Adhyaya 6

Verse 1

ईश्वर उवाच । अधुना संप्रवक्ष्यामि मंगलात्पश्चिमे व्रजेत् । तत्र सिद्धेश्वरं पश्येत्सर्वसिद्धिप्रदायकम्

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಇದೀಗ ನಾನು (ಮಾರ್ಗವನ್ನು) ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ಮಂಗಳದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು; ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ವಸಿದ್ಧಿಪ್ರದಾಯಕನಾದ ಸಿದ್ಧೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 2

तत्रैव चक्रतीर्थं तु तीर्थकोटिफलप्रदम् । लोकेश्वरं स्वयंभूतं पूर्वमिंद्रेश्वरेति च

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಚಕ್ರತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅದು ಕೋಟಿ ತೀರ್ಥಗಳ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವುದು. ಅಲ್ಲೇ ಸ್ವಯಂಭೂ ಲೋಕೇಶ್ವರನು ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾನೆ; ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ‘ಇಂದ್ರೇಶ್ವರ’ ಎಂದೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 3

दृष्ट्वा तं विधिवद्देवि ततो यक्षवनं व्रजेत् । मंगलात्पश्चिमे भागे यत्र देवी स्वयं स्थिता

ಹೇ ದೇವಿ, ಅವನನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ದರ್ಶನಮಾಡಿ ನಂತರ ಯಕ್ಷವನಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಮಂಗಳದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಸ್ವಯಂ ನೆಲೆಸಿರುವ ಸ್ಥಳವಿದೆ.

Verse 4

यक्षेश्वरी महाभागा वांछितार्थप्रदायिनी । तां संपूज्य विधानेन ततो वस्त्रापथं पुनः

ಯಕ್ಷೇಶ್ವರಿ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ, ವಾಂಛಿತಾರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುವವಳು. ಅವಳನ್ನು ವಿಧಾನದಂತೆ ಪೂಜಿಸಿ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ವಸ್ತ್ರಾಪಥಕ್ಕೆ ಮರಳಬೇಕು.

Verse 5

गिरिं रैवतकं गत्वा कुर्याद्यात्राविधानतः । मृगीकुंडादितीर्थानि संति तत्रैव कोटिशः

ರೈವತಕ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ವಿಧಾನದಂತೆ ಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಮೃಗೀಕುಂಡ ಮುಂತಾದ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ತೀರ್ಥಗಳು ಇವೆ.

Verse 6

यद्भुक्तिशिखरे देवि सीमालिंगं हि तत्स्मृतम् । दशकोटिस्तु तीर्थानि तत्र संति वरान ने

ಹೇ ದೇವಿ, ಭುಕ್ತಿಶಿಖರ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ‘ಸೀಮಾಲಿಂಗ’ವೆಂದು ಅದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಹೇ ವರಾನನೇ, ಅಲ್ಲಿ ದಶಕೋಟಿ ತೀರ್ಥಗಳು ಇವೆ.

Verse 7

यत्र वै यादवाः सिद्धाः कलौ ये बुद्धिरूपिणः । शतसहस्रार्बुदं च लिंगं तत्रैव तिष्ठति

ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿರೂಪಿಗಳಾಗಿ ಸಿದ್ಧರಾದ ಯಾದವರು ಇರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ‘ಶತಸಹಸ್ರಾರ್ಬುದ’ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ಲಿಂಗವೂ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ।

Verse 8

गजेंद्रस्य पदं तत्र तत्रैव रसकूपिकाः । सप्त कुण्डानि तत्रैव रैवते पर्वतोत्तमे

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಗಜೇಂದ್ರನ ಪಾದಚಿಹ್ನೆ ಇದೆ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ರಸಕೂಪಿಕೆಗಳು ಇವೆ; ರೈವತ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಏಳು ಪವಿತ್ರ ಕುಂಡಗಳಿವೆ।

Verse 9

अंबिका च स्थिता देवी प्रद्युम्नः सांब एव च । लिंगाकारे पर्वते तु तत्र तीर्थानि कोटिशः

ಅಲ್ಲಿ ದೇವಿ ಅಂಬಿಕಾ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ; ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಮತ್ತು ಸಾಂಬರೂ ಇದ್ದಾರೆ; ಲಿಂಗಾಕಾರದ ಆ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ತೀರ್ಥಗಳಿವೆ।

Verse 10

मृगीकुंडं च तत्रैव कालमेघस्तथैव च । क्षेत्रपालस्वरूपेण महोदधि स्वयं स्थितः । दामोदरश्च तत्रैव भवो ब्रह्माडनायकः

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮೃಗೀಕುಂಡವೂ, ಕಾಲಮೇಘವೂ ಇವೆ; ಮಹೋದಧಿಯೇ ಸ್ವತಃ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ। ಅಲ್ಲಿಯೇ ದಾಮೋದರನೂ, ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡನಾಯಕನಾದ ಭವನೂ ಇದ್ದಾರೆ।

Verse 11

पार्वत्युवाच । श्रुतानि तव तीर्थानि देवेश वदतस्तव । गंगा सरस्वती पुण्या यमुना च महानदी

ಪಾರ್ವತಿ ಹೇಳಿದರು—ಹೇ ದೇವೇಶ! ನೀವು ವಿವರಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ನಿಮ್ಮ ತೀರ್ಥಗಳ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಿದೆ—ಗಂಗಾ, ಸರಸ್ವತಿ, ಪುಣ್ಯ ಯಮುನಾ ಮತ್ತು ಮಹಾನದಿಗಳು।

Verse 12

गोदावरी गोमती च नदी तापी च नर्मदा । सरयूः स्वर्णरेखा च तमसा पापनाशिनी

ಗೋದಾವರಿ ಮತ್ತು ಗೋಮತಿ; ಹಾಗೆಯೇ ತಾಪೀ ಮತ್ತು ನರ್ಮದಾ; ಸರಯೂ ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಣರೇಖಾ; ಪಾಪನಾಶಿನಿ ತಮಸಾ ನದಿ.

Verse 13

नद्यः समुद्रसंयोगाः सर्वाः पुण्याः श्रुता मया । मोक्षारण्यानि दिव्यानि ।दिव्यक्षेत्राणि यानि च

ನಾನು ಕೇಳಿರುವುದೇನೆಂದರೆ, ಎಲ್ಲಾ ನದಿಗಳೂ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಮುದ್ರಸಂಗಮದಲ್ಲಿ—ಪವಿತ್ರ ಪುಣ್ಯಮಯ. ಹಾಗೆಯೇ ಮೋಕ್ಷಪ್ರದ ದಿವ್ಯ ಅರಣ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ದಿವ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳೂ ಇವೆ.

Verse 14

नगर्यो मुक्तिदायिन्यस्ताः श्रुतास्त्वत्प्रसादतः । ब्रह्मविष्णुशिवादीनां सूर्येंदुवरुणस्य च

ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಮೋಕ್ಷ ನೀಡುವ ನಗರಗಳ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾನು ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಶಿವಾದಿಗಳಿಗೂ, ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ವರುಣನಿಗೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪವಿತ್ರ ಧಾಮಗಳ ವಿಷಯವೂ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.

Verse 15

देवताना मृषीणां च संति स्थानान्यनेकशः । परं देव त्वया पुण्यं प्रभासं कथितं मम

ದೇವತೆಗಳಿಗೂ ಋಷಿಗಳಿಗೂ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಿವೆ; ಆದರೂ, ಹೇ ದೇವಾ, ನೀವು ನನಗೆ ಪುಣ್ಯ ಪ್ರಭಾಸವನ್ನು ಪರಮ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದೀರಿ.

Verse 16

तस्माद्यच्चाधिकं प्रोक्तं क्षेत्रं वस्त्रापथं त्वया । शृण्वंत्या च मया पूर्वं न पृष्टं कारणं तदा

ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ವಸ್ತ್ರಾಪಥವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಅಧಿಕ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ನಾನು ಹಿಂದೆ ಕೇಳಿದ್ದರೂ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾರಣವನ್ನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ.

Verse 17

इदानीं च श्रुतं सर्वं स्वस्थाहं कारणं वद । प्रभावं प्रथमं ब्रूहि क्षेत्रस्य च भवस्य च

ಈಗ ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೇಳಿ ಮನಸ್ಸು ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ; ಅದರ ಕಾರಣವನ್ನು ಹೇಳು. ಮೊದಲು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಹಾಗೂ ಭವ (ಶಿವ)ನ ಮಹಿಮೆ-ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ವಿವರಿಸು.

Verse 18

कस्मिन्देशे च तत्तीर्थं शिवः केनात्र संस्थितः । स्वयंभूर्भगवान्रुद्रः कथं तत्र स्थितः स्वयम् । प्रभो मे महदाश्चर्यं वर्तते तद्वदाधुना

ಆ ತೀರ್ಥವು ಯಾವ ದೇಶದಲ್ಲಿದೆ? ಇಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಯಾರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು? ಸ್ವಯಂಭೂ ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನು ಅಲ್ಲಿ ತಾನೇ ಹೇಗೆ ನೆಲೆಸಿದನು? ಪ್ರಭೋ, ಇದು ನನಗೆ ಮಹಾ ಆಶ್ಚರ್ಯ—ಇಗ ಹೇಳು.

Verse 19

ईश्वर उवाच । वस्त्रापथस्य क्षेत्रस्य प्रभावं प्रथमं शृणु । पश्चाद्भवस्य माहात्म्यं शृणु त्वं च वरानने

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು—ಮೊದಲು ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಕೇಳು; ನಂತರ, ಓ ವರಾನನೆ, ಅಲ್ಲಿ ಭವ (ಶಿವ)ನ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನೂ ಕೇಳು.

Verse 20

कान्यकुब्जे महाक्षेत्रे राजा भोजेति विश्रुतः । पुरा पुण्ययुगे धर्म्यः प्रजा धर्मेण शासति

ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜ ಮಹಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಭೋಜನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ರಾಜನು ಇದ್ದನು. ಪುರಾತನ ಪುಣ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ ಆ ಧರ್ಮಿಷ್ಠನು ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ಧರ್ಮಾನುಸಾರವಾಗಿ ಆಳುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 21

विशालाक्षो दीर्घबाहुर्विद्वान्वाग्ग्मी प्रियंवदः । सर्वलक्षणसंपूर्णो बह्वाश्चर्यविलोककः

ಅವನು ವಿಶಾಲಾಕ್ಷ, ದೀರ್ಘಬಾಹು—ವಿದ್ವಾನ್, ವಾಗ್ಮಿ, ಮಧುರಭಾಷಿ. ಎಲ್ಲ ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಸಂಪನ್ನನಾಗಿ, ಅನೇಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 22

वनात्कदाचिदभ्येत्य वनपालोब्रवीदिदम् । आश्चर्यं भ्रमता देव वने दृष्टं मयाधुना

ಒಮ್ಮೆ ಅರಣ್ಯದಿಂದ ಮರಳಿ ಬಂದ ವನಪಾಲಕನು ಹೀಗೆಂದನು— “ಹೇ ರಾಜನೇ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ನಾನು ಈಗಷ್ಟೇ ಒಂದು ಅದ್ಭುತವನ್ನು ಕಂಡೆನು।”

Verse 23

गिरौ विषमभूभागे वहुवृक्षसमाकुले । मृगयूथगता नारी मया दृष्टा मृगानना

ಪರ್ವತದ ಅಸಮ ಭೂಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಮರಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಜಿಂಕೆಗಳ ಗುಂಪಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆನು—ಅವಳ ಮುಖ ಜಿಂಕೆಯಂತಿತ್ತು।

Verse 24

मृगवत्प्लवते बाला सदा तत्रैव दृश्यते । इति श्रुत्वा वचो राजा तुष्टस्तस्मै धनं ददौ

“ಆ ಬಾಲೆ ಜಿಂಕೆಯಂತೆ ಹಾರಾಡುತ್ತಾಳೆ; ಸದಾ ಅಲ್ಲೀಯೇ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾಳೆ.” ಈ ಮಾತು ಕೇಳಿ ರಾಜನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ಅವನಿಗೆ ಧನ ಬಹುಮಾನ ನೀಡಿದನು।

Verse 25

चतुरं तुरगं दिव्यं वाससी स्वर्णभूषणम् । इदानीमेव यास्यामि सेनाध्यक्ष त्वया सह

“ಉತ್ತಮ, ವೇಗವಂತ ದಿವ್ಯ ಕುದುರೆ, ವಸ್ತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವರ್ಣಾಭರಣಗಳನ್ನು ತರು. ಹೇ ಸೇನಾಧ್ಯಕ್ಷನೇ, ನಾನು ಈಗಲೇ ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ಹೊರಡುತ್ತೇನೆ.”

Verse 26

अश्वानां दशसाहस्रं वागुराणां त्वनेकधा । पत्तयो यांतु सर्वत्र वेष्टयंतु गिरिंवरम्

“ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಅಶ್ವಾರೋಹಿಗಳು, ಹಲವು ವಿಧದ ಬಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೋಗಲಿ; ಪಾದಾತಿ ಸೈನಿಕರು ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿಯಲಿ.”

Verse 27

न हंतव्यो मृगः कश्चिद्रक्षणीया हि सा मृगी । स्त्रीवेषधारिणी नारी मृगी भवति भूतले

ಯಾವುದೇ ಮೃಗವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಬಾರದು; ಆ ಮೃಗೀ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು. ಸ್ತ್ರೀವೇಷಧಾರಿಣಿಯಾದ ನಾರಿ ಭೂತಲದಲ್ಲಿ ಮೃಗಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 28

क्व यास्यति वराकी सा मद्बलैः परिपीडिता । शस्त्रास्त्रवर्जितं सैन्यं वनपालपदानुगम्

ನನ್ನ ಬಲಗಳಿಂದ ಕಠಿಣವಾಗಿ ಪೀಡಿತಳಾದ ಆ ದುರ್ದೈವಿನಿ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವಳು? ಈ ಸೇನೆ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರವರ್ಜಿತವಾಗಿದ್ದು, ವನಪಾಲನ ಮಾರ್ಗಾನುಸಾರ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

Verse 29

अहोरात्रेण संप्राप्तं बहुव्याधजनाग्रतः । अश्वाधिरूढो बलवान्भोजराजो ययौ स्वयम्

ಒಂದು ಅಹೋರಾತ್ರದಲ್ಲೇ, ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವ್ಯಾಧರನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಬಲವಂತನಾದ ಭೋಜರಾಜನು ತಾನೇ ಅಶ್ವಾರೂಢನಾಗಿ ಹೊರಟನು.

Verse 30

निःशब्दपदसञ्चारः संज्ञासंकेतभाषकः । गिरिं संवेष्टयामास वागुराभिः स्वयं नृपः

ನಿಶ್ಶಬ್ದ ಪಾದಸಂಚಾರದಿಂದ ನಡೆದು, ಸಂಜ್ಞಾ-ಸಂಕೇತಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ಮಾತನಾಡುತ್ತ, ರಾಜನು ತಾನೇ ವಾಗುರಗಳಿಂದ ಗಿರಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದನು.

Verse 31

वनपालेन सहितो मृगयूथं ददर्श सः । सा मृगी मृगमध्यस्था नारीदेहा मुखे मृगी । मृगवच्चेष्टते बाला धावते च मृगैः सह

ವನಪಾಲನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಅವನು ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಕಂಡನು. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಆ ಮೃಗೀ—ದೇಹ ನಾರಿಯದು, ಮುಖ ಮೃಗಿಯದು; ಆ ಬಾಲೆ ಮೃಗದಂತೆ ಚೇಷ್ಟಿಸಿ, ಮೃಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಓಡುತ್ತಾಳೆ.

Verse 32

अश्वगंधान्समाघ्राय सन्त्रस्ता मृगयूथपाः । क्षुब्धा भ्रान्ताः क्षणे तस्मिन्सर्वे यांति दिशो दश

ಕುದುರೆಗಳ ವಾಸನೆ ತಿಳಿದ ತಕ್ಷಣ ಮೃಗಗುಂಪಿನ ನಾಯಕರು ಭಯಗೊಂಡರು. ಅಶಾಂತರೂ ಗೊಂದಲಗೊಂಡರೂ ಆಗಿ, ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಎಲ್ಲರೂ ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಓಡಿಹೋದರು.

Verse 33

मृगवक्त्रा तु या नारी मृगैः कतिपयैः सह । प्लवमाना निपतिता वागुरायां विचेतना

ಆದರೆ ಮೃಗಮುಖಿಯಾದ ಆ ಸ್ತ್ರೀ ಕೆಲ ಮೃಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಜಿಗಿದು ಬಲೆಗೆ ಬಿದ್ದು, ಅಚೇತನಳಾದಳು.

Verse 34

बलाध्यक्षेण विधृता मृगैः सह शनैर्नृपः । ददर्श महदाश्चर्यं भोजराजो जनैर्वृतः

ಸೇನಾಧಿಪತಿಯು ಹಿಡಿದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದಾಗ, ಮೃಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂಧಿತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಜನರಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಭೋಜರಾಜನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮಹದಾಶ್ಚರ್ಯವನ್ನು ಕಂಡನು.

Verse 35

ततः कोलाहलो जातः परमानंदिनिस्वनः । मृगैः सह समानिन्ये कान्यकुब्जं मृगीं नृपः

ಆಮೇಲೆ ಪರಮಾನಂದಭರಿತ ಘೋಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹಾ ಕೋಲಾಹಲ ಉಂಟಾಯಿತು. ಮೃಗಗಳೊಂದಿಗೆ ರಾಜನು ಆ ‘ಮೃಗಿಯನ್ನು’ ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜಕ್ಕೆ ಕರೆತಂದನು.

Verse 36

दिव्यवस्त्रसमाच्छन्ना दिव्याभरणभूषिता । नरयानस्थिता नारी प्रविवेश मृगैर्वृता

ದಿವ್ಯ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಆವೃತಳಾಗಿ, ದಿವ್ಯಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತಳಾಗಿ, ನರಯಾನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನಳಾದ ಆ ಸ್ತ್ರೀ ಮೃಗಗಳಿಂದ ಆವರಿತಳಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು.

Verse 37

वादित्रैर्ब्रह्मघोषैश्च नीयते नृपमंदिरम् । जनैर्जानपदैर्मार्गे दृश्यते नृपमन्दिरे

ವಾದ್ಯನಾದಗಳೂ ಬ್ರಹ್ಮಘೋಷಗಳೂ ಮೊಳಗುತ್ತ, ಅವಳನ್ನು ರಾಜಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು. ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಗರಜನರು ಅವಳನ್ನು ಕಂಡರು; ರಾಜಭವನದಲ್ಲಿಯೂ ಅವಳು ದರ್ಶನವಾಯಿತು.

Verse 38

नीयमाना नागरैश्च महदाश्चर्यभाषकैः । पुण्ये मुहूर्त्ते संप्राप्ते सा मृगी नृपमन्दिरम्

ಮಹಾ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನಗರಜನರು ಅವಳನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು. ಪುಣ್ಯವಾದ ಶುಭಮುಹೂರ್ತ ಬಂದಾಗ ಆ ಮೃಗೀಕನ್ಯೆ ರಾಜಮಂದಿರವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು.

Verse 39

प्रतीहारेण राजेन्द्र वचसा वारितो जनः । गतः सेनापतिः सैन्यं गृहीत्वा स्वनिकेतनम्

ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ! ಪ್ರತೀಹಾರಿಯ ವಚನದಿಂದ ಜನಸಮೂಹವನ್ನು ತಡೆದರು. ಸೇನಾಪತಿ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದನು.

Verse 40

राजापि स्वगृहं प्राप्य स्नात्वा संपूज्य देवताः । तां मृगीं स्नापयामास दिव्यगन्धानुलेपनाम्

ರಾಜನೂ ತನ್ನ ಗೃಹಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿದನು. ನಂತರ ಆ ಮೃಗೀಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಸ್ನಾನಗೊಳಿಸಿ ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧಗಳ ಲೇಪನ ಮಾಡಿಸಿದನು.

Verse 41

कुङ्कुमेन विलिप्तांगीं दिव्यवस्त्रावगुंठिताम् । यथोचितं यथास्थानं दिव्याभरणभूषिताम्

ಅವಳ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಕುಂಕುಮ ಲೇಪಿಸಿ, ದಿವ್ಯ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಆವೃತಗೊಳಿಸಿದರು. ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಯಥಾಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದರು.

Verse 42

एकांते निर्जने राजा बभाषे चारुलोचनाम् । का त्वं कस्य सुता केन कारणेन मृगैः सह

ಏಕಾಂತ ನಿರ್ಜನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ರಾಜನು ಆ ಸುಂದರನೇತ್ರಳಿಗೆ ಹೇಳಿದನು— “ನೀನು ಯಾರು? ಯಾರ ಮಗಳು? ಯಾವ ಕಾರಣದಿಂದ ಮೃಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಇರುವೆ?”

Verse 43

स्त्रीणां शरीरं ते कस्मान्मृगीणां वदनं कुतः । इति सर्वं समाचक्ष्व परं कौतूहलं हि मे

“ನಿನ್ನದು ಸ್ತ್ರೀಯ ದೇಹ, ಆದರೆ ಮೃಗಿಯ ಮುಖ ಏಕೆ? ಇದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಹೇಳು; ನನಗೆ ಅಪಾರ ಕುತೂಹಲವಾಗಿದೆ.”

Verse 44

एवं सा प्रोच्यमानापि न बभाषे कथंचन । मूकवन्न विजानाति न च भुंक्ते सुलोचना

ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದರೂ ಅವಳು ಏನೂ ಮಾತನಾಡಲಿಲ್ಲ. ಮೂಕಳಂತೆ ಅರಿಯದವಳಾಗಿ ಇದ್ದಳು; ಆ ಸುಂದರನೇತ್ರಳು ಆಹಾರವೂ ಸೇವಿಸಲಿಲ್ಲ.

Verse 45

न भुंक्ते पृथिवीपालो न राज्यं बहु मन्यते । न दारैर्विद्यते कार्यं नाश्वैर्न च गजै रथैः

ಭೂಪಾಲನು ಊಟ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ; ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ ಎಣಿಸಲಿಲ್ಲ. ಪತ್ನಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಯೋಜನ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ; ಕುದುರೆ, ಆನೆ, ರಥಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಲ್ಲ.

Verse 46

तदेव राज्यं ते दारास्ते गजास्तद्धनं बहु । प्रमदामदसंरक्तं यत्र संक्रीडते मनः

ಅವನಿಗೆ ಅದೇ ‘ರಾಜ್ಯ’, ಅದೇ ‘ಪತ್ನಿ’, ಅದೇ ‘ಆನೆಗಳು’ ಮತ್ತು ಅದೇ ‘ಅಪಾರ ಧನ’—ಸ್ತ್ರೀಮೋಹದ ಮದದಿಂದ ರಂಜಿತವಾದ ಮನಸ್ಸು ಎಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತದೋ ಅಲ್ಲಿ.

Verse 47

आहूयाह प्रतीहारं तया संमोहितो नृपः । पुरोधसं गुरुं विप्रानाचार्याञ्छीघ्रमानय

ಅವಳ ಮೋಹದಿಂದ ವ್ಯಾಮೋಹಿತನಾದ ರಾಜನು ಪ್ರತೀಹಾರನನ್ನು ಕರೆಯಿಸಿ— “ರಾಜಪುರೋಹಿತನನ್ನೂ, ಗುರುವರ್ಯನನ್ನೂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಆಚಾರ್ಯರನ್ನೂ ಶೀಘ್ರ ಕರೆತರು” ಎಂದು ಹೇಳಿದನು.

Verse 48

दैवज्ञानथ मन्त्रज्ञान्भिषजस्तांत्रिकांस्तथा । इति सन्नोदितो राज्ञा प्रतीहारो ययौ स्वयम्

ರಾಜನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತನಾದ ಪ್ರತೀಹಾರನು ತಾನೇ ಹೊರಟು— ದೈವಜ್ಞರು, ಮಂತ್ರಜ್ಞರು, ವೈದ್ಯರು ಹಾಗೂ ತಾಂತ್ರಿಕರನ್ನು ಕರೆಯಲು ಹೋದನು.

Verse 49

आजगाम स वेगेन समानीय द्विजोत्तमान् । राज्ञे विज्ञापयामास देव विप्राः समागताः

ಅವನು ವೇಗವಾಗಿ ಮರಳಿ ಬಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರನ್ನು ಕರೆತಂದು ರಾಜನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು— “ದೇವ, ವಿಪ್ರರು ಆಗಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.”

Verse 50

प्रवेशय गुरुं द्वाःस्थं संप्राप्तान्मद्धिते रतान् । इति सन्नोदितो राज्ञा तथा चक्रे स बुद्धिमान्

ರಾಜನು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದನು— “ದ್ವಾರಸ್ಥನೇ, ನನ್ನ ಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಗುರುಗಳನ್ನು ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸು.” ರಾಜಾಜ್ಞೆಯಿಂದ ಆ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಿದನು.

Verse 51

अभ्युत्थाय नृपः पूर्वं नमस्कृत्य प्रपूज्य च । आसनेषूपविष्टांस्तान्बभाषे कार्यतत्परः

ರಾಜನು ಮೊದಲು ಎದ್ದು ನಮನ ಮಾಡಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಪೂಜಿಸಿದನು; ಅವರು ಆಸನಗಳಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ನಂತರ, ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾಗಿ ಅವರೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.

Verse 52

इदमाश्चर्यमेवैकं कथं शक्यं निवेदितुम् । जानीत हि स्वयं सर्वे लोकतः शास्त्रतोऽपि वा

ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದೇ ಮಹದಾಶ್ಚರ್ಯ—ಇದನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಹೇಗೆ ನಿವೇದಿಸಲಿ? ನೀವು ಎಲ್ಲರೂ ಇದನ್ನು ಸ್ವತಃ ತಿಳಿದಿದ್ದೀರಿ, ಲೋಕಪ್ರಚಾರದಿಂದಾಗಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರದಿಂದಾಗಲಿ।

Verse 53

कथमेषा समुत्पन्ना कस्येदं कर्मणः फलम् । अस्यां केन प्रकारेण वचनं मानुषं भवेत्

ಅವಳು ಹೇಗೆ ಉದ್ಭವಿಸಿದಳು, ಇದು ಯಾರ ಕರ್ಮಫಲ? ಹಾಗೆಯೇ ಅವಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂದ ಮಾನವ ವಾಣಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಬಹುದು?

Verse 54

स्वयं मनुष्यवदना कथमेषा भविष्यति । सावधानैर्द्विजैर्भूयः सर्वं संचिन्त्य चोच्यताम्

ಅವಳು ಸ್ವತಃ ಹೇಗೆ ಮಾನವಮುಖಿಯಾಗುವಳು? ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ದ್ವಿಜರು ಮತ್ತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿ ನಂತರ ಹೇಳಲಿ।

Verse 55

विप्रा ऊचुः । देव सारस्वतो नाम कुरुक्षेत्रे द्विजोत्तमः । ऊर्द्ध्वरेताः सरस्वत्यां तपस्तेपे जितेन्द्रियः

ವಿಪ್ರರು ಹೇಳಿದರು—ಓ ರಾಜನೇ! ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇವ ಸಾರಸ್ವತನೆಂಬ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನು ಇದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಊರ್ಧ್ವರೇತಸ್ಸು, ಜಿತೇಂದ್ರಿಯನಾಗಿ ಸರಸ್ವತೀ ತೀರದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದನು।

Verse 56

कथयिष्यति सर्वं ते तेनादिष्टा मृगी स्वयम् । इति श्रुत्वा वचो राजा ययौ सारस्वतं द्विजम्

ಅವನೇ ನಿನಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುವನು; ಅವನ ಆದೇಶದಿಂದಲೇ ಆ ಮೃಗೀ ಸ್ವತಃ ನಿಯೋಜಿತಳಾಗಿದೆ. ಈ ಮಾತು ಕೇಳಿ ರಾಜನು ಸಾರಸ್ವತ ದ್ವಿಜನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು।

Verse 57

सरस्वतीजले स्नातं प्रभासे ध्यानतत्परम् । दृष्ट्वा प्रदक्षिणीकृत्य साष्टांगं तं प्रणम्य च । उपविष्टो नृपो भूमौ प्रांजलिः सञ्जितेन्द्रियः

ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತೀಜಲದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಧ್ಯಾನನಿಷ್ಠನಾಗಿದ್ದ ಅವನನ್ನು ಕಂಡ ರಾಜನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ, ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ದಂಡವತ್ ಪ್ರಣಾಮ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ನಂತರ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದನು।

Verse 58

मनुष्यपदसंचारं श्रुत्वा ज्ञात्वा च कारणम् । सारस्वतो बभाषेऽथ तं नृपं भक्तितत्परम्

ಮಾನವ ಪಾದಸಂಚಾರದ ಶಬ್ದವನ್ನು ಕೇಳಿ ಅದರ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿದು, ಸಾರಸ್ವತ ಮುನಿಯು ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾದ ಆ ರಾಜನನ್ನು ಆಗ ಸಂಬೋಧಿಸಿದನು।

Verse 59

सारस्वत उवाच । भोजराज शुभं तेस्तु ज्ञातं तत्कारणं मया । मृगानना त्वया नारी समानीता वनात्किल

ಸಾರಸ್ವತನು ಹೇಳಿದರು— ಓ ಭೋಜರಾಜ, ನಿನಗೆ ಶುಭವಾಗಲಿ. ಇದರ ಕಾರಣವನ್ನು ನಾನು ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ. ನಿಜವಾಗಿ ನೀನು ಅರಣ್ಯದಿಂದ ಮೃಗನಯನೆಯಾದ ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಕರೆತಂದಿದ್ದೀಯೆ।

Verse 60

महदाश्चर्यमेवैतत्तव चेतसि वर्त्तते । आदिष्टा तु मया बाला सर्वं ते कथयिष्यति

ಈ ವಿಷಯವು ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗಿ ಇದೆ. ಆದರೆ ಆ ಬಾಲಿಕೆಗೆ ನಾನು ಆದೇಶಿಸಿದ್ದೇನೆ— ಅವಳು ನಿನಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುವಳು।

Verse 61

जानाम्यहं महाराज चरित्रं जन्म यादृशम् । आश्चर्यं संभवेल्लोके कथ्यमानं तया स्वयम्

ಓ ಮಹಾರಾಜ, ಅವಳ ಚರಿತ್ರೆ—ಅವಳ ಜನ್ಮ ಹೇಗಿತ್ತೋ—ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ. ಅವಳು ಸ್ವತಃ ಹೇಳುವಾಗ ಅದು ಲೋಕಕ್ಕೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುವುದು।

Verse 62

इत्यादिश्य गतो वेगाद्रथेनादित्यवर्चसा । अहोरात्रद्वयेनैव संप्राप्तो नृप मन्दिरम्

ಹೀಗೆ ಉಪದೇಶಿಸಿ, ಸೂರ್ಯವರ್ಚಸ್ಸಿನಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ರಥದಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಹೊರಟು, ಕೇವಲ ಎರಡು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲೇ ರಾಜಮಂದಿರವನ್ನು ತಲುಪಿದನು.

Verse 63

प्रविश्य च मृगीं दृष्ट्वा यत्रास्ते मृगलोचना । तया सारस्वतो ज्ञातो धर्मज्ञः सर्वविद्द्विजः

ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಮೃಗಲೋಚನೆಯಾದ ಆಕೆ ಇದ್ದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಆಕೆಯನ್ನು ನೋಡಿ; ಆಕೆ ಸಾರಸ್ವತನನ್ನು ಧರ್ಮಜ್ಞನೂ ಸರ್ವವಿದ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೂ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದಳು.

Verse 64

मृग्युवाच । एष सर्वं हि जानाति कारणं यच्च यादृशम् । वर्त्तमानं भविष्यं च भूतं यद्भुवनत्रये

ಮೃಗೀ ಹೇಳಿದಳು—“ಇವನು ನಿಜಕ್ಕೂ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದವನು—ಕಾರಣವನ್ನೂ ಅದರ ಸ್ವರೂಪವನ್ನೂ; ತ್ರಿಲೋಕದಲ್ಲಿ ವರ್ತಮಾನ, ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ಭೂತವೆಲ್ಲವನ್ನೂ.”

Verse 65

एतेन मरणं ज्ञातं मदीयं पूर्वजन्मनि । वस्त्रापथे महाक्षेत्रे तपस्तप्तं भवालये

“ಇವನ ಮೂಲಕ ನನ್ನ ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ಮರಣವು ತಿಳಿಯಿತು—ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಮಹಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ಭವ (ಶಿವ)ನ ಆಲಯದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದಾಗ।”

Verse 66

विधूय कलुषं सर्वं ज्ञानमुत्पाद्य यत्नतः । जरामरणनिर्मुक्तः प्रत्यक्षं दृष्टवान्भवम्

“ಎಲ್ಲ ಕಲ್ಮಷವನ್ನೂ ತೊಳೆದು, ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರೆ, (ಮಾನವ) ಜರಾ-ಮರಣದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಭವ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಪ್ರತ्यक्षವಾಗಿ ದರ್ಶಿಸುತ್ತಾನೆ।”

Verse 67

अस्य तुष्टो भवो देवो ज्ञातं तीर्थस्य कारणम् । आदिष्टया मया वाच्यं भवेज्जन्मनि कारणम्

ಅವನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಸನ್ನನಾದ ಭವದೇವನು ಈ ತೀರ್ಥದ ಕಾರಣವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು. ಮತ್ತು ನನಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದಂತೆ, ಈ ಜನ್ಮದ ಕಾರಣವನ್ನೂ ನಾನು ಹೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ.

Verse 68

इति चिन्तापरा यावत्तावद्विप्रः समागतः । तस्मै प्रणामपरमा मूर्च्छिता निपपात सा

ಅವಳು ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಲೀನಳಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಒಬ್ಬ ವಿಪ್ರನು ಆಗಮಿಸಿದನು. ಅವನಿಗೆ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮಸ್ಕರಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದಾಗ ಅವಳು ಮೂರ್ಚ್ಛಿತಳಾಗಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಳು.

Verse 69

अथ सारस्वतो ज्ञानाज्ज्ञातवान्कारणं च तत् । आनयन्तु द्विजा वेगात्कलशं तोयसंभृतम्

ನಂತರ ಸಾರಸ್ವತಜ್ಞಾನದಿಂದ ಆ ವಿಪ್ರನು ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು. ಅವನು ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ಬೇಗನೆ ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಲಶವನ್ನು ತಂದುಕೊಡಿ.”

Verse 70

सवौंषधीः पल्लवांश्च दूर्वाः पुष्पाणि चाक्षतान् । धूपं च चंदनं चैव गोमयं मधुसर्पिषी

“ಎಲ್ಲ ಔಷಧಿಗಳು, ತಾಜಾ ಪಲ್ಲವಗಳು, ದೂರ್ವಾ ಹುಲ್ಲು, ಪುಷ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ಅಕ್ಷತ; ಜೊತೆಗೆ ಧೂಪ, ಚಂದನ, ಗೋಮಯ, ಮಧು ಮತ್ತು ಸರ್ಪಿಷ್ (ತುಪ್ಪ) ಕೂಡ ತಂದುಕೊಡಿ.”

Verse 71

इत्यादिष्टैर्द्विजैर्वेगात्समानीतं नृपाज्ञया । उपलिप्य च भूभागं स्वस्तिकं संनिवेश्य च

ಹೀಗೆ ಆದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದ್ವಿಜರು ರಾಜಾಜ್ಞೆಯಿಂದ ಬೇಗನೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ನಂತರ ಅವರು ನೆಲಭಾಗವನ್ನು ಲೇಪಿಸಿ, ಅದರ ಮೇಲೆ ಸ್ವಸ್ತಿಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.

Verse 72

तत्राग्निकार्यं कृत्वाऽथ वेदान्कुंभे निधाय सः । इन्द्रं तस्मिंश्च विन्यस्य दिक्पालांश्च यथाक्रमम् । हुत्वाग्निं स चरुं कृत्वा ग्रहपूजामकारयत्

ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಅಗ್ನಿಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಂತರ ವೇದಗಳನ್ನು ಕುಂಭದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನಮಾಡಿ; ಅದರಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನನ್ನೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ದಿಕ್ಪಾಲಕರನ್ನೂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು. ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಚರುವನ್ನು ಸಿದ್ಧಮಾಡಿ ಗ್ರಹಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದರು.

Verse 73

तोयं सुवर्णपात्रस्थं कृत्वा कुंभान्स्वयं गुरुः । अभिषेकं ततश्चक्रे मुहूर्ते सार्वकामिके

ಗುರುವು ಸ್ವರ್ಣಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಇಟ್ಟು, ತಾನೇ ಕುಂಭಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅಣಿಗೊಳಿಸಿ; ನಂತರ ಸರ್ವಕಾಮಸಿದ್ಧಿಕರವಾದ ಶುಭ ಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು.

Verse 74

अभिषिक्ता तु सा तेन पूता स्नानार्थवारिणा । जाता सचेतना बाला सर्वं पश्यति चक्षुषा

ಸ್ನಾನಾರ್ಥವಾಗಿ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿದ ಆ ನೀರಿನಿಂದ ಅವರು ಅವಳಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದಾಗ, ಆ ಬಾಲಿಕೆ ಚೇತನೆಯನ್ನು ಪಡೆದಳು; ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡತೊಡಗಿದಳು.

Verse 75

शृणोति सर्वं जानाति चरित्रं पूर्वजन्मनः । बदरीफलमात्रं तु पुरोडाशं ददौ गुरुः

ಅವಳು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೇಳಿ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದು, ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನೂ ಅರಿತುಕೊಂಡಳು. ನಂತರ ಗುರುವು ಅವಳಿಗೆ ಬದರಿ ಹಣ್ಣಿನಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಪುರೋಡಾಶವನ್ನು ನೀಡಿದರು.

Verse 76

तयोपभुक्तं यत्नेन ततश्चक्रे स मार्ज्जनम् । मानुषे वचने कर्णे ददौ ज्ञानं गुरुस्ततः

ಅವಳು ಅದನ್ನು ಯತ್ನದಿಂದ ಉಪಭೋಗಿಸಿದ ನಂತರ ಅವರು ಮಾರ್ಜನ (ಶುದ್ಧಿ) ವಿಧಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ನಂತರ ಗುರುವು ಮಾನವ ವಚನಗಳನ್ನು ಅವಳ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ದಾನಮಾಡಿದರು.

Verse 77

गुरवे दक्षिणां दत्त्वा ततः सा च मृगानना । भोजराजाय सर्व च चरित्रं पूर्वजन्मनः

ಗುರುವಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಆ ಮೃಗನಯನಿ (ಸೌಮ್ಯಮುಖಿ) ನಂತರ ಭೋಜರಾಜನಿಗೆ ತನ್ನ ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ತಿಳಿಸಿದಳು।

Verse 78

वक्तुं प्रचक्रमे बाल्याद्यद्वृत्तं पूर्वजन्मनि । नमस्कृत्य गुरुं पूर्वं ब्राह्मणान्क्षत्रियांस्तथा

ಅವನು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಪೂರ್ವಜನ್ಮದ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೇಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು। ಮೊದಲು ಗುರುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಗೂ ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದನು।

Verse 79

मृग्युवाच । न विषादस्त्वया कार्यो राजञ्च्छ्रुत्वा मयोदितम् । इतस्त्वं सप्तमे स्थाने कलिंगाधिपतेः सुतः

ಮೃಗ್ಯು ಹೇಳಿದರು—ಓ ರಾಜನೇ, ನಾನು ಹೇಳಿದುದನ್ನು ಕೇಳಿ ನೀನು ವಿಷಾದಿಸಬೇಡ. ಇನ್ನು ಏಳನೇ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ನೀನು ಕಲಿಂಗಾಧಿಪತಿಯ ಪುತ್ರನಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುವೆ।

Verse 80

मृते पितरि बालस्त्वं स्वभिषिक्तः स्वमंत्रिभिः । अहं हि वंगराजस्य संजाता दुहिता किल

ನಿನ್ನ ತಂದೆ ಮೃತನಾದಾಗ ನೀನು ಇನ್ನೂ ಬಾಲಕನಾಗಿದ್ದೆ; ಆದರೂ ನಿನ್ನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ನಿನ್ನನ್ನು ರಾಜನಾಗಿ ಅಭಿಷೇಕಿಸಿದರು. ನಾನು ನಿಜಕ್ಕೂ ವಂಗರಾಜನ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಜನಿಸಿದೆನು।

Verse 81

परिणीता त्वया देव पित्रा दत्ता स्वयं नृप । त्वयाऽहं पट्टमहिषी कृता योषिद्वरा यतः

ಓ ದೇವ, ಓ ನೃಪ! ನನ್ನ ತಂದೆಯೇ ಸ್ವತಃ ನನ್ನನ್ನು ನಿನಗೆ ನೀಡಿದನು, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ವಿವಾಹ ಮಾಡಿಕೊಂಡೆ. ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಪಟ್ಟಮಹಿಷಿಯಾಗಿ, ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾಗಿ, ಮಾಡಿದೆಯೆ।

Verse 82

युवा जातः क्रमेणैव हिंस्रः क्रूरो बभूव ह । न वेदशास्त्रकुशलो दयाधर्मविवर्जितः

ಅವನು ಕ್ರಮೇಣ ಯೌವನವನ್ನು ಪಡೆದು ಹಿಂಸಕನಾಗಿ ಕ್ರೂರನಾದನು. ವೇದಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಕುಶಲನಾಗಿ, ದಯಾ-ಧರ್ಮವಿಲ್ಲದವನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 83

लुब्धो मानी महाक्रोधी सत्याचार बहिष्कृतः । न देवं न गुरुं विप्रान्नो जानाति दुराशयः

ಅವನು ಲೋಭಿ, ಅಹಂಕಾರಿ, ಮಹಾಕ್ರೋಧಿ; ಸತ್ಯಾಚಾರದಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದನು. ದುರುದ್ದೇಶದಿಂದ ದೇವನನ್ನೂ, ಗುರುವನ್ನೂ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಋಷಿಗಳನ್ನೂ ಗೌರವಿಸಲಿಲ್ಲ.

Verse 84

विरक्ता हि प्रजास्तस्य ब्राह्मणोच्छेदकारकः । समासन्नैर्नृपैस्तस्य देशः सर्वो विलुंपितः । सैन्यं सर्वं समादाय युद्धायोपजगाम सः

ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋಚ್ಛೇದಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಅವನ ಪ್ರಜೆಗಳು ಅವನಿಂದ ದೂರಾದರು. ಸಮೀಪದ ರಾಜರು ಅವನ ದೇಶವನ್ನೆಲ್ಲ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು. ಆಗ ಅವನು ಸಮಸ್ತ ಸೇನೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು.

Verse 85

सहैवाहं गता देव युद्धं जातं नृपैः सह । हारितं सैनिकैस्तस्य गता नष्टा दिशो दश

ಹೇ ದೇವಾ! ನಾನೂ ಅವನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹೋದೆ. ಆ ರಾಜರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧ ಉಂಟಾಯಿತು. ಅವನ ಸೇನೆ ಸೋತಿತು; ನಾನು ದಶ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ದಾರಿ ತಪ್ಪಿ ಓಡಿಹೋದೆ.

Verse 86

त्यक्त्वा धर्मं निजं राजा पलायनपरोऽभवत् । गच्छमानस्तु नृपतिः शत्रुभिः परिपीडितः

ತನ್ನ ಸ್ವಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ರಾಜನು ಪಲಾಯನದಲ್ಲೇ ತತ್ಪರನಾದನು. ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ ಆ ನೃಪತಿ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು ಪೀಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.

Verse 87

तवास्मिवादी दुष्टात्मा हतो लोकविरोधकः । देहं तस्य गृहीत्वाग्नौ प्रविष्टाहं नृपोत्तम

ಯಾವ ದುರಾತ್ಮನು ಸದಾ ‘ನಾನು ನಿನ್ನವನು’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಲೋಕವಿರೋಧಿಯಾಗಿದ್ದನೋ, ಅವನು ಹತನಾದನು. ಅವನ ದೇಹವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ನಾನು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆ, ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ।

Verse 88

मृतस्यैवं गतिर्नास्ति नरके स विपच्यते । मृतं कांतं समादाय भार्याग्नौ प्रविशेद्यदि

ಇಂತಹವನಿಗೆ ಮರಣಾನಂತರ ಶುಭಗತಿ ಇಲ್ಲ; ಅವನು ನರಕದಲ್ಲಿ ದಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಪತ್ನಿ ಮೃತ ಪ್ರಿಯನನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಪತ್ನ್ಯಗ್ನಿ (ಚಿತಾಗ್ನಿ)ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ, ಭಿನ್ನ ಗತಿ ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।

Verse 89

सा तारयति पापिष्ठं यावदाभूतसंप्लवम् । इह पापक्षयं कृत्वा पश्चात्स्वर्गे महीयते

ಅವಳು (ಪತಿವ್ರತೆ) ಅತ್ಯಂತ ಪಾಪಿಯನ್ನೂ ಪ್ರಳಯವರೆಗೆ ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪಾಪಕ್ಷಯವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ, ನಂತರ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ।

Verse 90

अतस्त्वं ब्राह्मणो जातो देशे मालवके नृप । तस्यैव तत्र भार्याहं संभूता ब्राह्मणी नृप

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ನೃಪ, ನೀನು ಮಾಲವದೇಶದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಜನಿಸಿದ್ದೆ. ಅಲ್ಲಿಯೇ, ಹೇ ರಾಜಾ, ನಾನು ಅವನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ—ಬ್ರಾಹ್ಮಣೀ ರೂಪದಲ್ಲಿ—ಸಂಭವಿಸಿದೆ।

Verse 91

धनधान्यसमृद्धोऽभूत्तथा जीवधनाधिकः । मृतः पिता मृता माता स च भ्रातृविवर्जितः

ಅವನು ಧನಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧನಾದನು; ಹಾಗೆಯೇ ‘ಜೀವಧನ’ (ಸೇವಕರು, ಅವಲಂಬಿತರು) ಬಹಳವಾಗಿದ್ದರು. ಅವನ ತಂದೆ ಮೃತನಾದ, ತಾಯಿಯೂ ಮೃತಳಾದಳು, ಮತ್ತು ಅವನು ಸಹೋದರರಿಲ್ಲದವನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 92

धनधान्यसमृद्धोऽपि लुब्धो भ्रमति भूतले । अतीव कोपनो विप्रो वेदपाठविवर्जितः

ಧನಧಾನ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧನಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನು ಲೋಭವಶವಾಗಿ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಅತಿಕೋಪಿಷ್ಠನು, ವೇದಪಾಠವಿಲ್ಲದವನು.

Verse 93

स्नानसंध्यादिहीनश्च मायावी याचते जनम् । भक्तिं करोमि परमां स च क्रुध्यति मां प्रति

ಸ್ನಾನ, ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಮಾಯಾವಿಯಾಗಿ ಅವನು ಜನರಿಂದ ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡುತ್ತಿದ್ದನು. ನಾನು ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದರೂ ಅವನು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೋಪಗೊಂಡನು.

Verse 94

संतानं तस्य वै नास्ति धनरक्षापरो हि सः । न ददाति न चाश्नाति न जुहोति स रक्षति

ಅವನಿಗೆ ಸಂತಾನವಿರಲಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಧನರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲೇ ತತ್ಪರನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನು ದಾನಮಾಡಲಿಲ್ಲ, ಭೋಗಿಸಲಿಲ್ಲ, ಹೋಮಮಾಡಲಿಲ್ಲ—ಕೇವಲ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಕಾಪಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 95

न तर्पणं तिलैर्विप्रो विदधात्यतिलो भतः । कार्त्तिकेऽपि च संप्राप्ते विष्णुपूजाविवर्जितः

ಅತಿಲೋಭದಿಂದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಎಳ್ಳಿನಿಂದ ತರ್ಪಣ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸ ಬಂದರೂ ಅವನು ವಿಷ್ಣುಪೂಜೆಯಿಂದ ವಂಚಿತನಾಗಿಯೇ ಇದ್ದನು.

Verse 96

दीपं ददाति नो विप्रो मासमेकं निरन्तरम् । न भुंक्ते शाकपत्रं स एकाहारो निरंतरम्

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಒಂದು ತಿಂಗಳೂ ನಿರಂತರವಾಗಿ ದೀಪದಾನ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಅವನು ಸೊಪ್ಪಿನ ಎಲೆಗಳನ್ನೂ ತಿನ್ನಲಿಲ್ಲ; ಸದಾ ಏಕಾಹಾರವನ್ನೇ ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 97

मासे नभस्ये संप्राप्ते प्राप्ते कृष्णे नृपोत्तम । न करोति गृहे श्राद्धं स्नानतर्पणवर्जितः

ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ! ನಭಸ್ಯ ಮಾಸವು ಬಂದಾಗ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷವು ಪ್ರಾಪ್ತವಾದಾಗ, ಸ್ನಾನ-ತರ್ಪಣವಿಲ್ಲದೆ ಅವನು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 98

न जानाति दिनं पित्र्यं पक्षमेकं निरन्तरम् । अन्यत्र भुंक्ते विप्रोऽसौ क्षयाहेऽपि समागते

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಪಿತೃ ದಿನವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ನಿಯತವಾದ ನಿರಂತರ ಪಕ್ಷವನ್ನೂ ಆಚರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಕ್ಷಯಾಹ ಬಂದರೂ ಬೇರೆಡೆ ಊಟಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

Verse 99

मकरस्थेऽपि संक्रांतौ कृशरान्नं ददाति न । तिलान्सुवर्णं तारं वा वस्त्रं वा फलमेव च । शाकपत्रं स पुष्पं वा न ददाति तथेंधनम्

ಮಕರಸಂಕ್ರಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ಸಹ ಅವನು ಕೃಶರಾನ್ನ ದಾನ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಎಳ್ಳು, ಚಿನ್ನ, ಬೆಳ್ಳಿ, ವಸ್ತ್ರ, ಹಣ್ಣು—ಏನನ್ನೂ ಕೊಡದು; ಸೊಪ್ಪಿನ ಎಲೆ, ಹೂವು ಹಾಗೆಯೇ ಇಂಧನವನ್ನೂ ಕೊಡದು.

Verse 100

गवां गवाह्निकं नैव कथं मुक्तिर्भविष्यति । न याति विष्णुशरणं संप्राप्ते दक्षिणायने

ಅವನು ಗೋವುಗಳಿಗೆ ಸಲ್ಲಬೇಕಾದ ನಿತ್ಯಕರ್ಮ (ಗವಾಹ್ನಿಕ)ವನ್ನೇ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಮುಕ್ತಿ ಹೇಗೆ ಸಿಗುವುದು? ದಕ್ಷಿಣಾಯನ ಬಂದರೂ ಅವನು ವಿಷ್ಣುಶರಣಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 101

धेनुं ददाति नो विप्रो ग्रहणे चंद्रसूर्ययोः

ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯ ಗ್ರಹಣಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಧೇನು ದಾನವನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 102

एकापि दत्ता सुपयस्विनी सा सवस्त्रघंटाभरणोपपन्ना । वत्सेन युक्ता हि ददाति दात्रे मुक्तिं कुलस्यास्य करोति वृद्धिम्

ಹಾಲಿನಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾದ ಒಂದೇ ಹಸುವನ್ನಾದರೂ ವಸ್ತ್ರ, ಗಂಟೆ ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಕರು ಸಹಿತ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ, ಆ ದಾನ ದಾತನಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಕುಲದ ವೃದ್ಧಿ-ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ।

Verse 103

यावंति रोमाणि भवंति तस्यास्तावंति वर्षाणि महीयते सः । ब्रह्मालये सिद्ध गणैर्वृतोऽसौ संतिष्ठते सूर्यसमानतेजाः

ಆ ಹಸುವಿನ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ರೋಮಗಳಿವೆಯೋ ಅಷ್ಟು ವರ್ಷಗಳು ದಾತನು ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ। ಸಿದ್ಧಗಣಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 104

देवालयं नो विदधाति वापीं कूपं तडागं न करोति कुण्डम् । पुण्यं विवाहं सुजनोपकारं नासौ सतां वा द्विजमंदिरं च

ಅವನು ದೇವಾಲಯವನ್ನೂ ಕಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ, ವಾಪಿ ಅಥವಾ ಕೂಪವನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಕೆರೆ ಅಥವಾ ಕುಂಡವನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸುವುದಿಲ್ಲ। ಪುಣ್ಯವಿವಾಹವನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಸಜ್ಜನರಿಗೆ ಉಪಕಾರವನ್ನೂ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಸತ್ಪುರುಷರ ನಿವಾಸವನ್ನೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಮಂದಿರವನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 105

धनं सदा भूमिगतं करोति धर्मं न जानाति कुलस्य चासौ । अहं हि तस्यानुगता भवामि कथं हि कांतं परिवं चयामि

ಅವನು ಸದಾ ಧನವನ್ನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹೂತುಿಡುತ್ತಾನೆ; ಕುಲಧರ್ಮವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ। ಆದರೂ ನಾನು ಅವನಿಗೆ ಅನುಗತೆಯಾಗಿದ್ದೇನೆ; ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಪತಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಾನು ಹೇಗೆ ಬೇರೆಡೆ ಹೋಗಲಿ?

Verse 106

एवं हि वर्त्तमानः स कालधर्ममुपेयिवान् । धनलोभान्मया देव मरणं परिवर्जितम्

ಹೀಗೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವನು ಕಾಲಧರ್ಮ—ಮರಣನಿಯಮಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟನು। ಓ ದೇವಾ! ಧನಲೋಭದಿಂದ ನಾನು ಅವನ ಮರಣವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿದ್ದೆ (ತಡೆದಿದ್ದೆ)।

Verse 107

पश्यन्त्या गोत्रिभिः सर्वं गृहीतं धनसंचयम् । कालेन महता देव मृताऽहं द्विजमंदिरे

ಓ ದೇವನೇ! ನಾನು ನೋಡುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ ನನ್ನ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಸಂಪತ್ತನ್ನೆಲ್ಲಾ ಅಪಹರಿಸಿದರು. ಬಹಳ ಕಾಲದ ನಂತರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೊಬ್ಬನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಮರಣಹೊಂದಿದೆನು.

Verse 108

श्वेतसर्पः समभवद्देशे तस्मिन्नरोत्तम । तत्रैवाहं ब्राह्मणस्य संजाता तनया नृप

ಓ ನರೋತ್ತಮನೇ! ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಿಳಿ ಹಾವು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಓ ರಾಜನೇ! ಅಲ್ಲಿಯೇ ನಾನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೊಬ್ಬನ ಮಗಳಾಗಿ ಜನಿಸಿದೆನು.

Verse 109

वर्षेष्टमे तु संप्राप्ते परिणीता द्विजन्मना । तस्मिन्नेव गृहे सर्पो मदीये वसते नृप

ಎಂಟನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೊಬ್ಬನೊಂದಿಗೆ ನನಗೆ ವಿವಾಹವಾಯಿತು. ಓ ರಾಜನೇ! ನನ್ನ ಆ ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಆ ಹಾವು ಕೂಡ ವಾಸಿಸುತ್ತಿತ್ತು.

Verse 110

भार्या ममेति संदष्टो रात्रौ भर्त्ता महा हिना । मृतोऽपि ब्राह्मणैः सर्पो लगुडैर्विनिपातितः

"ಇವಳು ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ" ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಆ ಮಹಾಸರ್ಪವು ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಕಚ್ಚಿತು. ಪತಿ ಮರಣಹೊಂದಿದನು ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ದೊಣ್ಣೆಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು ಆ ಹಾವನ್ನು ಕೊಂದರು.

Verse 111

वैधव्यं मम दत्त्वा तु द्विजसर्पौ मृतावुभौ । पित्रा मात्रा महाशोकं कृत्वा मे मुण्डितं शिरः

ನನಗೆ ವೈಧವ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಮತ್ತು ಹಾವು ಇಬ್ಬರೂ ಮರಣಹೊಂದಿದರು. ಆಗ ತಂದೆ-ತಾಯಿಗಳು ಅತೀವ ದುಃಖದಿಂದ ನನ್ನ ತಲೆಯನ್ನು ಬೋಳಿಸಿದರು.

Verse 112

वसाना श्वेतवस्त्रं च विष्णुभक्तिपरायणा । मासोपवासनिरता यानि तीर्थान्यनेकशः

ನಾನು ಶ್ವೇತ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಾಯಣಳಾಗಿ, ಮಾಸೋಪವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾಗಿ, ಪುನಃಪುನಃ ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳಿಗೆ ಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಿದೆನು।

Verse 113

सर्पस्तु मकरो जातो गोदावर्यां शिवालये । देवं भीमेश्वरं द्रष्टुं गताऽहं स्वजनैः सह

ಆ ಸರ್ಪವು ಗೋದಾವರಿಯಲ್ಲಿ ಶಿವಾಲಯದ ಸಮೀಪ ಮಕರವಾಗಿ ಜನ್ಮವಾಯಿತು. ನಾನು ಸ್ವಜನರೊಂದಿಗೆ ದೇವ ಭೀಮೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಹೋದೆನು।

Verse 114

यावत्स्नातुं प्रविष्टाऽहं वृता सर्वजनैर्नृप । मकरेण तदा दृष्टा भार्येयं मम वल्लभा । गृहीता मकरेणाहं नेतुमंतर्जले नृप

ಓ ರಾಜನೇ, ಅನೇಕ ಜನರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ನಾನು ಸ್ನಾನಕ್ಕೆ ನೀರೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ, ಆ ಮಕರವು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ‘ಇವಳೇ ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಹಿಡಿದು ಜಲಾಂತರಕ್ಕೆ ಎಳೆಯತೊಡಗಿತು।

Verse 115

हाहाकारः समभवज्जनः क्षुब्धः समंततः । कुंताघातेन केनासौ मकरस्तु निपातितः

ಆಗ ಮಹಾ ಹಾಹಾಕಾರ ಉಂಟಾಯಿತು; ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಜನರು ಅಶಾಂತರಾದರು. ತಕ್ಷಣ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬನು ಕುಂತಾಘಾತದಿಂದ ಆ ಮಕರವನ್ನು ಕೆಡವಿದನು।

Verse 116

झषवक्त्रः स्थिता चाहं मृता कृष्टा जनैर्बहिः । अग्निं दत्त्वा जले क्षिप्त्वा भस्म लोका गृहान्गताः

ನನ್ನ ಮುಖವು ಮೀನಿನ ಮುಖದಂತೆ ವಿಕೃತವಾಗಿತ್ತು; ನಾನು ಅಲ್ಲಿ ಮೃತಳಾಗಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದೆ. ಜನರು ನನ್ನನ್ನು ಹೊರಕ್ಕೆ ಎಳೆದರು; ಅಗ್ನಿಸಂಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿ ಭಸ್ಮವನ್ನು ಜಲದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಿಪ್ತಮಾಡಿ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಹೋದರು।

Verse 117

स्त्रीवधाल्लुब्ध्वको जातो झषस्तीर्थप्रभावतः । मानुषीं योनिमापन्नस्तस्मिन्नेव महावने

ಸ್ತ್ರೀವಧದ ದೋಷದಿಂದ ಅವನು ಲುಬ್ಧಕ (ಬೇಟೆಗಾರ)ನಾದನು; ಆದರೂ ಝಷತೀರ್ಥದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅದೇ ಮಹಾವನದಲ್ಲೇ ಪುನಃ ಮಾನವಯೋನಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 118

अग्नेर्जलाच्च सर्पाच्च गजात्सिंहादवृषादपि । झषाद्विस्फोटकान्मृत्युर्येषां ते नरके गताः

ಅಗ್ನಿ, ಜಲ, ಸರ್ಪ, ಗಜ, ಸಿಂಹ, ವೃಷಭ, ಮೀನು ಅಥವಾ ವಿಸ್ಫೋಟಕ ರೋಗದಿಂದ ಮರಣ ಹೊಂದಿದವರು ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 119

आत्महा भ्रूणहा स्त्रीहा ब्रह्मघ्नः कूटसाक्ष्यदः । कन्याविक्रयकर्ता च मिथ्या ब्रतधरस्तु यः

ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದವನು, ಭ್ರೂಣಹಂತಕ, ಸ್ತ್ರೀಹಂತಕ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಹಂತಕ, ಕಪಟಸಾಕ್ಷಿ ನೀಡುವವನು, ಕನ್ಯಾವಿಕ್ರೇತ ಮತ್ತು ಮೋಸದಿಂದ ವ್ರತಚಿಹ್ನ ಧರಿಸುವವನು—ಇವರೆಲ್ಲ ಮಹಾಪಾತಕಿಗಳು ಎಂದು ಗಣ್ಯರು.

Verse 120

विक्रीणाति क्रतुं यस्तु मद्यपः स्याद्द्विजस्तु यः । राजद्रोही स्वर्णचौरो ब्रह्मवृत्तिविलोपकः

ಯಾಗವನ್ನು ಮಾರುವವನು, ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡುವ ದ್ವಿಜ, ರಾಜದ್ರೋಹಿ, ಸ್ವರ್ಣಚೋರ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾದ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು—ಇವರು ಮಹಾಪರಾಧಿಗಳು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

Verse 121

गोघ्नस्तु निक्षेपहरो ग्रामसीमाहरस्तु यः । सर्वे ते नरकं यांति या च स्त्री पतिवंचका

ಗೋಹಂತಕ, ನಿಕ್ಷೇಪಹರ (ಒಪ್ಪಿಸಿದ ಧನ/ವಸ್ತು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವವನು), ಗ್ರಾಮಸೀಮೆಯ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕದಿಯುವವನು—ಇವರೆಲ್ಲ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಪತಿಯನ್ನು ವಂಚಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀಯೂ.

Verse 122

झषमृत्युप्रभावेन जाता क्रौंची वने नृप । गोदावरीवने व्याधो भ्रमते मृगमार्गकः

ಓ ನೃಪಾ! ಮೀನಿನಿಂದ ಸಂಭವಿಸಿದ ಮರಣದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನಾನು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರೌಂಚೀ (ಹೆಣ್ಣು ಕ್ರೌಂಚಪಕ್ಷಿ)ಯಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸಿದೆ. ಗೋದಾವರೀ ವನದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಾಧನು ಜಿಂಕೆಯ ದಾರಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.

Verse 123

वने क्रौंचः सकामो मां मुदा कामयितुमुद्यतः । दृष्टाहं भ्रमता तेन व्याधेनाकृष्य कार्मुकम्

ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಮಾತುರನಾದ ಕ್ರೌಂಚನು ಹರ್ಷದಿಂದ ನನ್ನೊಡನೆ ಸಂಗಮಿಸಲು ಉತ್ಸುಕನಾಗಿದ್ದನು. ಆಗ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ವ್ಯಾಧನು ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಂಡನು.

Verse 124

हतः क्रौंचो मृतो राज न्नष्टा स्थानादहं ततः । गोदावरीवने तस्मिन्नेवंरूपं ददर्श तम्

ಓ ರಾಜನ್! ಆ ಕ್ರೌಂಚನು ಹೊಡೆತಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದು ಸತ್ತನು; ನಂತರ ನಾನು ಆ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಅಂತರಧಾನವಾಯಿತು. ಅದೇ ಗೋದಾವರೀ ವನದಲ್ಲಿ ಆ ವ್ಯಾಧನು ಅವನನ್ನು ಅಂಥ ರೂಪದಲ್ಲೇ ಕಂಡನು.

Verse 125

ऋषिर्व्याधं शशापाथ दृष्ट्वा कर्म विगर्हितम् । कामधर्ममकुर्वाणं प्रिया संभाषतत्परम् । क्रौंचं त्वमवधीर्यस्मात्तस्मात्सिंहो भविष्यसि

ಆಗ ಒಬ್ಬ ಋಷಿಯು ವ್ಯಾಧನ ನಿಂದ್ಯಕರ್ಮವನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನಿಗೆ ಶಾಪವಿತ್ತನು—ಕಾಮಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಿ ಪ್ರಿಯೆಯೊಡನೆ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿದ್ದ ಕ್ರೌಂಚನನ್ನು ನೀನು ಕೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ನೀನು ಸಿಂಹನಾಗುವಿ.

Verse 126

ऋषिस्तेन विनीतेन स्थित्वा सन्तोषितो नृप । ऋषिर्वदति तस्याग्रे न मे मिथ्या वचो भवेत्

ಓ ನೃಪಾ! ಅವನು ವಿನಯದಿಂದ ಅವರ ಮುಂದೆ ನಿಂತಾಗ ಋಷಿಯು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು. ಋಷಿಯು ಅವನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದನು—“ನನ್ನ ವಚನ ಸುಳ್ಳಾಗದು.”

Verse 127

सिंहस्थस्य प्रसादं ते करिष्ये मुक्तिहेतवे । सुराष्ट्रदेशे भविता सिंहो रैवतके गिरौ

ನೀನು ಸಿಂಹಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾದಾಗ, ಮೋಕ್ಷಹೇತುವಾಗಿ ನಾನು ನಿನಗೆ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ನೀಡುವೆನು. ಸುರಾಷ್ಟ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರೈವತಕ ಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ನೀನು ಸಿಂಹನಾಗುವೆ.

Verse 128

वस्त्रापथे महा क्षेत्रे मुक्तिस्ते विहिता ध्रुवा । इत्युक्त्वा स ऋषिर्देव गतो भीमेश्वरं प्रति । दुर्वचःश्रवणाद्व्याधः क्रमात्पंचत्वमाययौ

ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಮಹಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಮುಕ್ತಿ ಧ್ರುವವಾಗಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಎಂದು ಹೇಳಿ ದೇವರ್ಷಿ ಭೀಮೇಶ್ವರನ ಕಡೆಗೆ ಹೋದನು; ದುರ್ವಚನಗಳ ಶ್ರವಣದಿಂದ ವ್ಯಾಧನು ಕ್ರಮೇಣ ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.

Verse 129

क्रौंची क्रौंचवियोगेन गता सा च वनांतरे । मृता दैववशाज्जाता मृगी रैवतके गिरौ

ಕ್ರೌಂಚವಿಯೋಗದಿಂದ ಆ ಕ್ರೌಂಚೀ ಅರಣ್ಯಾಂತರದಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡಿತು. ದೈವವಶಾತ್ ಮರಣ ಹೊಂದಿ, ರೈವತಕ ಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಮೃಗಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಪಡೆದಳು.

Verse 130

मृगयूथगता नित्यं मोदते मदविह्वला । व्याधः सिंहः समभवद्गिरेस्तस्य महावने

ಆ ಮೃಗಿ ಸದಾ ಮೃಗಯೂಥದೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದು, ಯೌವನಮದದಿಂದ ವಿಹ್ವಳಳಾಗಿ ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಆ ಗಿರಿಯ ಮಹಾವನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಧನು ಸಿಂಹನಾದನು.

Verse 131

कामार्ता भ्रमता दृष्टा मृगी सिंहेन यत्नतः । तत्र संभ्रमते नित्यं सिंहश्चापि मृगी वने

ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಮಾರ್ತ ಮೃಗಿಯನ್ನು ಸಿಂಹನು ಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿದನು. ನಂತರ ಆ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹವೂ ಮೃಗಿಯ ಮೇಲೆಯೇ ಮನಸ್ಸಿಟ್ಟು ನಿತ್ಯವೂ ಸಂಚರಿಸಿತು.

Verse 132

सिंहोऽपि दैवयोगेन ममेयमिति मन्यते । परं हिंस्रस्वभावेन तामादातुं प्रचक्रमे

ದೈವಯೋಗದಿಂದ ಸಿಂಹನೂ ‘ಇವಳು ನನ್ನದೇ’ ಎಂದು ಮನಸಲ್ಲಿ ಭಾವಿಸಿದನು; ಆದರೆ ಹಿಂಸ್ರಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಮುಂದಾದನು.

Verse 133

चलत्वं मृगजातीनां विहितं वेधसा स्वयम् । पुनर्गता मृगी यूथं क्रीडते चारुलोचना

ಮೃಗಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಚಂಚಲತೆ ವಿಧಾತನೇ ಸ್ವಯಂ ವಿಧಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಚಾರುಲೋಚನೆ ಮೃಗಿಯು ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ಗುಂಪಿಗೆ ಹೋಗಿ ಕ್ರೀಡಿಸಿತು.

Verse 134

भवस्य पश्चिमे भागे तत्र रैवतके गिरौ । अनुयातः शनैः सोऽथ मृगेन्द्रो मृगयूथपः । उत्पपात ततः सिंहो संघस्य मूर्द्धनि

ಭವಪ್ರದೇಶದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ರೈವತಕ ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ, ಮೃಗೇಂದ್ರನು—ಮೃಗಯೂಥಪತಿ—ಅವಳನ್ನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದನು; ನಂತರ ಸಿಂಹವು ಗುಂಪಿನ ಶಿರಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ ಜಿಗಿಯಿತು.

Verse 135

सिंहस्य न मृगैः कार्यं हरिणीं प्रति पश्यतः । यत्र सा हरिणी याति ययौ सिंहस्तथैव ताम्

ಸಿಂಹನಿಗೆ ಇತರ ಮೃಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸವಿರಲಿಲ್ಲ; ಅವನು ಕೇವಲ ಆ ಹರಿಣಿಯನ್ನೇ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಆ ಹರಿಣಿ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದಳೋ, ಸಿಂಹವೂ ಹಾಗೆಯೇ ಅವಳ ಹಿಂದೆ ಹೋಯಿತು.

Verse 136

यदा वेगं मृगी चक्रे सिंहः कुद्धस्तदा वने । सिंहोऽपि वेगवाञ्जातो मृगीवेगाधिकोऽभवत्

ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮೃಗಿಯು ವೇಗ ಹಿಡಿದಾಗ ಸಿಂಹನು ಕೋಪಗೊಂಡನು. ಸಿಂಹವೂ ವೇಗವಂತನಾಗಿ, ಮೃಗಿಯ ವೇಗಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಓಡಿದನು.

Verse 137

यदा सिंहेन संक्रांता ददौ झम्पां मृगी तु सा । भवस्याग्रे नदीतोये पतिता जलमूर्द्धनि

ಸಿಂಹವು ಅವಳ ಮೇಲೆ ಜಿಗಿದಾಗ ಆ ಮೃಗಿಯು ಸಹಸಾ ಒಂದು ಜಿಗಿತವನ್ನಿಟ್ಟಳು. ಭವ (ಶಿವ)ನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ನದಿಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು, ಪ್ರವಾಹದ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದಳು.

Verse 138

लंबते तु शरीरं मे वेणौ प्रोतं शिरो मम । सिंहः सहैव पतितो मृतः पयसि मध्यतः

ನನ್ನ ದೇಹವು ತೂಗುತ್ತಿದೆ; ನನ್ನ ತಲೆ ವೆಣುವಿನಲ್ಲಿ (ಬಿದಿರಿನಲ್ಲಿ) ಚುಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಅಂಟಿದೆ. ಸಿಂಹವೂ ನನ್ನೊಡನೆ ಬಿದ್ದು ನೀರಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೇ ಸತ್ತಿತು.

Verse 139

स्वर्णरेषाजले देव विशीर्णं मम तद्वपुः । न तु वक्त्रं निपतितं त्वक्सारशिरसि स्थितम्

ಓ ರಾಜನೇ, ಸ್ವರ್ಣರೇಷಾ ಜಲದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ದೇಹವು ಚೂರುಚೂರಾಗಿ ಬಿಚ್ಚಿಹೋಯಿತು; ಆದರೆ ನನ್ನ ಮುಖ ನೀರಿಗೆ ಬೀಳಲಿಲ್ಲ—ಅದು ಆ ಕಠಿಣ ಬಿದಿರಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿತ್ತು.

Verse 140

एतच्चरित्रं यत्सर्वं दृष्टं सारस्वतेन वै । तत्तीर्थस्य प्रभावेन सिंहस्त्वं समजायथाः

ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಘಟನೆವನ್ನು ಸಾರಸ್ವತನು ನಿಜವಾಗಿ ಕಂಡನು. ಆ ತೀರ್ಥದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನೀನು ಸಿಂಹರೂಪವಾಗಿ ಜನಿಸಿದ್ದೆ.

Verse 141

इदं हि सप्तमं जन्म सर्वपापक्षयोदयम् । कान्यकुब्जे महादेशे राजा भोजेतिविश्रुतः

ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಏಳನೆಯ ಜನ್ಮ; ಇದು ಸರ್ವಪಾಪಕ್ಷಯದ ಉದಯವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವುದು. ಮಹಾದೇಶವಾದ ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜದಲ್ಲಿ ‘ಭೋಜ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಒಬ್ಬ ರಾಜನಿದ್ದಾನೆ.

Verse 142

अहं हि हरिणीगर्भे जाता मानुषरूपिणी । जातं वक्त्रं मृगीणां मे यस्मान्न पतितं जले

ನಾನು ನಿಜವಾಗಿ ಹರಿಣಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದೆ; ಆದರೂ ನನ್ನ ದೇಹರೂಪ ಮಾನವವಾಗಿತ್ತು. ನನಗೆ ಹರಿಣಿಯ ಮುಖ ದೊರಕಿತು, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಜಲದಲ್ಲಿ ಬೀಳಲಿಲ್ಲ.