HomeVamana PuranaAdh. 2Shloka 29
Previous Verse
Next Verse

Vamana Purana — Daksha's Sacrifice & Kapalin Rudra, Shloka 29

Daksha’s Sacrifice and the Origin of Kapalin Rudra (Pulastya–Narada Dialogue)

भवान्प्यन्तरिक्षं हि जातमात्रस्तदोत्पतत् धारयन्नतुलां वीणां कुर्वन् किलकिलाध्वनिम्

bhavānpyantarikṣaṃ hi jātamātrastadotpatat dhārayannatulāṃ vīṇāṃ kurvan kilakilādhvanim

ನೀವು ಸಹ ಜನ್ಮಿಸಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ಅಂತರಿಕ್ಷಕ್ಕೆ ಜಿಗಿದು ಏರಿದಿರಿ; ಅತುಲವಾದ ವೀಣೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ಕಿಲಕಿಲ ಎಂಬ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಮಾಡಿದಿರಿ।

bhavānyou (honored)
bhavān:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootbhavat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); सर्वनाम-प्रातिपदिक (pronoun-like honorific)
apialso/even
api:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle), अर्थः ‘also/even’
antarikṣamthe sky/space
antarikṣam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootantarikṣa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
hiindeed/for
hi:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic/causal particle)
jātamātraḥjust born
jātamātraḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootjāta (कृदन्त, √jan जन्) + mātra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (कर्मधारय-प्रायः) ‘जातः एव मात्रः’ = just born; कृदन्तः भूतकृदन्त/क्त (past participle) from √jan
tadāthen
tadā:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
utpatatleapt up/flew up
utpatat:
Kriya (क्रिया/finite verb)
TypeVerb
Root√pat (पत्)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; उपसर्गः उत्-; धातु √pat ‘to fly/jump’
dhārayanholding/bearing
dhārayan:
Karta (कर्ता/Agent; participial)
TypeVerb
Root√dhṛ (धृ)
Formवर्तमान कृदन्त (present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; परस्मैपद-प्रयोगः
atulāmincomparable
atulām:
Karma (कर्म/Object-qualifier)
TypeAdjective
Rootatulā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying vīṇām)
vīṇāma vīṇā (lute)
vīṇām:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootvīṇā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
kurvanmaking/producing
kurvan:
Karta (कर्ता/Agent; participial)
TypeVerb
Root√kṛ (कृ)
Formवर्तमान कृदन्त (present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
kilakilādhvanima ‘kilakilā’ clattering sound
kilakilādhvanim:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootkilakilā (प्रातिपदिक) + dhvani (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (षष्ठी/कर्मधारय-प्रायः) ‘किलकिलायाः ध्वनिः’ = a ‘kilakilā’ sound
Not specified in input (likely within the main dialogue frame; exact speaker not determinable from verses alone)
Mythic etiologySound symbolismDisorder as sonic/psychic agitation

{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "hasya", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }