Shloka 7
Udyoga-parva Adhyāya 137 — Bhīṣma–Droṇa Counsel and the Ethics of Restraint
Devanagari script
प्रत्यक्ष ते महाबाहो यथा पार्थेन धीमता । विराटनगरे पूर्व सर्वे सम युधि निर्जिता:,“महाबाहो! थोड़े ही दिनों पहलेकी बात है; परम बुद्धिमान् अर्जुनने विराटनगरके युद्धमें हम सब लोगोंको परास्त कर दिया था और वह सब घटना तुम्हारी आँखोंके सामने घटित हुई थी
Translation
ಮಹಾಬಾಹೋ! ಇದು ನಿನ್ನ ಕಣ್ಣೆದುರೇ ನಡೆದದ್ದು—ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ವಿರಾಟನಗರದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪರಮ ಬುದ್ಧಿವಂತನಾದ ಪಾರ್ಥನು ಸಮರದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಸೋಲಿಸಿದ್ದನು.
Word by Word
प्रत्यक्षम्directly, before (one's) eyes
प्रत्यक्षम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootप्रत्यक्ष
FormAvyaya (adverbial accusative usage)
तेof you/your
ते:
Adhikarana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
महाबाहोO mighty-armed one
महाबाहो:
TypeNoun
Rootमहाबाहु
FormMasculine, Vocative, Singular
यथाas, just as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
FormAvyaya
पार्थेनby Partha (Arjuna)
पार्थेन:
Karana
TypeNoun
Rootपार्थ
FormMasculine, Instrumental, Singular
धीमताby the wise/intelligent one
धीमता:
Karana
TypeAdjective
Rootधीमत्
FormMasculine, Instrumental, Singular
विराटनगरेin the city of Virata
विराटनगरे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविराटनगर
FormNeuter, Locative, Singular
पूर्वम्formerly, earlier
पूर्वम्:
TypeIndeclinable
Rootपूर्व
FormAvyaya (temporal adverb)
सर्वेall (of us/they all)
सर्वे:
Karta
TypePronoun/Adjective
Rootसर्व
FormMasculine, Nominative, Plural
समम्together, equally, all at once
समम्:
TypeIndeclinable
Rootसम
FormAvyaya (adverb)
युधिin battle
युधि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुध्
FormFeminine, Locative, Singular
निर्जिताःdefeated, vanquished
निर्जिताः:
TypeAdjective
Rootनिर्जित
FormMasculine, Nominative, Plural (past passive participle of √जि with nis-)
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes