Shloka 80
नारद–शुक संवादः
Impermanence, Svabhāva, and Śuka’s Resolve for Yoga
यदा स केवलीभूत: षड्विंशमनुपश्यति । तदा स सर्वविद् विद्वान् न पुनर्जन्म विन्दति
yadā sa kevalībhūtaḥ ṣaḍviṁśam anupaśyati | tadā sa sarvavid vidvān na punarjanma vindati ||
ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯನು ಹೇಳಿದನು—ಜೀವಾತ್ಮನು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸಂಗದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ‘ಕೇವಲಿ’ಯಾಗಿ ಇಪ್ಪತ್ತಾರನೆಯ ತತ್ತ್ವವಾದ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ದರ್ಶಿಸಿದಾಗ, ಅವನು ಸರ್ವವಿದ್ ಜ್ಞಾನಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ; ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ।
याज़्ञवल्क्य उवाच
Educational Q&A
Liberation comes when the self becomes detached from prakṛti and directly realizes the supreme principle (the 'twenty-sixth'). Such realization culminates in freedom from saṁsāra—no further rebirth.
In the Śānti Parva’s instruction on peace and liberation, Yājñavalkya is explaining a metaphysical criterion of mokṣa: the moment of direct vision of the highest reality after complete inner detachment.