
ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ರಾಜನ ಪ್ರಶ್ನೆಯಿಂದ ವಿಧಿನಿರ್ದೇಶ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಮುನಿಯ ಹಿಂದಿನ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಜನು ಯಾತ್ರೆಯ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯೋಪಯೋಗಿ ವಿಧಾನವನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ—ಏನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು, ಏನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು, ಏನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು, ಉಪವಾಸ, ಸ್ನಾನ, ಸಂಧ್ಯಾಕರ್ಮ, ಪೂಜೆ, ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಜಪದ ನಿಯಮಗಳು ಯಾವುವು. ಸಾರಸ್ವತ ಮುನಿ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರದ ರೇವತಕ/ಉಜ್ಜಯಂತ ಪರ್ವತ ಸಮೀಪ ಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಗ್ರಹಬಲ, ಚಂದ್ರಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಶುಭಶಕುನಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಾರಂಭ ವಿಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ತಿಂಗಳು–ತಿಥಿಗಳ ಒಂದು ಆಚರಣಾ ಕಾಲಕ್ರಮವನ್ನು ಹೇಳಿ, ಅಷ್ಟಮಿ, ಚತುರ್ದಶಿ, ಮಾಸಾಂತ, ಪೂರ್ಣಿಮೆ, ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಹಣಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ‘ಭವ’ (ಶಿವ) ಪೂಜೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ವೈಶಾಖ ಪೂರ್ಣಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಭವನ ಪ್ರಾದುರ್ಭಾವ, ಸುವರ್ಣರೇಖಾ ನದಿಯ ಪಾವನ ಉದ್ಭವ ಮತ್ತು ಉಜ್ಜಯಂತ ಸಂಬಂಧಿತ ತೀರ್ಥಜಲಗಳ ಶುದ್ಧಿಕಾರಕ ಮಹಿಮೆಯೂ ವರ್ಣಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ದಿಕ್ಕುಸೀಮೆಗಳು ಮತ್ತು ಯೋಜನಮಾನಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಭೋಗವೂ ಮೋಕ್ಷವೂ ನೀಡುವ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪಾದಯಾತ್ರೆ, ನಿಯತಾಹಾರ, ತಪಸ್ಸು, ಕಷ್ಟಸಹನೆ ಮುಂತಾದ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಸಂಯಮಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ, ಫಲಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ಪಿತೃಉದ್ಧಾರ, ದಿವ್ಯವಿಮಾನ-ಪ್ರಾಪ್ತಿಯ ರೂಪಕ, ಹಾಗೆಯೇ ಘೋರ ಪಾಪಭಾರಿತರಿಗೂ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶಿವಸ್ಮರಣೆ ಮಾಡಿದರೆ ಮುಕ್ತಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ದೃಢ ಭರವಸೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
Verse 1
ईश्वर उवाच । सारस्वतस्य विप्रस्य श्रुत्वा भोजनृपो वचः । विवर्णवदनो भूत्वा प्रगृह्यांघ्री वचोऽब्रवीत्
ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದನು—ಸಾರಸ್ವತ ವಿಪ್ರನ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಭೋಜರಾಜನ ಮುಖವರ್ಣ ಮಂಗಾಯಿತು; ಮುನಿಯ ಪಾದಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅವನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು।
Verse 2
मुने नैवं त्वया वाच्यं गंतव्यं निश्चितं मया । नराणां पुण्यदा यात्रा कथयस्व कथं भवेत्
ಓ ಮುನೇ, ನೀನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಬಾರದು; ನಾನು ಹೋಗುವುದೆಂದು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಜನರಿಗೆ ಯಾತ್ರೆ ಪುಣ್ಯಪ್ರದವಾಗುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು।
Verse 3
किं ग्राह्यं किं च मोक्तव्यं किं देयं किं न दीयते । तीर्थोपवासः स्नानं च संध्यास्नानविधिक्रमः । पूजा निद्रा जपो रात्रौ सर्वं संक्षेपतो वद
ಏನು ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು, ಏನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು? ಏನು ದಾನ ಕೊಡಬೇಕು, ಏನು ಕೊಡಬಾರದು? ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿನ ಉಪವಾಸ, ಸ್ನಾನ, ಸಂಧ್ಯಾ-ಸ್ನಾನದ ವಿಧಿಕ್ರಮ, ಪೂಜೆ, ನಿದ್ರೆ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿಜಪ—ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ।
Verse 4
सारस्वत उवाच । सुराष्ट्रदेशे गन्तव्यं गिरौ रैवतके यदि । नृप यात्राविधिं वक्ष्ये त्वमेकाग्रमनाः शृणु
ಸಾರಸ್ವತನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ರಾಜನೇ! ನೀನು ಸುರಾಷ್ಟ್ರದೇಶಕ್ಕೆ, ರೈವತಕ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ, ನಾನು ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ವಿಧಿಯನ್ನು ಹೇಳುವೆ; ಏಕಾಗ್ರಮನದಿಂದ ಕೇಳು।
Verse 5
बृहस्पतिबलं गृह्य सूर्यं संतर्प्य चोत्तमम् । वामतः पृष्ठतः सर्वं वृत्वा संशोध्य वासरम्
ಬೃಹಸ್ಪತಿಯ ಬಲವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಉತ್ತಮನಾದ ಸೂರ್ಯದೇವನಿಗೆ ಸಂತರ್ಪಣ-ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಪವಿತ್ರವನ್ನು ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಸಮಸ್ತವಾಗಿ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಯೋಗ್ಯ ವಾಸರವನ್ನು (ದಿನವನ್ನು) ಜಾಗ್ರತೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು।
Verse 6
चंद्रलग्नं ग्रहाज्ज्ञात्वा बलिष्ठाज्जन्मराशितः । शकुनं च शुभं लब्ध्वा प्रस्थातव्यं नृपैर्नृप
ಗ್ರಹಗಳಿಂದ ಚಂದ್ರಲಗ್ನವನ್ನು ತಿಳಿದು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತನ್ನ ಬಲಿಷ್ಠ ಜನ್ಮರಾಶಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ—ಶುಭ ಶಕುನವನ್ನು ಪಡೆದು, ಹೇ ರಾಜನೇ, ರಾಜರು (ನಾಯಕರು) ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಹೊರಡಬೇಕು।
Verse 7
तीर्थे सदैव गंतव्यं सर्वे मासाश्च शोभनाः । तिथयश्चोत्तमाः सर्वाः स्नानदानार्चनादिषु
ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಸದಾ ಹೋಗುವುದು ಯೋಗ್ಯ; ಎಲ್ಲಾ ಮಾಸಗಳೂ ಶುಭ, ಮತ್ತು ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಅರ್ಚನೆ ಮೊದಲಾದ ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ತಿಥಿಗಳೂ ಉತ್ತಮವಾಗಿವೆ।
Verse 8
अष्टम्यां च चतुर्दश्यां मासांते पूर्णिमादिने । संक्रांतौ ग्रहणे काला एते प्रोक्ता भवार्चने
ಅಷ್ಟಮಿ, ಚತುರ್ದಶಿ, ಮಾಸಾಂತ, ಪೂರ್ಣಿಮೆ, ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಗ್ರಹಣಕಾಲ—ಇವು ಭವ (ಶಿವ)ಾರ್ಚನೆಗೆ ವಿಶೇಷವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟವು।
Verse 9
कैलासं पर्वतं त्यक्त्वा देवीं देवांश्च संगतान् । वैशाखे पंचदश्यां तु भूमिं भित्त्वा भवोऽभवत्
ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ದೇವಿಯೂ ಸಮವేత ದೇವರೂ ಜೊತೆಯಾಗಿ, ವೈಶಾಖ ಮಾಸದ ಪಂಚದಶಿ ದಿನ ಭವ (ಶಿವ) ಭೂಮಿಯನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಪ್ರಕಟನಾದನು।
Verse 10
तस्मिन्नेव दिने देवी स्वर्णरेखा नदी तलात् । पंथानं वासुकिं प्राप्य सर्वपापप्रणाशनी
ಅದೇ ದಿನ ದೇವಿ ಸ್ವರ್ಣರೇಖಾ ನದಿರೂಪವಾಗಿ, ತಳದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿ ‘ವಾಸುಕಿ’ ಎಂಬ ಪಥವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು; ಅವಳು ಸರ್ವಪಾಪಪ್ರಣಾಶಿನಿ।
Verse 11
ऐरावतपदाक्रांत उज्जयन्तो महागिरिः । सुस्राव तोयं बहुधा गजपादोद्भवं शुचि
ಐರಾವತದ ಪಾದಾಕ್ರಮಣದಿಂದ ಒತ್ತಡಗೊಂಡ ಉಜ್ಜಯಂತ ಮಹಾಗಿರಿಯಿಂದ, ಗಜಪಾದೋದ್ಭವವಾದ ಶುಚಿ ಜಲವು ಅನೇಕ ಧಾರೆಗಳಾಗಿ ಹರಿಯಿತು।
Verse 12
देवा ब्रह्मादयः सर्वे गंगाद्याः सरितस्तथा । वस्त्रापथे महाक्षेत्रे भवभावेन संगताः
ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ಸಮಸ್ತ ದೇವರುಗಳೂ, ಗಂಗಾದಿ ನದಿಗಳೂ ಸಹ, ಭವ (ಶಿವ)ನ ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಏಕತ್ರವಾಗಿ ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಮಹಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದರು।
Verse 13
वस्त्रापथस्य क्षेत्रस्य प्रमाणं शृणु भूपते । हरस्य त्यजतो भूमौ पतितं वस्त्रभूषणम्
ಓ ಭೂಪತೇ, ವಸ್ತ್ರಾಪಥದ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕೇಳು. ಹರ (ಶಿವ) ಅದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಾಗ, ಅವರ ವಸ್ತ್ರ-ಭೂಷಣವು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿತು.
Verse 14
तावन्मात्रं स्मृतं क्षेत्रं देवैर्वस्त्रापथं कृतम् । उत्तरेण नदी भद्रा पूर्वस्यां योजनद्वयम्
ಇಷ್ಟೇ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ಸ್ಮೃತಿಯಲ್ಲಿದೆ; ದೇವರುಗಳು ಇದನ್ನು ‘ವಸ್ತ್ರಾಪಥ’ವೆಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಭದ್ರಾ ನದಿ, ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಎರಡು ಯೋಜನಗಳ ವಿಸ್ತಾರ.
Verse 15
दक्षिणेन बलेः स्थानमुज्जयन्तो नदीमनु । अपरस्यां परं नद्यो संगमं वामनात्पुरात्
ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಉಜ್ಜಯಂತೀ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಬಲಿಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ನದಿಗಳ ದೂರದ ಸಂಗಮವಿದ್ದು, ಅದು ವಾಮನನ ಪುರಾತನ ಕೃತ್ಯದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
Verse 16
एतद्वस्त्रापथं क्षेत्रं भुक्तिमुक्तिप्रदायकम् । क्षेत्रस्य विस्तरो ज्ञेयो योजनानां चतुष्टयम्
ಈ ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಭುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವಿಸ್ತಾರವು ನಾಲ್ಕು ಯೋಜನಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
Verse 17
वैशाखपंचदश्यां तु भवो भावेन भूपते । पूज्यते शिवलोके तु स्थीयते ब्रह्मवासरम्
ಓ ಭೂಪತೇ, ವೈಶಾಖ ಪಂಚದಶಿಯಂದು ಭವ (ಶಿವ) ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಶಿವಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘ಬ್ರಹ್ಮದಿನ’ದಷ್ಟು ಕಾಲ ವಾಸ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
Verse 18
अतो वसंते संप्राप्ते प्रयाणं कुरु भूपते । निगृह्य नियमान्भूत्वा शुचिः स्नातो जितेन्द्रियः
ಆದುದರಿಂದ ವಸಂತ ಬಂದಾಗ, ಹೇ ಭೂಪತೇ, ನೀನು ಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೊರಡು. ನಿಯಮಗಳನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಿ, ಶುದ್ಧನಾಗಿ, ಸ್ನಾನಮಾಡಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಸಾಗು.
Verse 19
गजवाजिरथांस्त्यक्ता पदाभ्यां याति यो नरः । पुष्पकेण विमानेन स याति शिवमंदिरम्
ಯಾವ ನರನು ಆನೆ, ಕುದುರೆ, ರಥಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಪುಷ್ಪಕ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಏರಿ ಶಿವಮಂದಿರಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 20
एकभक्तेन नक्तेन तथैवायाचितेन च । भिक्षाहारेण तोयेन फलाहारेण वा यदि
ಯಾರಾದರೂ ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿ, ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಭೋಜನ ಮಾಡಿ; ಹಾಗೆಯೇ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೇಡದೆ, ಭಿಕ್ಷಾಹಾರದಿಂದ, ಅಥವಾ ನೀರಿನಿಂದ ಮಾತ್ರ, ಇಲ್ಲವೇ ಫಲಾಹಾರದಿಂದ (ಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಿದರೆ)—
Verse 21
उपवासेन कृच्छ्रेण शाकाहारेण याति यः । स याति सुन्दरीवृन्दैर्वीज्यमानो गणैर्दिवि
ಯಾರು ಉಪವಾಸ, ಕೃಚ್ಛ್ರವ್ರತ ಅಥವಾ ಶಾಕಾಹಾರವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿಕೊಂಡು ಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸುಂದರಿಯರ ವೃಂದದಿಂದ ವೀಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಶಿವಗಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.
Verse 22
मलस्नानं विना मार्गे पादाभ्यंगविवर्जितः । मलधारी क्षीणतनुर्यष्टिहस्तो जितेन्द्रियः
ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧಿಸ್ನಾನವಿಲ್ಲದೆ ಮತ್ತು ಪಾದಾಭ್ಯಂಗವಿಲ್ಲದೆ; ಧೂಳು-ಮಲಿನವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ದೇಹ ಕ್ಷೀಣವಾಗಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ದಂಡ ಹಿಡಿದು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ—
Verse 23
शीतातपजलक्लिष्टः शिवस्मरणतत्परः । यदि याति नरो याति स भित्त्वा सूर्यमंडलम्
ಚಳಿ, ಬಿಸಿಲು ಮತ್ತು ಮಳೆಯಿಂದ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟರೂ ಶಿವಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣನಾದವನು ಹೀಗೆ ಸಾಗಿದರೆ ಗಮ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ—ಸೂರ್ಯಮಂಡಲವನ್ನೂ ಭೇದಿಸಿದಂತೆಯೇ.
Verse 24
नरकस्थानपि पितॄन्मातृतः पितृतो नृप । अक्षयं सप्त सप्तैव नयेदेवं शिवालये
ಓ ರಾಜನೇ, ಮಾತೃಪಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪಿತೃಪಕ್ಷದ ನರಕಸ್ಥ ಪಿತೃಗಳನ್ನೂ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ—ಏಳು ಮತ್ತು ಏಳು, ಅಕ್ಷಯ ಫಲದೊಂದಿಗೆ—ಯಾರು ಹೀಗೆ ಶಿವಾಲಯವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೋ.
Verse 25
लुण्ठन्भूमौ यदा याति मृगचर्मावगुंठितः । दण्डप्रमाणभूमेर्वा संख्यां कुर्वन्नरो यदि
ಯಾವನಾದರೂ ಮೃಗಚರ್ಮವನ್ನು ಹೊದಿದು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಉರುಳುತ್ತಾ ಸಾಗಿದರೂ, ಅಥವಾ ದಂಡಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ನೆಲವನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತಾ ಅಳೆಯುತ್ತಾ ಅದರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತಾ (ತಪ/ಯಾತ್ರೆಯಾಗಿ) ನಡೆಯಿದರೂ…
Verse 26
अरण्ये निर्जले स्थाने जलांतःपरिपीडितः । शरण्यं शंकरं कृत्वा मनो निश्चलमात्मनः
ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ, ನೀರಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಒಳಗಿನಿಂದ ದಾಹದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದರೂ ಶಂಕರನನ್ನು ಶರಣವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅಚಲವಾಗಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಬೇಕು.
Verse 27
सप्तद्वीपवतीं पृथ्वीं समुद्रवसनां नृप । स लब्ध्वा बहुभिर्यज्ञैर्यज्ञे दत्त्वा च मेदिनीम्
ಓ ನೃಪನೇ, ಸಮುದ್ರವನ್ನು ವಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಧರಿಸಿದ, ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಿರುವ ಈ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಡೆದವನು, ಅನೇಕ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಮೇದಿನಿಯನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಿದವನೂ…
Verse 28
सप्तभौमविमानस्थो दिव्यदेहो हराकृतिः । निरीक्ष्य मेदिनीं मंदं कृत मंगलमण्डनम्
ಏಳು ಮಹಡಿಗಳ ದಿವ್ಯ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಆಸೀನನಾಗಿ, ದಿವ್ಯದೇಹಧಾರಿ, ಹರಾಕೃತಿಯುಳ್ಳವನು ಮೃದುವಾಗಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅದು ಮಂಗಳಶೋಭೆಯಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದೆ.
Verse 29
मृगनेत्राभुजस्पर्शलग्नपीनपयोधरः । गीतवाद्यविनोदेन सत्यलोकं व्रजेन्नरः
ಮೃಗನೇತ್ರೆಯಾದ ಅಪ್ಸರೆಯರ ಭುಜಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಆಲಿಂಗಿತನಾಗಿ, ತುಂಬಿದ ಪಯೋಧರಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಲಗ್ನನಾಗಿ, ಗೀತ-ವಾದ್ಯ ವಿನೋದದಲ್ಲಿ ರಮಿಸಿ ಆ ನರನು ಸತ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
Verse 30
विधाय भुजवेगं वा पादौ बद्ध्वा शनैः शनैः । मौनेन मानुषो मायां त्यक्त्वा याति शिवालये
ಭುಜವೇಗದಿಂದ ಮುಂದುವರಿದರೂ, ಅಥವಾ ಪಾದಗಳನ್ನು ಬಿಗಿದು ನಿಧಾನ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಡೆದರೂ—ಮೌನದಿಂದ ಮಾನವನು ಮಾಯೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಶಿವಾಲಯವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
Verse 31
ब्रह्मघ्नो वा सुरापो वा स्तेयी वा गुरुतल्पगः । कृतघ्नो मुच्यते पापैर्मृतो मुक्तिमवाप्नुयात्
ಬ್ರಹ್ಮಘ್ನನಾಗಲಿ, ಸುರಾಪಾನಿಯಾಗಲಿ, ಕಳ್ಳನಾಗಲಿ, ಗುರುತಲ್ಪಗಾಮಿಯಾಗಲಿ, ಕೃತಘ್ನನಾಗಲಿ—ಅವನು ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಮರಣಾನಂತರ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 32
मातरं पितरं देशं भ्रातरं स्वजनबांधवान् । ग्रामं भूमिं गृहं त्यक्त्वा कृत्वा चेंद्रियसंयमम्
ತಾಯಿ, ತಂದೆ, ದೇಶ, ಸಹೋದರ ಹಾಗೂ ಸ್ವಜನ-ಬಂಧುಗಳನ್ನು—ಗ್ರಾಮ, ಭೂಮಿ, ಮನೆ ತ್ಯಜಿಸಿ—ಇಂದ್ರಿಯಸಂಯಮವನ್ನು ಮಾಡಿ…
Verse 33
गृहीत्वा शिवसंस्कारं नरो भ्राम्यति भूतले । द्रष्टुं तीर्थान्यनेकानि पुण्यान्यायतनानि च
ಶಿವಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದ ನರನು ಭೂತಲದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ, ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಪುಣ್ಯಾಲಯಗಳನ್ನೂ ದರ್ಶನಮಾಡುತ್ತಾನೆ।
Verse 34
कस्मिंस्तीर्थे शुभे स्थाने छित्त्वा संसारबन्धनम् । अभयां दक्षिणां दत्त्वा शिवशिवेति भाषकः
ಯಾವ ಶುಭ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಯಾವ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ಸಂಸಾರಬಂಧನವನ್ನು ಕಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ—ಭಯನಿವಾರಕ ದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ‘ಶಿವ, ಶಿವ’ ಎಂದು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾ?
Verse 35
एकांते निर्जने स्थाने शिवस्मरणतत्परः । यदि तिष्ठति तं यान्ति नमस्कर्तुं नराधिप
ಹೇ ನರಾಧಿಪ! ಯಾರಾದರೂ ಏಕಾಂತ ನಿರ್ಜನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶಿವಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರನಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದರೆ, ಜನರು ಅವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಲು ಬರುತ್ತಾರೆ।
Verse 36
आयांति देवताः सर्वे चिह्नं तस्य निरीक्षितुम् । विमानवृन्दैर्नेतव्यः कदासौ पुरुषोत्तमः
ಅವನ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ನೋಡಲು ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಬರುತ್ತಾರೆ; ‘ವಿಮಾನಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಆ ಪುರುಷೋತ್ತಮನನ್ನು ಯಾವಾಗ ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾಗುವುದು?’
Verse 37
यदा तु पञ्चत्वमुपैति काले कलेवरं स्कन्धकृतं नरैश्च । निरीक्ष्यमाणः सुरसुन्दरीभिः स नीयमानो मदविह्वलाभिः
ಮತ್ತು ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವನು ಪಂಚತ್ವ (ಮರಣ)ವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಮಾನವರು ಅವನ ದೇಹವನ್ನು ಭುಜಗಳ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ಹೋಗುವಾಗ, ಸುರಸುಂದರಿಯರು ಅವನನ್ನು ನೋಟದಿಂದ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆನಂದಮದದಿಂದ ವಿಹ್ವಲರಾದ ಆ ದಿವ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಅವನನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ।
Verse 38
सुरेन्द्रसूर्याग्निधनेशरुद्रैः संपूज्यमानः शिवरूपधारी । सुरादिलोकान्प्रविमुच्य वेगाच्छिवालये तिष्ठति रुद्रभक्तः
ಇಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ, ಅಗ್ನಿ, ಕುಬೇರ ಮತ್ತು ರುದ್ರ ಇವರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಶಿವಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಆ ರುದ್ರಭಕ್ತನು ವೇಗವಾಗಿ ದೇವಲೋಕಗಳನ್ನು ದಾಟಿ ಶಿವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ।