Shloka 1
Saṃsāra-mārga-vistaraḥ
Vidura’s Expanded Account of the Path
/ पम्प बछ। ्स:अ सप्तमो<्ध्याय: संसारचक्रका वर्णन और रथके रूपकसे संयम और ज्ञान आदिको मुक्तिका उपाय बताना धृतराष्ट्र रवाच अहो5भिह्ठितमाख्यानं भवता तत्त्वदर्शिना । भूय एव तु मे हर्ष: श्रुत्वा वागमृतं तव,धृतराष्ट्रने कहा--विदुर! तुमने अद्भुत आख्यान सुनाया। वास्तवमें तुम तत्त्वदर्शी हो। पुनः तुम्हारी अमृतमयी वाणी सुनकर मुझे बड़ा हर्ष होगा
dhṛtarāṣṭra uvāca | aho'bhihitam ākhyānaṁ bhavatā tattvadarśinā | bhūya eva tu me harṣaḥ śrutvā vāg-amṛtaṁ tava ||
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನು ಹೇಳಿದನು—ವಿದುರಾ! ನೀನು ಅದ್ಭುತವಾದ ಆಖ್ಯಾನವನ್ನು ಹೇಳಿದೆ; ನೀನು ನಿಜಕ್ಕೂ ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿ. ನಿನ್ನ ಅಮೃತಸಮಾನ ವಾಣಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕೇಳಿದರೆ ನನ್ನ ಹರ್ಷ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುವುದು।
विदुर उवाच
Educational Q&A
The verse highlights reverence for truthful, ethically grounded counsel: speech rooted in tattva (reality and dharma) is ‘nectar-like’ and brings clarity and upliftment even amid sorrow.
Dhṛtarāṣṭra responds appreciatively to Vidura’s discourse, praising him as a knower of truth and expressing eagerness to hear more of his instructive narration.