Shloka 18
Udyoga-parva Adhyāya 50 — Dhṛtarāṣṭra’s Appraisal of Bhīmasena (भीमसेनभयवर्णनम्)
कि पुनर्मम दुष्पुत्रै: क्लिष्ट: सम्प्रति पाण्डव: । संजय! पाण्डुकुमार भीमसेन बचपनमें भी कभी मेरे वशमें नहीं रहा; फिर जब मेरे दुष्ट पुत्रोंने उसे बार-बार कष्ट दिया है, तब वह इस समय मेरे वशमें कैसे हो सकता है? ।। १७ ६ || निष्ठरो रोषणो>त्यर्थ भज्येतापि न संनमेत् । तिर्यक्प्रेक्षी संहतभ्रू: कथथं शाम्येद् वृकोदर:,वह क्रूर और क्रोधी है। टूट भले ही जाय, पर झुक नहीं सकेगा। सदा टेढ़ी निगाहसे ही देखता है। उसकी भौंहें क्रोधके कारण परस्पर गुँथी रहती हैं। ऐसा भीमसेन कैसे शान्त हो सकेगा?
dhṛtarāṣṭra uvāca | ki punar mama duṣputraiḥ kliṣṭaḥ samprati pāṇḍavaḥ | sañjaya! pāṇḍukumāro bhīmasenaḥ bālye 'pi kadācin mama vaśe naivābhavat; punaś ca mama duṣṭaputraiḥ punaḥ punaḥ pīḍitaḥ san sa idānīṃ kathaṃ mama vaśo bhavet || niṣṭhuro roṣaṇo 'tyarthaṃ bhajyeta api na saṃnamet | tiryakprekṣī saṃhatabhrūḥ kathaṃ śāmyed vṛkodaraḥ ||
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ನನ್ನ ದುಷ್ಟಪುತ್ರರಿಂದ ಪುನಃಪುನಃ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟುಕೊಂಡ ಈ ಪಾಂಡವನು ಈಗ ನನ್ನ ವಶದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಇರುವುದು? ಸಂಜಯ, ಪಾಂಡುಕುಮಾರ ಭೀಮಸೇನನು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ನನ್ನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ಪುತ್ರರಿಂದ ಮರುಮರು ಪೀಡಿತನಾದ ಮೇಲೆ ಈಗ ಹೇಗೆ ಶರಣಾಗುವನು? ಅವನು ನಿಷ್ಠುರನು, ಅತಿಕ್ರೋಧಿ—ಮುರಿಯಬಹುದು, ಆದರೆ ವಂಗುವುದಿಲ್ಲ. ತಿರ್ಯಕವಾಗಿ ಚುಚ್ಚುವ ದೃಷ್ಟಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಜೋಡಿದ ಭ್ರೂಗಳಿರುವ ಆ ವೃಕೋದರನು ಹೇಗೆ ಶಮನಗೊಳ್ಳುವನು?
धृतराष्ट उवाच