Shloka 13
सौगन्धिकपुष्पप्रसङ्गः — The Saugaṇdhika Lotus and Bhīma’s Approach to Hanūmān
देशान् म्लेच्छजनाकीर्णान् नानारत्नाकरायुतान् । ददृशुर्गिरिपादांश्व नानाधातुसमाचितान्,उस यात्रामें उन्होंने म्लेच्छोंसे भरे हुए बहुत-से ऐसे देश देखे जो नाना प्रकारकी रत्नोंकी खानोंसे युक्त थे। वहाँ उन्हें नाना प्रकारके धातुओंसे व्याप्त कितने ही शाखापर्वत दृष्टिगोचर हुए। उन पर्वतीय शिखरोंपर बहुत-से विद्याधर, वानर, किन्नर, किम्पुरुष और गन्धर्व चारों ओर निवास करते थे
deśān mlecchajanākīrṇān nānāratnākārāyutān | dadṛśur giripādāṁś ca nānādhātusamācitān ||
ಆ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮ್ಲೇಚ್ಛಜನರಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅನೇಕ ದೇಶಗಳನ್ನು ಕಂಡರು; ಅವು ನಾನಾವಿಧ ರತ್ನನಿಧಿಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು. ಹಾಗೆಯೇ ನಾನಾ ಧಾತುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪರ್ವತಪಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನೂ ಅವರು ನೋಡಿದರು.
घटोत्कच उवाच
Educational Q&A
The verse highlights attentive observation of the world’s diversity—peoples, landscapes, and resources—suggesting that a traveler (and a ruler) must recognize difference without losing discernment, and understand that prosperity often rests on the earth’s hidden deposits.
Ghaṭotkaca describes what was seen along the route: lands inhabited by mleccha groups, rich in gem-mines, and mountain foothills marked by many kinds of mineral ores—setting the scene of a vast, varied terrain encountered during travel.