द्रौपद्याः भीमसेन-प्रबोधनम्
Draupadī Awakens Bhīmasena
उनकी आँखोंकी पलकें ऊपरको उठकर तन गयीं। उनमें धूआँ-सा छा गया, ललाठमें पसीना निकल आया और भौहें टेढ़ी होकर भयंकर प्रतीत होने लगीं ।।
hastenā mamṛje caiva lalāṭaṃ paravīrahā |
bhūyaś ca tvaritaḥ kruddhaḥ sahasotthātum aicchata ||
vaiśampāyana uvāca |
sudeṣṇām evam uktvā tu sairandhrī duḥkha-mohitā |
kīcakasya vadhārthāya vrata-dīkṣām upāgamat ||
ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದರು—ಪರವೀರಹಂತ ಭೀಮನು ತನ್ನ ಕೈಯಿಂದ ಲಲಾಟದ ಬೆವರನ್ನು ತೊಳೆದುಕೊಂಡನು. ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಅವನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಭೀಕರ ಕೋಪದಿಂದ ಆವೇಶಗೊಂಡು, ಸಹಸಾ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದನು. ಇಂತೆ ರಾಣಿ ಸುದೇಷ್ಣೆಗೆ ಹೇಳಿ, ದುಃಖಮೋಹಗಳಿಂದ ಮರುಳಾದ ಸೈರಂಧ್ರೀ (ವೇಷಧಾರಿಣಿ ದ್ರೌಪದಿ) ಕೀಚಕವಧವನ್ನೇ ಏಕೈಕ ಗುರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ವ್ರತದೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಳು. ಈ ಭಾಗವು ನಿಯಂತ್ರಿತ ಕ್ರೋಧದ ನೀತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ—ಭೀಮನ ತಕ್ಷಣದ ಪ್ರತಿಹಿಂಸೆಯ ಪ್ರೇರಣೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದರೂ, ಕಥೆ ಅದನ್ನು ಅಣಿಯದ ರೌದ್ರ್ಯವಲ್ಲದೆ, ಕಾಲಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾದ ವ್ರತಬದ್ಧ, ಯೋಚಿತ ಕಾರ್ಯಮಾರ್ಗವೆಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
वैशम्पायन उवाच
Even justified anger must be governed by discipline and right timing. Bhīma’s fury is real, but the narrative moves toward a vowed, purposeful response rather than impulsive violence—suggesting that dharma channels power through restraint and resolve.
Bhīma, shaken by Draupadī’s humiliation, wipes sweat from his forehead and is ready to spring up in rage. Meanwhile Draupadī, after speaking to Queen Sudeṣṇā, takes up a vow-like discipline aimed at ensuring Kīcaka’s death, setting the stage for the planned retaliation.