HomeVamana PuranaAdh. 17Shloka 28
Previous Verse
Next Verse

Vamana Purana — Vishnu's Sleep (Ashunya-Shayana), Shloka 28

The Caturmasya Observances and the Rite of Vishnu’s Sleep (Aśūnya-Śayana) and Shiva’s Monthly Vows

तत्र दानं द्वितीयायां मूर्त्तिर्लक्ष्मीधरस्य तु सशय्यास्तरणोपेता यथा विभवमात्मनः

tatra dānaṃ dvitīyāyāṃ mūrttirlakṣmīdharasya tu saśayyāstaraṇopetā yathā vibhavamātmanaḥ

ಆ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ದ್ವಿತೀಯಾ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀಧರನ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕು; ಶಯ್ಯೆ ಮತ್ತು ಆಸ್ತರಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ।

tatrathere / in that rite
tatra:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) ‘there/in that context’
dānamthe gift (donation)
dānam:
Karta (कर्ता/subject of nominal sentence)
TypeNoun
Rootdāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
dvitīyāyāmon the second (day)
dvitīyāyām:
Adhikarana (अधिकरण/काल)
TypeNoun
Rootdvitīyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; ‘on the second (tithi/day)’
mūrtiḥthe image (idol)
mūrtiḥ:
Karta (कर्ता/identifier)
TypeNoun
Rootmūrti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
lakṣmīdharasyaof Lakṣmīdhara (Viṣṇu)
lakṣmīdharasya:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootlakṣmī (प्रातिपदिक) + dhara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (genitive/6th), एकवचन; समासः: लक्ष्मीं धरति इति
tuindeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय (particle)
sa-śayyā-staraṇa-upetāprovided with a bed and bedding
sa-śayyā-staraṇa-upetā:
Karta (कर्ता/qualifier)
TypeAdjective
Rootsa (अव्यय/उपसर्ग-सदृश) + śayyā (प्रातिपदिक) + staraṇa (प्रातिपदिक) + upeta (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् for ‘mūrtiḥ’; समासः: शय्यया स्तरणेन च उपेता (endowed with bed and covering)
yathāaccording to
yathā:
Adhikarana (अधिकरण/रीति)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction/adverb) ‘according to/as’
vibhavammeans / capacity
vibhavam:
Karma (कर्म/measure)
TypeNoun
Rootvibhava (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंस? here accusative; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; used adverbially ‘according to one’s means’
ātmanaḥof oneself
ātmanaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/possessor)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
Pulastya to Nārada (dialogue framework; speaker attribution typical for this Purāṇa section)
Vishnu (Lakṣmīdhara)Lakṣmī
Vrata/RitualsDāna (charitable giving)Vaishnavism (icon of Lakṣmīdhara)Dharma (giving according to capacity)

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

FAQs

The vow is completed by generosity: ritual restraint is paired with dāna, and the phrase ‘according to one’s means’ frames dharma as accessible—merit arises from sincerity and proportionate sacrifice, not extravagance.

This is dharma-ācāra instruction (vrata with prescribed dāna). It is ancillary Purāṇic material rather than sarga/pratisarga/manvantara/vamśa/vamśānucarita narration.

Donating Lakṣmīdhara with bedding symbolizes offering both prosperity (Lakṣmī) and shelter/comfort (śayyā, āstaraṇa) to the divine—ritually training the devotee to become a support for others, reflecting Viṣṇu’s sustaining function in the world.