Adhyaya 106

ಉತ್ತರಖಂಡದ ಕಾರ್ತಿಕಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೋತನು ಊರ್ಜಾವ್ರತದ ಪವಿತ್ರ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದೃಷ್ಟಾಂತಗಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ನಾರದರು ಉಪಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ—ಧರ್ಮದತ್ತನೆಂಬ ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತ, ದ್ವಾದಶಾಕ್ಷರ ಮಂತ್ರನಿಷ್ಠ, ಅತಿಥಿ-ಸತ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ತತ್ಪರ; ಕಾರ್ತಿಕದಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಹರಿಜಾಗರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ. ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸಿಯಂತೆ ಭಯಾನಕ ಸ್ತ್ರೀ ಎದುರಾಗುತ್ತಾಳೆ; ಹರಿನಾಮಸ್ಮರಣೆ ಮತ್ತು ತುಳಸಿಮಿಶ್ರಿತ ಜಲಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಅವಳ ಪಾಪ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ತನ್ನ ಪೂರ್ವಕರ್ಮವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ—ತಾನು ‘ಕಲಹಾ’ ಎಂಬ ಕಲಹಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ, ಪತಿಧರ್ಮವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ ವಿಷಪಾನದಿಂದ ಮರಣ ಹೊಂದಿದ್ದಳು. ಯಮಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಗುಪ್ತನು ಪುಣ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಿ ಕಠೋರ ಫಲಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಾನೆ—ನೀಚ ಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ, ಪ್ರೇತತ್ವ ಇತ್ಯಾದಿ. ದೀರ್ಘ ದುಃಖದ ನಂತರ ಅವಳು ಧರ್ಮದತ್ತನ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾ ಪುನರ್ಜನ್ಮ-ಪ್ರೇತಭಾವದ ಭಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾಳೆ; ಕಾರ್ತಿಕಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ತುಳಸಿಸ್ಪರ್ಶ ಶುದ್ಧಿಗೂ ಮೋಕ್ಷಾಭಿಲಾಷಕ್ಕೂ ಕಾರಣವೆಂದು ಉಪಾಖ್ಯಾನ ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ।