
Description of the Greatness of the Mother-and-Father Tīrtha
ಈ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ತಾಯಿ‑ತಂದೆ ಮತ್ತು ಗುರುಗಳನ್ನು ‘ಜೀವಂತ ತೀರ್ಥ’ಗಳೆಂದು ಮಹಿಮಾಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಸೇವೆ—ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಳನೆ, ಅಭ್ಯಂಗ/ಮರ್ಧನೆ, ಅನ್ನ‑ವಸ್ತ್ರ‑ಸ್ನಾನ ನೀಡುವುದು, ಆಜ್ಞಾಪಾಲನೆ—ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಸಮಾನ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ; ಗಂಗಾಸ್ನಾನ ಹಾಗೂ ಅಶ್ವಮೇಧ‑ಸಮಾನ ಫಲಕ್ಕೂ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಯಯಾತಿಯ ಪುತ್ರರು (ಪೂರು, ತೂರು, ಯದು ಇತ್ಯಾದಿ) ಎಂಬ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳಿಂದ ತಂದೆಯ ಅನುಗ್ರಹ ಅಥವಾ ಕೋಪವು ವಂಶದ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ತರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ; ತಾಯಿ‑ತಂದೆಯ ಕರೆಯಿಗೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತಕ್ಷಣ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವುದೂ ತೀರ್ಥಸೇವೆಯಂತೆಯೇ ಪುಣ್ಯಕರವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಕಠಿಣ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯೂ ಇದೆ—ತಾಯಿ‑ತಂದೆಯನ್ನು ನಿಂದಿಸುವುದು ರೌರವ ನರಕಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ವೃದ್ಧ ತಾಯಿ‑ತಂದೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು ದುಃಖವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಗುರುನಿಂದೆಯನ್ನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಾತೀತವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ವೇನ‑ಪ್ರಸಂಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ತಾಯಿ‑ತಂದೆ‑ಗುರುಗಳನ್ನು ಪೂಜ್ಯಭಾವದಿಂದ ಗೌರವಿಸುವುದೇ ಜ್ಞಾನ, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಏರಿಕೆಯ ಆಧಾರವೆಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಲಾಗಿದೆ.
Verse 1
सुकर्मोवाच । एतत्ते सर्वमाख्यातं चरित्रं पापनाशनम् । पुत्राणां तारकं दिव्यं बहुपुण्यप्रदायकम्
ಸುಕರ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಈ ಪಾಪನಾಶಕ ಚರಿತ್ರವನ್ನು ನಿನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದೆನು; ಇದು ಪುತ್ರರಿಗೆ ದಿವ್ಯ ತಾರಕವಾಗಿದ್ದು ಬಹುಪುಣ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
Verse 2
प्रत्यक्षं दृश्यते लोके ययातिचरितं श्रुतम् । पूरुणाप्तं महद्राज्यं दुर्गतिं गतवांस्तुरुः
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಯಾತಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚರಿತ್ರವು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ದೃಷ್ಟಾಂತವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಪೂರು ಮಹಾರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದನು, ತೂರು ದುರ್ಗತಿಗೆ ಒಳಗಾದನು.
Verse 3
पितृप्रसादात्कोपाच्च यथा जातं तथा पुनः । पुत्राणां तारकं पुण्यं यशस्यं धनधान्यदम्
ತಂದೆಯ ಪ್ರಸಾದದಿಂದಾಗಲಿ ಕೋಪದಿಂದಾಗಲಿ—ಯಾವ ಫಲ ಉಂಟಾಗುವುದೋ ಹಾಗೆಯೇ; ಆದರೂ ಅದು ಮತ್ತೆ ಪುತ್ರರಿಗೆ ತಾರಕವಾಗಿ, ಪುಣ್ಯ-ಯಶಸ್ಸು ಹಾಗೂ ಧನಧಾನ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
Verse 4
शापयुक्ताविमौ चोभौ तुरुश्च यदुरेव च । पितृमातृसमं नास्ति अभीष्टफलदायकम्
ಈ ಇಬ್ಬರೂ—ತುರು ಮತ್ತು ಯದು—ಶಾಪಯುಕ್ತರಾಗಿದ್ದರು. ತಂದೆ-ತಾಯಿಗೆ ಸಮನಾದವರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ; ಅವರೇ ಇಷ್ಟಫಲದಾತರು.
Verse 5
साभिलाषेण भावेन पिता पुत्रं समाह्वयेत् । माता च पुत्रपुत्रेति तस्य पुण्यफलं शृणु
ಸ್ನೇಹಭರಿತ ಅಭಿಲಾಷಾಭಾವದಿಂದ ತಂದೆ ಮಗನನ್ನು ಕರೆಯಲಿ; ತಾಯಿ ‘ಮಗನೇ, ಮಗನೇ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಿ—ಅದರ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಕೇಳು.
Verse 6
समाहूतो यथा पुत्रः प्रयाति मातरं प्रति । यो याति हर्षसंयुक्तो गंगास्नानफलं लभेत्
ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಮಗನು ತಾಯಿಯ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವಂತೆ, ಹರ್ಷಸಹಿತವಾಗಿ ಹೋಗುವವನು ಗಂಗಾಸ್ನಾನದ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 7
पादप्रक्षालनं यस्तु कुरुते च महायशाः । सर्वतीर्थफलं भुंक्ते प्रसादात्तु तयोः सुतः
ಓ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿಯೇ! ಪೂಜ್ಯರ ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಲನ ಮಾಡುವವನು ಸರ್ವತೀರ್ಥಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವರ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಅವನ ಮಗನಿಗೂ ಆ ಲಾಭ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
Verse 8
अंगसंवाहनाच्चान्यदश्वमेधफलं लभेत् । भोजनाच्छादनस्नानैर्गुरुं यः पोषयेत्सुतः
ಗುರುವಿನ ಅಂಗಸಂವಾಹನದಿಂದ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಭೋಜನ, ವಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ನಾನಸೇವೆಯಿಂದ ಗುರುವಿಗೆ ಪೋಷಣೆ ಮಾಡುವ ಮಗನು ಮಹಾಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 9
पृथ्वीदानसमं पुण्यं तत्पुत्रे हि प्रजायते । सर्वतीर्थमयी गंगा तथा माता न संशयः
ಪೃಥ್ವೀದಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಪುಣ್ಯವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅವಳ ಪುತ್ರನಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತದೆ. ಗಂಗೆಯು ಸರ್ವತೀರ್ಥಮಯಿಯಾದಂತೆ, ತಾಯಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
Verse 10
बहुपुण्यमयः सिंधुर्यथा लोके प्रतिष्ठितः । अस्मिल्लोंके पिता तद्वत्पुराणकवयो विदुः
ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಿಂಧು ನದಿ ಬಹುಪುಣ್ಯಮಯವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವಂತೆ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲೇ ತಂದೆಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ಮಹಿಮಾವಂತನೆಂದು ಪುರಾಣಕವಿಗಳು (ಋಷಿಗಳು) ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
Verse 11
सुकर्मोवाच । भ्रंशते क्रोशते यस्तु पितरं मातरं पुनः । स पुत्रो नरकं याति रौरवाख्यं न संशयः
ಸುಕರ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಯಾವ ಪುತ್ರನು ತಂದೆ ತಾಯಿಯನ್ನು ಮರುಮರು ನಿಂದಿಸಿ ಕೂಗುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ‘ರೌರವ’ ಎಂಬ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
Verse 12
मातरं पितरं वृद्धौ गृहस्थो यो न पोषयेत् । स पुत्रो नरकं याति वेदनां प्राप्नुयाद्ध्रुवम्
ವೃದ್ಧಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ತಂದೆಯನ್ನು ಪೋಷಿಸದ ಗೃಹಸ್ಥನು—ಅಂತಹ ಪುತ್ರನು ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ; ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ವೇದನೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
Verse 13
कुत्सते पापकर्ता यो गुरुं पुत्रः सुदुर्मतिः । निष्कृतिर्नैव दृष्टा वै पुराणैः कविभिः कदा
ಪಾಪಕರ್ಮ ಮಾಡುವ ದುರ್ಮತಿ ಪುತ್ರನು ತನ್ನ ಗುರುವನ್ನೇ ನಿಂದಿಸಿದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವಿಲ್ಲವೆಂದು ಪುರಾಣಕವಿಗಳು (ಋಷಿಗಳು) ಎಂದಿಗೂ ವರ್ಣಿಸಿಲ್ಲ.
Verse 14
एवंज्ञात्वाह्यहंविप्रपूजयामिदिनेदिने । मातरं पितरं नित्यं भक्त्या नमितकंधरः
ಹೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ! ಹೀಗೆ ತಿಳಿದು ನಾನು ದಿನೇದಿನೇ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೇನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ತಾಯಿ-ತಂದೆಗಳಿಗೆ ನಿತ್ಯ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕಂಠ ವಾಲಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ।
Verse 15
कृत्याकृत्यं वदेच्चैव समाहूय गुरुर्मम । तत्करोम्यविचारेण शक्त्या स्वस्य च पिप्पल
ಹೇ ಪಿಪ್ಪಲಾ! ನನ್ನ ಗುರುವು ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು, ಏನು ಮಾಡಬಾರದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ನಾನು ನನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಅದನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ।
Verse 16
तेन मे परमं ज्ञानं संजातं गतिदायकम् । एतयोश्च प्रसादेन संसारे परिवर्तते
ಅದರಿಂದ ನನಗೆ ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಜ್ಞಾನವು ಉದಯಿಸಿದೆ; ಮತ್ತು ಈ ಇಬ್ಬರ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಸಂಸಾರದಲ್ಲಿನ ಜೀವಿಯ ಗತಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ।
Verse 17
यच्चकिंचित्प्रकुर्वंति मानवा भुवि संस्थिताः । गृहस्थस्तदहं जाने यच्च स्वर्गे प्रवर्तते
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಮಾನವರು ಏನೇ ಮಾಡಿದರೂ—ಅದರ ಮೂಲ ಕಾರಣವೆಂದು ನಾನು ಗೃಹಸ್ಥನನ್ನೇ ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ; ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದೂ ಸಹ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ।
Verse 18
नागानां च इहस्थोपि चारं जानामि पिप्पल । एतयोश्च प्रसादाच्च त्रैलोक्यं मम वश्यताम्
ಹೇ ಪಿಪ್ಪಲಾ! ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ನಾನು ನಾಗರ ಸಂಚಾರವನ್ನು ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ; ಮತ್ತು ಈ ಇಬ್ಬರ ಪ್ರಸಾದದಿಂದ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವು ನನ್ನ ವಶವಾಗಲಿ।
Verse 19
गतं विद्याधरश्रेष्ठ भवानर्चतु माधवम् । विष्णुरुवाच । एवं संचोदितस्तेन पिप्पलो हि स्वकर्मणा
ಹೋಗು, ವಿದ್ಯಾಧರಶ್ರೇಷ್ಠನೇ; ನೀನು ಮಾಧವ (ವಿಷ್ಣು)ನನ್ನು ಆರಾಧಿಸು. ವಿಷ್ಣು ಹೇಳಿದರು—ಅವನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಪಿಪ್ಪಲನು ತನ್ನ ಪೂರ್ವಕರ್ಮವಶದಿಂದ ತದನುಸಾರವಾಗಿ ಪ್ರವೃತ್ತನಾದನು.
Verse 20
आनम्य तं द्विजश्रेष्ठं लज्जितोऽपि दिवं ययौ । सुकर्मासोऽपि धर्मात्मा गुरुं शुश्रूषते नृप
ಆ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಲಜ್ಜಿತನಾಗಿದ್ದರೂ ಅವನು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಓ ರಾಜಾ, ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ಸುಕರ್ಮಾಸನೂ ಗುರುವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಶುಶ್ರೂಷಿಸಿದನು.
Verse 21
एतत्ते सर्वमाख्यातं पितृतीर्थानुगं मया । अन्यत्किं ते प्रवक्ष्यामि वद वेन महामते
ಪಿತೃತೀರ್ಥಗಳ ಅನುಕ್ರಮದಂತೆ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನಾನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸಿದೆ. ಇನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ? ಹೇಳು, ಓ ಮಹಾಮತಿಯಾದ ವೇನ.
Verse 84
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडेवेनोपाख्याने मातापितृतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुरशीतितमोऽध्यायः
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಭೂಮಿಖಂಡದಲ್ಲಿ, ವೇನೋಪಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ, ‘ಮಾತಾಪಿತೃತೀರ್ಥಮಾಹಾತ್ಮ್ಯವರ್ಣನ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಎಂಭತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು.