Adhyaya 22
Brahma KhandaDharmaranya MahatmyaAdhyaya 22

Adhyaya 22

ಈ ಅಧ್ಯಾಯವು ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ಸಂವಾದರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ವ್ಯಾಸರನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ—ಕಾಜೇಶನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದ ಯೋಗಿನಿಯರು ಯಾರು, ಅವರ ಸ್ವರೂಪ ಹೇಗೆ, ಅವರು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ? ವ್ಯಾಸರು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅವರು ನಾನಾವಿಧ ಆಭರಣ, ವಸ್ತ್ರ, ವಾಹನ ಮತ್ತು ನಾದಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿ, ವಿಪ್ರರು ಹಾಗೂ ಭಕ್ತರ ಭಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸುವ ಶಕ್ತಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂದೆ ದಿಕ್ಕು-ವಿನ್ಯಾಸ ವಿವರ ಬರುತ್ತದೆ—ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಧಾನ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಅಗ್ನೇಯ, ನೈಋತ, ವಾಯವ್ಯ, ಈಶಾನ ಉಪದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈ ದೇವೀಶಕ್ತಿಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆಶಾಪುರೀ, ಛತ್ರಾ, ಜ್ಞಾನಜಾ, ಪಿಪ್ಪಲಾಂಬಾ, ಶಾಂತಾ, ಸಿದ್ಧಾ, ಭಟ್ಟಾರಿಕಾ, ಕದಂಬಾ, ವಿಕಟಾ, ಸುಪಣಾ, ವಸುಜಾ, ಮಾತಂಗೀ, ವಾರಾಹೀ, ಮುಕುಟೇಶ್ವರೀ, ಭದ್ರಾ, ಮಹಾಶಕ್ತಿ, ಸಿಂಹಾರಾ ಮುಂತಾದ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ, ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಯೋಗಿನಿಯರು ಗಣನೆಗೆ ಮೀರಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರು ಆಶಾಪೂರ್ಣೆಯ ಸಮೀಪ, ಕೆಲವರು ಪೂರ್ವ-ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ; ಜಲತರ್ಪಣ ಮತ್ತು ಬಲಿ ಮುಂತಾದ ಉಪಚಾರಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವೂ ಇದೆ. ಒಂದು ಶಕ್ತಿ ಸಿಂಹಾಸನಸ್ಥ ಚತುರ್ಭುಜಾ ವರದಾಯಿನಿ; ಮತ್ತೊಂದು ಧ್ಯಾನಿಸಿದರೆ ಸಿದ್ಧಿ ನೀಡುವಳು; ಇನ್ನೊಂದು ಭುಕ್ತಿ-ಮುಕ್ತಿ ನೀಡುವಳು; ಕೆಲವು ರೂಪಗಳು ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನೈಋತ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಾಣಿ ಮೊದಲಾದವರು ಹಾಗೂ ‘ಜಲಮಾತರ’ ಗುಂಪು ಇರುವುದನ್ನು ಹೇಳಿ, ರಕ್ಷಕ ಸ್ತ್ರೀಶಕ್ತಿಗಳ ಪವಿತ್ರ ಭೌಗೋಳಿಕ ಸೂಚಿಯಾಗಿ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

Shlokas

Verse 1

युधिष्ठिर उवाच । स्थानवासिन्यो योगिन्यः काजेशेन विनिर्मिताः । कस्मिन्स्थाने हि का देव्यः कीदृश्यस्ता वदस्व मे

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದರು—ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಯೋಗಿನಿಯರು ಕಾಜೇಶನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಯಾವ ದೇವಿ ಯಾವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ, ಅವಳ ಸ್ವರೂಪ ಹೇಗಿದೆ—ನನಗೆ ತಿಳಿಸು.

Verse 2

व्यास उवाच । सर्वज्ञोसि कुलीनोसि साधु पृष्टं त्वयानघ । कथयिष्याम्यहं सर्वमखिलेन युधिष्ठिर

ವ್ಯಾಸರು ಹೇಳಿದರು—ನೀನು ಸರ್ವಜ್ಞನು, ಕುಲೀನನು, ನಿರ್ದೋಷನು; ನೀನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದೆ. ಓ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ನಾನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳುವೆನು.

Verse 3

नानाभरणभूषाढ्या नानारत्नोपशोभिताः । नानावसनसंवीता नानायुवसमन्विताः

ಅವರು ನಾನಾವಿಧ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತರು, ಅನೇಕ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತರಾಗಿದ್ದು, ವಿಭಿನ್ನ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಆವೃತರಾಗಿದ್ದರು; ನಾನಾರೂಪ ಯುವ ಪರಿಚಾರಕರೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಿತರಾಗಿದ್ದರು.

Verse 4

नानावाहनसंयुक्ता नानास्वरनिनादिनीः । भयनाशाय विप्राणां काजेशेन विनिर्मिताः

ಅವರು ನಾನಾವಿಧ ವಾಹನಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯುಕ್ತರಾಗಿದ್ದು, ನಾನಾಸ್ವರಗಳಿಂದ ನಿನಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಭಯನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಜೇಶನಿಂದ ಅವರು ನಿರ್ಮಿತರಾದರು.

Verse 5

प्राच्यां याम्यामुदीच्यां च प्रतीच्यां स्थापिता हि ताः । आग्नेया नैरृते देशे वायव्येशानयोस्तथा

ಅವರು ಪೂರ್ವ, ದಕ್ಷಿಣ, ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತರಾದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಆಗ್ನೇಯ ಮತ್ತು ನೈಋತ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಅದೇ ರೀತಿ ವಾಯವ್ಯ ಹಾಗೂ ಈಶಾನ ಕೋಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಾಪಿತರಾದರು.

Verse 6

आशापुरी च गात्राई छत्राई ज्ञानजा तथा । पिप्पलांबा तथा शांता सिद्धा भट्टारिका तथा

ಆ ಧರ್ಮಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಶಾಪುರೀ, ಗಾತ್ರಾಯೀ, ಛತ್ರಾಯೀ, ಜ್ಞಾನಜಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಪಿಪ್ಪಲಾಂಬಾ, ಶಾಂತಾ, ಸಿದ್ಧಾ, ಭಟ್ಟಾರಿಕಾ ಎಂಬ ದೇವಿಯರು ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾರೆ।

Verse 7

कदंबा विकटा मीठा सुपर्णा वसुजा तथा । मातंगी च महादेवी वाराही मुकुटेश्वरी

ಅಲ್ಲಿ ಕದಂಬಾ, ವಿಕಟಾ, ಮೀಠಾ, ಸುಪರ್ಣಾ, ವಸುಜಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಮಾತಂಗೀ, ಮಹಾದೇವೀ, ವಾರಾಹೀ, ಮುಕುಟೇಶ್ವರೀ ದೇವಿಯರೂ ಇದ್ದಾರೆ।

Verse 8

भद्रा चैव महाशक्तिः सिंहारा च महाबला । एताश्चान्याश्च बहवः कथितुं नैव शक्यते

ಅಲ್ಲಿ ಭದ್ರಾ, ಮಹಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲೆಯ ಸಿಂಹಾರಾ ಕೂಡ ಇದ್ದಾರೆ। ಇವೆಯಲ್ಲದೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ದೇವಿಯರು ಇದ್ದಾರೆ—ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ।

Verse 9

नानारूपधरा देव्यो नानावेषसमाश्रिताः । स्थानादुत्तरदिग्भागे आशापूर्णासमीपतः

ಆ ದೇವಿಯರು ನಾನಾರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ನಾನಾವೇಷಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುತ್ತಾರೆ। ಆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಆಶಾಪೂರ್ಣೆಯ ಸಮೀಪ ಅವರು ಇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 10

पूर्वे तु विद्यते देवी आनंदानंददायिनी । वसंती चोत्तरे देव्यो नानारूपधरा मुदा

ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಆನಂದಾ ದೇವಿ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾಳೆ; ಆಕೆ ಆನಂದ ಮತ್ತು ಪರಮಾನಂದವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುವಳು. ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ವಸಂತೀ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ; ಇತರ ದೇವಿಯರೂ ನಾನಾರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ।

Verse 11

इष्टान्कामान्ददात्येता जलदानेन तर्पिताः । स्थाने नैरृतिदिग्भागे शांता शांतिप्रदायिनी

ಜಲದಾನದಿಂದ ತೃಪ್ತರಾದ ಈ ದೇವಿಯರು ಇಷ್ಟಕಾಮಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ನೈಋತ್ಯ (ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಾ ಎಂಬ ಶಾಂತಿಪ್ರದಾಯಿನಿ ದೇವಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ.

Verse 12

सिंहोपरि समासीना चतुर्हस्ता वरप्रदा । भट्टारी च महाशक्तिः पुनस्तत्रैव तिष्ठति

ಸಿಂಹದ ಮೇಲೆ ಆಸೀನಳಾಗಿ, ಚತುರ್ಭುಜಳಾಗಿ, ವರಪ್ರದಾಯಿನಿಯಾಗಿ—ಭಟ್ಟಾರಿ ಎಂಬ ಮಹಾಶಕ್ತಿ ಪುನಃ ಅಲ್ಲೀಯೇ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ.

Verse 13

संस्तुता पूजिता भक्त्या भक्तानां भयनाशिनी । स्थानात्तु सप्तमे क्रोशे क्षेमलाभा व्यव स्थिता

ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆಕೆ ಭಕ್ತರ ಭಯವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಮತ್ತು ಆ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಏಳು ಕ್ರೋಶ ದೂರದಲ್ಲಿ ಕ್ಷೇಮಲಾಭಾ ಸ್ಥಾಪಿತಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.

Verse 14

सा विलेपमयी पूज्या चिंतिता सिद्धिदायिनी । पूर्वस्यां दिशि लोकैस्तु बलिदानेन तर्पिता । परिवारेण संयुक्ता भुक्तिमुक्ति प्रदायिनी

ಆಕೆ ಲೇಪನದಿಂದ (ಚಂದನಾದಿ ಅಂಗರಾಗದಿಂದ) ಪೂಜ್ಯಳು; ಚಿಂತಿಸಿದರೆ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಜನರು ಬಲಿದಾನದಿಂದ ಆಕೆಯನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪರಿವಾರದೊಂದಿಗೆ ಯುಕ್ತಳಾಗಿ ಆಕೆ ಭುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಎರಡನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತಾಳೆ.

Verse 15

अचिंत्यरूपचरिता सर्वशत्रुविनाशनी । संध्यायास्त्रिषु कालेषु प्रत्यक्षैव हि दृश्यते

ಆಕೆಯ ರೂಪವೂ ಲೀಲಾಚರಿತವೂ ಅಚಿಂತ್ಯ; ಆಕೆ ಸರ್ವಶತ್ರುಗಳನ್ನು ವಿನಾಶಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ದಿನದ ಮೂರು ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿಯೇ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾಳೆ.

Verse 16

स्थानात्तु सप्तमे क्रोशे दक्षिणा विन्ध्यवासिनी । सायुधा रूपसंपन्ना भक्तानां भयहारिणी

ಆ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಏಳು ಕ್ರೋಶ ದೂರದಲ್ಲಿ ವಿಂಧ್ಯವಾಸಿನೀ ದೇವಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಆಯುಧಧಾರಿಣಿ, ರೂಪಸಂಪನ್ನಳಾಗಿ ಭಕ್ತರ ಭಯವನ್ನು ಹರಿಸುವಳು.

Verse 17

पश्चिमे निंबजा देवी तावद्भूमिसमाश्रिता । महाबला सा दृष्टापि नयनानन्द दायिनी

ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಅದೇ ಭೂಮಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂಬಜಾ ದೇವಿ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಮಹಾಬಲವಂತಳು; ಅವಳ ದರ್ಶನ ಮಾತ್ರವೇ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಆನಂದ ನೀಡುತ್ತದೆ.

Verse 18

स्थानादुत्तरदिग्भागे तावद्भूमिसमाश्रिता । शक्तिर्बहुसुवर्णाक्षा पूजिता सासुवर्णदा

ಆ ಸ್ಥಳದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಬಹುಸುವರ್ಣಾಕ್ಷಾ ಶಕ್ತಿ ದೇವಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಅವಳು ಸುವರ್ಣ (ಸಂಪತ್ತು) ನೀಡುತ್ತಾಳೆ.

Verse 19

स्थानाद्वायव्यकोणे च क्रोशमात्र मिते श्रिता । क्षेत्रधरा महादेवी समये च्छागधारिणी

ಆ ಸ್ಥಳದ ವಾಯವ್ಯ ಕೋಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ರೋಶ ದೂರದಲ್ಲಿ ಮಹಾದೇವಿ ಕ್ಷೇತ್ರಧರಾ ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾಳೆ. ನಿಯತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಛಾಗ (ಮೇಕೆ) ಧಾರಿಣಿಯಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ.

Verse 20

पुरादुत्तरदिग्भागे क्रोशमात्रे तु कर्णिका । सर्वोपकारनिरता स्थानोपद्रवनाशनी

ನಗರದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ರೋಶ ದೂರದಲ್ಲಿ ಕರ್ಣಿಕಾ ದೇವಿ ಇದ್ದಾಳೆ. ಅವಳು ಸರ್ವೋಪಕಾರದಲ್ಲಿ ನಿರತಳಾಗಿ, ಕ್ಷೇತ್ರದ ಉಪದ್ರವಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವಳು.

Verse 21

स्थानान्निरृतिदिग्भागे ब्रह्माणीप्रमुखास्तथा । नानारूपधरा देव्यो विद्यंते जलमातरः

ಆ ಸ್ಥಳದಿಂದ ನೈಋತಿ (ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮ) ದಿಕ್ಕಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಣೀ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ, ನಾನಾರೂಪಧಾರಿಣಿಯಾದ ಜಲಮಾತೃಕಾ ದೇವಿಯರು ವಿದ್ಯಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ।