Adhyaya 21

ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತರಾಜ ರತ್ನಗ್ರೀವನು ಗಂಡಕಿಯ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ತರ್ಪಣ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅನೇಕ ಶಾಲಗ್ರಾಮ-ಶಿಲೆಗಳ ಪೂಜೆ ನೆರವೇರಿಸಿ ದೀನರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ನೀಲಪರ್ವತದಲ್ಲಿರುವ ಪುರುಷೋತ್ತಮನ ಧಾಮದ ಕಡೆಗೆ ಹೊರಟು ಗಂಗಾ–ಸಾಗರ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ತಪಸ್ವಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ‘ನೀಲವೂ ಹರಿಯೂ ಹೇಗೆ ದರ್ಶನ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ?’ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಪಸ್ವಿ ‘ಇಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಸಿ ಪುರುಷೋತ್ತಮನ ಸ್ತುತಿ ಮಾಡು; ದರ್ಶನವಾಗುವವರೆಗೆ ಉಪವಾಸ-ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳು’ ಎಂದು ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಾಜನು ಐದು ದಿನ ಕಠಿಣ ವ್ರತದಿಂದ ದಿನರಾತ್ರಿ ಹರಿಗುಣಗಾನ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಹರಿ ತ್ರಿದಂಡಿ ಸನ್ಯಾಸಿಯ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಮಧ್ಯಾಹ್ನದಲ್ಲಿ ಅಪರೂಪದ ದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಐದು ಸಹಚರರೊಂದಿಗೆ ನೀಲಾರೋಹಣ ಸಂಭವಿಸುವುದೆಂದು ವರ ನೀಡುತ್ತಾನೆ; ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ವ್ರತದಿಂದ ಭಗವಂತನ ಸ್ವಯಂ ಪ್ರಕಟನೆ ಹಾಗೂ ರಕ್ಷಣೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸಾರ।