Shloka 14
Udyoga Parva, Adhyaya 31 — Yudhiṣṭhira’s Instructions to Sañjaya
Peace Appeal and Five-Village Proposal
इमं च दृष्टवा तव कर्मदोषं पापोदर्क घोरमवर्णरूपम् | यावत् पर: कामयते5तिवेलं तावन्नरोडयं लभते प्रशंसाम्,आपका कर्मदोष अत्यन्त भयंकर, अवर्णनीय तथा भविष्यमें पाप एवं दुःखकी प्राप्ति करानेवाला है। इसे भी देखकर मैं इसी निश्चयपर पहुँचा हूँ कि परमात्माका विधान ही प्रधान है। जबतक विधाता चाहता है, तभीतक यह मनुष्य सीमित समयतक ही प्रशंसा पाता है
sañjaya uvāca |
imaṃ ca dṛṣṭvā tava karmadoṣaṃ pāpodarkaṃ ghoraṃ avarṇarūpam |
yāvat paraḥ kāmayate'tivelaṃ tāvannaro'yaṃ labhate praśaṃsām ||
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದರು—ನಿಮ್ಮ ನಡೆವಳಿಕೆಯ ಈ ದೋಷವನ್ನೂ ನಾನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ: ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಭಯಾನಕ, ವರ್ಣನಾತೀತ, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಾಪ ಹಾಗೂ ದುಃಖದ ಕಹಿ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವದು. ಇದನ್ನೂ ಕಂಡು ನಾನು ಈ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ—ಪರಮೇಶ್ವರನ ವಿಧಿಯೇ ನಿರ್ಣಾಯಕ. ವಿಧಾತನು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಬಯಸುತ್ತಾನೋ ಅಷ್ಟು ಕಾಲ ಮಾತ್ರ ಮನುಷ್ಯನು ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಅದೂ ಸೀಮಿತ ಅವಧಿಗೆ ಮಾತ್ರ.
संजय उवाच
Educational Q&A
Unrighteous action (karmadoṣa) inevitably ripens into painful consequences, and worldly praise is unstable—lasting only as long as Providence permits. The verse warns against relying on reputation while ignoring ethical accountability.
Sañjaya addresses Dhṛtarāṣṭra, pointing out the grave moral defect in his (and his side’s) course of action. He frames the situation as governed by a higher ordinance: a person’s acclaim endures only temporarily, and impending consequences will follow wrongful deeds.