Shloka 49
Adhyāya 208: Aṅgirasī-kanyāḥ
Enumeration of Aṅgiras’ daughters and attribute-names
न लोके राजते मूर्ख: केवलात्मप्रशंसया । अपि चेह श्रिया हीन:ः कृतविद्यः प्रकाशते,मूर्ख मनुष्य केवल अपनी प्रशंसाके बलसे जगत्-में प्रतिष्ठा नहीं पाता है, विद्वान् पुरुष कान्तिहीन हो तो भी संसारमें उसकी ख्माति बढ़ जाती है
na loke rājate mūrkhaḥ kevalātma-praśaṃsayā | api ceha śriyā hīnaḥ kṛta-vidyaḥ prakāśate ||
ಮೂರ್ಖನು ಕೇವಲ ಆತ್ಮಪ್ರಶಂಸೆಯ ಬಲದಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ವಿದ್ಯಾವಂತನು ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪತ್ತಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ಖ್ಯಾತಿ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರದ ಬಲದಿಂದ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ, ಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದಲ್ಲ.
व्याध उवाच
Educational Q&A
Worldly esteem is not produced by boasting. Lasting recognition comes from genuine learning and character; even without wealth or external splendor, the truly learned person is naturally acknowledged.
In the Vyadha’s instruction (the hunter-teacher episode), he corrects misguided ideas about status and worth, emphasizing that self-advertisement cannot make an ignorant person respected, whereas real learning makes a person shine even in poverty.