Shloka 20

दुर्योधनस्य लज्जा-प्रायोपवेशविचारः

Duryodhana’s Shame and Consideration of Prāyopaveśa

Devanagari script

कि नु तस्य सुखं न स्यादाश्रमे यो धनंजयम्‌ । अभिवीक्षेत सिद्धार्थो वल्कलाजिनवाससम्‌,“नृपश्रेष्ठ! मनुष्यको अपने शत्रुओंकी दुर्दशा देखनेसे जो प्रसन्नता प्राप्त होती है, वह धन, पुत्र तथा राज्य मिलनेसे भी नहीं होती। हमलोगोंमेंसे जो भी स्वयं सिद्धमनोरथ होकर आश्रममें अर्जुनको वल्कल और मृगछाला पहने देखेगा, उसे कौन-सा सुख नहीं मिल जायगा?

Transliteration

ki nu tasya sukhaṁ na syād āśrame yo dhanañjayam | abhivīkṣeta siddhārtho valkalājinavāsasam ||

Translation

ವೈಶಂಪಾಯನನು ಹೇಳಿದನು—ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ತನ್ನ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿಕೊಂಡವನು ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಲ್ಕಲವೂ ಮೃಗಚರ್ಮವೂ ಧರಿಸಿದ ಧನಂಜಯನನ್ನು ನೋಡಿದರೆ, ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ಸುಖ ದೊರೆಯದೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ?

Word by Word

किम्what

नुindeed/then (emphatic particle)

तस्यof him/of that (person)

सुखम्happiness/pleasure

नnot

स्यात्would be/might be

आश्रमेin the hermitage

यःwho (he who)

धनंजयम्Dhanañjaya (Arjuna)

अभिवीक्षेतmight see/behold

सिद्धार्थःone whose purpose is fulfilled

वल्कलाजिनवाससम्wearing bark-garments and a deerskin

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

Vaiśampāyana

Dhanañjaya (Arjuna)

āśrama (hermitage)

valkala (bark-garment)

ājina (deerskin)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes