Shloka 24

भीष्मधृतराष्ट्रसंवादः — पाण्डवबलप्रशंसा

Bhishma–Dhritarashtra Dialogue: Appraisal of Pandava Strength

Devanagari script

जलसंधो महातेजा राजन्‌ रथवरस्तव । त्यक्ष्यते समरे प्राणान्‌ माधव: परवीरहा,राजन! शत्रुवीरोंका संहार करनेवाले मधुवंशी महातेजस्वी जलसंध तुम्हारी सेनामें श्रेष्ठ रथी हैं। ये तुम्हारे लिये युद्धमें अपने प्राणतक दे डालेंगे

Transliteration

Jalasaṃdho mahātejā rājan rathavaras tava | tyakṣyate samare prāṇān Mādhavaḥ paravīrahā ||

Translation

ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ರಾಜನೇ! ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಜಲಸಂಧನು ನಿನ್ನ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥಯೋಧ. ಪರವೀರಹನಾದ ಈ ಮಾಧವನು ನಿನ್ನ ನಿಮಿತ್ತ ಸಮರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸುವನು.

Word by Word

• जलसन्धः: Jalasandha (a person’s name)
• जलसन्धः: Karta
• Type: Noun
• Root: जलसन्ध
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• महातेजाः: of great splendor/energy
• महातेजाः: Karta
• Type: Adjective
• Root: महातेजस्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• राजन्: O king
• राजन्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• रथवरः: excellent chariot-warrior
• रथवरः: Karta
• Type: Noun
• Root: रथवर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• तव: of you/your
• तव: Sampradana
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्
• Form: —, Genitive, Singular

• त्यक्ष्यते: will give up/abandon
• त्यक्ष्यते: Karta
• Type: Verb
• Root: त्यज्
• Form: Future, Third, Singular, Parasmaipada

• समरे: in battle
• समरे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: समर
• Form: Masculine, Locative, Singular

• प्राणान्: life-breaths; lives
• प्राणान्: Karma
• Type: Noun
• Root: प्राण
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• माधवः: Mādhava (Krishna / descendant of Madhu)
• माधवः: Karta
• Type: Noun
• Root: माधव
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• परवीरहा: slayer of enemy-heroes
• परवीरहा: Karta
• Type: Adjective
• Root: परवीरहन्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• राजन्: O king
• राजन्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: राजन्
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma
• Duryodhana (addressed as rājan/king)
• Jalasaṃdha
• Mādhava