Shloka 2
इन्द्रवृत्रयुद्धवर्णनम्
Indra–Vṛtra Conflict and the Adversaries’ Tapas-Targeting Counsel
लोमशजी कहते हैं--राजन्! इल्वलने महर्षिसहित उन राजाओंको आता जान मन्त्रियोंके साथ अपने राज्यकी सीमापर उपस्थित होकर उन सबका पूजन किया ।। तेषां ततो<सुरश्रेष्ठस्त्वातिथ्यमकरोत् तदा । सुसंस्कृतेन कौरव्य भ्रात्रा वातापिना यदा,कुरुनन्दन! उस समय असुरश्रेष्ठ इल्वलने अपने भाई वातापिका मांस राँधकर उसके द्वारा उन सबका आतिथ्य किया
lomaśa uvāca—rājan! ilvalena maharṣi-sahitaṃ tān rājñaḥ āyānto jñātvā mantribhiḥ saha sva-rājya-sīmni upasthāya teṣāṃ sarveṣāṃ pūjanaṃ kṛtam. teṣāṃ tataḥ asura-śreṣṭhaḥ tv ātithyam akarot tadā, su-saṃskṛtena kauravya bhrātrā vātāpinā yadā.
ಲೋಮಶನು ಹೇಳಿದನು—ರಾಜನ್! ಮಹರ್ಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದ ಆ ರಾಜರು ಆಗಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆಂದು ತಿಳಿದ ಇಲ್ವಲನು, ಮಂತ್ರಿಗಳೊಡನೆ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯಸೀಮೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಅವರನ್ನು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಯಥೋಚಿತವಾಗಿ ಪೂಜಿಸಿ ಸತ್ಕರಿಸಿದನು. ನಂತರ, ಓ ಕೌರವ! ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಅಸುರಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಇಲ್ವಲನು ಆತಿಥ್ಯವನ್ನಾಚರಿಸಿದನು—ತನ್ನ ಸಹೋದರ ವಾತಾಪಿಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ (ಬೇಯಿಸಿದ ಮಾಂಸರূপದಲ್ಲಿ) ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ.
लोगमश उवाच
Educational Q&A
The passage contrasts true ātithya-dharma (righteous hospitality) with its counterfeit: outward honor can hide harmful intent. Ethical conduct is judged not merely by ritual forms of welcome but by inner motive and non-violence toward guests.
Ilvala learns that kings accompanied by sages are arriving. He goes to the frontier with ministers, honors them, and then offers hospitality by serving a dish made from his brother Vātāpi—setting up a deceitful and dangerous trap under the guise of welcoming guests.