Shloka 51
Virāṭa-parva Adhyāya 33 — Kuru Cattle-Raid and Matsya Mobilization (भूमिंजय-प्रेरणा)
Devanagari script
निवर्त्य गास्तत: सर्वा: पाण्डुपुत्रा महारथा: । अवजित्य सुशर्माणं धनं चादाय सर्वश:,तदनन्तर पाण्डुके महारथी पुत्र सुशर्माको परास्त करनेके पश्चात् सब गौओंको लौटाकर और लूटका सारा धन वापस लेकर चले
Transliteration
nivartya gās tataḥ sarvāḥ pāṇḍuputrā mahārathāḥ | avajitya suśarmāṇaṁ dhanaṁ cādāya sarvaśaḥ ||
Translation
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು— ನಂತರ ಪಾಂಡುಪುತ್ರರಾದ ಮಹಾರಥಿಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಹಸುಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿ, ಸುಶರ್ಮನನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಪತ್ತನ್ನೆಲ್ಲ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರಳಿ ಪಡೆದು ಹೊರಟರು.
Word by Word
निवर्त्यhaving turned back / having brought back
निवर्त्य:
Karma
TypeVerb
Rootनि-वृत् (धातु)
Formल्यप् (क्त्वा-प्रत्ययः), कर्तरि, पूर्वकाले (absolutive)
गाःcows
गाः:
Karma
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
ततःthen / thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
सर्वाःall
सर्वाः:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
पाण्डु-पुत्राःthe sons of Pandu (Pandavas)
पाण्डु-पुत्राः:
Karta
TypeNoun
Rootपाण्डुपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
महा-रथाःgreat chariot-warriors
महा-रथाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
अवजित्यhaving defeated
अवजित्य:
Karma
TypeVerb
Rootअव-जी (धातु)
Formल्यप् (क्त्वा-प्रत्ययः), कर्तरि, पूर्वकाले (absolutive)
सुशर्माणम्Susharman
सुशर्माणम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुशर्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
धनम्wealth / booty
धनम्:
Karma
TypeNoun
Rootधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
आदायhaving taken / having seized
आदाय:
Karma
TypeVerb
Rootआ-दा (धातु)
Formल्यप् (क्त्वा-प्रत्ययः), कर्तरि, पूर्वकाले (absolutive)
सर्वशःentirely / in every way / all together
सर्वशः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वशः (अव्यय)
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaP
Pāṇḍavas (sons of Pāṇḍu)S
SuśarmāC
cattle (gāḥ)W
wealth/property (dhana)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes