
ಅಧ್ಯಾಯ 54ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳುವಂತೆ—ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ಹಿಮಗಿರಿಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ, ತನ್ನ ಪುತ್ರಿ ದೇವಿ ಗಿರಿಜೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಯಾತ್ರಾ-ಸಂಸ್ಕಾರ/ಶುಭಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಬೇಕೆಂದು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿರಹದ ತೀವ್ರತೆಯಿಂದ ಹಿಮಗಿರಿ ಕ್ಷಣಕಾಲ ವಿಷಣ್ಣನಾಗಿ, ನಂತರ ಧೈರ್ಯ ಪಡೆದು ಒಪ್ಪುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಮೇನಾಳಿಗೆ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮೇನಾ ಹರ್ಷ-ಶೋಕ ಮಿಶ್ರಭಾವದಿಂದ ಶ್ರುತಿ ಹಾಗೂ ಕುಲಾಚಾರಾನುಸಾರ ಉತ್ಸವಗಳು ಮತ್ತು ವಿಧಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ, ಗಿರಿಜೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮ ವಸ್ತ್ರ, ರತ್ನ ಮತ್ತು ರಾಜೋಚಿತ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಒಂದು ಸಾಧ್ವಿ ದ್ವಿಜಪತ್ನಿ ಗಿರಿಜೆಗೆ ಪಾತಿವ್ರತ್ಯದ ಪರಮವ್ರತವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಿ—ಧರ್ಮವರ್ಧಕ ವಚನಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೇಳು ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಪಾತಿವ್ರತಾ ಸ್ತ್ರೀ ಪೂಜ್ಯಳು, ಪಾಪನಾಶಿನಿ ಎಂದು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಪತಿಯನ್ನು ಪರಮೇಶ್ವರನೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ಇಹಲೋಕ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪತಿಯೊಡನೆ ಶಿವಪದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ; ಹೀಗೆ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಧರ್ಮೋಪದೇಶಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಿಂದ ದಿವ್ಯ ವಿವಾಹಗತಿಯ ರೂಪುರೇಷೆ ಕಟ್ಟಲ್ಪಡುತ್ತದೆ।
Verse 1
ब्रह्मोवाच । अथ सप्तर्षयस्ते च प्रोचुर्हिमगिरीश्वरम् । कारय स्वात्मजा देव्या यात्रामद्योचितां गिरे
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ಆಮೇಲೆ ಆ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ಹಿಮಗಿರಿಯ ಅಧಿಪತಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: “ಓ ಗಿರಿರಾಜಾ! ನಿನ್ನ ಆತ್ಮಜ ದೇವಿಗೆ ಇಂದು ತಕ್ಷಣ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಯಾತ್ರೆಯನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸು।”
Verse 2
इति श्रुत्वा गिरीशो हि बुद्ध्वा तद्विरहम्परम् । विषण्णोभून्महाप्रेम्णा कियत्कालं मुनीश्वर
ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರ, ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ವಿರಹದ ಪರಮತೆಯನ್ನು ಅರಿತು ಗಿರೀಶ (ಭಗವಾನ್ ಶಿವ) ಮಹಾಪ್ರೇಮದಿಂದ ವಿಷಣ್ಣನಾಗಿ ಕೆಲಕಾಲ ಹಾಗೆಯೇ ಇದ್ದನು.
Verse 3
कियत्कालेन सम्प्राप्य चेतनां शैलराट् ततः । तथास्त्विति गिरामुक्त्वा मेनां सन्देशमब्रवीत्
ಕೆಲವು ಕಾಲದ ನಂತರ ಶೈಲರಾಜ (ಹಿಮಾಲಯ) ಚೇತನೆಯನ್ನು ಪಡೆದನು. ‘ತಥಾಸ್ತು’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ವಾಕ್ಸಮ್ಮತಿ ನೀಡಿ, ನಂತರ ಮೇನಾಳಿಗೆ ಸಂದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿಸಿದನು.
Verse 4
शैलसन्देशमाकर्ण्य हर्षशोकवशा मुने । मेना संयापयामास कर्त्तुमासीत्समुद्यता
ಓ ಮುನೇ, ಶೈಲರಾಜ (ಹಿಮಾಲಯ) ಕಳುಹಿಸಿದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಕೇಳಿ ಮೇನಾ ಹರ್ಷ-ಶೋಕಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿ, ತನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಯಥೋಚಿತ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡಲು ಸಿದ್ಧಳಾದಳು।
Verse 5
श्रुतिस्वकुलजाचारं चचार विधिवन्मुने । उत्सवम्विविधन्तत्र सा मेना क्षितिभृत्प्रिया
ಓ ಮುನೇ, ಕ್ಷಿತಿಭೃತ್ಪ್ರಿಯೆಯಾದ ಮೇನಾ ವೇದಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲಾದ ನಿಯಮಗಳನ್ನೂ ತನ್ನ ಕುಲಾಚಾರದ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ಆಚರಿಸಿದಳು; ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅವಳು ನಾನಾವಿಧ ಮಂಗಳೋತ್ಸವಗಳನ್ನು ಸಮ್ಯಕ್ವಾಗಿ ನಡೆಸಿದಳು।
Verse 6
गिरिजाम्भूषयामास नानारत्नांशुकैर्वरैः । द्वादशाभरणैश्चैव शृंगारैर्नृपसम्मितैः
ಅವನು ಗಿರಿಜಾ (ಪಾರ್ವತಿ)ಯನ್ನು ನಾನಾರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ಭೂಷಿಸಿದನು; ಹಾಗೆಯೇ ರಾಣಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದಂತೆ ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ಹನ್ನೆರಡು ಆಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಶೃಂಗಾರಗಳಿಂದ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿದನು।
Verse 7
मेनामनोगम्बुद्ध्वा साध्व्येका द्विजकामिनी । गिरिजां शिक्षयामास पातिव्रत्यव्रतम्परम्
ಮೇನಾಳ ಶುಭ ಹಾಗೂ ದೃಢ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿದು, ದ್ವಿಜಹಿತಕಾಮಿನಿಯಾದ ಆ ಸಾಧ್ವಿ ಗಿರಿಜೆಗೆ ಪರಮ ಪಾತಿವ್ರತ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ಉಪದೇಶಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದಳು।
Verse 8
द्विजपत्न्युवाच । गिरिजे शृणु सुप्रीत्या मद्वचो धर्मवर्द्धनम् । इहामुत्रानन्दकरं शृण्वतां च सुखप्रदम्
ದ್ವಿಜಪತ್ನಿ ಹೇಳಿದರು—ಓ ಗಿರಿಜೆ, ಸಂತೋಷದಿಂದ ನನ್ನ ಧರ್ಮವರ್ಧಕ ವಚನಗಳನ್ನು ಕೇಳು; ಇವು ಇಹಲೋಕ-ಪರಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಆನಂದಕರವಾಗಿದ್ದು ಕೇಳುವವರಿಗೆ ಸುಖ ನೀಡುತ್ತವೆ।
Verse 9
धन्या पतिव्रता नारी नान्या पूज्या विशेषतः । पावनी सर्वलोकानां सर्वपापौघनाशिनी
ಧನ್ಯಳಾದಳು ಆ ಪತಿವ್ರತಾ ನಾರಿ; ಅವಳಿಗಿಂತ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೂಜ್ಯಳಾದ ಮತ್ತಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಅವಳು ಸರ್ವಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸಿ, ಪಾಪಸಮೂಹದ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾಳೆ।
Verse 10
सेवते या पतिम्प्रेम्णा परमेश्वरवच्छिवे । इह भुक्त्वाखिलाम्भोगान न्ते पत्या शिवां गतिम्
ಹೇ ಶಿವೇ! ಪತಿಯನ್ನು ಪರಮೇಶ್ವರನಂತೆ ಭಾವಿಸಿ ಪ್ರೇಮಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ತ ಯೋಗ್ಯ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪತಿಯೊಡನೆ ಶಿವಮಯ ಶುಭಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ।
Verse 11
पतिव्रता च सावित्री लोपामुद्रा ह्यरुन्धती । शाण्डिल्या शतरूपानुसूया लक्ष्मीस्स्वधा सती
ಸಾವಿತ್ರಿ, ಲೋಪಾಮುದ್ರಾ ಮತ್ತು ಅರುಂಧತಿ ಪತಿವ್ರತೆಯೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು; ಹಾಗೆಯೇ ಶಾಂಡಿಲ್ಯಾ, ಶತರೂಪಾ, ಅನಸೂಯಾ, ಲಕ್ಷ್ಮೀ, ಸ್ವಧಾ ಮತ್ತು ಸತೀ ಕೂಡ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆ ಹಾಗೂ ಶುಚಿವ್ರತದಿಂದ ಖ್ಯಾತರು।
Verse 12
संज्ञा च सुमतिश्श्रद्धा मेना स्वाहा तथैव च । अन्या बह्व्योऽपि साध्व्यो हि नोक्ता विस्तरजाद्भयात्
ಸಂಜ್ಞಾ, ಸುಮತಿ, ಶ್ರದ್ಧಾ, ಮೇನಾ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಹಾ—ಈ ಸಾಧ್ವಿಯರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಇದ್ದರೂ, ವೃತ್ತಾಂತವು ಅತಿವಿಸ್ತಾರವಾಗುವ ಭಯದಿಂದ ಹೇಳಲಾಗಿಲ್ಲ.
Verse 13
पातिव्रत्यवृषेणैव ता गतास्सर्वपूज्यताम् । ब्रह्मविष्णुहरैश्चापि मान्या जाता मुनीश्वरैः
ಪತಿವ್ರತ ಧರ್ಮದ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಅವರು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಪೂಜ್ಯಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಹರ (ಶಿವ) ಹಾಗೂ ಮುನೀಶ್ವರರೂ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದರು.
Verse 14
सेव्यस्त्वया पतिस्तस्मात्सर्वदा शङ्करः प्रभुः । दीनानुग्रहकर्ता च सर्वसेव्यस्सतां गतिः
ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಸದಾ ನಿನ್ನ ಪ್ರಭು-ಪತಿ ಶಂಕರನನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಅವನು ದೀನರಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡುವವನು, ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ ಸೇವನೀಯನು, ಸತ್ಪುರುಷರ ಶರಣಾಗತಿ ಮತ್ತು ಪರಮಗತಿಯೇ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
Verse 15
महान्पतिव्रताधर्म्मश्श्रुतिस्मृतिषु नोदितः । यथैष वर्ण्यते श्रेष्ठो न तथान्योऽस्ति निश्चितम्
ಈ ಮಹಾನ್ ಪತಿವ್ರತಾ-ಧರ್ಮವು ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ವರ್ಣಿಸಿರುವಂತೆ, ಇದರ ಸಮಾನವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಧರ್ಮ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಇಲ್ಲ।
Verse 16
भुंज्याद्भुक्ते प्रिये पत्यौ पातिव्रत्यपरायणा । तिष्ठेत्तस्मिंञ्छिवे नारी सर्वथा सति तिष्ठति
ಪತಿವ್ರತ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣಳಾದ ಪತ್ನಿ, ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಪತಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದ ನಂತರವೇ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು. ಪತಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶಿವನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿ, ಆ ಸ್ತ್ರೀ ಸರ್ವಥಾ ಸತೀಭಾವದಲ್ಲಿ—ಧರ್ಮಮಂಗಳಗಳಲ್ಲಿ—ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತಿರುತ್ತಾಳೆ।
Verse 17
स्वप्यात्स्वपिति सा नित्यं बुध्येत्तु प्रथमं सुधीः । सर्वदा तद्धितं कुर्यादकैतवगतिः प्रिया
ಅವಳು ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರಲಿ ಅಥವಾ ಎಚ್ಚರದಲ್ಲಿರಲಿ, ಸುಧೀನು ಸದಾ ಮೊದಲು ಎಚ್ಚರಗೊಂಡು ಜಾಗರೂಕನಾಗಿರಬೇಕು. ಯಾವಾಗಲೂ ಕಪಟರಹಿತ ಸ್ವಭಾವದ ತನ್ನ ಪ್ರಿಯೆಯ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡಬೇಕು।
Verse 18
अनलंकृतमात्मानन्दर्शयेन्न क्वचिच्छिवे । कार्यार्थम्प्रोषिते तस्मिन्भवेन्मण्डनवर्जिता
ಹೇ ಶಿವೇ! ಪತಿ ಕಾರ್ಯಾರ್ಥವಾಗಿ ದೂರ ಹೋಗಿರುವಾಗ, ಸತೀ ಪತ್ನಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಅಲಂಕರಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬಾರದು; ಆಭರಣ-ಶೃಂಗಾರವಿಲ್ಲದೆ ಇರಬೇಕು।
Verse 19
पत्युर्नाम न गृह्णीयात् कदाचन पतिव्रता । आक्रुष्टापि न चाक्रोशेत्प्रसीदेत्ताडितापि च । हन्यतामिति च ब्रूयात्स्वामिन्निति कृपां कुरु
ಪತಿವ್ರತೆ ಸ್ತ್ರೀ ಎಂದಿಗೂ ಅವಮಾನದಿಂದ ಪತಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಬಾರದು. ಗದರಿಸಿದರೂ ಪ್ರತಿಗದರಿಸಬಾರದು; ಹೊಡೆದರೂ ಶಾಂತವಾಗಿ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಬೇಕು. ಅವನು ‘ಇವಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಿರಿ’ ಎಂದರೂ, ಅವಳು ‘ಸ್ವಾಮೀ, ಕೃಪೆ ತೋರಿರಿ’ ಎಂದು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು।
Verse 20
आहूता गृह कार्याणि त्यक्त्वा गच्छेत्तदन्तिकम् । सत्वरं साञ्जलिः प्रीत्यां सुप्रणम्य वदेदिति
ಕರೆದಾಗ ಮನೆಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ತಕ್ಷಣವೇ ಆ ಪೂಜ್ಯರ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಬೇಗನೆ ಅಂಜಲಿ ಹಿಡಿದು, ಪ್ರೇಮಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಂತರ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬೇಕು।
Verse 21
किमर्थं व्याहृता नाथ स प्रसादो विधीयताम् । तदादिष्टा चरेत्कर्म सुप्रसन्नेन चेतसा
ಹೇ ನಾಥಾ! ನನ್ನನ್ನು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಏಕೆ ಸಂಬೋಧಿಸಿದಿರಿ? ದಯವಿಟ್ಟು ಆ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿರಿ. ನಿಮ್ಮ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಾನು ನಿಯತಕರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುವೆನು; ನಿಮ್ಮ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರಸನ್ನಚಿತ್ತನಾಗಿ।
Verse 22
चिरन्तिष्ठेन्न च द्वारे गच्छेन्नैव परालये । आदाय तत्त्वं यत्किंचित्कस्मै चिन्नार्पयेत्क्वचित्
ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಬಹುಕಾಲ ನಿಲ್ಲಬಾರದು; ಪರರ ಮನೆಯ ಅಂತರಂಗಕ್ಕೂ ಹೋಗಬಾರದು. ಯಾವುದಾದರೂ ತತ್ತ್ವ ಅಥವಾ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದರೆ, ಅದನ್ನು ಎಲ್ಲೆಂದರಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಒಪ್ಪಿಸಬಾರದು.
Verse 23
पूजोपकरणं सर्वमनुक्ता साधयेत्स्वयम् । प्रतीक्षमाणावसरं यथाकालोचितं हितम्
ಹೇಳದೆ ಇದ್ದರೂ ಅವಳು ಪೂಜೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ತಾನೇ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದಳು. ಯೋಗ್ಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಸಹನದಿಂದ ಕಾಯುತ್ತ, ಕಾಲೋಚಿತ ಹಿತಕರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದಳು.
Verse 24
न गच्छेत्तीर्थयात्रां वै पत्याज्ञां न विना क्वचित् । दूरतो वर्जयेत्सा हि समाजोत्सवदर्शनम्
ಪತಿಯ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಅವಳು ಎಲ್ಲಿಗೂ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೋಗಬಾರದು. ಹಾಗೆಯೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಾಗಮಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಸವಸಭೆಗಳ ದರ್ಶನದಿಂದ ದೂರವಿರಬೇಕು.
Verse 25
तीर्थार्थिनी तु या नारी पतिपादोदकम्पिबेत् । तस्मिन्सर्वाणि तीर्थानि क्षेत्राणि च न संशयः
ತೀರ್ಥಫಲವನ್ನು ಬಯಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ಪತಿಯ ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಳನದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವಳಾದರೆ, ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳೂ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳೂ ಅಡಗಿವೆ.
Verse 26
भुंज्यात्सा भर्तुरुच्छिष्टमिष्टमन्नादिकं च यत् । महाप्रसाद इत्युक्त्वा पतिदत्तम्पतिव्रता
ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಆಕೆ ಗಂಡನ ಭೋಜನದಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಇಷ್ಟವಾದ ಅನ್ನಾದಿಗಳನ್ನು ‘ಮಹಾಪ್ರಸಾದ’ವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು; ಪತಿದತ್ತವನ್ನು ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಬೇಕು।
Verse 27
अविभज्य न चाश्नीयाद्देव पित्रतिथिष्वपि । परिचारकवर्गेषु गोषु भिक्षुकुलेषु च
ದೇವರು, ಪಿತೃಗಳು, ಅತಿಥಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇದ್ದರೂ ಮೊದಲು ಯಥಾವಿಧಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡದೆ ಊಟ ಮಾಡಬಾರದು. ಪರಿಚಾರಕರು, ಆಶ್ರಿತರು, ಹಸುಗಳು ಮತ್ತು ಭಿಕ್ಷುಕರ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೂ ಯೋಗ್ಯ ಭಾಗ ನೀಡಬೇಕು.
Verse 28
संयतोपस्करा दक्षा हृष्टा व्ययपराङ्मुखी । भवेत्सा सर्वदा देवी पतिव्रतपरायणा
ಅವಳು ಮನೆಯ ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಇಟ್ಟು, ದಕ್ಷಳಾಗಿ ಪರಿಶ್ರಮಿಸಿ, ಹರ್ಷದಿಂದಿದ್ದು, ವ್ಯರ್ಥ ವೆಚ್ಚದಿಂದ ದೂರವಿರಬೇಕು. ಅಂಥ ಸತೀ ಸದಾ ಪತಿವ್ರತಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣಳಾಗುತ್ತಾಳೆ.
Verse 29
कुर्यात्पत्यननुज्ञाता नोपवासव्रतादिकम् । अन्यथा तत्फलं नास्ति परत्र नरकम्व्रजेत्
ಪತಿಯ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲದೆ ಪತ್ನಿ ಉಪವಾಸ, ವ್ರತಾದಿಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಾರದು. ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಅದರ ಫಲವಿಲ್ಲ; ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ನರಕಗತಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 30
सुखपूर्वं सुखासीनं रममाणं यदृच्छया । आन्तरेष्वपि कार्येषु पतिं नोत्थापयेत्क्वचित्
ಪತಿ ಸುಖವಾಗಿ, ಆರಾಮವಾಗಿ ಕುಳಿತು ಸಹಜವಾಗಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಮಧ್ಯೆ ಬರುವ ಮನೆಯ ಕೆಲಸಗಳಿಗಾಗಿಯೂ ಅವನನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಎಬ್ಬಿಸಬಾರದು.
Verse 31
क्लीबम्वा दुरवस्थम्वा व्याधितं वृद्धमेव च । सुखितं दुःखितं वापि पतिमेकं न लंघयेत्
ಗಂಡನು ನಪುಂಸಕನಾಗಿರಲಿ, ದುಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದಿರಲಿ, ರೋಗಿಯಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ವೃದ್ಧನಾಗಿರಲಿ—ಸুখಿಯಾಗಿರಲಿ ದುಃಖಿಯಾಗಿರಲಿ—ಪತಿವ್ರತೆ ಸ್ತ್ರೀ ಒಬ್ಬನೇ ಪತಿಯನ್ನು ಲಂಘಿಸದೆ ಅವನಲ್ಲೇ ಅಚಲ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಇರಬೇಕು।
Verse 32
स्त्रीधर्मिणी त्रिरात्रं च स्वमुखं नैव दर्शयेत् । स्ववाक्यं श्रावयेन्नापि यावत्स्नानान्न शुध्यति
ರಜಸ್ವಲೆಯಾದ ಸ್ತ್ರೀ ಮೂರು ರಾತ್ರಿಗಳವರೆಗೆ ತನ್ನ ಮುಖವನ್ನು ತೋರಿಸಬಾರದು; ಸ್ನಾನದಿಂದ ಶುದ್ಧಿಯಾಗುವವರೆಗೆ ತನ್ನ ಮಾತನ್ನೂ ಕೇಳಿಸಬಾರದು.
Verse 33
सुस्नाता भर्तृवदनमीक्षेतान्यस्य न क्वचित् । अथवा मनसि ध्यात्वा पतिम्भानुम्विलोकयेत
ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ ಅವಳು ಭರ್ತೃಮುಖವನ್ನೇ ನೋಡಬೇಕು; ಬೇರೆಡೆ ಎಂದಿಗೂ ನೋಡಬಾರದು. ಅಥವಾ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪತಿಯನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ನೋಡುವಳು.
Verse 34
हरिद्राकुङ्कुमं चैव सिन्दूरं कज्जलादिकम् । कूर्पासकञ्च ताम्बूलं मांगल्याभरणादिकम्
ಅರಿಶಿನ-ಕುಂಕುಮ, ಸಿಂಧೂರ, ಕಾಜಲ್ ಮೊದಲಾದವು, ಹತ್ತಿ, ತಾಂಬೂಲ, ಮಂಗಳ್ಯಾಭರಣಗಳು ಮೊದಲಾದವು—ಇವು ದೇವೀಪೂಜೆಯ ಪವಿತ್ರ ಆಚರಣೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿವೆ.
Verse 35
केशसंस्कारकबरीकरकर्णादिभूषणम् । भर्तुरायुष्यमिच्छन्ती दूरयेन्न पतिव्रता
ಭರ್ತೃಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವ ಪತಿವ್ರತೆ ಸ್ತ್ರೀ ಕೇಶಸಂಸ್ಕಾರ, ಕಬರಿ, ಕೈ-ಕಿವಿ ಮೊದಲಾದ ಆಭರಣಗಳಂತಹ ಅಲಂಕಾರವನ್ನು ದೂರವಿಡಬೇಕು.
Verse 36
न रजक्या न बन्धक्या तथा श्रवणया न च । न च दुर्भगया क्वापि सखित्वं कारयेत्क्वचित्
ಯಾವಾಗಲೂ ಅಶುದ್ಧಾಚಾರಿಣಿ, ವಂಚಕಿಯು, ಅಥವಾ ಕೇವಲ ವದಂತಿ-ಶ್ರವಣದಿಂದಲೇ ತಿಳಿದವಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹಬಂಧ ಮಾಡಬಾರದು; ಹಾಗೆಯೇ ದುರ್ಭಾಗ್ಯವತಿ ಅಥವಾ ಅಮಂಗಳ ಸ್ವಭಾವಿನಿಯೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಆತ್ಮೀಯತೆ ಬೆಳೆಸಬಾರದು।
Verse 37
पतिविद्वेषिणीं नारीं न सा संभाषयेत्क्वचित् । नैकाकिनी क्वचित्तिष्ठेन्नग्ना स्नायान्न च क्वचित्
ಪತಿಯನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀಯೊಂದಿಗೆ ಅವಳು ಎಂದಿಗೂ ಮಾತಾಡಬಾರದು. ಎಲ್ಲಿಯೂ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲಬಾರದು; ಯಾವಾಗಲೂ ನಗ್ನವಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬಾರದು.
Verse 38
नोलूखले न मुसले न वर्द्धन्यां दृषद्यपि । न यंत्रके न देहल्यां सती च प्रवसेत्क्वचित्
ಸತೀ ಸ್ತ್ರೀಯು ಎಂದಿಗೂ ಉಲುಖಲ, ಮುಸಲ, ವರ್ಧನೀ (ಸೂಪು) ಅಥವಾ ರುಬ್ಬುವ ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೂ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಯಂತ್ರ/ಪ್ರೆಸ್ ಮೇಲೂ, ಮನೆಬಾಗಿಲಿನ ದೆಹಳಿಯ ಮೇಲೂ ಎಂದಿಗೂ ಇರಬಾರದು.
Verse 39
विना व्यवायसमयं प्रागल्भ्यं नाचरेत्क्वचित् । यत्रयत्र रुचिर्भर्तुस्तत्र प्रेमवती भवेत्
ಯೋಗ್ಯ ದಾಂಪತ್ಯಸಮಯವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಅವಳು ಎಂದಿಗೂ ಅತಿಧೈರ್ಯ/ಅಗ್ರಹದ ವರ್ತನೆ ಮಾಡಬಾರದು. ಗಂಡನಿಗೆ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೆ ಇಷ್ಟವೋ ಅಲ್ಲಲ್ಲೆ ಅವಳು ಪ್ರೀತಿಯುತವಾಗಿ ಸಮರ್ಪಿತಳಾಗಿರಲಿ.
Verse 40
हृष्टाहृष्टे विषण्णा स्याद्विषण्णास्ये प्रिये प्रिया । पतिव्रता भवेद्देवी सदा पतिहितैषिणी
ಪ್ರಿಯನು (ಗಂಡ) ಹರ್ಷಿಸದಿದ್ದರೆ ಅವಳು ವಿಷಣ್ಣಳಾಗಿರಲಿ; ಅವನ ಮುಖದಲ್ಲಿ ವಿಷಾದವಿದ್ದರೆ ಸಾಂತ್ವನ ನೀಡಿ ಅವನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯಳಾಗಿರಲಿ. ಹೀಗೆ ದೇವಿ ಸದಾ ಪತಿವ್ರತೆ, ನಿತ್ಯ ಪತಿಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವವಳಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ.
Verse 41
एकरूपा भवेत्पुण्या संपत्सु च विपत्सु च । विकृतिं स्वात्मनः क्वापि न कुर्याद्धैर्य्यधारिणी
ಪುಣ್ಯವತಿಯಾದ ಸ್ತ್ರೀ ಸಂಪತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಸಮಭಾವದಿಂದಿರಬೇಕು. ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಯಾವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ತನ್ನ ಅಂತರಂಗ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ವಿಕೃತಗೊಳಿಸಬಾರದು.
Verse 42
सर्पिर्लवणतैलादिक्षयेपि च पतिव्रता । पतिं नास्तीति न ब्रूयादायासेषु न योजयेत्
ತುಪ್ಪ, ಉಪ್ಪು, ಎಣ್ಣೆ ಮೊದಲಾದ ಗೃಹೋಪಯೋಗಿ ವಸ್ತುಗಳು ಕ್ಷಯವಾದರೂ ಪತಿವ್ರತೆ ಸ್ತ್ರೀ “ನನ್ನ ಪತಿ ಇಲ್ಲ/ಪಯೋಗವಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳಬಾರದು; ಅವನನ್ನು ಕಷ್ಟಕರ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಬಾರದು।
Verse 43
विधेर्विष्णोर्हराद्वापि पतिरेकोधिको मतः । पतिव्रताया देवेशि स्वपतिश्शिव एव च
ವಿಧಾತ ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಅಥವಾ ಹರ—ಅವರಲ್ಲಿಯೂ ಪತಿ ಒಬ್ಬನೇ ಪರಮನೆಂದು ಮನ್ನಣೆ. ದೇವೇಶಿ! ಪತಿವ್ರತೆಯಿಗೆ ತನ್ನ ಸ್ವಪತಿ ಸాక్షಾತ್ ಶಿವನೇ.
Verse 44
व्रतोपवासनियमम्पतिमुल्लंघ्य या चरेत् । आयुष्यं हरते भर्तुर्मृता निरयमृच्छति
ಪತಿಯ ಆಜ್ಞೆ/ಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ಸ್ವಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ವ್ರತ, ಉಪವಾಸ, ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ಭರ್ತೃನ ಆಯುಷ್ಯವನ್ನು ಹರಣಮಾಡುತ್ತಾಳೆ; ಮರಣಾನಂತರ ನರಕಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।
Verse 45
उक्ता प्रत्युत्तरन्दद्याद्या नारी क्रोधतत्परा । सरमा जायते ग्रामे शृगाली निर्जने वने
ಕರೆದಾಗಲೂ ಕಟುವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯುತ್ತರ ನೀಡಿ ಕ್ರೋಧದಲ್ಲೇ ತಲ್ಲೀನಳಾಗಿರುವ ಸ್ತ್ರೀ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ನಾಯಿಯಾಗಿ (ಸರಮಾ) ಜನ್ಮಿಸುತ್ತದೆ; ನಿರ್ಜನ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ನರಿ ಆಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತದೆ।
Verse 46
उच्चासनं न सेवेत न व्रजेद्दुष्टसन्निधौ । न च कातरवाक्यानि वदेन्नारी पतिं क्वचित्
ಹೆಂಡತಿ ಗಂಡನಿಗಿಂತ ಎತ್ತರದ ಆಸನವನ್ನು ಸೇವಿಸಬಾರದು; ದುಷ್ಟರ ಸನ್ನಿಧಿಗೆ ಹೋಗಬಾರದು; ಹಾಗೆಯೇ ಯಾವಾಗಲೂ ಗಂಡನಿಗೆ ಭಯಭೀತ, ಅಲುಗಾಡುವ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಬಾರದು।
Verse 47
अपवादं न च ब्रूयात्कलहं दूरतस्त्यजेत् । गुरूणां सन्निधौ क्वापि नोच्चैर्ब्रूयान्न वै हसेत्
ಅಪವಾದವನ್ನು ಹೇಳಬಾರದು; ಕಲಹವನ್ನು ದೂರದಿಂದಲೇ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು. ಗುರುಗಳ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಜೋರಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಾರದು, ನಗೆಯಾಟವೂ ಮಾಡಬಾರದು।
Verse 48
बाह्यादायान्तमालोक्य त्वरितान्नजलाशनैः । ताम्बूलैर्वसनैश्चापि पादसम्वाहनादिभिः
ಹೊರಗಿನಿಂದ ಮರಳಿ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಅವರು ತಕ್ಷಣ ಸೇವೆಗೆ ಧಾವಿಸಿದರು—ನೀರು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಅರ್ಪಿಸಿದರು, ತಾಂಬೂಲ ನೀಡಿದರು, ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು, ಪಾದಸಂವಹನಾದಿ ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕ ಆತಿಥ್ಯ ಮಾಡಿದರು।
Verse 49
तथैव चाटुवचनैः स्वेदसन्नोदनैः परैः । या प्रियं प्रीणयेत्प्रीता त्रिलोकी प्रीणता तया
ಹಾಗೆಯೇ ಮಧುರ ಸ्नेಹಪೂರ್ಣ ವಚನಗಳಿಂದಲೂ, ಬೆವರು ತೊಳೆದು ಶಮನಪಡಿಸುವಂತಹ ಇತರ ಆಂತರಂಗ ಸೇವೆಗಳಿಂದಲೂ, ತಾನೇ ಸಂತೋಷಗೊಂಡು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುವವಳಿಂದ ತ್ರಿಲೋಕವೂ ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ।
Verse 50
मितन्ददाति जनको मितं भ्राता मितं सुतः । अमितस्य हि दातारं भर्तारम्पूजयेत्सदा
ತಂದೆ ಮಿತವಾಗಿ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ, ಸಹೋದರನೂ ಮಿತವಾಗಿ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ, ಮಗನೂ ಮಿತವಾಗಿ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿಜವಾಗಿ ಅಮಿತ ದಾತನೂ ಸ್ಥಿರ ಪೋಷകനೂ ಆದ ಭರ್ತನನ್ನು ಸದಾ ಪೂಜಿಸಬೇಕು।
Verse 51
भर्ता देवो गुरुर्भर्ता धर्मतीर्थव्रतानि च । तस्मात्सर्वम्परित्यज्य पतिमेकं समर्चयेत्
ಪತ್ನಿಗೆ ಭರ್ತನೇ ದೇವನು, ಭರ್ತನೇ ಗುರು; ಭರ್ತನೇ ಧರ್ಮ, ತೀರ್ಥ ಮತ್ತು ವ್ರತಗಳು. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ ಏಕಮಾತ್ರ ಭರ್ತನನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಮರ್ಚಿಸಬೇಕು।
Verse 52
या भर्तारम्परित्यज्य रहश्चरति दुर्मतिः । उलूकी जायते क्रूरा वृक्ष कोटरशायिनी
ಯಾವ ದುರ್ಮತಿ ಸ್ತ್ರೀ ಗಂಡನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾಳೋ, ಅವಳು ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಕ್ರೂರ ಹೆಣ್ಣು ಗೂಬೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿ ಮರಗಳ ಕೊಳ್ಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುತ್ತಾಳೆ.
Verse 53
ताडिता ताडितुं चेच्छेत्सा व्याघ्री वृषदंशिका । कटाक्षयति यान्यम्वै केकराक्षी तु सा भवेत्
ಹೊಡೆತ ಬಿದ್ದಾಗ ಪ್ರತಿಹೊಡೆಯಲು ಬಯಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ‘ವ್ಯಾಘ್ರೀ’—‘ವೃಷದಂಶಿಕಾ’ (ಎತ್ತಿನಂತೆ ಕಚ್ಚುವವಳು) ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪುರುಷನ ಮೇಲೆ ಬದಿನೋಟ ಬೀರುವವಳು ‘ಕೇಕರಾಕ್ಷೀ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ.
Verse 54
या भर्तारम्परित्यज्य मिष्टमश्नाति केवलम् । ग्रामे वा सूकरी भूयाद्वल्गुर्वापि स्वविड्भुजा
ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀ ಗಂಡನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಕೇವಲ ಮಧುರ ಭೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ರಮಿಸುತ್ತಾಳೋ, ಅವಳು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಂದಿ (ಸೂಕರಿ)ಯಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತದೆ; ಇಲ್ಲವೇ ತನ್ನ ಮಲವನ್ನೇ ಭಕ್ಷಿಸುವ ನೀಚ ಜೀವಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 55
या तुकृत्य प्रियम्ब्रूयान्मूका सा जायते खलु । या सपत्नी सदेर्ष्येत दुर्भगा सा पुनः पुनः
ಕೃತ್ಯಾ ಎಂಬ ಹಾನಿಕರ ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಪುರುಷನಿಂದ ಮಧುರ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಬಯಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಮೂಕಳಾಗಿ ಜನ್ಮಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಸಹಪತ್ನಿಯ ಮೇಲೆ ಸದಾ ಈರ್ಷೆಪಡುವವಳು ಪುನಃ ಪುನಃ ದುರ್ಭಾಗ್ಯವತಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ.
Verse 56
दृष्टिम्विलुप्य भर्त्तुर्या कश्चिदन्यं समीक्षते । काणा च विमुखी चापि कुरूपापि च जायते
ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀ ಗಂಡನಿಂದ ವಿಮುಖಳಾಗಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪುರುಷನನ್ನು ನೋಡುವಳೋ, ಅವಳು ದೃಷ್ಟಿಯ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ; ಕಣ್ಣಿಲ್ಲದಂತೆ, ಮುಖವಕ್ರವಾಗಿ, ಕುರೂಪಳಾಗಿಯೂ ಆಗಬಹುದು।
Verse 57
जीवहीनो यथा देहः क्षणादशुचिताम्व्रजेत् । भर्तृहीना तथा योषित्सुस्नाताप्यशुचिस्सदा
ಜೀವವಿಲ್ಲದ ದೇಹ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಶುಚಿಯಾಗುವಂತೆ, ಗಂಡನಿಲ್ಲದ ಸ್ತ್ರೀ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೂ ಸದಾ ಅಶುಚಿಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿತಳಾಗುತ್ತಾಳೆ।
Verse 58
सा धन्या जननी लोके स धन्यो जनकः पिता । धन्यस्स च पतिर्यस्य गृहे देवी पतिव्रता
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಆ ತಾಯಿ ಧನ್ಯಳು, ಆ ಜನಕ ತಂದೆ ಧನ್ಯನು; ಹಾಗೆಯೇ ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ದೇವೀಸ್ವರೂಪ ಪತಿವ್ರತೆ ವಾಸಿಸುವ ಆ ಪತಿಯೂ ಧನ್ಯನು।
Verse 59
पितृवंश्याः मातृवंश्याः पतिवंश्यास्त्रयस्त्रयः । पतिव्रतायाः पुण्येन स्वर्गे सौख्यानि भुंजते
ಪತಿವ್ರತೆಯ ಪುಣ್ಯದಿಂದ ತಂದೆಯ ವಂಶದ ಮೂರು ತಲೆಮಾರು, ತಾಯಿಯ ವಂಶದ ಮೂರು ತಲೆಮಾರು ಮತ್ತು ಗಂಡನ ವಂಶದ ಮೂರು ತಲೆಮಾರು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತವೆ।
Verse 60
शीलभङ्गेन दुर्वृत्ताः पातयन्ति कुलत्रयम् । पितुर्मातुस्तथा पत्युरिहामुत्रापि दुःखिताः
ಶೀಲಭಂಗದಿಂದ ದುರ್ವೃತ್ತರು ಮೂರು ಕುಲಗಳನ್ನು ಪತನಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ; ತಂದೆ, ತಾಯಿ ಹಾಗೂ ಪತಿಗೆ—ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ—ದುಃಖಕಾರಣರಾಗುತ್ತಾರೆ।
Verse 61
पतिव्रतायाश्चरणो यत्र यत्र स्पृशेद्भुवम् । तत्र तत्र भवेत्सा हि पापहन्त्री सुपावनी
ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ ಸ್ತ್ರೀಯ ಪಾದವು ಎಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿತೋ, ಅಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಆ ಸ್ಥಳ ಪರಮ ಪಾವನವಾಗುತ್ತದೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಅವಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ಪಾಪಹಂತ್ರಿ.
Verse 62
विभुः पतिव्रतास्पर्शं कुरुते भानुमानपि । सोमो गन्धवहश्चापि स्वपावित्र्याय नान्यथा
ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭು ಅಂಥದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಸೂರ್ಯನೂ ಪತಿವ್ರತೆಯ ಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಚಂದ್ರನೂ ಗಂಧವಹನವಾದ ವಾಯುವೂ ಸಹ—ಬೇರೆ ಕಾರಣಕ್ಕಲ್ಲ, ಅವಳ ಪಾವಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮಾತ್ರ.
Verse 63
आपः पतिव्रतास्पर्शमभिलष्यन्ति सर्वदा । अद्य जाड्यविनाशो नो जातस्त्वद्यान्यपावनाः
ನೀರುಗಳು ಸದಾ ಪತಿವ್ರತೆಯ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ. ಇಂದು ನಿನ್ನಿಂದ ನಾವು ಶುದ್ಧರಾದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮ ಜಡತೆ ನಾಶವಾಯಿತು.
Verse 64
भार्या मूलं गृहस्थास्य भार्या मूलं सुखस्य च । भार्या धर्मफलावाप्त्यै भार्या सन्तानवृद्धये
ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದ ಮೂಲ ಪತ್ನಿ; ಸುಖದ ಮೂಲವೂ ಅವಳೇ. ಪತ್ನಿಯಿಂದ ಧರ್ಮಫಲ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವಳಿಂದಲೇ ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 65
गृहे गृहे न किं नार्य्यो रूपलावण्यगर्विताः । परम्विश्वेशभक्त्यैव लभ्यते स्त्री पतिव्रता
ಮನೆಮನೆಗೂ ರೂಪ-ಲಾವಣ್ಯದ ಗರ್ವ ಹೊಂದಿದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಇಲ್ಲವೇ? ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ಪತಿವ್ರತೆ ಸ್ತ್ರೀ ಪರಮ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ಶಿವನ ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದಲೇ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.
Verse 66
परलोकस्त्वयं लोको जीयते भार्य या द्वयम् । देवपित्रतिथीज्यादि नाभार्यः कर्म चार्हति
ಈ ಲೋಕವೂ ಪರಲೋಕವೂ—ಎರಡೂ ಪತ್ನಿಯಿಂದಲೇ ಧಾರಿತವಾಗಿವೆ. ಪತ್ನಿಯಿಲ್ಲದೆ ದೇವ, ಪಿತೃ, ಅತಿಥಿ ಪೂಜಾದಿ ಧರ್ಮಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿಯಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಲು ಅರ್ಹತೆ ಇಲ್ಲ.
Verse 67
गृहस्थस्स हि विज्ञेयो यस्य गेहे पतिव्रता । ग्रस्यतेऽन्यान्प्रतिदिनं राक्षस्या जरया यथा
ಯಾರ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಪತಿವ್ರತೆ ಪತ್ನಿ ಇರುವಳೋ ಅವನೇ ನಿಜವಾದ ಗೃಹಸ್ಥನು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವಳು ಪ್ರತಿದಿನ ಇತರರನ್ನು ‘ಜರಾ’ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸಿಯಂತೆ ಗ್ರಸಿಸುತ್ತಾಳೆ.
Verse 68
यथा गंगावगाहेन शरीरं पावनं भवेत् । तथा पतिव्रतां दृष्ट्वा सकलम्पावनं भवेत्
ಗಂಗೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿದರೆ ದೇಹ ಪಾವನವಾಗುವಂತೆ, ಪತಿವ್ರತೆಯನ್ನು ದರ್ಶಿಸಿದರೆ ಸಮಸ್ತವೂ ಪಾವನವಾಗುತ್ತದೆ.
Verse 69
न गङ्गाया तया भेदो या नारी पतिदेवता । उमाशिवसमौ साक्षात्तस्मात्तौ पूजयेद्बुधः
ಪತಿಯನ್ನು ದೇವತೆಯೆಂದು ಭಾವಿಸುವ ಸ್ತ್ರೀ ಗಂಗೆಯಿಂದ ಭಿನ್ನಳಲ್ಲ. ಅವಳು ಸాక్షಾತ್ ಉಮಾ-ಶಿವ ಸಮಾನಳು; ಆದ್ದರಿಂದ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಆ ದಂಪತಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
Verse 70
तारः पतिश्श्रुतिर्नारी क्षमा सा स स्वयन्तपः । फलम्पतिः सत्क्रिया सा धन्यौ तौ दम्पती शिवे
ಶಿವಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪತಿ ‘ತಾರ’—ರಕ್ಷಕನು; ಪತ್ನಿ ಸ್ವತಃ ‘ಶ್ರುತಿ’. ಅವಳು ಕ್ಷಮೆ, ಅವನು ಸ್ವತಪಸ್ಸು; ಅವನು ಜೀವನಫಲ, ಅವಳು ಸತ್ಕ್ರಿಯೆ. ಶಿವನಲ್ಲಿ ಆ ದಂಪತಿ ಧನ್ಯರು.
Verse 71
एवम्पतिव्रताधर्मो वर्णितस्ते गिरीन्द्रजे । तद्भेदाञ् शृणु सुप्रीत्या सावधानतयाऽद्य मे
ಓ ಗಿರೀಂದ್ರಕನ್ಯೆ! ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಿನಗೆ ಪತಿವ್ರತಾಧರ್ಮವನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿದೆನು. ಈಗ ಅದರ ವಿಭೇದಗಳನ್ನು ಇಂದು ನನ್ನಿಂದ ಸಂತೋಷದಿಂದಲೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದಲೂ ಕೇಳು.
Verse 72
चतुर्विधास्ताः कथिता नार्यो देवि पतिव्रताः । उत्तमादिविभेदेन स्मरतां पापहारिकाः
ಓ ದೇವಿ! ಪತಿವ್ರತಾ ಸ್ತ್ರೀಯರು ನಾಲ್ಕು ವಿಧವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ—ಉತ್ತಮಾದಿ ವಿಭೇದದಿಂದ. ಅವರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವವರಿಗೆ ಅವರು ಪಾಪಹಾರಿಣಿಯರಾಗುತ್ತಾರೆ.
Verse 73
उत्तमा मध्यमा चैव निकृष्टातिनिकृष्टिका । ब्रुवे तासां लक्षणानि सावधानतया शृणु
ಉತ್ತಮಾ, ಮಧ್ಯಮಾ, ನಿಕೃಷ್ಟಾ, ಅತಿನಿಕೃಷ್ಟಿಕಾ—ಇವು ನಾಲ್ಕು. ಅವುಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ; ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಕೇಳು.
Verse 74
स्वप्नेपि यन्मनो नित्यं स्वपतिं पश्यति ध्रुवम् । नान्यम्परपतिं भद्रे उत्तमा सा प्रकीर्तिता
ಓ ಭದ್ರೇ! ಕನಸಿನಲ್ಲಿಯೂ ಅವಳ ಮನಸ್ಸು ನಿತ್ಯವೂ ದೃಢವಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ವಪತಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೋಡುವುದು; ಪರಪತಿಯನ್ನಲ್ಲ—ಅವಳೇ ಉತ್ತಮೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ.
Verse 75
या पितृभ्रातृसुतवत् परम्पश्यति सद्धिया । मध्यमा सा हि कथिता शैलजे वै पतिव्रता
ಹೇ ಶೈಲಜೆ! ಶುದ್ಧ ಹಾಗೂ ವಿವೇಕಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಪರಪುರುಷರನ್ನು ತಂದೆ, ಅಣ್ಣ, ಮಗನಂತೆ ಕಾಣುವ ಆ ಪತಿವ್ರತೆಯೇ ‘ಮಧ್ಯಮಾ’ ಶ್ರೇಣಿಯೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।
Verse 76
बुद्ध्वा स्वधर्मं मनसा व्यभिचारं करोति न । निकृष्टा कथिता सा हि सुचरित्रा च पार्वति
ತನ್ನ ಸ್ವಧರ್ಮವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅರಿತು ಅದರ ವಿರುದ್ಧ ಮನದಲ್ಲಿಯೂ ದೋಷ ಮಾಡದ ಸ್ತ್ರೀ ನಿಕೃಷ್ಟಳಲ್ಲ; ಹೇ ಪಾರ್ವತಿ, ಅವಳು ಸುಚರಿತ್ರೆ।
Verse 77
पत्युः कुलस्य च भयाद्व्यभिचारं करोति न । पतिव्रताऽधमा सा हि कथिता पूर्वसूरिभिः
ಪತಿ ಮತ್ತು ಅವನ ಕುಲದ ಗೌರವದ ಭಯದಿಂದ ವ್ಯಭಿಚಾರ ಮಾಡದ ಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಪೂರ್ವ ಋಷಿಗಳು ‘ಅಧಮ ಪತಿವ್ರತೆ’ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ।
Verse 78
चतुर्विधा अपि शिवे पापहन्त्र्यः पतिव्रताः । पावनास्सर्वलोकानामिहामुत्रापि हर्षिताः
ಹೇ ಶಿವೇ! ಪತಿವ್ರತೆಗಳು ನಾಲ್ಕು ವಿಧವಾದರೂ ಪಾಪಹಂತ್ರಿಯರು. ಅವರು ಸರ್ವಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸಿ, ಇಹದಲ್ಲಿಯೂ ಪರದಲ್ಲಿಯೂ ಹರ್ಷಿತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ।
Verse 79
पातिव्रत्यप्रभावेणात्रिस्त्रिया त्रिसुरार्थनात् । जीवितो विप्र एको हि मृतो वाराहशापतः
ಪಾತಿವ್ರತ್ಯದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಮತ್ತು ಅತ್ರಿವಂಶದ ಆ ಸ್ತ್ರೀ ತ್ರಿದೇವರನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದುದರಿಂದ, ವಾರಾಹಶಾಪದಿಂದ ಮೃತನಾದ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ನಿಜವಾಗಿ ಪುನರ್ಜೀವಿತನಾದನು।
Verse 80
एवं ज्ञात्वा शिवे नित्यं कर्तव्यम्पतिसेवनम् । त्वया शैलात्मज प्रीत्या सर्वकामप्रदं सदा
ಹೇ ಶಿವೇ! ಇದನ್ನು ತಿಳಿದು ನೀನು ನಿತ್ಯವೂ ಪತಿಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ಹೇ ಶೈಲಾತ್ಮಜೆ! ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಈ ಸೇವೆ ಸದಾ ಎಲ್ಲ ಶುಭಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
Verse 81
जगदम्बा महेशी त्वं शिवस्साक्षात्पतिस्तव । तव स्मरणतो नार्यो भवन्ति हि पतिव्रताः
ಹೇ ಜಗದಂಬಾ! ನೀನೇ ಮಹೇಶೀ; ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶಿವನೇ ನಿನ್ನ ಪತಿ. ನಿನ್ನ ಸ್ಮರಣಮಾತ್ರದಿಂದಲೇ ಸ್ತ್ರೀಯರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪತಿವ್ರತೆಯರಾಗುತ್ತಾರೆ.
Verse 82
त्वदग्रे कथनेनानेन किं देवि प्रयोजनम् । तथापि कथितं मेऽद्य जगदाचारतः शिवे
ಹೇ ದೇವಿ! ನಿನ್ನ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ಆದರೂ ಹೇ ಶುಭೇ ಶಿವೇ, ಇಂದು ಲೋಕಾಚಾರದಂತೆ ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದೆನು.
Verse 83
ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा विररामासौ द्विजस्त्री सुप्रणम्य ताम् । शिवा मुदमतिप्राप पार्वती शङ्करप्रिया
ಬ್ರಹ್ಮನು ಹೇಳಿದರು— ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಆ ದ್ವಿಜಸ್ತ್ರೀ ಅವಳಿಗೆ ಸುಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ ಮೌನಗೊಂಡಳು. ಆಗ ಶಂಕರಪ್ರಿಯೆ ಶಿವಾ-ಪಾರ್ವತಿಗೆ ಅಪಾರ ಹರ್ಷ ಉಂಟಾಯಿತು.
The Saptarṣis’ prompting of Himālaya to arrange Girijā’s appropriate yātrā/ceremonial preparation, followed by Menā’s organization of rites and Girijā’s adornment, setting the stage for her destined marital-divine transition.
It reframes household fidelity as a Shaiva soteriology: service to the husband with Parameśvara-bhāva becomes an embodied form of bhakti that purifies karma and culminates in śiva-gati (attainment of Śiva’s state).
Girijā is presented as the ideal recipient of dharmic formation; the pātivratā is elevated as world-purifying; and Parameśvara/Śiva is invoked as the archetype through whom marital devotion is sacralized.