິບ «ຄານດີວ» ພ້ອມລົດຮົບອັນຍອດຢ່າງ ຈາກພາວະກະ (ອັກນິ)។

Verse 16

सारथिञ्चार्जुनः सङ्ख्ये कृष्णमक्षय्यशायकान् ब्रह्मास्त्रादींस् तथा द्रोणात्सर्वे शस्त्रविशारदाः

ໃນສົງຄາມ ອາຣຈຸນໄດ້ໃຫ້ກຣິດສະນະເປັນສາຣະທິ (ຄົນຂັບລົດ). ລາວໄດ້ຮັບຖົງລູກສອນທີ່ບໍ່ໝົດ ແລະອາວຸດທິບເຊັ່ນ ພຣະຫມາສະຕຣະ ແລະອື່ນໆ; ພ້ອມທັງຮຽນຮູ້ວິຊາອາວຸດທັງປວງຈາກ ໂດຣນະ ຈົນເປັນຜູ້ຊ່ຽວຊານໃນອາວຸດຢ່າງສົມບູນ।

Verse 17

कृष्णेन सो ऽर्जुनो वह्निं खाण्डवे समतर्पयत् इन्द्रवृष्टिं वारयंश् च शरवर्षेण पाण्डवः

ດ້ວຍການໜຸນຊ່ວຍຂອງກຣິດສະນະ ອາຣຈຸນ ຜູ້ເປັນປານດະວະ ໄດ້ບູຊາແລະເຮັດໃຫ້ວະຫນິ (ອັກນິ) ພໍໃຈຢ່າງເຕັມທີ່ໃນປ່າຄານດະວະ; ແລະໄດ້ກັ້ນການຝົນຂອງອິນທຣະ ດ້ວຍຝົນລູກສອນອັນໜາແນ່ນ.

Verse 18

जिता दिशः पाण्डवैश् च राज्यञ्चक्रे युधिष्ठिरः बहुस्वर्णं राजसूयं न सेहे तं सुयोधनः

ເມື່ອປານດະວະທັງຫຼາຍໄດ້ພິຊິດທິດທັງປວງແລ້ວ ຢຸທິສະຖິຣະໄດ້ສ້າງອຳນາດການປົກຄອງແຫ່ງລາຊະອານາຈັກ. ແຕ່ສຸໂຢທະນະ (ດູຣະໂຢທະນະ) ບໍ່ອາດອົດທົນພິທີຣາຊະສູຍະ ທີ່ອຸດົມດ້ວຍຄຳຈຳນວນຫຼາຍນັ້ນໄດ້.

Verse 19

भ्रात्रा दुःशासनेनोक्तः कर्णेन प्राप्तभूतिना द्यूतकार्ये शकुनिना द्यूतेन स युधिष्ठिरम्

ໂດຍຖືກພີ່ຊາຍ ດຸຫະຊາສະນະ ຍຸຍົງ ແລະມີກັນນະ—ຜູ້ໄດ້ຮັບອຳນາດແລະຄວາມຮັ່ງມີ—ເປັນຜູ້ໜຸນຫຼັງ, ລາວໄດ້ໃຫ້ຊະກຸນິເປັນຜູ້ດຳເນີນການເລື່ອງການພະນັນ ແລະໄດ້ທ້າທາຍຢຸທິສະຖິຣະດ້ວຍການຫຼິ້ນລູກເຕົ໋າ.

Verse 20

अजयत्तस्य राज्यञ्च सभास्थो माययाहसत् जितो युधिष्ठिरो भ्रातृयुक्तश्चारण्यकं ययौ

ນັ່ງຢູ່ໃນຫໍປະຊຸມ ລາວໄດ້ຊະນະທັງອານາຈັກດ້ວຍມາຍາ ແລະຫົວເຮາະ. ຢຸທິສຖິຣະຜູ້ພ່າຍແພ້ ໄດ້ໄປຢູ່ປ່າເປັນນິລະເທດກັບພີ່ນ້ອງ.

Verse 21

वने द्वादशवर्षाणि प्रतिज्ञातानि सो ऽनयत् अष्टाशीतिसहस्राणि भोजयन् पूर्ववत् द्विजान्

ໃນປ່າ ລາວໄດ້ສຳເລັດສິບສອງປີຕາມຄຳປະຕິຍານ ແລະເຊັ່ນເກົ່າ ໄດ້ລ້ຽງອາຫານພຣາຫມັນຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ 88,000 ອົງ.

Verse 22

सधौम्यो द्रौपदीषष्ठस्ततः प्रायाद्विराटकम् कङ्को द्विजो ह्य् अविज्ञातो राजा भीमोथ सूपकृत्

ຕໍ່ມາ ພ້ອມດ້ວຍທ້າວທໍມະຍະ ແລະດຣົບະດີເປັນຄົນທີ 6 ພວກເຂົາໄດ້ໄປສູ່ອານາຈັກວິຣາຕະ. ຢຸທິສຖິຣະໃນຮູບພຣາຫມັນນາມ “ກັງກະ” ຢູ່ໂດຍບໍ່ຖືກຮູ້; ແລະພີມະເປັນພໍ່ຄົວ.

Verse 23

न इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः द्रौपदीं पञ्च पाण्डवा इति ख, ग, ङ, चिह्नितपुस्तकत्रयपाठः वसुपूर्णमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः रत्नपूर्णमिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः कङ्को द्विजो ह्य् अभूच्छ्रेष्ठ इति ख,चिह्नितपुस्तकपाठः बृहन्नलार्जुनो भार्या सैरिन्ध्री यमजौ तथा अन्यनाम्ना भीमसेनः कीचकञ्चाबधीन्निशि

«ບໍ່ແມ່ນແບບນັ້ນ»—ນີ້ແມ່ນການອ່ານຕາມຕົ້ນສະບັບທີ່ໝາຍໄວ້ຂອງສາຂາ ga. «ດຣົບະດີ ແລະ ປານດະວະທັງຫ້າ»—ນີ້ແມ່ນການອ່ານຕາມຕົ້ນສະບັບທີ່ໝາຍໄວ້ຂອງສາຂາ kha, ga, ແລະ ṅa. «ວະສຸປູຣນະ»—ການອ່ານຂອງສາຂາ kha; «ຣັດນະປູຣນະ»—ການອ່ານຂອງສາຂາ gha. «ກັງກະ ຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ ໄດ້ເປັນຜູ້ປະເສີດທີ່ສຸດ»—ການອ່ານຂອງສາຂາ kha. (ໃນເນື້ອເລື່ອງ) ອາຣຊຸນເປັນ ບຣິຫັນນະລາ; ພັນລະຍາເປັນ ໄສຣິນທຣີ; ຄູ່ແຝດກໍເຊັ່ນດຽວກັນ; ແລະ ພີມະເສນ ໃນນາມອື່ນ ໄດ້ສັງຫານ ກີຈະກະ ໃນຍາມຄ່ຳຄືນ.

Verse 24

द्रौपदीं हर्तुकामं तं अर्जुनश्चाजयत् कुरून् कुर्वतो गोग्रहादींश् च तैर् ज्ञाताः पाण्डवा अथ

ເມື່ອລາວພະຍາຍາມຈະລັກພາດຣົບະດີ ອາຣຊຸນໄດ້ຊະນະຜູ້ນັ້ນ ແລະຊະນະພວກກຸຣຸຜູ້ກຳລັງປຸ້ນງົວແລະອື່ນໆ; ແລ້ວພານດະວະຈຶ່ງຖືກຮູ້ຈັກໂດຍພວກເຂົາ.

Verse 25

सुभद्रा कृष्णभगिनी अर्जुनात्समजीजनत् अभिमन्युन्ददौ तस्मै विराटश्चोत्तरां सुताम्

ສຸພັດຣາ ນ້ອງສາວຂອງ ກຣິດສະນະ ໄດ້ໃຫ້ກໍ່ກຳເນີດ ອະພິມັນຍຸ ຈາກ ອາຣຊຸນ; ແລະ ວິຣາດ ໄດ້ມອບ ອຸຕຕະຣາ ບຸດສາວຂອງຕົນ ໃຫ້ເປັນຄູ່ຄອງແກ່ ອະພິມັນຍຸ।

Verse 26

सप्ताक्षौहिणीश आसीद्धर्मराजो रणाय सः कृष्णो दूतोब्रवीद् गत्वा दुर्योधनममर्षणम्

ທັມມະຣາຊ (ຢຸທິສຖິຣ) ມີອຳນາດບັງຄັບກອງທັບ 7 ອັກເສົາຫິນີ ເພື່ອອອກຮົບ. ກຣິດສະນະ ເປັນທູດ ໄດ້ໄປເວົ້າກັບ ທຸຣະໂຢທະນະ ຜູ້ໃຈຮ້າຍຄຽດແຄ້ນ।

Verse 27

एकादशाक्षौहिणीशं नृपं दुर्योधनं तदा युधिष्ठिरायार्धराज्यं देहि ग्रामांश् च पञ्च वा

ໃນເວລານັ້ນ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ ພະຣາຊາ ທຸຣະໂຢທະນະ ຜູ້ເປັນເຈົ້າແຫ່ງ 11 ອັກເສົາຫິນີ ວ່າ: “ຈົ່ງມອບອານາຈັກເຄິ່ງໜຶ່ງໃຫ້ ຢຸທິສຖິຣ ຫຼືຢ່າງນ້ອຍ ຫ້າບ້ານ.”

Verse 28

युध्यस्व वा वचः श्रुत्वा कृष्णमाह सुयोधनः भूसूच्यग्रं न दास्यामि योत्स्ये सङ्ग्रहणोद्यतः

ເມື່ອໄດ້ຟັງຄຳນັ້ນ ສຸໂຢທະນະ (ທຸຣະໂຢທະນະ) ກ່າວຕໍ່ ກຣິດສະນະ ວ່າ: “ຖ້າຢ່າງນັ້ນກໍຈົ່ງຮົບ! ຂ້າພະເຈົ້າຈະບໍ່ໃຫ້ດິນແມ່ນແຕ່ປາຍເຂັມ. ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງໃຈຈະເຮັດສົງຄາມ ແລະກຳລັງຮວບຮວມກຳລັງ.”

Verse 29

विश्वरूपन्दर्शयित्वा अधृष्यं विदुरार्चितः प्रागाद्युधिष्ठिरं प्राह योधयैनं सुयोधनम्

ເມື່ອໄດ້ສະແດງ ວິສະວະຣູປະ (ຮູບສາກົນອັນເທວະ) ອັນບໍ່ອາດຕ້ານທານ ແລະໄດ້ຮັບການນະມັດສະການຈາກ ວິທຸຣະ ແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ໄປຫາ ຢຸທິສຖິຣ ແລະກ່າວວ່າ: “ຈົ່ງໃຫ້ ສຸໂຢທະນະ ອອກຮົບ.”