Adhyaya 1

Verse 1

ईश्वर उवाच । अथ ते संप्रवक्ष्यामि क्षेत्रगर्भं महोदयम् । तद्वस्त्रापथमाहात्म्यं यत्र रैवतको गिरिः

ಈಶ್ವರನು ಉವಾಚ—ಇದೀಗ ನಾನು ನಿನಗೆ ಕ್ಷೇತ್ರಗರ್ಭವೆಂಬ ಮಹೋದಯ, ಮಂಗಳಕರ ವಿಷಯವನ್ನು ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ಹೇಳುವೆನು; ಅಂದರೆ ರೈವತಕ ಗಿರಿ ಇರುವ ವಸ್ತ್ರಾಪಥದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು।

Verse 2

दामोदरं रैवतके भवं वस्त्रापथे तथा । एतद्रैवतकं क्षेत्रं वस्त्रापथमिति स्मृतम्

ರೈವತಕದಲ್ಲಿ ದಾಮೋದರನು, ಹಾಗೆಯೇ ವಸ್ತ್ರಾಪಥದಲ್ಲಿ ಭವನು (ಶಿವನು) ಇದ್ದಾನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ರೈವತಕ ಕ್ಷೇತ್ರವು ‘ವಸ್ತ್ರಾಪಥ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।

Verse 3

सुवर्णरेवा यत्रस्था नदी पातकनाशनी । यत्र साक्षात्स्थितः कृष्णो दामोदर इति स्मृतः

ಅಲ್ಲಿ ಪಾತಕನಾಶಿನಿಯಾದ ‘ಸುವರ್ಣರೇವಾ’ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಸాక్షಾತ್ ಕೃಷ್ಣನು ‘ದಾಮೋದರ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ।

Verse 4

यत्र स्थितं मृगीकुण्डं महापातकनाशनम् । सकृच्छ्राद्धे कृते यत्र कल्पकोटिसहस्रकम् । पितॄणां जायते तृप्तिरपुनर्भवकांक्षिणी

ಯಲ್ಲಿ ಮೃಗೀಕುಂಡವು ಸ್ಥಿತವಿದೆಯೋ ಅದು ಮಹಾಪಾತಕನಾಶಕ. ಅಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೂ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ಕಲ್ಪಗಳ ಸಮಾನ ತೃಪ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಅದು ಪುನರ್ಜನ್ಮವನ್ನು ಬಯಸದು.

Verse 5

देव्युवाच । भगवन्विस्तराद्ब्रूहि दामोदरमहोदयम् । क्षेत्रगर्भस्य माहात्म्यं कर्णिकारूपसंस्थितम्

ದೇವಿಯು ಹೇಳಿದರು— ಭಗವನ್, ದಾಮೋದರನ ಮಹೋನ್ನತ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿರಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಕ್ಷೇತ್ರಗರ್ಭದ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನೂ, ಕರ್ಣಿಕಾ-ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾದುದನ್ನೂ ವಿವರಿಸಿರಿ.

Verse 6

ईश्वर उवाच । शृणु देवि प्रवक्ष्यामि दामोदरहरिं प्रति । इतिहासं पुराख्यातमृषिभिः कल्पवासिभिः

ಈಶ್ವರನು ಹೇಳಿದರು— ದೇವಿ, ಕೇಳು; ದಾಮೋದರ-ಹರಿಯನ್ನು ಕುರಿತು, ಕಲ್ಪಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದ ಋಷಿಗಳು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಆ ಪುರಾತನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುವೆನು.

Verse 7

गंगातीरे शुभे रम्ये पुण्ये जनपदाकुले । ऋषिभिः सेविते नित्यं स्वर्गमार्गप्रदे ध्रुवम्

ಗಂಗಾತೀರದ ಶುಭ, ರಮ್ಯ, ಪುಣ್ಯ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ—ಜನಪದಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವಲ್ಲಿ—ಋಷಿಗಳು ನಿತ್ಯ ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅದು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

Verse 8

तत्र ज्ञानविदो विप्रा यजंति विविधैर्मखैः । ऋषयः सांख्ययोगेन दानेनैवेतरे जनाः

ಅಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವಿದರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವಿವಿಧ ಮಖಗಳಾದ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಯಜನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಋಷಿಗಳು ಸಾಂಖ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗದಿಂದ ಸಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಇತರ ಜನರು ದಾನದಿಂದಲೇ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 9

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा स्वर्गमभीप्सवः । सेवंते तज्जलं दिव्यं देवानामपि दुर्लभम्

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು, ಶೂದ್ರರು—ಸ್ವರ್ಗಾಭಿಲಾಷೆಯಿಂದ—ದೇವರಿಗೂ ದುರ್ಲಭವಾದ ಆ ದಿವ್ಯ ಜಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 10

तत्र राजा गजोनाम बली सर्वजनाधिपः । गंगाजलाभिषेकार्थं त्यक्वा राज्यं जगाम ह

ಅಲ್ಲಿ ‘ಗಜ’ ಎಂಬ ಬಲಿಷ್ಠ ರಾಜನು, ಸಮಸ್ತ ಜನರ ಅಧಿಪತಿ, ಗಂಗಾಜಲಾಭಿಷೇಕಾರ್ಥವಾಗಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಹೊರಟನು.

Verse 11

भार्या तस्य सती साध्वी पुत्रिणी रूपसंयुता । साऽप्ययात्सह तेनैव भर्त्रा वै भर्तृवत्सला

ಅವನ ಪತ್ನಿ ಸತಿ-ಸಾಧ್ವಿ, ಪುತ್ರವತಿ, ರೂಪಸಂಪನ್ನಳಾಗಿದ್ದಳು; ಭರ್ತೃವತ್ಸಲಳಾದ್ದರಿಂದ ಅವಳೂ ಅದೇ ಪತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟಳು.

Verse 12

संगता नाम नाम्ना च दक्षा दाक्षायणी यथा । एवं निवसतोस्तत्र वर्षाणामयुतं गतम्

ಅವಳ ಹೆಸರು ‘ಸಂಗತಾ’; ಅವಳು ದಕ್ಷಳಾಗಿದ್ದಳು, ದಕ್ಷಕನ್ಯೆ ದಾಕ್ಷಾಯಣಿಯಂತೆ. ಹೀಗೆ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದವು.

Verse 13

आजगाम ऋषिस्तत्र भद्रोनाम महायशाः । सहितो बहुभिर्विप्रैर्जपहोमपरायणैः

ಆಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿ ‘ಭದ್ರ’ ಎಂಬ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ಋಷಿ ಬಂದನು; ಜಪ-ಹೋಮಗಳಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣರಾದ ಅನೇಕ ವಿಪ್ರರೊಂದಿಗೆ ಬಂದನು.

Verse 14

त्यक्त्वा संसारमार्गं तु स्वर्गमार्गजिगीषवः । गंगानिषेवणं कृत्वा स्फोटयित्वाऽत्मजं मलम्

ಸಂಸಾರಮಾರ್ಗವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸ್ವರ್ಗಮಾರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬಯಸಿದವರು ಗಂಗೆಯನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸಿ, ಸ್ವಯಂಜನ್ಯ ಮಲಿನತೆಯನ್ನು ತೊಳೆದುಹಾಕಿದರು।

Verse 15

जलं दत्त्वा तु भूतेभ्यः पूजयित्वा जनार्द्दनम् । यावद्यांति नदीतीर ऋषयो भद्रकादयः । तावत्पश्यंति राजानं गजं वरगजोपमम्

ಭೂತಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಜಲದಾನ ಮಾಡಿ ಜನಾರ್ದನನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ಬಳಿಕ, ಭದ್ರಕಾದಿ ಋಷಿಗಳು ನದೀತೀರದತ್ತ ಸಾಗುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಜ ಗಜನನ್ನು ಕಂಡರು—ಅವನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗಜದಂತೆ ದೀಪ್ತಿಮಾನನಾಗಿದ್ದನು।

Verse 16

तेनैव दृष्टा मुनयो राज्ञा निहतकल्मषाः । सप्तर्षयो यथा स्वर्गे सुरराजेन धीमता

ಪಾಪಗಳು ನಾಶವಾದ ಆ ರಾಜನು ಆ ಮುನಿಗಳನ್ನು ಕಂಡನು; ಅದು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬುದ್ಧಿವಂತ ದೇವರಾಜನು ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳನ್ನು ನೋಡುವಂತೆಯೇ ಇತ್ತು।

Verse 17

तमृषिं स च संप्रेक्ष्य पदानि दश पंच च । आगच्छन्त्वत्र पूजार्हा भवतो मम मन्दिरम्

ಆ ಋಷಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಹದಿನೈದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿದನು—“ಪೂಜಾರ್ಹ ಮಹಾತ್ಮರೇ, ಇಲ್ಲಿ ಬನ್ನಿ; ದಯವಿಟ್ಟು ನನ್ನ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಬನ್ನಿರಿ।”

Verse 18

पश्यंतु संगतां सर्वे मम भार्यां यशस्विनीम् । तस्याः पूजां समादाय यो मार्गो मनसि स्थितः

“ಎಲ್ಲರೂ ನನ್ನ ಯಶಸ್ವಿನಿ ಪತ್ನಿ ಸಂಗತೆಯನ್ನು ನೋಡಿ. ಅವಳ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ಮಾರ್ಗವನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿ।”

Verse 19

तं गच्छध्वं महाभागाः पुण्याः पुण्यमभीप्सवः । एवमुक्तास्तु ते राज्ञा ऋषयः कौतुकान्विताः । आजग्मुर्मंदिरं शुभ्रं पुरंदरपुरोपमम्

“ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿರಿ, ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತರೇ—ನೀವು ಪುಣ್ಯವಂತರು, ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವವರು.” ರಾಜನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ, ಕೌತುಕದಿಂದ ತುಂಬಿದ ಋಷಿಗಳು ಪುರಂದರಪುರದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಆ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಬಂದರು.

Verse 20

आसनानि विचित्राणि दत्त्वा तेषां मनस्विनी । संगता राजराजेन सार्द्धमग्रे व्यवस्थिता

ಅವರಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಸುಂದರ ಆಸನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಆ ಮನಸ್ವಿನಿ ಸ್ತ್ರೀ ರಾಜರಾಜನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಕುಳಿತಳು.

Verse 21

कृत्वा करपुटं राजा ऋषीणां पुण्यकर्मणाम् । बभाषे वचनं राजा भद्रो भद्रं सुसंगतम्

ಪുണ್ಯಕರ್ಮಿಗಳಾದ ಋಷಿಗಳ ಮುಂದೆ ರಾಜನು ಕರಪुट ಮಾಡಿ ವಂದಿಸಿ, ಯೋಗ್ಯವೂ ಮಂಗಳವೂ ಆದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಸಮಂಜಸವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು.

Verse 22

वसुधा वसुसंपूर्णा मंडिता नगरी पुरी । पर्वतैश्च समुद्रैश्च सरिद्भिश्च सरोवरैः

ವಸುಸಂಪನ್ನವಾದ ವಸुधೆ ಆ ನಗರಿ-ಪುರಿಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿತು; ಅದು ಪರ್ವತಗಳು, ಸಮುದ್ರಗಳು, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಸರೋವರಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾಗಿತ್ತು.

Verse 23

ग्रामैश्चतुष्पथैर्घोरैर्गोकुलैराकुलीकृता । नररत्नैरश्वरत्नैर्गजरत्नैस्तु संकुला

ಅದು ಗ್ರಾಮಗಳು, ಗಿಜಿಗುಡುವ ಚತುಷ್ಪಥಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಕುಲಗಳಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು; ಹಾಗೆಯೇ ನರರತ್ನಗಳು, ಅಶ್ವರತ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಗಜರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು.

Verse 24

दुस्त्यजा भोगभोक्तृणां परं ज्ञानमजानताम् । संसारेऽत्र महाघोरे पुनरावृत्तिकारिणि

ಭೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಸಕ್ತರಾಗಿ ಪರಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅರಿಯದವರಿಗೆ ಈ ಮಹಾಘೋರ ಸಂಸಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು ದುಸ್ತರ—ಇದು ಪುನಃಪುನಃ ಜನ್ಮಮರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 25

पतंति पुरुषा भद्र पत्राणीव पुनःपुनः । कृतेन येन विप्रेंद्र स्वर्गं प्राप्नोति निर्मलम् । दानेन तपसा चैव तत्त्वमा चक्ष्व सुव्रत

ಹೇ ಭದ್ರಾ! ಪುರುಷರು ಎಲೆಗಳಂತೆ ಪುನಃಪುನಃ ಬೀಳುತ್ತಾರೆ। ಹೇ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ! ಯಾವ ಕರ್ಮದಿಂದ ನಿರ್ಮಲ ಸ್ವರ್ಗ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ? ದಾನ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸತ್ಯ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಹೇಳು, ಹೇ ಸುವ್ರತ।

Verse 26

भद्र उवाच । तीर्थानि तोयपूर्णानि देवाः पाषाणमृन्मयाः । आत्मस्थं ये न पश्यंति ते न पश्यंति तत्परम्

ಭದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ತೀರ್ಥಗಳು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ನೀರೇ; ದೇವರುಗಳು ಕಲ್ಲು ಅಥವಾ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು. ಆತ್ಮದಲ್ಲಿರುವ ಪರಮವನ್ನು ಯಾರು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರು ನಿಜವಾಗಿ ಪರಮವನ್ನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 27

संति तीर्थान्यनेकानि पुण्यान्यायतनानि च । पुण्यतोया पवित्रश्च सरितः सागरास्तथा । बहुपुण्यप्रदा पृथ्वी स्थानेस्थाने पदेपदे

ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಪುಣ್ಯಾಲಯಗಳು ಇವೆ। ನದಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಗರಗಳೂ ಪವಿತ್ರ; ಅವುಗಳ ಜಲ ಪುಣ್ಯಪ್ರದ. ಭೂಮಿ ಸ್ಥಳಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಹೆಜ್ಜೆಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ಬಹು ಪುಣ್ಯ ನೀಡುತ್ತದೆ।

Verse 28

यद्यस्ति तव राजेंद्र ज्ञानं ज्ञानवतां वर । विष्णुं जिष्णुं हृषीकेशं शंखिनं गदिनं तथा

ಹೇ ರಾಜೇಂದ್ರ, ನಿನಗೆ ನಿಜವಾಗಿ ಜ್ಞಾನವಿದ್ದರೆ—ಹೇ ಜ್ಞಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ—ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಅರಿತುಕೋ: ಜಿಷ್ಣು, ಹೃಷೀಕೇಶ, ಶಂಖಧಾರಿ ಮತ್ತು ಗದಾಧಾರಿ।

Verse 29

चतुर्भुजं महाबाहुं प्रभासे दैत्यसूदनम् । वाराहं वामनं चैव नारसिंहं बलार्जुनम्

ಪ್ರಭಾಸಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಚತುರ್ಭುಜ ಮಹಾಬಾಹುವಾಗಿ ದೈತ್ಯಸೂದನನಾದ ಪ್ರಭು—ಅವನೇ ವರಾಹ, ವಾಮನ ಹಾಗೂ ಬಲವಂತ ನರಸಿಂಹ (ಅರ್ಜುನಸಮ ಪರಾಕ್ರಮಿ) ಎಂದು ತಿಳಿಯಿರಿ।

Verse 30

रामं रामं च रामं च पुरुषोत्तममेव च । पुंडरीकेक्षणं चैव गदापाणिं तथैव च

‘ರಾಮ—ರಾಮ—ರಾಮ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಿರಿ; ಹಾಗೆಯೇ ಪುರುಷೋತ್ತಮ, ಪುಂಡರೀಕನೇತ್ರ ಪ್ರಭು ಮತ್ತು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗದೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ ಶ್ರೀಹರಿಯನ್ನೂ ಸ್ತುತಿಸಿರಿ।

Verse 31

राघवं शक्रदमनं गोविंदं बहुपुण्यदम् । जयं च भूधरं चैव देवदेवं जनार्द्दनम्

ರಾಗವ, ಶಕ್ರದಮನ, ಗೋವಿಂದ—ಬಹು ಪುಣ್ಯವನ್ನು ನೀಡುವವನು; ಜಯ, ಭೂಧರ, ದೇವದೇವ ಮತ್ತು ಜನಾರ್ದನ—ಇವರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿರಿ।

Verse 32

सुरोत्तमं श्रीधरं च हरिं योगीश्वरं तथा । कपिलेशं भूतनाथं श्वेतद्वीपपतिं हरिम्

ದೇವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಶ್ರೀಧರ, ಹರಿ, ಯೋಗೀಶ್ವರ; ಕಪಿಲೇಶ, ಭೂತನಾಥ; ಮತ್ತು ಶ್ವೇತದ್ವೀಪಪತಿ ಹರಿ—ಇವರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿರಿ।

Verse 33

बदर्याश्रमवासौ च नरनारायणौ तथा । पद्मनाभं सुनाभं च हयग्रीवं विशां पते

ಬದರೀ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ನರ-ನಾರಾಯಣರು; ಹಾಗೆಯೇ ಪದ್ಮನಾಭ, ಸುನಾಭ ಮತ್ತು ಹಯಗ್ರೀವ—ಹೇ ಜನಾಧಿಪ—ಇವರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿರಿ।

Verse 34

द्विजनाथं धरानाथं खड्गपाणिं तथैव च । दामोदरं जलावासं सर्वपापहरं हरिम्

ದ್ವಿಜರ ನಾಥ, ಧರೆಯ ಅಧಿಪತಿ, ಖಡ್ಗಧಾರಿ; ದಾಮೋದರ; ಜಲದಲ್ಲಿ ನಿವಾಸಿಸುವವನು; ಮತ್ತು ಸರ್ವಪಾಪಹರನಾದ ಹರಿಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು।

Verse 35

एतान्येव हि स्थानानि देवदेवस्य चक्रिणः । गच्छते यत्र तत्रैव मुच्यते सर्वपातकैः

ಇವೆಯೇ ಚಕ್ರಧಾರಿ ದೇವದೇವನ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನಗಳು. ಯಾರು ಎಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ (ಈ ತೀರ್ಥಗಳಿಗೆ) ಹೋಗುತ್ತಾರೋ, ಅಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಸರ್ವ ಮಹಾಪಾತಕಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 36

गंगा च यमुना चैव तथा देवी सरस्वती । दृषद्वती गोमती च तापी कावेरिणी तथा

ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ, ಹಾಗೆಯೇ ದೇವಿ ಸರಸ್ವತಿ; ದೃಷದ್ವತಿ ಮತ್ತು ಗೋಮತಿ; ತಾಪಿ ಮತ್ತು ಹಾಗೆಯೇ ಕಾವೇರಿ।

Verse 37

नर्मदा शर्मदा चैव नदी गोदावरी तथा । शतद्रुश्च तथा विंध्या पयोष्णी वरदा तथा

ನರ್ಮದಾ ಮತ್ತು ಶರ್ಮದಾ, ಹಾಗೆಯೇ ಗೋದಾವರಿ ನದಿ; ಶತದ್ರು ಮತ್ತು ಹಾಗೆಯೇ (ನದಿ) ವಿಂಧ್ಯಾ; ಪಯೋಷ್ಣೀ ಮತ್ತು ವರದಾ ಸಹ।

Verse 38

चर्मण्वती च सरयूर्गंडकी चंडपापहा । चंद्रभागा विपाशा च शोणश्चैव पुनःपुनः

ಚರ್ಮಣ್ವತಿ ಮತ್ತು ಸರಯೂ; ಗಂಡಕೀ—ಪ್ರಚಂಡವಾಗಿ ಪಾಪವನ್ನು ಹರಣ ಮಾಡುವದು; ಚಂದ್ರಭಾಗಾ, ವಿಪಾಶಾ ಮತ್ತು ಶೋಣವೂ—ಪುನಃ ಪುನಃ (ಸ್ತುತ್ಯ)।

Verse 39

एताश्चान्याश्च बहवो हिमवत्प्रभवाः शुभाः । तासु स्नातो नरः स्वर्गं याति पातकवर्जितः

ಇವು ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಹಿಮವತ್ಪ್ರಭವವಾದ ಶುಭ ನದಿಗಳು ಇವೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಪಾಪವರ್ಜಿತನಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 40

वनानि नंदनादीनि पर्वता मंदरादयः । नामोच्चारेण येषां हि पापं याति रसातले

ನಂದನಾದಿ ವನಗಳು, ಮಂದರಾದಿ ಪರ್ವತಗಳು—ಅವುಗಳ ನಾಮೋಚ್ಚಾರಣ ಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಪಾಪವು ರಸಾತಲಕ್ಕೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ।

Verse 41

गज उवाच । भद्रं हि भाषितं भद्र आख्यानममृतोपमम् । पृच्छामि सर्वधर्मज्ञ त्वामहं किंचिदेव हि

ಗಜನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಭದ್ರಾ! ನೀನು ಹೇಳಿದ್ದು ಮಂಗಳಕರ; ಈ ಆಖ್ಯಾನ ಅಮೃತೋಪಮ. ಓ ಸರ್ವಧರ್ಮಜ್ಞಾ! ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಇನ್ನೂ ಸ್ವಲ್ಪ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 42

यस्मिन्मासे दिने यस्मिंस्तीर्थे यस्मिन्क्रमान्नरैः । अक्षयं सेव्यते स्वर्गस्तन्ममाचक्ष्व सुव्रत

ಯಾವ ಮಾಸದಲ್ಲಿ, ಯಾವ ದಿನ, ಯಾವ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಜನರು ಯಾವ ಕ್ರಮ/ವಿಧಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಸ್ವರ್ಗಫಲ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ—ಓ ಸುವ್ರತಾ! ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು।

Verse 43

स्नानं दानं जपो होमः स्वाध्यायो देवतार्चनम् । अक्षयो येन वै स्वर्गस्तन्मे गदितुमर्हसि

ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಜಪ, ಹೋಮ, ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ದೇವತಾರ್ಚನೆ—ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದರಿಂದ ಸ್ವರ್ಗಫಲ ಅಕ್ಷಯವಾಗುತ್ತದೆ? ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಲು ನೀನು ಯೋಗ್ಯನು।

Verse 44

भद्र उवाच । श्रूयतां राजशार्दूल कथां कथयतो मम । यां श्रुत्वा मुच्यते पापान्नरो नरवरोत्तम

ಭದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ರಾಜಶಾರ್ದೂಲ! ನಾನು ಹೇಳುವ ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದವನು ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಹೇ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ।

Verse 45

ऋषीणां कथितं पूर्वं नारदेन महात्मना

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮ ನಾರದನು ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದನು।

Verse 46

एवं पृष्टश्च तैः सर्वैर्नारदो मुनिसत्तमः । कथयामास संहृष्टो मेघदुदुभिनिस्वनैः

ಅವರೆಲ್ಲರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದಾಗ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ ನಾರದನು ಹರ್ಷಗೊಂಡು, ಮೇಘದುಂದುಭಿಯಂತೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಮೊಳಗುವ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು।

Verse 47

रम्ये हिमवतः पृष्ठे समवाये मया श्रुतम् । तदहं तव वक्ष्यामि श्रोतुकामं नरर्षभ

ಹಿಮವಂತನ ಮನೋಹರ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಸುಂದರ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ನಾನು ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೆ. ಈಗ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುವ ನಿನಗೆ, ಹೇ ನರರ್ಷಭ, ಇದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 48

तीर्थान्येव हि सर्वाणि पुनरावर्त्तकानि तु । अक्षयांल्लभते लोकांस्तत्तीर्थं कथयामि ते

ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಗಳು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯ ಫಲಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಆ ತೀರ್ಥದಿಂದ ಅಕ್ಷಯ ಲೋಕಗಳು ಲಭಿಸುತ್ತವೆ. ಆ ತೀರ್ಥವನ್ನು ನಿನಗೆ ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ।

Verse 49

मार्गशीर्षे कान्यकुब्ज उषित्वा राजसत्तम । न शोचति नरो नारी स्वर्गं याति परावरम्

ಓ ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಯಕುಬ್ಜದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದರೆ ಪುರುಷನಾಗಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯಾಗಲಿ ಶೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಪರಮ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ.

Verse 50

पौषस्य पौर्णमासी या यदि सा क्रियतेऽर्बुदे । वर्षाणामर्बुदं स्वर्गे मोदते पितृभिः सह

ಅರ್ಬುದದಲ್ಲಿ ಪೌಷ ಮಾಸದ ಪೌರ್ಣಿಮಾ ಕರ್ಮವನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸಿದವನು, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 51

माघ्यां यदि गयाश्राद्धं पितॄणां यच्छते नरः । त्रयाणामपि देवानां चतुर्थः स प्रजायते

ಮಾಘ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳಿಗಾಗಿ ಗಯಾ-ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವವನು, ದೇವರ ಮೂರು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ‘ನಾಲ್ಕನೆಯವನು’ ಎಂಬಂತೆ ದಿವ್ಯಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 52

फाल्गुन्यां हिमवत्पृष्ठे वसन्नेकां निशां नरः । स याति परमं स्थानं यत्र देवो जनार्द्दनः

ಫಾಲ್ಗುಣ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಹಿಮವತ್ ಪರ್ವತದ ಇಳಿಜಾರಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಭಗವಾನ್ ಜನಾರ್ದನನು ವಾಸಿಸುವ ಪರಮಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.

Verse 53

चैत्र्यां श्राद्धं प्रभासे तु ये कुर्वंति मनीषिणः । न ते मर्त्त्या भवन्तीह कुलजैः सह सत्तमाः

ಚೈತ್ರ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾಸದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡುವ ಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮನುಷ್ಯರಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ತಮ್ಮ ಕುಲಜನರೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 54

चतुर्भुजे तु वैशाख्यां ये कुर्वंति जलप्रिये । तथावंत्यां नरः कश्चित्स याति परमां गतिम्

ವೈಶಾಖ ಮಾಸದಲ್ಲಿ, ಓ ಜಲಪ್ರಿಯೆ, ಚತುರ್ಭುಜ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಅವಂತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಯಾರಾದರೂ ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ।

Verse 55

ज्यैष्ठ्यां ज्येष्ठर्क्षयुक्तायां श्राद्धं च त्रितकूपके । कुर्युर्युगानि ते त्रीणि वसंति नाकसद्मनि

ಜ್ಯೈಷ್ಠ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಜ್ಯೇಷ್ಠಾ ನಕ್ಷತ್ರಯೋಗವಿರುವಾಗ, ತ್ರಿತಕೂಪಕದಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವರು ಮೂರು ಯುಗಗಳ ಕಾಲ ಸ್ವರ್ಗಧಾಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 56

यो व्रजेशवने नद्यां दिनानि नव पंच च । तिष्ठते च नरः स्वर्गं वैकुण्ठमभिगच्छति

ವ್ರಜೇಶವನದ ನದೀತೀರದಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳು ತಂಗುವವನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದು, ನಿಜವಾಗಿ ವೈಕುಂಠವನ್ನೂ ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 57

श्रावणस्य तु मासस्य पूर्णायां पूर्वसागरे । स्नानं दानं जपं श्राद्धं नरः कुर्वन्न शोचति

ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಪೂರ್ಣಿಮೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ, ದಾನ, ಜಪ, ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡುವವನು ಮುಂದೆ ಶೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 58

तथा भाद्रपदे क्षेत्रे प्रभासे शशिभूषणम् । पूजयित्वा नरो लिंगं देवलिंगी भवेत्ततः

ಭಾದ್ರಪದದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾಸ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ‘ಶಶಿಭೂಷಣ’ ಎಂಬ ಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ನಂತರ, ಮನುಷ್ಯನು ‘ದೇವಲಿಂಗಿ’ಯಾಗಿ—ದಿವ್ಯ ಲಿಂಗಭಾವಸಹಿತನಾಗಿ—ಭವಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 59

आश्विने चंद्रभागायां श्राद्धं स्नानं करोति यः । स्थानं युगसहस्राणां कृतं तेन त्रिविष्टपे

ಆಶ್ವಿನ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಭಾಗಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು, ತ್ರಿವಿಷ್ಟಪ (ಸ್ವರ್ಗ)ದಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರ ಯುಗಗಳವರೆಗೆ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 60

अष्टाक्षरैश्चतुर्बाहुं ध्यायंति मुनिसत्तमाः । बहुनाऽत्र किमुक्तेन गजाहं प्रवदामि ते

ಅಷ್ಟಾಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರದಿಂದ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರು ಚತುರ್ಭುಜ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನೇನು ಬಹಳವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕು? ಹೇ ಗಜ, ನಿನಗೆ ನಾನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

Verse 61

दामोदरसमं तीर्थं न भूतं न भविष्यति । मासानां कार्त्तिकः श्रेष्ठः कार्त्तिके भीष्मपंचकम्

ದಾಮೋದರಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ತೀರ್ಥವು ಹಿಂದೆ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಮುಂದೆಯೂ ಇರದು. ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ತ್ತಿಕ ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಕಾರ್ತ್ತಿಕದಲ್ಲಿ ಭೀಷ್ಮಪಂಚಕ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ.

Verse 62

तत्रापि द्वादशी श्रेष्ठा राजन्दामोदरे जले । किमन्यैर्बहुभिस्तीर्थेः कि क्षेत्रैः कि महावनैः । दामोदरे नरः स्नात्वा सर्वपापैः प्रमुच्यते

ಅಲ್ಲಿಯೂ, ಹೇ ರಾಜನ್, ದಾಮೋದರದ ಜಲದಲ್ಲಿ ದ್ವಾದಶೀ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ತೀರ್ಥಗಳು, ಇತರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ಮಹಾವನಗಳು ಏಕೆ? ದಾಮೋದರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 63

गज उवाच । भद्र भद्रं त्वया प्रोक्तं रसायनमिवापरम् । भूयोऽहं श्रोतुमिच्छामि तीर्थस्यास्य महाफलम्

ಗಜನು ಹೇಳಿದನು— ಹೇ ಭದ್ರ, ನೀನು ಹೇಳಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಮಂಗಳಕರ, ಮತ್ತೊಂದು ರಸಾಯನದಂತೆ. ಈ ತೀರ್ಥದ ಮಹಾಫಲವನ್ನು ನಾನು ಮತ್ತೆ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 64

के देशाः किं प्रमाणं तु का नदी केः च पर्वताः । जना वसंति के तत्र ऋषयः के तपस्विनः

ಅಲ್ಲಿ ಯಾವ ಯಾವ ದೇಶಗಳಿವೆ, ಅವುಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಎಷ್ಟು, ಯಾವ ನದಿ ಇದೆ, ಯಾವ ಪರ್ವತಗಳಿವೆ? ಅಲ್ಲಿ ಯಾವ ಜನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಋಷಿಗಳು ಮತ್ತು ತಪಸ್ವಿಗಳು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ?

Verse 65

भद्र उवाच । पृथिवी वसुसंपूर्णा सागरेण तु वेष्टिता । मंडिता नगरैर्ग्रामैः सुरैः परपुरंजय

ಭದ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ಹೇ ಪರಪುರಂಜಯ! ಭೂಮಿ ಧನಸಂಪತ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿ, ಸಾಗರದಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ನಗರ-ಗ್ರಾಮಗಳಿಂದಲೂ ದೇವಗಣಗಳಿಂದಲೂ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

Verse 66

वाराणसी प्रभासं च संगमं सितकृष्णयोः । एवं साराणि तीर्थानि यस्मान्मृत्युहराणि च

ವಾರಾಣಸಿ, ಪ್ರಭಾಸ, ಮತ್ತು ಶ್ವೇತ-ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮ—ಇವೇ ಸಾರಭೂತ ತೀರ್ಥಗಳು; ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ಮೃತ್ಯುಭಯ ಹಾಗೂ ಮর্ত್ಯಬಂಧನವನ್ನು ಹರಣಮಾಡುತ್ತವೆ.

Verse 67

दामोदरेति ये नूनं स्मरंतो यत्र तत्र हि । ते वसंति हरेर्गेहं न सरंति कदाचन

ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ‘ದಾಮೋದರ’ ನಾಮವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವವರು—ಎಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ—ಹರಿಯ ಗೃಹದಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಎಂದಿಗೂ ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಜಾರುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 68

सोमनाथस्य सान्निध्य उदयन्तो गिरिर्महान् । तस्य पश्चिमभागे तु रैवतक इति स्मृतः

ಸೋಮನಾಥನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಉದಯಂತ’ ಎಂಬ ಮಹಾ ಪರ್ವತವಿದೆ; ಅದರ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ರೈವತಕ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ (ಪರ್ವತ) ಇದೆ.

Verse 69

वाहिनी वहते तत्र नदी कांचनशेखरात् । धातवस्तत्र ते रक्ताः श्वेता नीलास्तथाऽसिताः

ಅಲ್ಲಿ ಕಾಂಚನಶೇಖರದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ವಾಹಿನೀ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು, ಬಿಳಿ, ನೀಲಿ ಹಾಗೂ ಕಪ್ಪು ವರ್ಣದ ಧಾತುಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ.

Verse 70

पाषाणाः कुञ्जराकाराश्चान्ये सैरिभसन्निभाः । चणकाकृतयश्चान्ये अन्ये गोक्षुरकप्रभाः

ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಲ್ಲುಗಳು ಆನೆಯ ಆಕಾರದವು, ಇನ್ನಾವು ಬಲಿಷ್ಠ ಎಮ್ಮೆಯಂತೆ ಕಾಣುವವು. ಕೆಲವು ಕಡಲೆಕಾಳಿನ ರೂಪದವು, ಇನ್ನಾವು ಗೋಕ್ಷುರ ಫಲದಂತೆ ಕಾಂತಿಯುತವಾಗಿವೆ.

Verse 71

वृक्षा वल्ल्यश्च गुल्माश्च संतानाः संत्यनेकशः । सर्वं तत्कांचनमयं मूलं पुष्पं फलं दलम्

ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಮರಗಳು, ಬಳ್ಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಪೊದೆಗಳು ಇವೆ. ಅವುಗಳ ಬೇರು, ಹೂ, ಹಣ್ಣು, ಎಲೆ—ಎಲ್ಲವೂ ಸ್ವರ್ಣಮಯ ಸ್ವಭಾವದ್ದಾಗಿದೆ.

Verse 72

न हि पश्यति पापात्मा मुक्तः पापेन पश्यति । सेव्यते स गिरिर्नित्यं धातुवादपरैर्नरैः

ಪಾಪಬಂಧಿತನು ಅದನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ಕಾಣಲಾರನು; ಪಾಪಮುಕ್ತನಾದವನೇ ಕಾಣಬಲ್ಲನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಧಾತುವಾದದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದವರು ಆ ಗಿರಿಯನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 73

ब्राह्मणैः क्षत्रियैर्वैश्यैः शूद्रैः शूद्रानुगैर्बहिः । पक्षिणस्तत्र बहवः शिवाशिवगिरस्तदा

ಹೊರಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು, ಶೂದ್ರರು ಹಾಗೂ ಶೂದ್ರರ ಅನುಚರರು ಅನೇಕರು ಇದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪಕ್ಷಿಗಳೂ ಇದ್ದು, ಶುಭಾಶುಭ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

Verse 74

हंससारसचक्राह्वाः शुककोकिलबर्हिणः । मृगाश्च वानरेन्द्राश्च हंसा व्याघ्रास्तथैव च

ಅಲ್ಲಿ ಹಂಸಗಳು, ಸಾರಸಗಳು, ಚಕ್ರವಾಕ ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಗಿಳಿಗಳು, ಕೋಗಿಲೆಗಳು, ನವಿಲುಗಳು ಇದ್ದವು. ಜೊತೆಗೆ ಜಿಂಕೆಗಳು ಮತ್ತು ವಾನರೇಂದ್ರರೂ—ಹಂಸಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಘ್ರಗಳೂ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದವು.

Verse 76

सर्वे विमानमारूढा गच्छन्ति हरिमन्दिरम् । वायुना पातितं यत्र पत्रपुष्पफलादिकम्

ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ವಿಮಾನಾರೂಢರಾಗಿ ಹರಿಯ ಮಂದಿರ-ಧಾಮಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಬೀಳುವ ಎಲೆ, ಹೂ, ಹಣ್ಣು ಮೊದಲಾದವು—

Verse 77

तस्या नद्या जलं स्पृष्ट्वा सर्वं वै मुक्तिमाप्नुते । सा नदी पृथिवीं भित्त्वा पातालादागता नृप

ಆ ನದಿಯ ಜಲವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲರೂ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಓ ನೃಪ! ಆ ನದಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಪಾತಾಳದಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ.

Verse 78

पूर्वं पन्नगराजस्तु तेन मार्गेण चागतः । स्नातुं दामोदरे तीर्थे यममृत्युप्रघातिनि

ಹಿಂದೆ ಪನ್ನಗರಾಜನೂ ಅದೇ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಬಂದನು—ಯಮಮೃತ್ಯುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ ದಾಮೋದರ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು.

Verse 79

स्वर्गादागत्य चन्द्रोऽपि यष्टुं यज्ञं सुपुष्कलम् । यक्ष्मरोगाद्विनिर्मुक्तो गतः स्वर्गं निरामयः

ಸ್ವರ್ಗದಿಂದ ಇಳಿದು ಚಂದ್ರನೂ ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಬಂದನು. ಯಕ್ಷ್ಮಾ ರೋಗದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ನಿರಾಮಯನಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಮರಳಿದನು.

Verse 80

बलिना चैव दानानि दत्तान्यागत्य कार्तिके । हरिश्चन्द्रेण विधिना नलेन नहुषेण च

ಬಲಿಯೂ ಕಾರ್ತಿಕದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದು ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ನಲ ಮತ್ತು ನಹುಷರೂ ದಾನಮಾಡಿದರು।

Verse 81

नाभागेनांबरीषाद्यैः कृतं कर्म सुदुष्करम् । दत्त्वा दानान्यनेकानि गजा गावो हया रथाः

ನಾಭಾಗ, ಅಂಬರೀಷ ಮೊದಲಾದವರು ಅತ್ಯಂತ ದುಷ್ಕರವಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು—ಅನೇಕ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ: ಆನೆಗಳು, ಹಸುಗಳು, ಕುದುರೆಗಳು, ರಥಗಳು।

Verse 82

अनडुत्कांचना भूमिं रत्नानि विविधानि च । छत्राणि विप्रमुख्येभ्यो यानानि चैव वाससी

ಅವರು ಎತ್ತುಗಳು, ಚಿನ್ನ, ಭೂಮಿ, ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ದಾನಮಾಡಿದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಛತ್ರಗಳು, ವಾಹನಗಳು, ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ನೀಡಿದರು।

Verse 83

अन्नानि रसमिश्राणि दत्त्वा दामोदराग्रतः । गतास्ते विष्णु भुवनं नागच्छंति महीतले

ದಾಮೋದರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ರಸಮಿಶ್ರಿತ ಅನ್ನವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಅವರು ವಿಷ್ಣುಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದರು; ಮತ್ತೆ ಭೂಮಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 84

पत्रं पुष्पं फलं तोयं तस्मिंस्तीर्थे ददाति यः । द्विजानां भक्तिसंयुक्तः स याति जलशायिनम्

ಆ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜರ प्रति ಭಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಎಲೆ, ಹೂ, ಹಣ್ಣು ಅಥವಾ ನೀರನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವವನು ಜಲಶಾಯೀ ಪ್ರಭುವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 85

प्रकृतिं चापि यो दद्यान्मुष्टिं वाथ क्षुधार्थिने । विमानवरमारूढः स सोमं प्रति गच्छति

ಹಸಿದವನಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಅನ್ನವನ್ನಾದರೂ, ಮುತ್ತಿಮಾತ್ರವನ್ನಾದರೂ ದಾನಮಾಡುವವನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಮಾನಾರೂಢನಾಗಿ ಸೋಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಗಮಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 86

दामोदराग्रतः कृत्वा पर्वतानन्नसंभवान् । पूजितान्फलपुष्पैश्च दीपं दद्यात्सवर्त्तिकम्

ದಾಮೋದರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಅನ್ನದಿಂದ ‘ಪರ್ವತ’ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಫಲಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ, ವತ್ತಿಯೊಡನೆ ದೀಪವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು।

Verse 87

अवाप्य दुष्करं स्थानं कुलानां तारयेच्छतम् । चतुरंगुलमात्रेपि दत्ते दामोदराग्रतः

ದಾಮೋದರನ ಮುಂದೆ ನಾಲ್ಕು ಅಂಗುಲಮಾತ್ರವನ್ನಾದರೂ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ದುಷ್ಕರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದು ನೂರು ಕುಲಗಳನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 88

दाने युगसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते । मा गच्छ हिमवत्पृष्ठं मलयं मा च मन्दरम्

ಇಂತಹ ದಾನದಿಂದ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಯುಗಗಳವರೆಗೆ ಮಹಿಮಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ಹಿಮವತ್ ಶಿಖರಕ್ಕೆ, ಮಲಯಕ್ಕೆ, ಮಂದರಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಡ।

Verse 89

गच्छ रैवतकं शैलं यत्र दामोदरः स्थितः । कृत्वा मासोपवासं तु द्विजो दामोदराग्रतः

ದಾಮೋದರನು ನೆಲೆಸಿರುವ ರೈವತಕ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋಗು. ದಾಮೋದರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ ದ್ವಿಜನು (ಪ್ರತಿಜ್ಞಾತ ಫಲವನ್ನು) ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ।

Verse 90

न निवर्तति कालेन दामोदरपुरं व्रजेत् । करोत्यनशनं यश्च नरो नार्यथवा पुनः । सर्व लोकानतिक्रम्य स हरेर्गेहमाप्नुयात्

ಅವನು ಕಾಲಕ್ರಮದಿಂದ ಮರಳಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ದಾಮೋದರಪುರಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಪುರುಷನಾಗಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯಾಗಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವವನು, ಸರ್ವ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿ ಹರಿಯ ಧಾಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 91

विघ्नानि तत्र तिष्ठन्ति नित्यं पञ्चशतानि च । धर्मविध्वंसकर्तॄणि नरस्तत्र न गच्छति

ಅಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯವೂ ಐನೂರು ವಿಘ್ನಗಳು ನಿಂತಿರುತ್ತವೆ, ಧರ್ಮವಿಧ್ವಂಸಕಾರಿಗಳು; ಆದ್ದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 92

प्रद्युम्नबलशैनेयगदाचक्रादिभिः सदा । शतलक्षप्रमाणैस्तु सेव्यते स गिरिर्महान्

ಆ ಮಹಾನ್ ಗಿರಿ ಸದಾ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಬಲ, ಶೈನೇಯ, ಗದಾ, ಚಕ್ರ ಮೊದಲಾದವರಿಂದ—ಶತಲಕ್ಷ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ—ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 93

क्रीडंति नार्यस्तेषां हि नित्यं दामोदराग्रतः । सुचन्द्रवदना गौर्यः श्यामाश्चैव सुमध्यमाः

ಅವರ ಸ್ತ್ರೀಯರು ನಿತ್ಯ ದಾಮೋದರನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಾರೆ—ಕೆಲವರು ಚಂದ್ರಸಮಾನ ಮುಖವಂತರು, ಕೆಲವರು ಗೌರವರ್ಣರು, ಕೆಲವರು ಶ್ಯಾಮವರ್ಣರು; ಎಲ್ಲರೂ ಸుమಧ್ಯಮರು.

Verse 94

नितंबिन्यः सुकेशाश्च शुभ्राः स्वायतलोचनाः । सुगंडा ललिताश्चैव सुकक्षाः सुपयोधराः

ಅವರು ನಿತಂಬಿನಿಯರು, ಸುಕೇಶಿಯರು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನರು, ವಿಶಾಲ ನೇತ್ರವಂತರು; ಸುಗಂಡರು, ಲಲಿತರರು, ಸುಗಠಿತ ಕಟಿದೇಶವಂತರು, ಪೂರ್ಣಸ್ತನರು.

Verse 95

शोभमानाः सुजंघाश्च सुपादाः सुन्दरांगुलीः । राजपुत्र्यो गिरौ तस्मिन्हसंति च रमंति च

ಕಾಂತಿಮಂತಳಾಗಿ, ಸುಂದರ ಜಂಘೆಗಳೂ, ಮನೋಹರ ಪಾದಗಳೂ, ಸುಂದರ ಬೆರಳುಗಳೂಳ್ಳ ರಾಜಕುಮಾರ್ತೆಯರು ಆ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ನಗುತ್ತಾ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 96

कौसुंभं पादयुगले कुंकुमं पीतकंचुकम् । ब्राह्मणीभ्यो ददन्तीह स्पर्द्धमानाः पृथक्पृथक्

ಇಲ್ಲಿ ಅವರು ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೀ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ—ಪಾದಯುಗಲಕ್ಕೆ ಕೌಸುಂಭ ವರ್ಣ, ಕುಂಕುಮ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಕಂಚುಕ—ದಾನಮಾಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 97

भक्ष्यं भोज्यं च पेयं च लेह्यं चोष्यं च पिच्छिलम् । तांबूलं पुष्पसंयुक्तं कार्तिके हरिवासरे

ಕಾರ್ತಿಕದಲ್ಲಿ ಹರಿವಾಸರದಂದು ಭಕ್ಷ್ಯ-ಭೋಜ್ಯ, ಪೇಯ, ಲೇಹ್ಯ, ಚೋಷ್ಯ ಹಾಗೂ ಮೃದು ಮಧುರಪದಾರ್ಥಗಳು; ಜೊತೆಗೆ ಪುಷ್ಪಸಂಯುಕ್ತ ತಾಂಬೂಲವೂ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 98

दृष्ट्वा तु रेवतीकुंडं प्रदद्यात्फलमुत्तमम् । पुत्रिणी ऋद्धिसंपन्ना सुभगा जायते सती

ರೇವತೀಕುಂಡವನ್ನು ದರ್ಶನಮಾತ್ರ ಮಾಡಿದರೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ—ಸತೀ ಸ್ತ್ರೀ ಪುತ್ರವತಿಯಾಗಿ, ಐಶ್ವರ್ಯಸಂಪನ್ನಳಾಗಿ, ಸೌಭಾಗ್ಯವತಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ।

Verse 99

एवं कृत्वा तु सा रात्रि नीयते निद्रया विना । वेदघोषैः सुपुण्यैस्तु भारताख्यानवाचनैः

ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ ಆ ರಾತ್ರಿ ನಿದ್ರೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕಳೆಯುತ್ತದೆ—ಅತಿಪುಣ್ಯಕರವಾದ ವೇದಘೋಷಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತಾಖ್ಯಾನದ ವಾಚನಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ।

Verse 100

हुंकृतैस्तलशब्दैश्च तालशब्दैः पुनःपुनः । देशभाषाविभाषिण्यो रामामण्डलमध्यतः । हास्यनृत्यसमायुक्ता राजन्दामोदराग्रतः

ಹುಂಕಾರಗಳು, ಕರತಾಳಧ್ವನಿಗಳು ಮತ್ತು ಮರುಮರು ತಾಳನಾದಗಳೊಂದಿಗೆ, ದೇಶಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತ, ಸ್ತ್ರೀಮಂಡಲದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಾಸ್ಯ-ನೃತ್ಯಯುಕ್ತರಾಗಿ, ಹೇ ರಾಜನ್, ದಾಮೋದರನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಿಸಿದರು।

Verse 101

पञ्चपाषाणकं हर्म्यं यः करोति शिवालयम् । पंचवर्षसहस्राणि स्वर्ग लोके महीयते

ಯಾರು ಐದು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಗೃಹರೂಪ ಶಿವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಸ್ವರ್ಗಲೋಕದಲ್ಲಿ ಐದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ।

Verse 102

दशपाषाणसंयुक्तं कृत्वा दामोदराग्रतः । दशवर्षसहस्राणि स्वर्गे हल्लति मल्लति

ದಾಮೋದರನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಸಂಯುಕ್ತವಾದ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಮಾಡಿ, ಅವನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಕ್ರೀಡಿಸಿ ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ।

Verse 103

शतपाषाणकं हर्म्यं यः करोति महन्नृप । मन्दिरं सुन्दरं शुभ्रं स याति हरिमन्दिरम्

ಹೇ ಮಹಾನೃಪ! ಯಾರು ನೂರು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಸುಂದರವಾದ, ಶುಭ್ರವಾದ ಮಂದಿರಗೃಹವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಹರಿಯ ಮಂದಿರಧಾಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 104

कृत्वा साहस्रिकं चैत्यं बहुरूपसमन्वितम् । सर्वांल्लोकानतिक्रम्य परं ब्रह्माधिगच्छति

ಸಹಸ್ರಮಟ್ಟದ ಚೈತ್ಯವನ್ನು ಬಹುರೂಪಸಮನ್ವಿತವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿ ಪರಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 105

पंचवर्णध्वजं दद्याद्दामोदरगृहोपरि । तं तु प्रमाणवर्षाणि दिव्यानि स दिवं व्रजेत्

ದಾಮೋದರ ಗೃಹ (ಮಂದಿರ)ದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಂಚವರ್ಣ ಧ್ವಜವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು; ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿವ್ಯ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 106

तस्य गव्यूतिमात्रेण क्षेत्रं वस्त्रापथं शुभम् । यद्दृष्ट्वा सर्वपापानि विलीयन्ते बहूनि च

ಆ ಶುಭ ವಸ್ತ್ರಾಪಥ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಗವ್ಯೂತಿ ಪ್ರಮಾಣದಷ್ಟೇ; ಅದನ್ನು ದರ್ಶನಮಾತ್ರದಿಂದ ಅನೇಕ—ಅಂದರೆ ಸಮಸ್ತ—ಪಾಪಗಳು ಲಯವಾಗುತ್ತವೆ।

Verse 107

राजंस्तत्पदमायाति यद्गत्वा न निवर्त्तते । पूजयित्वा भवं देवं भवसंभवनाशनम्

ಓ ರಾಜನೇ, ಅವನು ಆ ಪರಮ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ; ಅಲ್ಲಿ ಹೋದವನು ಮರಳಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ—ಭವದೇವ (ಶಿವ)ನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ, ಸಂಸಾರಭವದ ಪುನರ್ಜನ್ಮವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನನ್ನು।

Verse 108

नरो नारी नृपश्रेष्ठ शिवलोके महीयते । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य भद्रस्य च सुभाषितम्

ಓ ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನರನಾಗಲಿ ನಾರಿಯಾಗಲಿ—ಎಲ್ಲರೂ ಶಿವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಭದ್ರನ ಸुभಾಷಿತ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ (ಕಥೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ)।

Verse 109

आगतः कार्तिकीं कर्त्तुं देवे दामोदरे ततः । ऋग्यजुःसामसंयुक्तैर्ब्राह्मणैर्ब्रह्मवित्तमैः

ನಂತರ ಅವನು ದೇವ ದಾಮೋದರನ ಬಳಿಗೆ ಕಾರ್ತಿಕೀ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಬಂದನು; ಋಗ್-ಯಜುಃ-ಸಾಮವೇದಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರೂ ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೂ ಆದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೊಂದಿಗೆ।

Verse 110

क्षत्रियैः क्षत्रधर्मज्ञैर्वैश्यैर्दानपरायणैः । सह शूद्रैः समायातस्तस्मिंस्तीर्थे गजो नृपः

ಕ್ಷತ್ರಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ದಾನಪರಾಯಣ ವೈಶ್ಯರು ಹಾಗೂ ಶೂದ್ರರೊಂದಿಗೆ ರಾಜ ಗಜನು ಆ ತೀರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಮೇತವಾಗಿ ಬಂದನು।

Verse 111

दत्त्वा दानान्यनेकानि हुत्वा हविर्हुताशने । अग्निष्टोमादिकान्यज्ञान्हयमेधादिकान्बहून् । चकार विधिवद्राजा गजस्तत्र समाहितः

ಅನೇಕ ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, ಹುತಾಶನ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹವಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಆ ಪವಿತ್ರಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಮಾಧಾನವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡ ರಾಜ ಗಜನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಅಗ್ನಿಷ್ಟೋಮಾದಿ ಅನೇಕ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಅಶ್ವಮೇಧಾದಿ ಬಹು ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು।

Verse 112

ततश्च न्यवसत्तत्र तपः कर्तुं सहर्षिभिः । ऊर्द्ध्वपादाः स्थिता विप्राः पीत्वा धूममधोमुखाः । शुष्कपत्राशनाश्चान्ये अन्ये वै फलभोजनाः

ನಂತರ ಅವನು ಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದನು। ಕೆಲವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಊರ್ಧ್ವಪಾದರಾಗಿ ನಿಂತರು; ಕೆಲವರು ಅಧೋಮುಖರಾಗಿ ಧೂಮವನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿದರು; ಕೆಲವರು ಒಣ ಎಲೆಗಳನ್ನು ತಿಂದರು; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಫಲಾಹಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರು।

Verse 113

मूलानि चान्ये भक्षंति अन्ये वार्यंशना द्विजाः । आलोकंति स्वमन्ये च तथान्ये जलशायिनः

ಕೆಲವರು ಬೇರುಗಳನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಿದರು; ಇನ್ನು ಕೆಲ ದ್ವಿಜರು ಕೇವಲ ಜಲಾಹಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಕೆಲವರು ಸ್ವಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದರು; ಮತ್ತವರು ಜಲಶಯನ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದರು।

Verse 114

पञ्चाग्निसाधकाश्चान्ये शिलाचूर्णस्य भक्षकाः । जपंति चान्ये संशुद्धा गायत्रीं वेदमातरम् । सावित्रीं मनसा चान्ये देवीमन्ये सरस्वतीम्

ಕೆಲವರು ಪಂಚಾಗ್ನಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದರು; ಕೆಲವರು ಶಿಲಾಚೂರ್ಣವನ್ನೂ ಭಕ್ಷಿಸಿದರು. ಇತರರು ಶುದ್ಧರಾಗಿ ವೇದಮಾತೆ ಗಾಯತ್ರಿಯನ್ನು ಜಪಿಸಿದರು; ಕೆಲವರು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಾವಿತ್ರಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರು; ಮತ್ತವರು ದೇವಿ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಿದರು।

Verse 115

सूक्तानि हि पवित्राणि ब्रह्मणा निर्मितानि च । अन्येऽवसंस्तदा तत्र द्वादशाक्षरचिन्तकाः

ಸೂಕ್ತಗಳು ಪಾವನಕರವು; ಅವು ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಇತರರೂ ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಚಿಂತಿಸುವವರಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

Verse 116

आलोक्य सर्वशास्त्राणि विचार्य च पुनःपुनः । इदमेव सुनिष्पन्नं ध्येयो नारायणः सदा

ಎಲ್ಲ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿ, ಪುನಃಪುನಃ ವಿಚಾರಿಸಿದಾಗ ಈ ಒಂದೇ ದೃಢನಿರ್ಣಯ—ನಾರಾಯಣನೇ ಸದಾ ಧ್ಯೇಯನು.

Verse 117

आराधितः सुदुष्पारे भवे भगवतो विना । तथा नान्यो महादेवात्पतन्तं योऽभिरक्षति

ಈ ದಾಟಲಾರದ ಭವಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಆರಾಧ್ಯನಿಲ್ಲ; ಹಾಗೆಯೇ ಬೀಳುವವನನ್ನು ಮಹಾದೇವನ ಹೊರತು ಮತ್ತಾರೂ ರಕ್ಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 118

गतागतानि वर्तंते चंद्रसूर्यादयो ग्रहाः । अद्यापि न निवर्तंते द्वादशाक्षरचिंतकाः

ಚಂದ್ರ-ಸೂರ್ಯಾದಿ ಗ್ರಹಗಳು ಆಗಮನ-ನಿಗಮನದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಇಂದಿಗೂ ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರ ಮಂತ್ರಚಿಂತಕರು ತಮ್ಮ ದೃಢ ಸಾಧನೆಯಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 119

येऽक्षरा ऋषयश्चान्ये देवलोकजिगीषवः । प्राप्नुवंति ततः स्थानं दग्धबीजं च तत्तथा

ಅಕ್ಷಯ ಋಷಿಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರರು ದೇವಲೋಕವನ್ನು ಜಯಿಸಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದರೆ, ಅವರು ಆ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಬೀಜವು ದಗ್ಧವಾದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ—ಅಂದರೆ ಪುನರ್ಜನ್ಮಕಾರಣ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 120

सकृदुच्चरितं येन हरिरित्यक्षरद्वयम् । बद्धः परिकरस्तेन मोक्षाय गमनं प्रति

ಯಾರು ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರವಾದರೂ ‘ಹರಿ’ ಎಂಬ ದ್ವ್ಯಕ್ಷರ ನಾಮವನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರಲ್ಲಿ ಮೋಕ್ಷಸಾಧನಗಳು ದೃಢವಾಗಿ, ಮೋಕ್ಷಯಾತ್ರೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ।

Verse 121

एकभक्तं तथा नक्तमयाच्यमुषितं तथा । एवमादीनि चान्यानि कृत्वा दामोदराग्रतः । कृतकृत्या भवंतीह यावदाभूतसंप्लवम्

ಏಕಭಕ್ತ (ದಿನಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ ಭೋಜನ), ನಕ್ತ (ರಾತ್ರಿಭೋಜನ), ಅಯಾಚ್ಯವಾಸ (ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡದೆ ವಾಸ) ಇತ್ಯಾದಿ ವ್ರತಗಳನ್ನು ದಾಮೋದರನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಿದರೆ, ಇಹಲೋಕದಲ್ಲೇ ಕೃತಕೃತ್ಯನಾಗಿ, ಪ್ರಳಯವರೆಗೆ ಹಾಗೆಯೇ ಇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 122

स राजा ऋषिभिः सार्द्धं यावत्तिष्ठति तत्र वै । विमानानि सहस्राणि तावत्तत्रागतानि च

ಆ ರಾಜನು ಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ತಂಗುತ್ತಾನೋ, ಅಷ್ಟೇ ಕಾಲ ಸಾವಿರಾರು ದಿವ್ಯವಿಮಾನಗಳು ಕೂಡ ಅಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸುತ್ತವೆ।

Verse 123

गंधर्वाप्सरस्तत्र सिद्धचारणकिन्नराः । सर्वे विमानमारूढाः शतशोऽथ सहस्रशः

ಅಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು, ಅಪ್ಸರಸರು, ಸಿದ್ಧರು, ಚಾರಣರು, ಕಿನ್ನರರು—ಎಲ್ಲರೂ ದಿವ್ಯವಿಮಾನಗಳ ಮೇಲೆ ಆರೂಢರಾಗಿ—ನೂರಾರು, ಸಾವಿರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 124

सर्वैर्जनपदैः सार्द्ध स राजा भार्यया सह । गतो विमानमारूढो यत्तत्पदमनामयम्

ತನ್ನ ಸಮಸ್ತ ಜನಪದದವರೊಂದಿಗೆ ಹಾಗೂ ರಾಣಿಯೊಡನೆ ಆ ರಾಜನು ದಿವ್ಯವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಆರೂಢನಾಗಿ, ಆ ನಿರಾಮಯ, ದುಃಖರಹಿತ ಪರಮಪದಕ್ಕೆ ಹೊರಟನು।

Verse 125

य इदं पठते नित्यं शृणुयाद्वाऽपि मानवः । सर्वपापविनिर्मुक्तः परं ब्रह्माधिगच्छति

ಯಾರು ಇದನ್ನು ನಿತ್ಯ ಪಠಿಸುತ್ತಾನೋ ಅಥವಾ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಸರ್ವಪಾಪವಿಮುಕ್ತನಾಗಿ ಪರಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 785

तत्तीर्थस्य प्रभावेन न दुष्टान्याचरंति ते । कालेन मृत्युमायांति पशुपक्षिसरीसृपाः

ಆ ತೀರ್ಥದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವರು ದುಷ್ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಕಾಲ ಬಂದಾಗ ಪಶು, ಪಕ್ಷಿ ಹಾಗೂ ಸರೀಸೃಪಗಳೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಹಜ ಮರಣವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತವೆ.