Shloka 19

Udyoga Parva, Adhyāya 73 — Kr̥ṣṇa’s Appraisal of Bhīma’s Altered Temper and Reaffirmation of Martial Resolve

Devanagari script

तस्मान्मृदु शनैर््रूया धर्मार्थसहितं हितम्‌ । कामानुबन्धबहुल नोग्रमुग्रपराक्रम,अतः भयंकर पराक्रमी श्रीकृष्प! आप उससे जो कुछ भी कहें, कोमल एवं मधुर वाणीमें धीरे-धीरे कहें। आपका कथन धर्म एवं अर्थसे युक्त तथा हितकर हो। उसमें तनिक भी उग्रता न आने पावे। साथ ही इसका भी ध्यान रखें कि आपकी अधिकांश बातें उसकी रुचिके अनुकूल हों

Transliteration

tasmān mṛdu śanair brūyā dharmārthasahitaṃ hitam | kāmānubandhabahulaṃ nogram ugraparākrama ||

Translation

ಆದುದರಿಂದ, ಹೇ ಉಗ್ರ ಪರಾಕ್ರಮಿಯೇ, ಅವನಿಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ, ಮೃದು ವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳು. ನಿನ್ನ ಮಾತು ಧರ್ಮಾರ್ಥಸಹಿತವಾಗಿಯೂ ಹಿತಕರವಾಗಿಯೂ ಇರಲಿ; ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಕಠೋರತೆ ಸೇರದಿರಲಿ. ಹಾಗೆಯೇ ನಿನ್ನ ಮಾತುಗಳ ಬಹುಭಾಗ ಅವನ ಇಚ್ಛೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರಲಿ।

Word by Word

तस्मात्therefore/from that reason

मृदुgently/softly

शनैःslowly, gradually

ब्रूयाःyou should say/speak

धर्मार्थसहितम्accompanied by dharma and artha

हितम्beneficial, wholesome

कामानुबन्धबहुलम्mostly connected with (his) desires/likings

नnot

उग्रम्harsh, fierce

उग्रपराक्रमO one of fierce valor

Speaker

भीम उवाच

Characters & Entities

Bhima

Krishna

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes