Shloka 28
दुर्ग-निवेश-राजधर्मः | Fortified Capital and the King’s Residential Polity
Rājadharma
जिसने सम्पूर्ण स्वार्थोका परित्याग कर दिया है, ऐसे कुलीन एवं बहुश्रुत विद्वान् तपस्वीको देखकर राजा शय्या, आसन और भोजन देकर उसका सम्मान करे ।। तस्मिन् कुर्वीत विश्वासं राजा कस्याज्चिदापदि । तापसेषु हि विश्वासमपि कुर्वन्ति दस्यव:
bhīṣma uvāca | yaḥ samasta-svārthān parityajya kulīnaḥ bahuśrutaś ca vidvān tapasvī taṃ dṛṣṭvā rājā śayyām āsanaṃ bhojanaṃ ca dattvā taṃ satkuryāt || tasmin kurvīta viśvāsaṃ rājā kasyāścid āpadi | tāpaseṣu hi viśvāsam api kurvanti dasyavaḥ ||
ಸರ್ವ ಸ್ವಾರ್ಥಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ, ಬಹುಶ್ರುತ ತಪಸ್ವಿಯನ್ನು ರಾಜನು ಕಂಡಾಗ, ಶಯನ, ಆಸನ ಮತ್ತು ಭೋಜನದಿಂದ ಗೌರವಿಸಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಯಾವುದಾದರೂ ಆಪತ್ತಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜನು ಅವನ ಮೇಲೆ ವಿಶ್ವಾಸವಿಡಬೇಕು; ಏಕೆಂದರೆ ತಪಸ್ವಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಸ್ಯುಗಳೂ ಸಹ ವಿಶ್ವಾಸವಿಡುತ್ತಾರೆ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A king should honor selfless, learned ascetics with hospitality and regard them as trustworthy allies in times of crisis; their integrity is so compelling that even bandits place confidence in them.
In Bhishma’s instruction on royal duty (rājadharma) within the Śānti Parva, he advises the king on how to treat renunciant sages—offering them respectful provisions and relying on their counsel and reliability during adversity.