Adhyaya 109

Verse 1

कुंजल उवाच । प्रणिपत्य प्रसाद्यैव वशिष्ठं तपतां वरम् । आमंत्र्य निर्जगामाथ बाणपाणिर्धनुर्धरः

ಕುಂಜಲನು ಹೇಳಿದನು—ತಪಸ್ವಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ವಶಿಷ್ಠರಿಗೆ ಪ್ರಣಾಮ ಮಾಡಿ, ಅವರನ್ನು ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಿ, ಬಾಣವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದ ಧನುರ್ಧರನು ಅವರ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಟನು।

Verse 2

एणस्य मांसं सुविपाच्यभोजितं बालस्तया रक्षित एव बुद्ध्या । आयोः सुपुत्रः सगुणः सुरूपो देवोपमो देवगुणैश्च युक्तः

ಜಿಂಕೆಯ ಮಾಂಸವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿ ಅವಳಿಗೆ ಭೋಜನ ಮಾಡಿಸಿದುದರಿಂದ, ಅವಳ ವಿವೇಕಪೂರ್ಣ ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಆ ಬಾಲಕನು ರಕ್ಷಿತನಾದನು। ಹೀಗೆ ಆಯುವಿಗೆ ಗುಣವಂತ, ಸುಂದರ, ದೇವಸಮಾನ ಮತ್ತು ದಿವ್ಯಗುಣಯುಕ್ತನಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪುತ್ರನು ದೊರಕಿದನು।

Verse 3

तेनैव मांसेन सुसंस्कृतेन मृष्टेन पक्वेन रसानुगेन । तमेव दैत्यं परिभाष्य सूदो दुष्टं सुहर्षेण व्यभोजयत्तदा

ಅದೇ ಮಾಂಸವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿ, ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಬೇಯಿಸಿ, ರುಚಿಗೆ ತಕ್ಕ ರಸದಿಂದ ಸಿದ್ಧಮಾಡಿ, ಅಡುಗೆಗಾರನು ಆ ದುಷ್ಟ ದೈತ್ಯನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ, ಆಗ ಹರ್ಷದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಬಡಿಸಿದನು।

Verse 4

बुभुजे दानवो मांसं रसस्वादुसमन्वितम् । हर्षेणापि समाविष्टो जगामाशोकसुंदरीम्

ದಾನವನು ರಸಸ್ವಾದದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆ ಮಾಂಸವನ್ನು ಭುಜಿಸಿದನು. ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿ ನಂತರ ಅಶೋಕಸುಂದರಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು।

Verse 5

तामुवाच ततस्तूर्णं कामोपहतचेतनः । आयुपुत्रो मया भद्रे भक्षितः पतिरेव ते

ಆಗ ಕಾಮದಿಂದ ಮರುಳಾದ ಚಿತ್ತದಿಂದ ಅವನು ಅವಳಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಹೇಳಿದನು— “ಭದ್ರೇ! ನಾನು ಆಯುಪುತ್ರನನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಿದ್ದೇನೆ; ಅವನೇ ನಿನ್ನ ಪತಿಯಾಗಿದ್ದ.”

Verse 6

मामेव भज चार्वंगि भुंक्ष्व भोगान्मनोनुगान् । किं करिष्यसि तेन त्वं मानुषेण गतायुषा

“ಚಾರ್ವಂಗಿ! ನನ್ನನ್ನೇ ಮಾತ್ರ ಭಜಿಸು; ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸು. ಆಯುಷ್ಯ ಮುಗಿದ ಆ ಮಾನವನಿಂದ ನೀನು ಏನು ಮಾಡಬಲ್ಲೆ?”

Verse 7

प्रत्युवाच समाकर्ण्य शिवकन्या तपस्विनी । भर्ता मे दैवतैर्दत्तो अजरो दोषवर्जितः

ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ ತಪಸ್ವಿನಿಯಾದ ಶಿವಕನ್ಯೆ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು— “ದೇವತೆಗಳು ನನಗೆ ನೀಡಿದ ಪತಿ ಅಜರನು, ದೋಷವರ್ಜಿತನು.”

Verse 8

तस्य मृत्युर्न वै दृष्टो देवैरपि महात्मभिः । एवमाकर्ण्य तद्वाक्यं दानवो दुष्टचेष्टितः

“ಅವನ ಮರಣವನ್ನು ಮಹಾತ್ಮರಾದ ದೇವತೆಗಳೂ ಸಹ ಕಂಡಿಲ್ಲ.” ಎಂಬ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ದುಷ್ಟಚೇಷ್ಟೆಯ ದಾನವನು (ಕೋಪಗೊಂಡನು).

Verse 9

तामुवाच विशालाक्षीं प्रहस्यैव पुनः पुनः । अद्यैव भक्षितं मांसमायुपुत्रस्य सुंदरि

ಅವನು ಮರುಮರು ನಗುತ್ತಾ ಆ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳಿದನು— “ಸುಂದರಿ! ಇಂದುಲೇ ನಾನು ಆಯುಪುತ್ರನ ಮಾಂಸವನ್ನು ಭಕ್ಷಿಸಿದ್ದೇನೆ.”

Verse 10

जातमात्रस्य बालस्य नहुषस्य दुरात्मनः । एवमाकर्ण्य सा वाक्यं कोपं चक्रे सुदारुणम्

ದುರಾತ್ಮನಾದ ನಹುಷನು ಜನ್ಮಮಾತ್ರವಾದ ಶಿಶುವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವನ ಕುರಿತು ಆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಅವಳು ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರವಾದ ಕೋಪಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದಳು।

Verse 11

प्रोवाच सत्यसंस्था सा तपसा भाविता पुनः । तप एव मया तप्तं मनसा नियमेन वै । आयुसुतश्चिरायुश्च सत्येनैव भविष्यति

ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಳಾಗಿ, ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಬಲವತ್ತಾದ ಅವಳು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದಳು— “ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ನಿಯಮಸಂಯಮದಿಂದ ನಾನು ತಪಸ್ಸನ್ನೇ ಆಚರಿಸಿದೆ; ನನ್ನ ಪುತ್ರ ಆಯುಸುತನು ಸತ್ಯಬಲದಿಂದಲೇ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯನಾಗುವನು।”

Verse 12

इतो गच्छ दुराचार यदि जीवितुमिच्छसि । अन्यथा त्वामहं शप्स्ये पुनरेव न संशयः

ಬದುಕಬೇಕೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿಂದ ಹೋಗು, ದುರಾಚಾರಿಯೇ! ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಶಪಿಸುವೆ— ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 13

एवमाकर्णितं तस्याः सूदेन नृपतिं प्रति । परित्यज्य महाराज एतामन्यां समाश्रय

ಅವಳ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಿ ಸೂತನು ರಾಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು— “ಮಹಾರಾಜ, ಈಕೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬಳ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ (ಅಂದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ)।”

Verse 14

सूदेन प्रेषितो दैत्यः स हुंडः पापचेतनः । निर्जगाम त्वरायुक्तः स स्वां भार्यां प्रियां प्रति

ಸೂತನು ಕಳುಹಿಸಿದಾಗ ಪಾಪಚಿತ್ತನಾದ ದೈತ್ಯ ಹುಂಡನು ತಕ್ಷಣವೇ ಆತುರದಿಂದ ಹೊರಟು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿಯ ಕಡೆಗೆ ಹೋದನು।

Verse 15

चेष्टितं नैव जानाति दास्या सूदेन यत्कृतम् । तस्यै निवेदितं सर्वं प्रियायै वृत्तमेव च

ದಾಸಿಯ ಮೂಲಕ ಸೂತನು ಮಾಡಿದ ಕೃತ್ಯವನ್ನು ಅವಳು ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ತಿಳಿಯದು. ಆದರೂ ಎಲ್ಲವೂ ಅವಳಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಲಾಯಿತು—ಪ್ರಿಯೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವೃತ್ತಾಂತವೇ ತಿಳಿಸಲಾಯಿತು.

Verse 16

सूत उवाच । अशोकसुंदरी सा च महता तपसा किल । दुःखशोकेन संतप्ता कृशीभूता तपस्विनी

ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಆ ಅಶೋಕಸುಂದರಿ ಕಿಲ ಮಹತ್ತಾದ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು. ದುಃಖಶೋಕದಿಂದ ಸಂತಪ್ತಳಾಗಿ ಆ ತಪಸ್ವಿನಿ ಕೃಶಳಾದಳು.

Verse 17

चिंतयंती प्रियं कांतं तं ध्यायति पुनः पुनः । किं न कुर्वंति वै दैत्या उपायैर्विविधैरपि

ಪ್ರಿಯ ಕಾಂತನನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾ ಅವಳು ಅವನನ್ನೇ ಪುನಃ ಪುನಃ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ದೈತ್ಯರು ವಿಭಿನ್ನ ಉಪಾಯಗಳಿಂದ ಏನು ಮಾಡದೆ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ?

Verse 18

उपायज्ञाः सदा बुद्ध्या उद्यमेनापि सर्वदा । वर्तंते दनुजश्रेष्ठा नानाभावैश्च सर्वदा

ಉಪಾಯಜ್ಞರು, ಸದಾ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನೂ ಉದ್ಯಮವನ್ನೂ ಬಳಸುವ ದನುಜಶ್ರೇಷ್ಠರು ನಾನಾ ಭಾವಗಳಿಂದ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪ್ರವೃತ್ತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

Verse 19

मायोपायेन योगेन हृताहं पापिना पुरा । तथा स घातितः पुत्र आयोश्चैव भविष्यति

ಹಿಂದೆ ಒಬ್ಬ ಪಾಪಿ ಮಾಯೋಪಾಯದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದ್ದನು. ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಪುತ್ರನೂ ಹತನಾಗುವನು; ಅವನ ಆಯುಷ್ಯವೂ ಕ್ಷಯಿಸಿ ಅಂತ್ಯವಾಗುವುದು.

Verse 20

यं दृष्ट्वा दैवयोगेन भवितारमनामयम् । उद्यमेनापि पश्येत किं वा नश्यति वा न वा

ದೈವಯೋಗದಿಂದ ಯಾರನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಮುಂದಾಗಿ ನಿರಾಮಯನಾಗುವನು ಎಂದು ತಿಳಿದರೂ, ಸ್ವಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಲೂ ಗಮನಿಸಬೇಕು—ಏನಾದರೂ ನಾಶವಾಗುವುದೋ, ಅಥವಾ ನಾಶವಾಗದೋ?

Verse 21

किं वा स उद्यमः श्रेष्ठः किं वा तत्कर्मजं फलम् । भाविभावः कथं नश्येत्ततो वेदः प्रतिष्ठति

ನಿಜವಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರಯತ್ನ ಯಾವುದು, ಮತ್ತು ಆ ಕರ್ಮಜನ್ಯ ಫಲವೇನು? ಭವಿತವ್ಯವಾದುದು ಹೇಗೆ ನಾಶವಾಗಬಹುದು? ಇದರಲ್ಲಿ ವೇದಪ್ರಾಮಾಣ್ಯ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 22

विशेषो भावितो देवैः स कथं चान्यथा भवेत् । एवमेवं महाभागा चिंतयंती पुनः पुनः

ದೇವರುಗಳು ರೂಪಿಸಿದ ವಿಶೇಷ ಫಲವು ಹೇಗೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗಬಹುದು? ಹೀಗೆ ಆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.

Verse 23

किन्नरो विद्वरो नाम बृहद्वंशोमहातनुः । सनाभ्योर्धनरः कायः पक्षाभ्यां हि विवर्जितः

ವಿದ್ವರನೆಂಬ ಕಿನ್ನರನೊಬ್ಬನಿದ್ದನು—ವಿಶಾಲ ಭುಜಗಳು, ಮಹಾಕಾಯ ದೇಹ. ನಾಭಿಯಿಂದ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಮಾನವದೇಹವಾಗಿದ್ದು, ಅವನು ರೆಕ್ಕೆಗಳಿಲ್ಲದವನು.

Verse 24

द्विभुजो वंशहस्तस्तु हारकंकणशोभितः । दिव्यगंधानुलिप्तांगो भार्यया सह चागतः

ಅವನು ದ್ವಿಭುಜನು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಿದಿರುದಂಡ ಹಿಡಿದವನು; ಹಾರ ಮತ್ತು ಕಂಕಣಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತನು. ದಿವ್ಯ ಸುಗಂಧ ಲೇಪಿತ ಅಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಅವನು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯೊಡನೆ ಬಂದನು.

Verse 25

तामुवाच निरानंदां स सुतां शंकरस्यहि । किमर्थं चिंतसे देवि विद्वरं विद्धि चागतम्

ಶಂಕರನ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಆನಂದರಹಿತಳಾಗಿ ಕಂಡು ಅವನು ಹೇಳಿದನು— “ದೇವಿ, ನೀನು ಏಕೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತೀಯ? ಒಬ್ಬ ವಿದ್ಯಾವಂತನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನೂ ಆದ ಪುರುಷನು ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಕೋ.”

Verse 26

किन्नरं विष्णुभक्तं मां प्रेषितं देवसत्तमैः । दुःखमेवं न कर्तव्यं भवत्या नहुषं प्रति

ನಾನು ಕಿನ್ನರನು, ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತನು; ದೇವಸತ್ತಮರು ನನ್ನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಹುಷನಿಗೆ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ದುಃಖ ಕೊಡುವುದು ನಿನಗೆ ಯುಕ್ತವಲ್ಲ.

Verse 27

हुंडेन पापचारेण वधार्थं तस्य धीमतः । कृतमेवाखिलं कर्म हृतश्चायुसुतः शुभे

ಶುಭೆ, ಪಾಪಾಚಾರಿಯಾದ ಹುಂಡನು ಆ ಧೀಮಂತನ ವಧೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯವನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಆಯುವಿನ ಪುತ್ರನನ್ನೂ ಅಪಹರಿಸಿದ್ದಾನೆ.

Verse 28

स तु वै रक्षितो देवैरुपायैर्विविधैरपि । हुंड एवं विजानाति आयुपुत्रो हृतो मया

ಆದರೆ ಅವನು ದೇವರುಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ಉಪಾಯಗಳಿಂದಲೂ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ಆಗ ಹುಂಡನು ಹೀಗೆ ತಿಳಿದನು— “ಆಯುವಿನ ಪುತ್ರನನ್ನು ನಾನು ಅಪಹರಿಸಿದ್ದೇನೆ.”

Verse 29

भक्षितस्तु विशालाक्षि इति जानाति वै शुभे । भवतां श्रावयित्वा हि गतोसौ दानवोऽधमः

ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ ಶುಭೆ, ಅವನು (ಇಂತೆ) ತಿಳಿದಿದ್ದಾನೆ— “ನಾನು ಭಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟೆ.” ನಿಮಗೆ ಇದನ್ನು ತಿಳಿಸಿ ಆ ಅಧಮ ದಾನವನು ಹೊರಟುಹೋದನು.

Verse 30

स्वेनकर्मविपाकेन पुण्यस्यापि महायशाः । पूर्वजन्मार्जितेनैव तव भर्त्ता स जीवति

ಹೇ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿನೀ! ತನ್ನ ಸ್ವಕರ್ಮವಿಪಾಕದಿಂದ—ಪುಣ್ಯದ ಫಲದಿಂದಲೂ—ನಿನ್ನ ಪತಿ ಜೀವಂತನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ಪೂರ್ವಜನ್ಮಾರ್ಜಿತ ಫಲಬಲದಿಂದಲೇ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 31

पुण्यस्यापि बलेनैव येषामायुर्विनिर्मितम् । स्वर्जितस्य महाभागे नाशमिच्छंति घातकाः

ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತೀ! ಯಾರ ಆಯುಷ್ಯವು ಕೇವಲ ಪುಣ್ಯಬಲದಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವೋ, ಅವರ ಸ್ವಾರ್ಜಿತ ಪುಣ್ಯದ ನಾಶವನ್ನು ಹಂತಕರೂ ಸಹ ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 32

दुष्टात्मानो महापापाः परतेजोविदूषकाः । तेषां यशोविनाशार्थं प्रपंचंति दिने दिने

ದುಷ್ಟಾತ್ಮರು, ಮಹಾಪಾಪಿಗಳು, ಪರರ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಮಲಿನಗೊಳಿಸುವವರು—ಅವರ ಯಶಸ್ಸಿನ ವಿನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ದಿನೇದಿನೇ ಕುತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೆಣೆಯುತ್ತಾರೆ.

Verse 33

नानाविधैरुपायैस्ते विषशस्त्रादिभिस्ततः । हंतुमिच्छंति तं पुण्यं पुण्यकर्माभिरक्षितम्

ನಂತರ ಅವರು ವಿಷ, ಶಸ್ತ್ರ ಮೊದಲಾದ ನಾನಾವಿಧ ಉಪಾಯಗಳಿಂದ ಆ ಪುಣ್ಯವಂತನನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಬಯಸಿದರು; ಆದರೆ ಅವನು ತನ್ನ ಪುಣ್ಯಕರ್ಮಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 34

पापिनश्चैव हुंडाद्या मोहनस्तंभनादिभिः । पीडयंति महापापा नानाभेदैर्बलाविलैः

ಪಾಪಿಗಳು—ಹುಂಡರು ಮೊದಲಾದವರು—ಆ ಮಹಾಪಾಪಿಗಳು ಮೋಹನ, ಸ್ತಂಭನ ಮೊದಲಾದ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ, ಬಲವೂ ವಂಚನೆಯೂ ತುಂಬಿದ ನಾನಾ ವಿಧಗಳಿಂದ (ಇತರರನ್ನು) ಪೀಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 35

सुकृतस्य प्रयोगेण पूर्वजन्मार्जितेन हि । पुण्यस्यापि महाभागे पुण्यवंतं सुरक्षितम्

ಓ ಮಹಾಭಾಗ! ಪೂರ್ವಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಸಂಚಿತ ಸುಕೃತದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ, ಆ ಪುಣ್ಯದ ಬಲದಿಂದಲೇ ಪುಣ್ಯವಂತನು ಸುರಕ್ಷಿತನಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾನೆ.

Verse 36

वैफल्यं यांति तेषां वै उपायाः पापिनां शुभे । यंत्रतंत्राणि मंत्राश्च शस्त्राग्निविषबंधनाः

ಓ ಶುಭೇ! ಪಾಪಿಗಳ ಎಲ್ಲ ಉಪಾಯಗಳೂ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತವೆ—ಯಂತ್ರತಂತ್ರಗಳು, ಮಂತ್ರಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಶಸ್ತ್ರ, ಅಗ್ನಿ, ವಿಷ, ಬಂಧನದ ಪ್ರಯೋಗಗಳೂ ಸಹ।

Verse 37

रक्षयंति महात्मानं देवपुण्यैः सुरक्षितम् । कर्तारो भस्मतां यांति स वै तिष्ठति पुण्यभाक्

ದೇವಪుణ್ಯದಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿತನಾದ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ಪುಣ್ಯಬಲ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ; ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳು ಭಸ್ಮವಾಗುತ್ತಾರೆ, ಅವನು ಪುಣ್ಯಭಾಗಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 38

आयुपुत्रस्य वीरस्य रक्षका देवताः शुभे । पुण्यस्य संचयं सर्वे तपसां निधिमेव तु

ಓ ಶುಭೇ! ಆಯುಪುತ್ರನಾದ ಆ ವೀರನಿಗೆ ದೇವತೆಗಳೇ ರಕ್ಷಕರು; ಅವನು ಸರ್ವಪುಣ್ಯಸಂಚಯ, ತಪಸ್ಸಿನ ನಿಧಿಯೂ ಹೌದು.

Verse 39

तस्माच्च रक्षितो वीरो नहुषो बलिनां वरः । सत्येन तपसा तेन पुण्यैश्च संयमैर्दमैः

ಆದ್ದರಿಂದ ಬಲಿಷ್ಠರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ವೀರ ನಹುಷನು, ಆತನ ಸತ್ಯ, ತಪಸ್ಸು, ಹಾಗೂ ಪುಣ್ಯಮಯ ಸಂಯಮ-ದಮಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿತನಾದನು.

Verse 40

मा कृथा दारुणं दुःखं मुंच शोकमकारणम् । स हि जीवति धर्मात्मा मात्रा पित्रा विना वने

ಇಂತಹ ದಾರುಣ ದುಃಖಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಬೇಡ; ಕಾರಣವಿಲ್ಲದ ಈ ಶೋಕವನ್ನು ಬಿಡು. ಆ ಧರ್ಮಾತ್ಮನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಜೀವಂತನಾಗಿದ್ದು, ತಾಯಿ-ತಂದೆಯಿಲ್ಲದೆ ವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 41

तपोवनेव सत्येकस्तपस्वि परिपालितः । वेदवेदांगतत्त्वज्ञो धनुर्वेदस्य पारगः

ತಪೋವನದಲ್ಲಿ ‘ಸತ್ಯೇಕ’ ಎಂಬ ಒಬ್ಬ ತಪಸ್ವಿ ಇದ್ದನು; ಅವನನ್ನು ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಪೋಷಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅವನು ವೇದ-ವೇದಾಂಗ ತತ್ತ್ವಜ್ಞನು, ಧನುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನು.

Verse 42

यथा शशी विराजेत स्वकलाभिः स्वतेजसा । तथा विराजते सोऽपि स्वकलाभिः सुमध्यमे

ಚಂದ್ರನು ತನ್ನ ಕಲಗಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನದೇ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೇಗೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆಯೇ, ಓ ಸుమಧ್ಯಮೆ, ಅವನೂ ತನ್ನ ಸ್ವಗುಣ-ಕಲಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.

Verse 43

विद्याभिस्तु महापुण्यैस्तपोभिर्यशसा तथा । राजते परवीरघ्नो रिपुहा सुरवल्लभः

ಮಹಾಪುಣ್ಯಕರ ವಿದ್ಯೆಗಳು, ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿತನಾಗಿ ಅವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ—ಪರವೀರಘ್ನ, ರಿಪುಹಾ, ಮತ್ತು ದೇವರಿಗೆ ಪ್ರಿಯನು.

Verse 44

हुंडं निहत्य दैत्येंद्रं त्वामेवं हि प्रलप्स्यते । त्वया सार्द्धं स्त्रिया चैव पृथिव्यामेकभूपतिः

ದೈತ್ಯೇಂದ್ರ ಹುಂಡನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಅವನು ನಿನ್ನೊಡನೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳುವನು—‘ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ, ಈ ಸ್ತ್ರೀಯೊಂದಿಗೂ ಸೇರಿ, ಅವನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ಭೂಪತಿಯಾಗುವನು.’

Verse 45

भविष्यति महायोगी यथा स्वर्गे तु वासवः । त्वं तस्मात्प्राप्स्यसे भद्रे सुपुत्रं वासवोपमम्

ಅವನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಾಸವ (ಇಂದ್ರ)ನಂತೆ ಮಹಾಯೋಗಿಯಾಗುವನು. ಆದಕಾರಣ, ಓ ಭದ್ರೇ, ನೀನು ವಾಸವೋಪಮನಾದ ಸತ್ಪುತ್ರನನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.

Verse 46

ययातिं नामधर्मज्ञं प्रजापालनतत्परम् । तथा कन्याशतं चापि रूपौदार्यगुणान्वितम्

ಯಯಾತಿ ಎಂಬ ಧರ್ಮಜ್ಞ ರಾಜನು ಇದ್ದನು—ಪ್ರಜಾಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ತತ್ಪರ; ಹಾಗೆಯೇ ರೂಪ, ಔದಾರ್ಯ, ಗುಣಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವಾದ ನೂರು ಕನ್ಯೆಯರೂ ಇದ್ದರು.

Verse 47

यासां पुण्यैर्महाराज इंद्रलोकं प्रयास्यति । इंद्रत्वं भोक्ष्यते देवि नहुषः पुण्यविक्रमः

ಓ ಮಹಾರಾಜ, ಅವರ ಪುಣ್ಯದ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ ಪುಣ್ಯವಿಕ್ರಮನಾದ ನಹುಷನು ಇಂದ್ರಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವನು; ಓ ದೇವಿ, ಅವನು ಇಂದ್ರತ್ವವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುವನು.

Verse 48

ययातिर्नाम धर्मात्मा आत्मजस्ते भविष्यति । प्रजापालो महाराजः सर्वजीवदयापरः

ಯಯಾತಿ ಎಂಬ ಧರ್ಮಾತ್ಮ ಪುತ್ರನು ನಿನಗೆ ಜನಿಸುವನು—ಓ ಮಹಾರಾಜ, ಅವನು ಪ್ರಜಾಪಾಲಕನಾಗಿ ಸರ್ವಜೀವಗಳ ಮೇಲೆ ದಯಾಪರನಾಗಿರುವನು.

Verse 49

तस्य पुत्रास्तु चत्वारो भविष्यंति महौजसः । बलवीर्यसमोपेता धनुर्वेदस्य पारगाः

ಅವನಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಪುತ್ರರು ಜನಿಸುವರು; ಅವರು ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಗಳು—ಬಲ-ವೀರ್ಯದಿಂದ ಸಮನ್ವಿತರು, ಧನುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತರು.

Verse 50

प्रथमश्च तुरुर्नाम पुरुर्नाम द्वितीयकः । उरुर्नाम तृतीयश्च चतुर्थो वीर्यवान्यदुः

ಮೊದಲನೆಯವನು ‘ತರು’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ, ಎರಡನೆಯವನು ‘ಪುರು’, ಮೂರನೆಯವನು ‘ಉರು’; ನಾಲ್ಕನೆಯವನು, ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ಪರಾಕ್ರಮಶಾಲಿ ‘ಯದು’ ಆಗಿದ್ದನು.

Verse 51

एवं पुत्रा महावीर्यास्तेजस्विनो महाबलाः । भविष्यंति महात्मानः सर्वतेजः समन्विताः

ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಆ ಪುತ್ರರು ಮಹಾವೀರ್ಯವಂತರು, ತೇಜಸ್ವಿಗಳು, ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಗಳು, ಮಹಾತ್ಮರು ಹಾಗೂ ಸರ್ವ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಸಮನ್ವಿತರಾಗುವರು.

Verse 52

यदोश्चैव सुता वीराः सिंहतुल्यपराक्रमाः । तेषां नामानि भद्रं ते गदतः शृणु सांप्रतम्

ಯದುನ ಪುತ್ರರೂ ವೀರರು, ಸಿಂಹಸಮಾನ ಪರಾಕ್ರಮಿಗಳು. ಹೇ ಭಾಗ್ಯವಂತನೇ, ಈಗ ನಾನು ಹೇಳುವ ಅವರ ನಾಮಗಳನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 53

भोजश्च भीमकश्चापि अंधकः कुञ्जरस्तथा । वृष्णिर्नाम सुधर्मात्मा सत्याधारो भविष्यति

ಭೋಜ, ಭೀಮಕ, ಅಂಧಕ, ಕುಂಜರ ಇವರೂ; ಹಾಗೆಯೇ ‘ವೃಷ್ಣಿ’ ಎಂಬವನು ಉದ್ಭವಿಸುವನು—ಧರ್ಮಾತ್ಮಸ್ವಭಾವಿ, ಸತ್ಯಾಧಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವನು.

Verse 54

षष्ठस्तु श्रुतसेनश्च श्रुताधारस्तु सप्तमः । कालदंष्ट्रो महावीर्यः समरे कालजिद्बली

ಆರವನು ಶ್ರುತಸೇನ, ಏಳನೆಯವನು ಶ್ರುತಾಧಾರ. ‘ಕಾಲದಂಷ್ಟ್ರ’ ಮಹಾವೀರ್ಯವಂತನು—ಸಮರದಲ್ಲಿ ಬಲಶಾಲಿ, ಕಾಲವನ್ನು (ಮೃತ್ಯು/ಸಮಯ) ಜಯಿಸುವವನು.

Verse 55

यदोः पुत्रा महावीर्या यादवाख्या वरानने । तेषां तु पुत्राः पौत्रास्ते भविष्यंति सहस्रशः

ಹೇ ವರಾನನೆ! ಯದುವಿನ ಮಹಾವೀರ್ಯ ಪುತ್ರರು ‘ಯಾದವರು’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗುವರು; ಅವರಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಪುತ್ರರೂ ಪೌತ್ರರೂ ಉದ್ಭವಿಸುವರು।

Verse 56

एवं नहुषवंशो वै तव देवि भविष्यति । दुःखमेवं परित्यज्य सुखेनानुप्रवर्तय

ಹೇ ದೇವಿ! ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಹುಷವಂಶವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಿನ್ನದೇ ಆಗುವುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ದುಃಖವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸುಖದಿಂದ ಮುಂದುವರೆಯು।

Verse 57

समेष्यति महाप्राज्ञस्तव भर्ता शुभानने । निहत्य दानवं हुंडं त्वामेवं परिणेष्यति

ಹೇ ಶುಭಾನನೆ! ನಿನ್ನ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞನಾದ ಭರ್ತನು ಬರುವನು; ಹೂಂಡ ಎಂಬ ದಾನವನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನಿನ್ನನ್ನು ವಿವಾಹಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವನು।

Verse 58

दुःखजातानि सोष्णानि नेत्राभ्यां हि पतंति च । अश्रूणि चेंदुमत्याश्च संमार्जयति मानदः

ದುಃಖದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಬಿಸಿಬಿಸಿ ಕಣ್ಣೀರು ಅವಳ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹರಿದುಬಂತು; ಮಾನದನು ಇಂದుమತಿಯ ಅಶ್ರುಗಳನ್ನು ಸೌಮ್ಯವಾಗಿ ತೊಳೆದನು।

Verse 59

आयोश्च दुःखमुद्धृत्य स्वकुलं तारयिष्यति । सुखिनं पितरं कृत्वा प्रजापालो भविष्यति

ಅವನು ಆರ್ಥರ ದುಃಖವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ ತನ್ನ ಕುಲವನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸುವನು; ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿ ಪ್ರಜಾಪಾಲಕನಾಗುವನು।

Verse 60

एतत्ते सर्वमाख्यातं देवानां कथनं शुभे । दुःखं शोकं परित्यज्य सुखेन परिवर्त्तय

ಓ ಶುಭೆಯೇ! ದೇವತೆಗಳ ವಚನರೂಪವಾದ ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆ. ದುಃಖ-ಶೋಕಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಸುಖದ ಕಡೆಗೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಿರುಗಿಸು.

Verse 61

अशोकसुंदर्युवाच । कदा ह्येष्यति मे भर्त्ता विहितो दैवतैर्यदि । सत्यं वद स्वधर्मज्ञ मम सौख्यं विवर्द्धय

ಅಶೋಕಸುಂದರಿ ಹೇಳಿದರು—ದೇವತೆಗಳು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ನನಗೆ ಭರ್ತನನ್ನು ವಿಧಿಸಿದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಭರ್ತನು ಯಾವಾಗ ಬರುತ್ತಾನೆ? ಓ ಸ್ವಧರ್ಮಜ್ಞ, ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿ ನನ್ನ ಸೌಖ್ಯವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸು.

Verse 62

विद्वर उवाच । अचिराद्द्रक्ष्यसि भर्तारं त्वमेवं शृणु सुंदरि । एवमुक्त्वा जगामाथ गंधर्वो विबुधालयम्

ವಿದ್ವರನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಸುಂದರಿ, ಅಚಿರದಲ್ಲೇ ನೀನು ನಿನ್ನ ಭರ್ತನನ್ನು ಕಾಣುವೆ; ಹೀಗೆ ಕೇಳು. ಎಂದು ಹೇಳಿ ಆ ಗಂಧರ್ವನು ವಿಬುಧಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೊರಟುಹೋದನು.

Verse 63

अशोकसुंदरी सा च तपस्तेपे हि तत्र वै । कामं क्रोधं परित्यज्य लोभं चापि शिवात्मजा

ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅಶೋಕಸುಂದರಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದಳು. ಶಿವನ ಪುತ್ರಿಯಾದ ಅವಳು ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ ಮತ್ತು ಲೋಭವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಿದಳು.

Verse 109

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये च्यवनचरित्रे नाहुषाख्याने नवाधिकशततमोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಭೂಮಿಖಂಡದಲ್ಲಿ, ವೇನೋಪಾಖ್ಯಾನ, ಗುರುತೀರ್ಥಮಾಹಾತ್ಮ್ಯ, ಚ್ಯವನಚರಿತ್ರ ಮತ್ತು ನಾಹುಷಾಖ್ಯಾನಗಳೊಳಗಿನ ನೂರೊಂಬತ್ತನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತಿಯಾಯಿತು.