Shloka 376
भीष्म–जामदग्न्यसंवादः (Amba-prasaṅga and Kurukṣetra Dvandva Declaration) / Bhishma–Jamadagnya Dialogue
गरुद्धिजातिर्धर्मात्मा यदेवं पीडित: शरै: । राजन! उस समय शोकके वेगसे व्याकुल हो मैं बार-बार इस प्रकार कहने लगा --'अहो! मुझ क्षत्रियने यह बड़ा भारी पाप कर डाला
garuḍdhijātir dharmātmā yadevaṁ pīḍitaḥ śaraiḥ | rājan! tadā śokavegena vyākulo'haṁ punaḥ punaḥ evam uktavān— “aho! mayā kṣatriyeṇa mahāpāpaṁ kṛtam, yat dharmātmānaṁ brāhmaṇa-guruṁ caiva evaṁ śaraiḥ pīḍitam” |
ಗರುಡವಂಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಆ ಧರ್ಮಾತ್ಮನು ಈ ರೀತಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದಾಗ, ಹೇ ರಾಜನೇ, ಶೋಕದ ವೇಗದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿ ನಾನು ಮರುಮರು ಹೀಗೆಂದೆ— ‘ಅಯ್ಯೋ! ನಾನು ಕ್ಷತ್ರಿಯನಾಗಿದ್ದರೂ ಮಹಾಪಾಪ ಮಾಡಿದೆ; ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನೂ, ನನ್ನ ಗುರುವನ್ನೂ, ಈ ರೀತಿ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿಸಿದೆ.’
राम उवाच
Educational Q&A
Even in a kṣatriya context where weapons are used, harming a righteous brāhmaṇa teacher is presented as a grave ethical transgression; the verse foregrounds remorse and the primacy of dharma and reverence to the guru over martial impulse.
Rāma addresses a king and recalls a moment when a righteous figure (described as of Garuḍa’s lineage) was struck and pained by arrows; seized by grief, Rāma repeatedly laments that he has committed a great sin by wounding his brāhmaṇa preceptor.