Adhyaya 16

ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ನಾರದರು ಜಾಲಂಧರನ ಮಾಯಾ-ವಂಚನೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ದೈತ್ಯನು ಶಿವನ ರೂಪ ಧರಿಸಿ ಗೌರಿಯ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಕಾಮವಶದಿಂದ ಆಕೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ “ಶಿವನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಲಭ್ಯ” ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಿದ ಗೌರಿ ಅವನನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಬಳಿಕ ಗಂಗಾ–ಮಂದಾಕಿನಿಯ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ ಸ್ನಾನ-ಪೂಜೆ ಮಾಡಿ ಸ್ವರ್ಣದೀ ತೀರದಲ್ಲಿ ಆಸೀನಳಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಸಂದೇಹ ಬಂದಾಗ ಗೌರಿ ತನ್ನ ಸಖಿ ಜಯೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಜಾಲಂಧರ ಕಾಮಾತುರನಾಗಿ ಜಯೆಯನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿದ ಕ್ಷಣವೇ ಅವನ ಅಸುರಸ್ವರೂಪ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ, ಅವನ ಬಲ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ. ಪರಿಚಾರಿಕೆಯರಲ್ಲಿ ಭಯ ಹರಡುತ್ತದೆ; ಗೌರಿ ಕಮಲಗಳ ನಡುವೆ ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಇದೇ ವೇಳೆ ವಿಷ್ಣುವು ವೃಂದೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದ ಸುದ್ದಿ ಕೇಳಿ ಯುದ್ಧದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಚಂಡ–ಮುಂಡರು ಜಾಲಂಧರನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ದುರ್ವಾರಣನು—ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಮೊದಲು ಶಿವನ ವಿಷಯವನ್ನು ಪ್ರಾಧಾನ್ಯದಿಂದ ನೋಡಬೇಕು, ಕರ್ಮಫಲ ಅನಿವಾರ್ಯ, ಮಾಯಾಪ್ರೇರಿತ ಅತಿಕ್ರಮಣ ಮಹಾ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎಂದು ಬೋಧಿಸುತ್ತಾನೆ.