Adhyaya 12

Verse 1

सारस्वत उवाच । गंगोदकं मधुघृते कुंकुमागुरुचंद नम् । गुग्गुलं बिल्वपत्राणि बकपुष्पं च यो वहेत्

ಸಾರಸ್ವತನು ಹೇಳಿದನು—ಯಾರು ಗಂಗಾಜಲ, ಮಧು ಮತ್ತು ಘೃತ, ಕುಂಕುಮ, ಅಗುರು, ಚಂದನ, ಗುಗ್ಗುಲು, ಬಿಲ್ವಪತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಬಕುಲಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು (ಪೂಜಾರ್ಥ) ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಹೋಗುವನೋ…

Verse 2

पदचारी शुचितनुर्भारं स्कन्धे निधाय च । तीर्थे स्नात्वा शिवं विष्णुं ब्रह्माणं शंकरं प्रियम्

ಪಾದಚಾರಿಯಾಗಿ, ಶುದ್ಧದೇಹದಿಂದ, ಭಾರವನ್ನು ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು; ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಶಿವ, ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮ—ಪ್ರಿಯ ಶಂಕರನ—ಪೂಜಿಸಬೇಕು।

Verse 3

दृष्ट्वा निवेदयेद्यस्तु स मुक्तः सर्वबन्धनैः । स नरो गणतां याति यावदाभूतसंप्लवम्

ಯಾರು (ದೇವನನ್ನು) ದರ್ಶನ ಮಾಡಿ ನಿವೇದನ/ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ। ಆ ನರನು ಭೂತಸಂಪ್ರಳಯದವರೆಗೆ ಗಣತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 4

कलत्रमित्रपुत्रैर्वा भ्रातृभिः स्वजनैर्नरैः । सहितो वा नरैर्याति तीर्थे देवं विचिंत्य च

ಪತ್ನಿ, ಮಿತ್ರರು, ಪುತ್ರರು, ಸಹೋದರರು ಮತ್ತು ಸ್ವಜನರೊಂದಿಗೆ—ಅಥವಾ ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ—ದೇವನನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾ ಅವನು ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 5

देवमूर्तिं शुभां कृत्वा रथस्थां सुप्रतिष्ठिताम् । चन्दनागुरुकर्पूरैरर्चितां कुंकुमेन च

ದೇವನ ಶುಭಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ರಥದ ಮೇಲೆ ಸುಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಚಂದನ, ಅಗುರು, ಕರ್ಪೂರ ಮತ್ತು ಕುಂಕುಮದಿಂದ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।

Verse 6

पूजयन्विविधैः पुष्पैर्धूपदीपादिकैर्नृप । गीतनृत्यैः सवादित्रैर्हास्यलास्यैरनेकधा

ಹೇ ನೃಪ! ವಿವಿಧ ಪುಷ್ಪಗಳು, ಧೂಪ-ದೀಪಾದಿಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ, ವಾದ್ಯಗಳೊಡನೆ ಗೀತ-ನೃತ್ಯ, ಹರ್ಷ-ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ಲಾಸ್ಯಗಳ ಅನೇಕ ವಿಧಗಳಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲಿ ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು।

Verse 7

धरित्रीं कांचनं गाश्च जलान्नवसनानि च । तृणेन्धने प्रियां वाणीं यच्छन्याति नरो यदि

ಯಾವನಾದರೂ ಮನುಷ್ಯನು ಭೂಮಿ, ಚಿನ್ನ, ಗೋವುಗಳು, ನೀರು, ಅನ್ನ, ವಸ್ತ್ರಗಳು, ತೃಣ ಮತ್ತು ಇಂಧನ, ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರಿಯ ಮಧುರ ವಾಣಿಯನ್ನೂ ದಾನಮಾಡುತ್ತಾ ಈ ಲೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರೆ, ಆ ದಾನವೇ ಅವನ ಧರ್ಮಧನವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 8

देवांगनाकरग्राहगृहीतो नन्दनं वनम् । प्राप्य भुंक्ते शुभान्भोगान्यावदाचन्द्रतारकम्

ದೇವಾಂಗನೆಯರ ಕೈಹಿಡಿತದಿಂದ ಅವನು ನಂದನವನವನ್ನು ಪಡೆದು, ಚಂದ್ರ-ತಾರೆಗಳು ಇರುವವರೆಗೂ ಶುಭ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 9

तीर्थे संचरितः पुरुषो रोगैः प्राणान्विमुञ्चति । अदृष्ट्वा दैवतं तीर्थे दृष्टतीर्थफलं लभेत्

ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಪುರುಷನು ರೋಗಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಣ ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ದೈವದರ್ಶನವಾಗದಿದ್ದರೂ ಅವನಿಗೆ ತೀರ್ಥದರ್ಶನಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ।

Verse 10

संसारदोषान्विविधान्विचिन्त्य स्त्रीपुत्रमित्रेष्वपि बंधमुक्तः । विज्ञाय बद्धं पुरुषं प्रधानैः स सर्वतीर्थानि करोति देहम्

ಸಂಸಾರದ ನಾನಾವಿಧ ದೋಷಗಳನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿ, ಹೆಂಡತಿ‑ಮಕ್ಕಳು‑ಮಿತ್ರರ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿಯ ಬಂಧನದಿಂದಲೂ ಮುಕ್ತನಾಗಿ; ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದ ಪ್ರಧಾನರಿಂದ ಪುರುಷನು ಹೇಗೆ ಬಂಧಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದು, ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನೇ ಸರ್ವತೀರ್ಥಮಯವಾಗಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 11

आजन्मजन्मांन्तरसंचितानि दग्ध्वा स पापानि नरो नरेन्द्र । तेजोमयं सर्वगतं पुराणं भवोद्भवं पश्यति मुच्यते सः

ಹೇ ನರೇಂದ್ರ! ಜನ್ಮಜನ್ಮಾಂತರಗಳಿಂದ ಸಂಚಿತವಾದ ಪಾಪಗಳನ್ನು ದಹಿಸಿ, ಆ ನರನು ತೇಜೋಮಯ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಪುರಾತನ, ಭವೋದ್ಭವ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 12

तीर्थे विप्रवचो ग्राह्यं स्नात्वा संध्यार्चनादिकम् । दर्भास्तिला हविष्यान्नं प्रयोगाः श्रद्धया कृताः

ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ವಿಪ್ರರ ವಚನವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಬೇಕು; ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಸಂಧ್ಯಾರ್ಚನೆ ಮೊದಲಾದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು। ದರ್ಭ‑ಎಳ್ಳಿನೊಂದಿಗೆ ಹವಿಷ್ಯಾನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ವಿಧಿಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 13

अगस्त्यं भृङ्गराजं च पुष्पं शतदलं शुभम् । कर्पूरागुरुश्रीखंडं कुंकुमं तुलसीदलम्

ಅಗಸ್ತ್ಯಪುಷ್ಪ, ಭೃಂಗರಾಜ, ಶುಭ ಶತದಳ ಪುಷ್ಪ, ಕರ್ಪೂರ, ಅಗುರು, ಸುಗಂಧ ಶ್ರೀಖಂಡ (ಚಂದನಲೇಪ), ಕುಂಕುಮ ಮತ್ತು ತುಳಸಿದಳ—ಇವು ತೀರ್ಥಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಅರ್ಪಣಗಳೆಂದು ಪ್ರಶಂಸಿತ।

Verse 14

बिल्वप्रमाणपिंडेषु दीपोद्द्योतितभूमिषु । तांबूल फलनैवेद्यं तिलदर्भोदकेन च

ಬಿಲ್ವಫಲದ ಪ್ರಮಾಣದ ಪಿಂಡಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ದೀಪಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿತ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ಎಳ್ಳು‑ದರ್ಭ ಸಂಸ್ಕೃತ ಜಲದೊಂದಿಗೆ ತಾಂಬೂಲ, ಫಲ ಮತ್ತು ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 15

तीर्थे संकल्पितं मर्त्यैस्तदनंतं प्रजायते । अयने विषुवे चैव संक्रांतौ ग्रहणेषु च

ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಮಾಡಿದ ಸಂಕಲ್ಪದ ಫಲ ಅನಂತವಾಗುತ್ತದೆ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಯನ, ವಿಷುವ, ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಗ್ರಹಣಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ।

Verse 16

मासांतेऽपर पक्षे तु क्षयाहे पितृमातृके । गजच्छायां त्रयोदश्यां द्रव्ये प्राप्तौ द्विजोत्तमः

ಮಾಸಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ—ಕ್ಷಯಾಹ ಪಿತೃ‑ಮಾತೃಕ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ—ಗಜಚ್ಛಾಯೆಯಲ್ಲಿ ತ್ರಯೋದಶಿಯಂದು ಆ ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನಿಗೆ ಧನಪ್ರಾಪ್ತಿ ಆಯಿತು।

Verse 17

गृहे श्राद्धं प्रकुर्वीत पितॄणामृणमुक्तये । गृहाच्छतगुणं नद्यां या नदी याति सागरम्

ಪಿತೃಋಣಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕು; ಆದರೆ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧವು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದುದಕ್ಕಿಂತ ಶತಗುಣ ಫಲ ನೀಡುತ್ತದೆ।

Verse 18

प्रभासे पुष्करे राजन्गंगायां पिंडतारके । प्रयागे नृपगोमत्यां भवदामोदराग्रतः

ಓ ರಾಜನೇ! ಪ್ರಭಾಸ, ಪುಷ್ಕರ, ಗಂಗೆಯ ಪಿಂಡತಾರಕ, ಪ್ರಯಾಗ, ಗೋಮತಿ—ಮತ್ತು ಭವ ಹಾಗೂ ದಾಮೋದರ ಭಗವಂತನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ—ಇವು ಪಿತೃತರ್ಪಣ ಮತ್ತು ತೀರ್ಥಪುಣ್ಯದ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ।

Verse 19

नर्मदादिषु तीर्थेषु कुर्याच्छ्राद्धं नरो यदि । सर्वपापविनिर्मुक्तः पितरो यांति सद्गतिम्

ನರ್ಮದಾ ಮೊದಲಾದ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ಸರ್ವಪಾಪಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಪಿತೃಗಳು ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 20

संतानमुत्तमं लब्ध्वा भुक्त्वा भोगाननुत्तमान् । दिव्यं विमानमारुह्य प्रान्ते याति सुरालयम्

ಉತ್ತಮ ಸಂತಾನವನ್ನು ಪಡೆದು, ಅನುತ್ತಮ ಭೋಗಸೌಖ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನವನ್ನು ಏರಿ ದೇವಲೋಕದ ನಿವಾಸಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 21

जातकर्मादियज्ञेषु विवाहे यज्ञकर्मणि । देवप्रतिष्ठाप्रारंभे वृद्धिश्राद्धं प्रकल्पयेत्

ಜಾತಕರ್ಮಾದಿ ಸಂಸ್ಕಾರ-ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ, ವಿವಾಹದಲ್ಲಿ, ಯಜ್ಞಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ದೇವಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧಿಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।

Verse 22

तृप्यन्ति देवताः सर्वा स्तृप्यंति पितरो नृणाम् । वृद्धिश्राद्धकृतो गेहे जायते सर्वमंगलम्

ವೃದ್ಧಿಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಮನುಷ್ಯರ ಪಿತೃಗಳೂ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಅದು ನಡೆದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವಮಂಗಳ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 23

कामः क्रोधश्च लोभश्च मोहो मद्यमदादयः । माया मात्सर्यपैशुन्यमविवेको विचारणा

ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ಮೋಹ, ಮದ್ಯಮದಾದಿ ಮದ; ಮಾಯೆ, ಮಾತ್ಸರ್ಯ, ಪೈಶುನ್ಯ, ಅವಿವೇಕ ಮತ್ತು ಕುತರ್ಕ—ಇವು ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗುವ ಹಾಗೂ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಕ್ಷೀಣಗೊಳಿಸುವ ದೋಷಗಳು।

Verse 24

अहंकारो यदृच्छा च चापल्यं लौल्यता नृप । अत्यायासोप्यनायासः प्रमादो द्रोहसाहसम्

ಹೇ ನೃಪ! ಅಹಂಕಾರ, ಯದೃಚ್ಛಾ (ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಮನಮೋಹ), ಚಾಪಲ್ಯ, ಲೌಲ್ಯ; ಅತಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಆಲಸ್ಯ, ಪ್ರಮಾದ, ದ್ರೋಹ ಹಾಗೂ ದುಸ್ಸಾಹಸ—ಇವುಗಳೂ ಧರ್ಮಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು।

Verse 25

आलस्यं दीर्घसूत्रत्वं परदारोपसेवनम् । अल्पाहारो निराहारः शोकश्चौर्यं नृपोत्तम

ಹೇ ನೃಪೋತ್ತಮ! ಆಲಸ್ಯ, ವಿಳಂಬಸ್ವಭಾವ, ಪರಸ್ತ್ರೀಸೇವನೆ, ಅಲ್ಪಾಹಾರ ಅಥವಾ ನಿರಾಹಾರ, ಶೋಕ ಮತ್ತು ಚೌರ್ಯ—ಇವುಗಳೂ ಧರ್ಮನಾಶಕ ನಿಂದ್ಯ ದೋಷಗಳೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।

Verse 26

एतान्दोषान्गृहे नित्यं वर्जयन्यदि वर्तते । स नरो मण्डनं भूमेर्देशस्य नगरस्य च

ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಈ ದೋಷಗಳನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ವರ್ಜಿಸಿ ನಡೆಯುವವನು ಭೂಮಿಗೆ ಮಣಿಭೂಷಣವಾಗಿ, ತನ್ನ ದೇಶಕ್ಕೂ ನಗರಕ್ಕೂ ಅಲಂಕಾರನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 27

श्रीमान्विद्वान्कुलीनोऽसौ स एव पुरुषोत्तमः । सर्वतीर्थाभिषेकश्च नित्यं तस्य प्रजायते

ಅಂತಹವನು ಶ್ರೀಮಂತನಾಗಿ, ವಿದ್ಯಾವಂತನಾಗಿ, ಕುಲೀನನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ—ಅವನೇ ನಿಜವಾದ ಪುರುಷೋತ್ತಮ. ಅವನಿಗೆ ನಿತ್ಯವೂ ಸರ್ವತೀರ್ಥಾಭಿಷೇಕ-ಸ್ನಾನದ ಪುಣ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 28

तदा तीर्थफलं सम्यक्त्यक्तदोषस्य जायते । स्नानं सन्ध्या जपो होमः पितृदेवर्षितर्पणम् । श्राद्धं देवस्य पूजा च त्यक्तदोषस्य जायते

ಆಗ ದೋಷಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದವನಿಗೆ ತೀರ್ಥಫಲ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಜವಾಗಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಸ್ನಾನ, ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ, ಜಪ, ಹೋಮ, ಪಿತೃ-ದೇವ-ಋಷಿ ತರ್ಪಣ, ಶ್ರಾದ್ಧ ಮತ್ತು ದೇವಪೂಜೆ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ತ್ಯಕ್ತದೋಷನಿಗೆ ಫಲಪ್ರದವಾಗುತ್ತವೆ।

Verse 29

प्रयागे वा कुरुक्षेत्रे सरस्वत्यां च सागरे । गयायां वा रुद्रपदे नरनारायणाश्रमे

ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಾಗಲಿ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಾಗಲಿ, ಸರಸ್ವತೀತೀರದಲ್ಲಾಗಲಿ ಸಾಗರದಲ್ಲಾಗಲಿ; ಗಯಾದಲ್ಲಾಗಲಿ, ರುದ್ರಪದದಲ್ಲಾಗಲಿ, ಅಥವಾ ನರ-ನಾರಾಯಣಾಶ್ರಮದಲ್ಲಾಗಲಿ—

Verse 30

प्रभासे पुष्करे कृष्णे गोमत्यां पिंडतारके । वस्त्रापथे गिरौ पुण्ये तथा दामोदरे नृप

ಓ ನೃಪಾ! ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲಿ, ಪುಷ್ಕರದಲ್ಲಿ, ಕೃಷ್ಣಾ-ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಗೋಮತಿಯಲ್ಲಿ, ಪಿಂಡತಾರಕದಲ್ಲಿ, ಪುಣ್ಯಗಿರಿಯ ಮೇಲಿನ ವಸ್ತ್ರಾಪಥದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ದಾಮೋದರ-ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿಯೂ—

Verse 31

भीमेश्वरे नर्मदायां स्कांदे रामेश्वरादिषु । उज्जयिन्यां महाकाले वाराणस्यां च भूर्भुवः

ನರ್ಮದಾ ತೀರದ ಭೀಮೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ, ಸ್ಕಾಂದ-ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಮೇಶ್ವರಾದಿ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ; ಉಜ್ಜಯಿನಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಕಾಲ ಧಾಮದಲ್ಲಿ, ಹಾಗೂ ವಾರಾಣಸಿಯಲ್ಲಿ—ಭೂರ್ಭುವಃ ಲೋಕಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ—

Verse 32

कालिंद्यां मथुरायां च सकृद्याति नरो यदि । सदोषो मुच्यते दोषैर्ब्रह्महत्यादिभिः कृतैः

ಯಾವನಾದರೂ ಮನುಷ್ಯನು ಒಮ್ಮೆ ಆದರೂ ಕಾಲಿಂದೀ (ಯಮುನಾ) ಮತ್ತು ಮಥುರೆಗೆ ಹೋದರೆ, ದೋಷಯುಕ್ತನಾಗಿದ್ದರೂ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿ ಮಾಡಿದ ಪಾಪದೋಷಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 33

अपि कीटः पतंगो वा पक्षी वा सूकरोऽपि वा । खरोष्ट्रकुंजरा वाजिमृगसिंहसरीसृपाः

ಹುಳು ಅಥವಾ ಕೀಟ, ಪಕ್ಷಿ ಅಥವಾ ಹಂದಿಯೂ; ಕತ್ತೆಗಳು, ಒಂಟೆಗಳು, ಆನೆಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ಜಿಂಕೆಗಳು, ಸಿಂಹಗಳು ಮತ್ತು ಸರೀಸೃಪಗಳು—

Verse 34

ज्ञानतोऽज्ञानतो राजंस्तेषु स्था नेषु ये मृताः । सर्वे ते पुण्यकर्माणः स्वर्गं भुक्त्वा सुखं बहु

ಓ ರಾಜನ್! ಆ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ತಿಳಿದು ಅಥವಾ ತಿಳಿಯದೆ ಮೃತರಾದವರು ಎಲ್ಲರೂ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ; ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಬಹು ಸುಖವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 35

चतुर्वर्णेषु सर्वे ते जायंते कर्मबंधनात् । कर्मबंधं विहायाशु मुक्तिं यांति नराः पुनः

ಕರ್ಮಬಂಧನದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ; ನಂತರ ಆ ಕರ್ಮಬಂಧವನ್ನು ಶೀಘ್ರ ತ್ಯಜಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 36

मोदंते तीर्थमरणात्स्वर्गभोगावसानतः । संप्राप्य भारते खंडे कर्मभूमिं महोदयम्

ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದವರು ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ; ಸ್ವರ್ಗಭೋಗ ಅಂತ್ಯವಾದ ಮೇಲೆ ಅವರು ಭಾರತಖಂಡದ ಮಹೋದಯಕರವಾದ ಕರ್ಮಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 37

अनेकाश्चर्यसंयुक्तं बहुपर्वतमंडितम् । गंगायाः सरितः सर्वाः समुद्रैः सह संगताः

ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಅನೇಕ ಆಶ್ಚರ್ಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಅನೇಕ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದೆ; ಗಂಗಾ ಪ್ರಧಾನವಾದ ಎಲ್ಲಾ ನದಿಗಳು ಸಮುದ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಗಮಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 38

पदेपदे निधानानि संति तीर्थान्यनेकशः । येषां स्मरणमात्रेण सर्वपापक्षयो भवेत्

ಇಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಗೆ ನಿಧಿಗಳಂತೆ ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳಿವೆ; ಅವುಗಳ ಸ್ಮರಣಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಸರ್ವಪಾಪಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 39

पातालमार्गा बहवः स्वर्गमार्गश्च दृश्यते । गगने दृश्यते सूर्यो हृदये दृश्यते हरः

ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ಮಾರ್ಗಗಳು ಕಾಣುತ್ತವೆ, ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗವೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಕಾಣುತ್ತಾನೆ, ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹರ (ಶಿವ) ಕಾಣುತ್ತಾನೆ।

Verse 40

ध्यानेन ज्ञानयोगेन तपसा वचसा गुरोः । सत्येन साहसेनैव दृश्यते भुवनत्रयम्

ಧ್ಯಾನ, ಜ್ಞಾನಯೋಗ, ತಪಸ್ಸು, ಗುರುವಾಕ್ಯ, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ—ತ್ರಿಭುವನವು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಜ್ಞೇಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 41

वेदस्मृतिपुराणैश्च ये न पश्यंति भूतलम् । पातालं स्वर्गलोकं च वंचितास्ते नरा इह

ವೇದ, ಸ್ಮೃತಿ, ಪುರಾಣಗಳಿಂದಲೂ ಭೂತಲ, ಪಾತಾಳ, ಸ್ವರ್ಗಲೋಕಗಳ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಾಣದವರು—ಇಹಲೋಕದಲ್ಲೇ ವಂಚಿತರಾಗಿ ಮೋಸಹೋಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 42

ये विरज्यंति न स्त्रीषु कामासक्ता विचेतसः । देहोन्यथा वरस्त्रीणामन्यथा तैश्च चिंतितम्

ಸ್ತ್ರೀಯರ ಬಗ್ಗೆ ವಿರಕ್ತಿ ಹೊಂದದ, ಕಾಮಾಸಕ್ತ ಹಾಗೂ ಚಂಚಲಚಿತ್ತರಾದವರಿಗೆ—ದೇಹದ ಸತ್ಯ ಒಂದು; ‘ಉತ್ತಮ ಸ್ತ್ರೀ’ ಎಂಬ ಅವರ ಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತೊಂದು.

Verse 43

जन्मभूमिषु ते रक्ता जन्यंते जंतवः पुनः । मुक्तिमार्गात्पुनर्भ्रष्टा जायंते पशुयोनिषु

ಜನ್ಮಭೂಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದ ಆ ಜೀವಿಗಳು ಮರುಮರು ಜನ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ; ಮುಕ್ತಿಮಾರ್ಗದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಭ್ರಷ್ಟರಾಗಿ ಪಶುಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ.

Verse 44

धनानि संप्राप्य वराटिकां ये द्विजातिमुख्याय विधाय पूजाम् । यच्छंति नो निर्मलचेतना ये नराधमा दैवहता मृतास्ते

ಧನವನ್ನು ಪಡೆದರೂ ನಿರ್ಮಲಚಿತ್ತವಿಲ್ಲದೆ, ಪ್ರಧಾನ ದ್ವಿಜ (ಬ್ರಾಹ್ಮಣ)ನಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ಒಂದು ಕಾಸೂ ದಾನಿಸದವರು—ಆ ನರಾಧಮರು ದೈವಹತರಾಗಿ ಮೃತ್ಯುವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ.

Verse 45

देहं सुपुष्टं विजरं च यौवनं लब्ध्वा न गंगादिषु यांति ये नराः । माता पिता नो न सुतो न बांधवो भार्या स्वसा नो दुहिता न विद्यते

ಸುದೃಢ ದೇಹವೂ ಯೌವನಬಲವೂ ಪಡೆದರೂ ಗಂಗಾದಿ ತೀರ್ಥಗಳಿಗೆ ಹೋಗದವರಿಗೆ, যেন ತಾಯಿ ಇಲ್ಲ, ತಂದೆ ಇಲ್ಲ, ಪುತ್ರ ಇಲ್ಲ, ಬಂಧು ಇಲ್ಲ; ಪತ್ನಿ, ಸಹೋದರಿ, ಪುತ್ರಿಯೂ ಇಲ್ಲದಂತೆಯೇ।

Verse 46

एकस्तु यो याति कथं न क्लिश्यते मूर्खो न जानाति भवं महेश्वरम् । स्नात्वा न पश्यंति हरं महेश्वरं दैवेन ते वै मुषिता नराधमाः

ಒಬ್ಬನೇ ಹೊರಡುವವನು ಹೇಗೆ ಕ್ಲೇಶವಿಲ್ಲದೆ ಇರಲಿ? ಮೂರ್ಖನು ಭವರೂಪ ಮಹೇಶ್ವರನನ್ನು ಅರಿಯನು. ತೀರ್ಥಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೂ ಹರ-ಮಹೇಶ್ವರನ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯದವರು ದೈವವಶಾತ್ ಮೋಹಿತರಾಗಿ ವಂಚಿತರಾದ ನರಾಧಮರು।