Shloka 6
उद्योगपर्व — गान्धारी-उपदेशः
Udyoga Parva — Gandhārī’s Counsel to Duryodhana
Devanagari script
अक्षद्यूतं महाप्राज्ञ सतां मतिविनाशनम् | असतां तत्र जायन्ते भेदाक्ष॒ व्यसनानि च,“महामते! जूएका खेल तो सत्पुरुषोंकी बुद्धिको भी नाश करनेवाला है और यदि दुष्ट पुरुष उसमें प्रवृत्त हों तो उनमें बड़ा भारी कलह होता है तथा उन सबपर बहुत-से संकट छा जाते हैं
Translation
ಮಹಾಮತೇ! ಅಕ್ಷದ್ಯೂತವು ಸತ್ಪುರುಷರ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನೂ ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ; ದುಷ್ಟರು ಅದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಭೇದ-ಕಲಹ ಉಂಟಾಗಿ ಅನೇಕ ವಿಪತ್ತುಗಳು ಅವರನ್ನು ಆವರಿಸುತ್ತವೆ.
Word by Word
अक्षद्यूतम्dice-game, gambling
अक्षद्यूतम्:
Karta
TypeNoun
Rootअक्षद्यूत
FormNeuter, Nominative, Singular
महाप्राज्ञO very wise one
महाप्राज्ञ:
TypeNoun
Rootमहाप्राज्ञ
FormMasculine, Vocative, Singular
सताम्of the good/virtuous
सताम्:
TypeNoun
Rootसत्
FormMasculine, Genitive, Plural
मतिविनाशनम्destroyer of understanding
मतिविनाशनम्:
TypeAdjective
Rootमतिविनाशन
FormNeuter, Nominative, Singular
असताम्of the wicked
असताम्:
TypeNoun
Rootअसत्
FormMasculine, Genitive, Plural
तत्रthere, in that (game)
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
जायन्तेarise, are born
जायन्ते:
TypeVerb
Rootजन्
FormPresent, Third, Plural, Atmanepada
भेदाःdivisions, dissensions
भेदाः:
Karta
TypeNoun
Rootभेद
FormMasculine, Nominative, Plural
व्यसनानिcalamities, misfortunes
व्यसनानि:
Karta
TypeNoun
Rootव्यसन
FormNeuter, Nominative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes