Shloka 16
Adhyāya 352: Brāhmaṇa–Nāga Saṃvāda — Uñchavrata-niścaya
Dialogue and the Resolve to Practice Uñchavrata
Devanagari script
नित्यमुग्रतपास्त्वं हि ततः पृच्छामि ते पुन:,ब्रह्माजी बोले--महाबाहो! तुम्हारा स्वागत है। सौभाग्यसे मेरे निकट आये हो। बेटा! तुम्हारा स्वाध्याय और तप सदा सकुशल चल रहा है न? तुम सर्वदा कठोर तपस्यामें ही लगे रहते हो; इसलिये मैं तुमसे बारंबार तपके विषयमें पूछता हूँ
Translation
ನೀನು ನಿತ್ಯವೂ ಉಗ್ರ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವೆ; ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ನಾನು ನಿನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನ ವಿಷಯವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೇಳುತ್ತೇನೆ।
Word by Word
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य
उग्रतपाःone of fierce austerity
उग्रतपाः:
Karta
TypeNoun
Rootउग्रतपस्
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
ततःtherefore
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
पृच्छामिI ask
पृच्छामि:
TypeVerb
Rootप्रच्छ्
FormPresent, First, Singular, Parasmaipada
तेto you
ते:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormDative, Singular
पुनःagain
पुनः:
TypeIndeclinable
Rootपुनः
Speaker
पितामह उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes