Shloka 16
राजधर्मप्रश्नः — Yudhiṣṭhira’s Inquiry into Rājadharma (Śānti-parva 56)
विपन्ने च समारम्भे संतापं मा सम वै कृथा: । घटस्वैव सदा55त्मानं राज्ञामेष परो नय:
vipanne ca samārambhe santāpaṁ mā sma vai kṛthāḥ | ghaṭasvaiva sadātmānaṁ rājñām eṣa paro nayaḥ ||
ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದನು—ಆರಂಭಿಸಿದ ಕಾರ್ಯ ವಿಫಲವಾದರೂ ಅಥವಾ ಅಡ್ಡಿ ಬಂದರೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಥೆಪಡಬೇಡ. ಸದಾ ನಿನ್ನನ್ನು ದೃಢ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲೇ ತೊಡಗಿಸಿಕೋ; ರಾಜರಿಗೆ ಇದೇ ಪರಮ ನೀತಿ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should not sink into sorrow when a planned enterprise fails or is obstructed; the superior royal policy is steady, continuous effort and renewed striving rather than despair.
In the Shanti Parva’s instruction on rajadharma, Bhishma counsels the king (Yudhishthira) on practical governance: setbacks are inevitable, but a king must maintain composure and persist in purposeful action.