Adhyaya 54

Verse 1

श्रीभगवानुवाच । अद्रोहकस्य चाख्यातो महिमा लोकदुःसहः । एकतल्पगतां वामां क्षांत्वा सर्वजितोऽभवत्

ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ಅದ್ರೋಹಿಯ ಮಹಿಮೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ; ಅದಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗುವುದು ಲೋಕಕ್ಕೆ ದುಸ್ಸಹ. ಒಂದೇ ಶಯನದಲ್ಲಿ ಬಂದ ಪ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿ ಅವನು ಸರ್ವಜಯಿಯಾದನು.

Verse 2

ज्ञानिनामपिदुःसाध्यं मुनीनां ब्रह्मचारिणां । सुरासुरमनुष्याणां विषमं तत्समं गतः

ಇದು ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೂ ಮುನಿಗಳಿಗೂ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಗಳಿಗೂ ಸಹ ಅತ್ಯಂತ ದುಸ್ಸಾಧ್ಯ. ದೇವ-ಅಸುರ-ಮಾನವರಿಗೆ ವಿಷಮವಾದುದು ಸಮತ್ವ ಪಡೆದವನಿಗೆ ಸಮವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 3

स्वभावाद्विषमं कामं जेतुं कः पुरुषः क्षमः । अद्रोहकमृते विप्र स एव भवजित्पुमान्

ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ವಿಷಮವೂ ಕ್ಲೇಶಕರವೂ ಆದ ಕಾಮವನ್ನು ಯಾರು ಜಯಿಸಬಲ್ಲರು? ಹೇ ವಿಪ್ರ, ಅದ್ರೋಹಿಯ ಹೊರತು ಯಾರೂ ಅಲ್ಲ; ಅವನೇ ನಿಜವಾಗಿ ಭವಜಯಿ ಪುರುಷನು.

Verse 4

संत्यज्य देवराज्यं च लब्ध्वाहं तु पुरा यथा । तमुवाच ततो देवी पापं तं मुनिशापजम्

“ನಾನು ಹಿಂದೆ ದೇವರಾಜ್ಯವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿ (ಲಕ್ಷ್ಯವನ್ನು) ಪಡೆದಂತೆ,” ಎಂದು ನಂತರ ದೇವಿಯು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು—ಮುನಿಶಾಪದಿಂದ ಪಾಪಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವನಿಗೆ.

Verse 5

विदितं सर्वलोके च त्रैलोक्ये सचराचरे । द्विज उवाच । कथं च देवदेवस्य अहल्याहरणं प्रभो

ಇದು ಸರ್ವಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ತ್ರೈಲೋಕ್ಯದಲ್ಲಿ—ಚರಾಚರ ಸಹಿತ—ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ದ್ವಿಜನು ಹೇಳಿದನು—ಪ್ರಭೋ, ದೇವದೇವನಿಂದ ಅಹಲ್ಯಾಹರಣ ಹೇಗೆ ಸಂಭವಿಸಿತು?

Verse 6

भगांकत्वं च संप्राप सहस्राक्षः सुराधिपः । न गां कोपि भगांकत्वं संप्राप्तस्सुरराट्कथम्

ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ ಇಂದ್ರನು, ಸುರಾಧಿಪತಿ, ಭಗಾಂಕತ್ವ (ಯೋನಿ-ಚಿಹ್ನಿತ ಸ್ಥಿತಿ) ಪಡೆದನು. ಆದರೆ ಹೇ ಸುರರಾಜ, ಯಾವ ಗೋವೂ ಇಂತಹ ಭಗಾಂಕತ್ವವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ?

Verse 7

दुःश्रुतं सुरवैकल्यं श्रोतुमिच्छामि तत्वतः । श्रीभगवानुवाच । पुरा स्वांतोद्भवां कन्यां लोकेशश्च महामनाः

ದೇವರ ವೈಕಲ್ಯ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು ಎಂಬ ದುಃಖಶ್ರುತಿಯನ್ನು ನಾನು ತತ್ತ್ವತಃ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ. ಶ್ರೀಭಗವಾನ್ ಹೇಳಿದರು—ಪುರಾತನಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಹಾಮನಸ್ಸಿನ ಲೋಕೇಶನು ತನ್ನ ಹೃದಯದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಒಂದು ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು.

Verse 8

गौतमाय ददौ धाता लोकपालाग्रतो मुदा । ततस्तु लोकपालानां मन्मथाविष्टचेतसाम्

ಧಾತಾ (ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ) ಲೋಕಪಾಲರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹರ್ಷದಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಗೌತಮರಿಗೆ ನೀಡಿದನು. ಆಗ ಲೋಕಪಾಲರ ಚಿತ್ತಗಳು ಮನ್ಮಥನಿಂದ ಆವಿಷ್ಟವಾದವು.

Verse 9

शचीपतेस्तु संमोहो हृदि शल्य इव स्थितः । लोकपालानतिक्रम्य सुवेषा वरवर्णिनी

ಆದರೆ ಶಚೀಪತಿ ಇಂದ್ರನ ಮೋಹವು ಅವನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಮುಳ್ಳಿನಂತೆ ನೆಲೆಸಿತ್ತು. ಲೋಕಪಾಲರನ್ನು ಮೀರಿ, ಸುವೇಷಧಾರಿಣಿ, ವರವರ್ಣಿನಿ ಅವಳು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಹೋದಳು.

Verse 10

द्विजाय रत्नभूतैषा दत्ता किंवा करोम्यहम् । इति संचिंत्य तस्यास्तु वर्तमाने च यौवने

“ಈ ರತ್ನಸಮಾನ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ದ್ವಿಜನಿಗೆ ದತ್ತವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ—ಹಾಗಾದರೆ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ?” ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಿ, ಅವಳ ಯೌವನವಿರುವಾಗಲೇ ಅವನು ಪುನಃ ಪುನಃ ವಿಚಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು।

Verse 11

पुनश्च मायया दृष्टं रूपं तस्यास्सुशोभनम् । पुनश्चिन्तयमानोऽसौ गौतमाध्यासनं गतः

ಮತ್ತೆ ಮಾಯೆಯ ವಶದಿಂದ ಅವನು ಅವಳ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ರೂಪವನ್ನು ಕಂಡನು; ಮತ್ತೆ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ, ಗೌತಮ ಮುನಿಯ ಆಸನಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋದನು।

Verse 12

पश्चात्तु तस्य गमनाद्यद्वृत्तं तच्छृणुष्व मे । एकदा गौतमः स्नातुं गतोऽसौ पुष्करं प्रति

ಅವನ ಗಮನೆಯ ನಂತರ ನಡೆದದ್ದನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು. ಒಮ್ಮೆ ಗೌತಮ ಮುನಿಯು ಸ್ನಾನಾರ್ಥವಾಗಿ ಪುಷ್ಕರದ ಕಡೆಗೆ ಹೋದನು।

Verse 13

साध्वी च गृहशौचे च गृहवस्तुनि तत्परा । प्रवृत्ता देववास्तूनां बलिकर्तुं च तत्परा

ಅವಳು ಸಾಧ್ವೀ ಗೃಹಿಣಿ; ಮನೆಯ ಶೌಚದಲ್ಲೂ ಗೃಹಕಾರ್ಯದಲ್ಲೂ ತತ್ಪರಳಾಗಿದ್ದಳು; ಹಾಗೆಯೇ ಗೃಹವಾಸ್ತು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಬಲಿ-ನಿವೇದನೆ ಮಾಡಲು ಸಹ ನಿರಂತರ ಪ್ರವೃತ್ತಳಾಗಿದ್ದಳು।

Verse 14

इंधनं वह्निकार्यं च नित्यकर्मानुसंचयम् । एतस्मिन्नंतरे शक्रो मुनेस्तस्य महात्मनः

ಅವನು ಇಂಧನವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅಗ್ನಿಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳ ಕ್ರಮವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸಿದನು. ಇಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಮುನಿಯನ್ನು ಕುರಿತು ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತನಾದನು।

Verse 15

रूपमास्थाय गात्रेण प्रविवेशोटजं मुदा । पतिव्रता पतिं दृष्ट्वा श्रद्धया परया सती

ತನ್ನದೇ ದೇಹದಿಂದ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಆಕೆ ಹರ್ಷದಿಂದ ಆಶ್ರಮಕುಟೀರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಳು. ಪತಿಯನ್ನು ಕಂಡ ಆ ಪತಿವ್ರತೆ ಸತಿ ಪರಮ ಶ್ರದ್ಧೆ-ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಅವರನ್ನು ದರ್ಶನಮಾಡಿದಳು.

Verse 16

देवस्थाने च वस्तूनां संचयं कर्तुमुद्यता । ततस्तामब्रवीदार्तो मुनिवेषधरो हरिः

ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಆಕೆ ಸಿದ್ಧಳಾದಳು. ಆಗ ಮುನಿವೇಷಧಾರಿಯಾದ ಹರಿ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿ ಅವಳಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.

Verse 17

प्रद्युम्नवशगो वामे देहि मे चुंबनादिकम् । एतस्मिन्नंतरे सा च त्रपायुक्ताऽब्रवीद्वचः

ಅವನು ಹೇಳಿದನು—“ಓ ಸುಂದರಿಯೇ, ನಾನು ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನ ವಶದಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ; ನನಗೆ ಚುಂಬನಾದಿಗಳನ್ನು ನೀಡು.” ಆಗ ಆಕೆ ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಳು.

Verse 18

देवकार्यादिकं त्यक्त्वा वक्तुं नार्हसि मे प्रभो । सर्वं जानासि धर्मज्ञ पुण्यानां निश्चयं मुने

ಪ್ರಭೋ, ದೇವಕಾರ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನನ್ನೊಡನೆ ಇಂತೆ ಮಾತನಾಡುವುದು ನಿಮಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ. ಧರ್ಮಜ್ಞ ಮುನಿಯೇ, ನೀವು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದಿದ್ದೀರಿ—ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳ ನಿಶ್ಚಯವನ್ನೂ.

Verse 19

अयमर्थो हि वेलायामधुनैव न युज्यते । ततस्तां चारुसर्वांगीं दृष्ट्वा मन्मथपीडितः

ಆಕೆ ಹೇಳಿದಳು—“ಈ ವಿಷಯವು ಈಗಿನ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.” ನಂತರ ಆ ಸುಂದರ ಸರ್ವಾಂಗಿಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಮನ್ಮಥಪೀಡಿತನಾದನು.

Verse 20

अलं प्रियेन वक्तव्यं हृच्छयो मे प्रजायते । कर्तव्यं चाप्यकर्तव्यं पत्युर्वचनसंमतम्

ಇನ್ನು ಮಧುರವಚನ ಸಾಕು; ನನ್ನ ಹೃದಯವು ಆತಂಕದಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದೆ. ಪತಿಯ ಆಜ್ಞೆಗೆ ಅನುಮೋದಿತವಾದ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಅಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು।

Verse 21

करोति सततं या च सा च नारी पतिव्रता । लंघयेद्या च तस्याज्ञां सुरते च विशेषतः

ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀ ಸದಾ ಪತಿಯ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೋ ಅವಳೇ ‘ಪತಿವ್ರತೆ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಅವನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮೀರುವವಳು—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರತಿಯಲ್ಲಿ—ಅಂತೆಂದು ಗಣಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 22

पुण्यं तस्या भवेन्नष्टं दुर्गतिं चाधिगच्छति । साब्रवीद्देववस्तूनि संति देवार्थतो मुने

ಅವಳ ಪುಣ್ಯ ನಾಶವಾಗಿ, ಅವಳು ದುರ್ಗತಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು—“ಮುನಿಯೇ, ಇವು ದೇವವಸ್ತುಗಳು; ದೇವಕಾರ್ಯಾರ್ಥವಾಗಿಯೇ ಇವೆ।”

Verse 23

नित्यकर्माणि चान्यानि किं वा तेषु विपर्ययः । स चोवाच सतीं तत्र देह्यालिगादिकं मम

“ಮತ್ತೆ ಇತರ ನಿತ್ಯಕರ್ಮಗಳೇನು? ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ವಿಪರ್ಯಾಸ?” ಎಂದು. ಆಗ ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಸತಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ—“ನನ್ನ ಲಿಂಗವನ್ನೂ, ಆಲಿಂಗಾದಿ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನೂ ನನಗೆ ಕೊಡು” ಎಂದನು।

Verse 24

मनसा भयमुत्सृज्य मया दत्तानि तानि च । इत्युक्त्वा तां परिष्वज्य कृतस्तेन मनोरथः

ಅವನು ಮನಸ್ಸಿನ ಭಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ—“ಅವುಗಳನ್ನೂ ನಾನೇ ನೀಡಿದ್ದೇನೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅವಳನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿದನು; ಅವಳಿಂದ ಅವನ ಮನೋರಥ ಪೂರ್ತಿಯಾಯಿತು।

Verse 25

एतस्मिन्नंतरे विप्र मुनेर्हृद्या सकल्मषम् । ततो ध्यानं समारभ्याजानाद्वृत्तं शचीपतेः

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಹೇ ವಿಪ್ರ, ಮುನಿಯ ಹೃದಯವು ಸಮಸ್ತ ಕಲ್ಮಷಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತವಾಯಿತು. ನಂತರ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ಶಚೀಪತಿ (ಇಂದ್ರ)ನ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು.

Verse 26

तूर्णमेव द्वारदेशे गत्वा च समुपस्थितः । शक्रो मुनिं तु संलक्ष्य चौतुदेहं विवेश ह

ಅವನು ತಕ್ಷಣವೇ ದ್ವಾರಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತನು. ಆಗ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ)ನು ಮುನಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ತನ್ನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ (ಅದೃಶ್ಯ) ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.

Verse 27

गच्छतः पृषदंशस्य पद्धतौ प्रचचाल ह । मुनिस्तत्रावदत्तं वै कस्त्वं मार्जाररूपधृत्

ಪೃಷದಂಶನು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಆ ಪಥವು ಕಂಪಿಸಿತು. ಆಗ ಮುನಿಯು ಹೇಳಿದರು—“ಬೆಕ್ಕಿನ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ನೀನು ಯಾರು?”

Verse 28

भयात्तस्य मुनेरग्रे शक्रः प्रांजलिराश्रितः । मघवंतं पुरो दृष्ट्वा चुकोप मुनिपुंगवः

ಭಯದಿಂದ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ)ನು ಆ ಮುನಿಯ ಮುಂದೆ ಕೈಜೋಡಿಸಿ ಶರಣಾಗಿ ನಿಂತನು. ಆದರೆ ಎದುರು ಮಘವಾನ್ (ಇಂದ್ರ)ನನ್ನು ಕಂಡು ಮುನಿಪುಂಗವನು ಕೋಪಗೊಂಡನು.

Verse 29

यत्त्वया चेदृशं कर्म भगार्थं छलसाहसम् । कृतं तस्मात्तवांगेषु सहस्रभगमुत्तमम्

ನೀನು ಯೋನಿಯ ನಿಮಿತ್ತ ಇಂತಹ ಛಲಯುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಸಾಹಸಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿದುದರಿಂದ, ನಿನ್ನ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರ ಯೋನಿಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಿಹ್ನೆ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದು.

Verse 30

भवत्विह तु पापिष्ठ लिंगं ते निपतिष्यति । गच्छ मे पुरतो मूढ सुरस्थानं दिवौकसः

ಇಲ್ಲಿಯೇ ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ, ಓ ಮಹಾಪಾಪಿಷ್ಠ—ನಿನ್ನ ಲಿಂಗವು ಪತನವಾಗುವುದು. ಓ ಮೂಢಾ, ನನ್ನ ಮುಂದಾಗಿ ಹೋಗು; ದೇವಸ್ಥಾನವಾದ ದಿವ್ಯಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗು.

Verse 31

पश्यंति मुनिशार्दूला नराः सिद्धास्सहोरगाः । एवमुक्त्वा मुनिश्रेष्ठो रुदंतीं तां पतिव्रताम्

ವ್ಯಾಘ್ರಸಮಾನ ಮುನಿಗಳು, ನರರು, ಸಿದ್ಧರು ಹಾಗೂ ನಾಗರು—ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಅಳುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಪತಿವ್ರತೆಯನ್ನು (ಮುಂದೆ) ಸಂಬೋಧಿಸಿದನು.

Verse 32

पप्रच्छ किमिदानीं ते कर्म दारुणमागतम् । इत्युक्ता वेपमाना सा भीता पतिमुवाच ह

ಅವನು ಕೇಳಿದನು—“ಈಗ ನಿನಗೆ ಯಾವ ಭಯಾನಕ ಫಲವು ಬಂದಿತು?” ಎಂದು. ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಅವಳು ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಾ ತನ್ನ ಪತಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.

Verse 33

अज्ञानाद्यत्कृतं कर्म क्षंतुमर्हसि वै प्रभो । मुनिरुवाच । परेणाभिगतासि त्वममेध्या पापचारिणी

ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು—“ಪ್ರಭೋ, ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸು.” ಮುನಿ ಹೇಳಿದರು—“ಪರನಿಂದ ನೀನು ಕಲుషಿತಳಾಗಿದ್ದೀ; ನೀನು ಅಶುದ್ಧಳೂ ಪಾಪಾಚಾರಿಣಿಯೂ ಆಗಿದ್ದೀ.”

Verse 34

अस्थिचर्मसमाविष्टा निर्मांसा नखवर्जिता । चिरं स्थास्यसि चैकापि त्वां पश्यंतु जनाः स्त्रियः

ಎಲುಬು ಮತ್ತು ಚರ್ಮದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಆವೃತಳಾಗಿ, ಮಾಂಸರಹಿತಳಾಗಿ ನಖವರ್ಜಿತಳಾಗಿ, ನೀನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿರುವೆ—ಜನರ ಸ್ತ್ರೀಯರು ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿ ಬೋಧ ಪಡೆಯುವಂತೆ.

Verse 35

दुःखिता तमुवाचेदं शापस्यांतो विधीयताम् । इत्युक्ते करुणाविष्टो मन्युनापि परिप्लुतः

ದುಃಖದಿಂದ ಕಲುಷಿತಳಾಗಿ ಅವಳು ಅವನಿಗೆ— “ಈ ಶಾಪಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯ ವಿಧಿಸಲಿ” ಎಂದು ಹೇಳಿದಳು. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಅವನು ಕರುಣೆಯಿಂದ ಕದಲಿದರೂ, ಕ್ರೋಧದಿಂದ ತುಂಬಿ (ಉತ್ತರಿಸಿದನು).

Verse 36

जगाद गौतमो वाक्यं रामो दाशरथिर्यदा । वनमभ्यागतो विष्णुः सीतालक्ष्मणसंयुतः

ಗೌತಮನು ಈ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಆಗ ಹೇಳಿದನು— ದಶರಥನ ಪುತ್ರನಾದ ರಾಮನು, ಸ್ವಯಂ ವಿಷ್ಣು, ಸೀತಾ-ಲಕ್ಷ್ಮಣರೊಂದಿಗೆ ವನಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ.

Verse 37

दृष्ट्वा त्वां दुःखितां शुष्कां निर्देहां पथिसंस्थितां । गदिष्यति च वै रामो वसिष्ठस्याग्रतो हसन्

ನಿನ್ನನ್ನು ದುಃಖಿತಳಾಗಿ, ಒಣಗಿದಂತೆ, ದೇಹವಿಲ್ಲದವಳಂತೆ, ದಾರಿಯ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಮನು ವಸಿಷ್ಠನ ಮುಂದೆ ನಗುತ್ತಾ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೇಳುವನು.

Verse 38

किमियं शुष्करूपा च प्रतिमास्थिमयी शवा । न दृष्टं मे पुरा ब्रह्मन्रूपं लोकविपर्ययम्

ಇದು ಏನು—ಒಣಗಿದ ರೂಪದ, ಎಲುಬಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪ್ರತಿಮೆಯಂತಿರುವ ಶವವೇ? ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಇಂತಹ ರೂಪವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಎಂದೂ ನೋಡಿಲ್ಲ; ಇದು ಲೋಕಕ್ರಮದ ವಿಪರ್ಯಾಸ.

Verse 39

ततो रामं महाभागं विष्णुं मानुषविग्रहम् । यद्वृत्तमासीत्पूर्वं तद्वसिष्ठः कथयिष्यति

ನಂತರ ಅವರು ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತನಾದ ರಾಮನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದರು—ಮಾನವ ವಿಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಾದ ಅವನ ಬಳಿಗೆ. ಹಿಂದೆ ನಡೆದದ್ದನ್ನು ವಸಿಷ್ಠನು ವಿವರಿಸುವನು.

Verse 40

वसिष्ठवचनं श्रुत्वा रामो वक्ष्यति धर्मवित् । अस्या दोषो न चैवास्ति दोषोयं पाकशासने

ವಸಿಷ್ಠನ ವಚನವನ್ನು ಕೇಳಿ ಧರ್ಮವಿದ್ ರಾಮನು ಹೇಳಿದನು—“ಅವಳಿಗೆ ಯಾವ ದೋಷವೂ ಇಲ್ಲ; ಈ ದೋಷ ಪಾಕಶಾಸನ (ಇಂದ್ರ)ನದೇ.”

Verse 41

एवमुक्ते तु रामेण त्यक्त्वा रूपं जुगुप्सितं । दिव्यं रूपं समास्थाय मद्गृहं चागमिष्यसि

ರಾಮನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ನೀನು ನಿನ್ನ ಜುಗುಪ್ಸಿತ ರೂಪವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ದಿವ್ಯರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿ ನನ್ನ ಗೃಹಕ್ಕೆ (ಧಾಮಕ್ಕೆ) ಸಹ ಬರುವೆ.

Verse 42

शप्त्वा तु गौतमस्तां हि तपस्तप्तुं गतो वनम् । ततोत्यंतं शुष्करूपा तथैव पथि संस्थिता

ಅವಳನ್ನು ಶಪಿಸಿ ಗೌತಮನು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ನಂತರ ಅವಳು ಅತ್ಯಂತ ಒಣಗಿದ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದು ಅದೇ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಳು.

Verse 43

रामस्य वचनादेव गौतमं पुनरागता । गौतमोपि तया सार्द्धमद्यैवं दिवि तिष्ठति

ರಾಮನ ವಚನದಿಂದಲೇ ಅವಳು ಮತ್ತೆ ಗೌತಮನ ಬಳಿಗೆ ಮರಳಿದಳು. ಗೌತಮನೂ ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಇಂದು ಹೀಗೆ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 44

इंद्रोपि त्रपयायुक्तः स्थितश्चांतर्जले चिरम् । स्थित्वा चांतर्जले देवीमस्तौदिंद्राक्षिसंज्ञिताम्

ಇಂದ್ರನೂ ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಜಲದೊಳಗೆ ನಿಂತಿದ್ದನು. ಜಲದಲ್ಲೇ ಇದ್ದು ‘ಇಂದ್ರಾಕ್ಷೀ’ ಎಂಬ ದೇವಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದನು.

Verse 45

सुप्रसन्ना ततो देवी स्तोत्रेण परितोषिता । गत्वोवाच ततः सा च वरोस्मत्तो विगृह्यताम्

ಆಗ ಸ್ತೋತ್ರದಿಂದ ಪರಮಪ್ರಸನ್ನಳಾಗಿ ತೃಪ್ತಳಾದ ದೇವಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹೀಗೆಂದಳು— “ನನ್ನಿಂದ ಒಂದು ವರವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊ; ನನ್ನ ವರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು।”

Verse 46

ततो देवीमुवाचेदं शक्रः परपुरंजयः । त्वत्प्रसादाच्च मे देवि वैरूप्यं मुनिशापजम्

ಆಗ ಶತ್ರುಪುರವಿಜಯಿ ಶಕ್ರ (ಇಂದ್ರ) ದೇವಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— “ದೇವಿ, ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಮುನಿಶಾಪಜನ್ಯವಾದ ನನ್ನ ಈ ವೈರೂಪ್ಯವು ದೂರವಾಗಲಿ।”

Verse 48

किंतु बुद्धिं सृजाम्यद्य येन लोकैर्न लक्ष्यते

ಆದರೆ ಇಂದು ನಾನು ಒಂದು ಉಪಾಯವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅದರಿಂದ ಜನರಿಗೆ ಅದು ಕಾಣಿಸದು।

Verse 49

योनिमध्यगतं दृष्टि सहस्रं ते भविष्यति । सहस्राक्ष इति ख्यातस्सुरराज्यं करिष्यसि

ನಿನ್ನ ದೇಹದಾದ್ಯಂತ ದೃಷ್ಟಿರೂಪವಾದ ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳು ಉಂಟಾಗುವವು. ‘ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ’ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾಗಿ ನೀನು ದೇವರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳುವೆ।

Verse 50

मेषांडं तव शिश्नं च भविष्यति च मद्वरात् । इत्युक्त्वा सा जगन्माता तत्रैवांतरधीयत

ನನ್ನ ವರದಿಂದ ನಿನ್ನ ಶಿಶ್ನವು ಮೇಷಾಂಡದಂತೆ ಆಗುವುದು. ಹೀಗೆಂದು ಜಗನ್ಮಾತೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಂತರ್ಧಾನಳಾದಳು।

Verse 51

शक्रो देववरैः पूज्यो ह्यद्यापि दिवि वर्तते । इंद्रस्यैतादृशी कामादवस्था द्विजसत्तम

ಶಕ್ರನು (ಇಂದ್ರನು) ದೇವಶ್ರೇಷ್ಠರಿಂದ ಪೂಜಿತನಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ, ಕಾಮವೇ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಇಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಂದಿತು.

Verse 54

इति श्रीपाद्मपुराणे प्रथमे सृष्टिखंडे अहल्याहरणंनाम चतुष्पंचाशत्तमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಪ್ರಥಮ ಸೃಷ್ಟಿಖಂಡದಲ್ಲಿ ‘ಅಹಲ್ಯಾಹರಣ’ ಎಂಬ ಐವತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.