Adhyaya 19

Verse 1

शौनक उवाच । अज्ञानात्प्राश्य विण्मूत्रं सुरां संस्पृश्य वा पुनः । यथा शुद्धिर्भवेत्तेषां कथयामि शृणु द्विज

ಶೌನಕನು ಹೇಳಿದನು—ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ವಿಣ್ಮೂತ್ರವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಿದರೂ, ಅಥವಾ ಮತ್ತೆ ಮದ್ಯವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದರೂ, ಅಂಥವರ ಶುದ್ಧಿ ಹೇಗೆ ಆಗುತ್ತದೆ? ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ—ಹೇ ದ್ವಿಜ, ಕೇಳು.

Verse 2

प्राजापत्यद्वयं कुर्य्यात्तीर्थाभिगमनं मुने । वृषैकादशगोदानं सशिखं वपनं ततः

ಹೇ ಮುನೇ, ಮೊದಲು ಎರಡು ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ನಂತರ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಒಂದು ವೃಷಭ ಮತ್ತು ಹನ್ನೊಂದು ಗೋವುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಿ, ಶಿಖೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಮುಂಡನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 3

गत्वा चतुष्पथं सर्वं प्राजापत्यव्रतं तथा । गोद्वयं तु ततो दद्यात्पंचगव्यं पिबेत्ततः

ಎಲ್ಲಾ ಚತುಷ್ಪಥಗಳಿಗೆ (ಚೌಕಗಳಿಗೆ) ಹೋಗಿ, ನಂತರ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಆಮೇಲೆ ಎರಡು ಗೋವುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 4

ब्राह्मणान्भोजयित्वा तु शुद्ध्यत्यत्र न संशयः । चांडालान्नं जलं चैव ज्ञानतोऽपि विपत्तिषु

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದರೆ ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ವಿಪತ್ತಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ, ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ ಚಾಂಡಾಳನ ಅನ್ನ ಮತ್ತು ನೀರು (ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದರೆ) ಸ್ವೀಕಾರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 5

यदि भुङ्क्ते नरः कश्चित्कृच्छ्रं चांद्रायणं चरेत् । सशिखं वपनं कृत्वा पंचगव्यं ततः पिबेत्

ಯಾವನಾದರೂ ಪುರುಷನು ನಿಷಿದ್ಧ ಅನ್ನವನ್ನು ಭುಂಜಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಕೃಚ್ಛ್ರ ಮತ್ತು ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಶಿಖೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿ ಮುಂಡನ ಮಾಡಿ ನಂತರ ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 6

एकद्वित्रिचतुर्गावो देयाद्विप्रेष्वनुक्रमात् । वृषलान्नं सूतकान्नं अभोज्यान्नं जलं च वै

ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಒಂದು, ಎರಡು, ಮೂರು ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಹಸುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಶೂದ್ರನ ಅನ್ನ, ಸೂತಕಸಂಬಂಧಿ ಅನ್ನ, ಅಭೋಜ್ಯ ಅನ್ನ ಮತ್ತು ಅಂತಹ ನೀರನ್ನೂ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು.

Verse 7

शूद्रोच्छिष्टं यदा भुंक्ते ज्ञानतो वा विपत्तिषु । प्राजापत्यद्वयं कुर्याच्चांद्रायणत्रयं तथा

ಯಾವನಾದರೂ ಶೂದ್ರನ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಅನ್ನವನ್ನು—ತಿಳಿದುಕೊಂಡೇ ಅಥವಾ ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ—ಭುಂಜಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಎರಡು ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಗಳನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಮೂರು ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತಗಳನ್ನೂ ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 8

गोद्वयं तु ततो दद्यात्पंचगव्यं पिबेद्द्विज । हुत्वा ह्यग्नौ बहून्विप्रान्भोज्यशुद्धो भवेद्ध्रुवम्

ನಂತರ ಎರಡು ಹಸುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು; ದ್ವಿಜನು ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಹುತಿಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಅನೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದರೆ, ಅವನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಭೋಜ್ಯಯೋಗ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 9

आखुनकुलमार्ज्जारैरन्नं चेद्भक्षितं द्विज । तिलदर्भोदकैः प्रोक्ष्य शुद्ध्यत्येव न संशयः

ಹೇ ದ್ವಿಜನೇ! ಇಲಿ, ನಕುಲ (ಮಂಗೂಸ್) ಅಥವಾ ಬೆಕ್ಕು ಅನ್ನವನ್ನು ತಿಂದಿದ್ದರೆ, ಎಳ್ಳು ಮತ್ತು ದರ್ಭ ಮಿಶ್ರಿತ ನೀರಿನಿಂದ ಪ್ರೋಕ್ಷಣ ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 10

पलांडुं लशुनं शिग्रुमलाबुं गृंजनं पलम् । भुंक्ते यो वै नरो ब्रह्मन्व्रतं चांद्रायणं चरेत्

ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ! ಈರುಳ್ಳಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಶಿಗ್ರು (ನುಗ್ಗೆ), ಸೊರೆಕಾಯಿ, ಗೃಂಜನ ಹಾಗೂ ಪಲಮ್ ಇವುಗಳನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸುವವನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಾರ್ಥ ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 11

मद्यमांसप्रियं शूद्रं नीचकर्म्मानुवर्त्तनैः । तं शूद्रं वर्जयेद्विप्र श्वपाकमिव दूरतः

ಹೇ ದ್ವಿಜನೇ! ಮದ್ಯಮಾಂಸಪ್ರಿಯನಾಗಿ ನೀಚಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಶೂದ್ರನನ್ನು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಶ್ವಪಾಕನಂತೆ ದೂರದಿಂದಲೇ ವರ್ಜಿಸಬೇಕು।

Verse 12

द्विजसेवानुरक्ता ये मद्यमांसविवर्जिताः । दान स्वकर्म्मनिरतास्ते ज्ञेया वृषलोत्तमाः

ದ್ವಿಜಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಅನುರಕ್ತರಾಗಿ, ಮದ್ಯಮಾಂಸವನ್ನು ವರ್ಜಿಸಿ, ದಾನದಲ್ಲೂ ಸ್ವಕರ್ಮದಲ್ಲೂ ನಿರತರಾಗಿರುವವರು—ವೃಷಲರಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠರೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು।

Verse 13

अज्ञानाद्भुंजते विप्र सूतके मृतके यदि । गायत्रीदशभिर्विप्रः सहस्रैश्च शुचिर्भवेत्

ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ! ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಸೂತಕ ಅಥವಾ ಮೃತಕ ಅಶೌಚಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದರೆ, ದಶಸಹಸ್ರ ಗಾಯತ್ರೀಜಪದಿಂದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 14

सहस्रैः क्षत्रियश्चैव वैश्यः पंचसहस्रकैः । पंचगव्यैर्भवेच्छुद्धो वृषलोऽपि तपोधन

ಹೇ ತಪೋಧನನೇ! ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಸಹಸ್ರ (ದಾನ)ದಿಂದ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ, ವೈಶ್ಯನು ಪಂಚಸಹಸ್ರದಿಂದ; ಮತ್ತು ಪಂಚಗವ್ಯದಿಂದ ವೃಷಲನು ಕೂಡ ಶುದ್ಧನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 15

आज्यं तु तोयं नीचस्य भांडस्थं दधि यः पिबेत् । अज्ञानतोऽपि यो वर्णः प्राजापत्यव्रतं चरेत्

ಯಾರು ತುಪ್ಪವನ್ನು ನೀರಂತೆ ಕುಡಿಯುವನೋ, ಅಥವಾ ನೀಚನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ಮೊಸರನ್ನು ಕುಡಿಯುವನೋ, ಅದು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದಲೂ ನಡೆದಿದ್ದರೆ—ಯಾವ ವರ್ಣದವನಾದರೂ—ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಾರ್ಥವಾಗಿ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು।

Verse 16

दानं बहुतरं दद्याच्छुद्धो ह्यग्नौ यथाविधि । शूद्राणां नोपवासोऽपि दानेनैव विशुद्ध्यति

ವಿಧಿಪೂರ್ವಕ ಅಗ್ನಿಸಂಸ್ಕಾರದಿಂದ ಶುದ್ಧನಾಗಿ ಬಹಳ ದಾನವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಶೂದ್ರರಿಗೆ ಉಪವಾಸವೂ (ಇಲ್ಲಿ) ವಿಧೇಯವಲ್ಲ; ಅವರು ದಾನದಿಂದಲೇ ಶುದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 17

सशिखं वपनं कुर्यादहोरात्रोपवासतः । नीचैर्दंडादिभिश्चैव ताडितो यो नरो द्विज

ಹೇ ದ್ವಿಜನೇ! ನೀಚರು ದಂಡಾದಿಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಶಿಖೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಮುಂಡನ ಮಾಡಿಸಿ, ಒಂದು ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 18

प्राज्ञापत्यव्रतं कुर्य्याच्चांद्रायणव्रतं तु वा । सशिखं वपनं चैव पंचगव्यं पिबेत्ततः

ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಾರ್ಥವಾಗಿ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು, ಅಥವಾ ಚಾಂದ್ರಾಯಣ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ಶಿಖೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಮುಂಡನ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 19

इति श्रीपाद्मे महापुराणे ब्रह्मखंडे सूतशौनकसंवादे एकोनविंशोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮ ಮಹಾಪುರಾಣದ ಬ್ರಹ್ಮಖಂಡದಲ್ಲಿ ಸೂತ-ಶೌನಕ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿನ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.

Verse 20

यदि भुंक्ते नरः कश्चित्पात्यः सोऽपि कुलान्नरः । गोबीजहंता यो विप्रच्छेदकश्च दलस्य च

ಯಾವನಾದರೂ ಅದನ್ನು ಭುಂಜಿಸಿದರೆ, ಅವನೂ ಪತಿತನಾಗಿ ತನ್ನ ಕುಲವನ್ನೂ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಎಳೆಯುತ್ತಾನೆ. ಗೋವಂಶವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವವನು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಹಿಂಸೆ ಮಾಡುವವನು, ಮತ್ತು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಭೇದ ಉಂಟುಮಾಡುವವನು—ಅವರೂ ಹಾಗೆಯೇ.

Verse 21

स्वर्णस्तेयी भवेत्कृच्छ्रं प्राजापत्यत्रयं चरेत् । सशिखं वपनं कृत्वा पंचगव्यं तथा पिबेत्

ಚಿನ್ನ ಕದ್ದವನು ಕೃಚ್ಛ್ರ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಮಾಡಿ, ತ್ರಿವಿಧ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಶಿಖೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಮುಂಡನ ಮಾಡಿ, ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನೂ ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 22

यथाविधिहुतं चाग्नौ दद्याद्धेनुत्रयं तथा । तस्य भुक्तं जलं चैव ग्राह्यं स्याद्वै तपोधन

ವಿಧಿಯಂತೆ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಮೂರು ಹಸುಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೇ ತಪೋಧನ! ಆಗ ಆ ಗ್ರಹೀತನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ನೀರೂ ಸಹ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 23

प्रातस्त्र्यहं तु चाश्नीयात्र्यहं सायमयाचितम् । त्र्यहं चैव तु नाश्नीयात्प्राजापत्यमिदं व्रतम्

ಮೂರು ದಿನಗಳು ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಭೋಜನ ಮಾಡಬೇಕು; ಮೂರು ದಿನಗಳು ಸಂಜೆ ಯಾಚಿಸದೆ ದೊರಕಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತೂ ಮೂರು ದಿನಗಳು ಏನೂ ತಿನ್ನಬಾರದು—ಇದೇ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯ ವ್ರತ.

Verse 24

गोमूत्रं गोमयं क्षीरं दधिसर्पिः कुशोदकम् । दिनद्वयं पिबेद्विप्र चैकरात्रमुपोषितः । सर्वपापहरं कृच्छ्रं मुने सांतपनं स्मृतम्

ಗೋಮೂತ್ರ, ಗೋಮಯ, ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಕುಶೋದಕ—ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಎರಡು ದಿನಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೇ ಮುನೀ! ಸರ್ವಪಾಪಹರ ಈ ಕೃಚ್ಛ್ರವನ್ನು ‘ಸಾಂತಪನ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 25

ग्रासं त्र्यहं तु चैकैकं प्रातःसायमयाचितम् । अद्यात्त्र्यहं चोपवसेदतिकृच्छ्रमिदं व्रतम्

ಮೂರು ದಿನಗಳು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಜೆ ಕೇಳದೆ ದೊರಕಿದ ಒಂದೊಂದು ಗ್ರಾಸ ಮಾತ್ರ ಭುಂಜಿಸಬೇಕು; ನಂತರದ ಮೂರು ದಿನಗಳು ನಿರಾಹಾರ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಇದನ್ನೇ ‘ಅತಿಕೃಚ್ಛ್ರ’ ಎಂಬ ಅತ್ಯಂತ ಕಠೋರ ವ್ರತವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 26

प्रतित्र्यहं पिबेदुष्णं जलं क्षीरं घृतं द्विज । सकृत्स्नायी तप्तकृच्छ्रं स्मृतं पापहरं मुने

ಹೇ ದ್ವಿಜ! ಪ್ರತೀ ಮೂರನೇ ದಿನ ಬಿಸಿ ನೀರು, ಹಾಲು ಮತ್ತು ತುಪ್ಪವನ್ನು ಕುಡಿಯಬೇಕು. ಒಂದೇ ಬಾರಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವ ಈ ಆಚರಣೆ ‘ತಪ್ತಕೃಚ್ಛ್ರ’ ಎಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ; ಓ ಮುನೇ, ಇದು ಪಾಪಹರ.

Verse 27

अभोजनं द्वादशाहं कृच्छ्रोऽयं पापनाशनः । पराको नाम विज्ञेयः प्रसिद्धश्च तपोधन

ಹನ್ನೆರಡು ದಿನ ಆಹಾರವರ್ಜನೆ ಮಾಡುವ ಈ ಕೃಚ್ಛ್ರವು ಪಾಪನಾಶಕ. ಇದನ್ನು ‘ಪರಾಕ’ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಓ ತಪೋಧನ, ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.

Verse 28

एकैकं वर्द्धयेत्पिंडं शुक्ले कृष्णे च ह्रासयेत् । इंदुक्षये न भुंजीत चांद्रायणव्रतं स्मृतम्

ಶುಕ್ಲಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೊಂದು ಪಿಂಡ (ಗ್ರಾಸ) ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು; ಕೃಷ್ಣಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೊಂದು ಕಡಿಸಬೇಕು. ಅಮಾವಾಸ್ಯೆ (ಇಂದುಕ್ಷಯ) ದಿನ ಭುಂಜಿಸಬಾರದು—ಇದೇ ‘ಚಾಂದ್ರಾಯಣ’ ವ್ರತವೆಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ.

Verse 29

अश्नीयाच्चतुरः प्रातः पिंडान्विप्र समाहितः । चतुरोऽस्तमिते चार्के शिशुचांद्रायणं स्मृतम्

ಸಂಯಮಿಯಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ನಾಲ್ಕು ಪಿಂಡಗಳು (ಗ್ರಾಸಗಳು) ಭುಂಜಿಸಿ, ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಮಯದಲ್ಲಿಯೂ ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಭುಂಜಿಸಬೇಕು. ಇದನ್ನೇ ‘ಶಿಶು-ಚಾಂದ್ರಾಯಣ’ ವ್ರತವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 30

कूष्मांडघाती या नारी पंचगव्यं पिबेत्त्र्यहम् । कूष्मांडपंचकं दद्यात्ससुवर्णं सवस्त्रकम् । तस्या वारि तथा भक्तं ग्राह्यं स्याद्वै तपोधन

ಗರ್ಭಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿದ ಸ್ತ್ರೀ ಮೂರು ದಿನ ಪಂಚಗವ್ಯವನ್ನು ಪಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ನಂತರ ಸ್ವರ್ಣ ಮತ್ತು ವಸ್ತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಐದು ಕೂಷ್ಮಾಂಡಗಳನ್ನು ದಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಆಗ ಮಾತ್ರ, ಹೇ ತಪೋಧನ, ಅವಳ ನೀರು ಮತ್ತು ಅನ್ನ ಗ್ರಾಹ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.