Shloka 14
अध्याय ३० — क्रोधदोषाः क्षमाप्रशंसा च
Defects of Anger and the Praise of Forbearance
Devanagari script
यदिदं वैश्वदेवं ते शान्तये क्रियते गृहे । तद् दत्त्वातिथिभूते भ्यो राजज्छिषप्टेन जीवसि,राजन! आपके द्वारा शान्तिके लिये जो घरमें यह वैश्वदेव कर्म किया जाता है, उसमें अतिथियों और प्राणियोंके लिये अन्न देकर आप अवशिष्ट अन्नके द्वारा जीवन-निर्वाह करते हैं
Translation
ರಾಜನೇ! ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಈ ವೈಶ್ವದೇವ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೀವು ಅತಿಥಿಗಳಿಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೂ ಅನ್ನವನ್ನು ದಾನಮಾಡಿ, ಉಳಿದ ಅನ್ನದಿಂದಲೇ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತೀರಿ.
Word by Word
यत्which (that)
यत्:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Nominative, Singular
इदम्this
इदम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormNeuter, Nominative, Singular
वैश्वदेवम्the Vaiśvadeva rite/oblation
वैश्वदेवम्:
Karta
TypeNoun
Rootवैश्वदेव
FormNeuter, Nominative, Singular
तेof you/your
ते:
Adhikarana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
शान्तयेfor peace/propitiation
शान्तये:
Sampradana
TypeNoun
Rootशान्ति
FormFeminine, Dative, Singular
क्रियतेis done/performed
क्रियते:
TypeVerb
Rootकृ
FormPresent, Passive, Third, Singular
गृहेin the house
गृहे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगृह
FormNeuter, Locative, Singular
तत्that (rite/oblation)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
TypeVerb
Rootदा
Formक्त्वा (absolutive), Active
अतिथि-भूतेभ्यःto guests and beings/creatures
अतिथि-भूतेभ्यः:
Sampradana
TypeNoun
Rootअतिथि + भूत
FormMasculine/Neuter, Dative, Plural
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
शिष्ट-भक्तेनby/with the remaining food
शिष्ट-भक्तेन:
Karana
TypeNoun
Rootशिष्ट + भक्त
FormNeuter, Instrumental, Singular
जीवसिyou live/sustain yourself
जीवसि:
TypeVerb
Rootजीव्
FormPresent, Active, Second, Singular
Speaker
युधिछिर उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes