Shloka 122
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
इसी प्रकार कुमारावस्थासे जवानीको और जवानीसे बुढ़ापेको वह प्राप्त होता है। इस क्रमसे उत्तरोत्तर अवस्थामें पहुँचनेपर पूर्व पूर्व अवस्थाका रूप नहीं देखनेमें आता है ।।
kalānāṁ pṛthagarthānāṁ pratibhedaḥ kṣaṇe kṣaṇe | vartate sarvabhūteṣu saukṣmyāt tu na vibhāvyate ||
ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕುಮಾರಾವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಯೌವನಕ್ಕೆ, ಯೌವನದಿಂದ ಜರೆಯೆಡೆಗೆ ತಲುಪುತ್ತಾನೆ; ಈ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಹಿಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿಯ ರೂಪ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಯೋಜನಗಳ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಇರುವ ವಿಭಿನ್ನ ಕಲಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷಣಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಬದಲಾವಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಅದು ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ॥
भीष्य उवाच
Educational Q&A
All beings undergo continuous, moment-by-moment transformation in their faculties and conditions; the change is real but so subtle that it escapes ordinary perception. Therefore one should not cling to a fixed identity or assume permanence in bodily or mental states.
In the Śānti Parva discourse, Bhīṣma instructs the listener in a reflective, philosophical mode, using the familiar progression from childhood to youth to old age to illustrate how change is constant even when it is not immediately visible.