Shloka 128
युधिष्ठिरस्य अर्जुनप्रेषण-युक्तिवर्णनम् | Yudhiṣṭhira’s Rationale for Sending Arjuna and Request to Dhaumya
विराजति यथा सोमो मेघैर्मुक्तो नराधिप । जातिस्मरमुपस्पृश्य शुचि: प्रयतमानस:,राजेन्द्र! उसमें निवास करनेसे मनुष्य कभी दुर्गतिमें नहीं पड़ता। सबको वर देनेवाले अविनाशी महादेव रुद्रके समीप जाकर मनुष्य मेघोंके आवरणसे मुक्त हुए चन्द्रमाकी भाँति सुशोभित होता है। नरेश्वर! वहीं जातिस्मरतीर्थ है; जिसमें स्नान करके मनुष्य पवित्र एवं शुद्धचित्त हो जाता है। अर्थात् उसके शरीर और मनकी शुद्धि हो जाती है
virājati yathā somo meghair mukto narādhipa | jātismaram upaspṛśya śuciḥ prayatamānasaḥ ||
ನರಾಧಿಪನೇ! ಮೇಘಾವರಣದಿಂದ ಮುಕ್ತವಾದ ಚಂದ್ರನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿದವನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ‘ಜಾತಿಸ್ಮರ’ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದವನು ಪವಿತ್ರನಾಗಿ, ನಿಯಮಿತ ಶುದ್ಧಚಿತ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
घुलस्त्य उवाच
Educational Q&A
Pilgrimage and ritual bathing at a sacred tīrtha, combined with disciplined intention, purify both body and mind; proximity to Mahādeva (Rudra) is portrayed as removing the ‘covering’ of impurity and misfortune, like clouds leaving the Moon.
Ghūlastya addresses a king and praises a specific sacred site—Jātismara-tīrtha—describing its power to prevent downfall and to purify the pilgrim, using the image of the Moon shining once clouds disperse, and linking the tīrtha’s efficacy to nearness to Rudra.