Shloka 17
सावित्री-यमसंवादः
Sāvitrī’s Dialogue with Yama and the Restoration of Satyavān
यथा नदति सुग्रीवो बलवानेष वानर: । मन्ये चाश्रयवान् प्राप्तो न त्वं निष्क्रान्तुमहीसि,“नाथ! आज सुग्रीव जिस प्रकार गर्जना कर रहा है, उससे मालूम होता है, इस समय उसका बल बढ़ा हुआ है। मेरी समझमें उसे कोई बलवान् सहायक मिल गया है, तभी वह यहाँतक आ सका है। अत: आप घरसे न निकलें”
yathā nadati sugrīvo balavāneṣa vānaraḥ | manye cāśrayavān prāpto na tvaṁ niṣkrāntum arhasi ||
ನಾಥಾ! ಇಂದು ಸುಗ್ರೀವನು ಗರ್ಜಿಸುವ ರೀತಿಯನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಅವನ ಬಲ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಅವನು ಯಾವುದೋ ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠನ ಆಶ್ರಯದಿಂದಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇಷ್ಟು ದೂರ ಬರಲಾರನು. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರಬೇಡಿ.
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights prudent counsel: when signs indicate an opponent’s increased strength—especially through alliances—one should avoid rash action and prioritize safety and strategic restraint.
Mārkaṇḍeya observes Sugrīva’s confident roaring and infers that Sugrīva must have gained powerful backing. He warns his addressed ‘lord’ not to come out, implying danger if one confronts a newly strengthened adversary.