Shloka 43
सुवर्णष्ठीविनोपाख्यानम्
The Account of Suvarṇaṣṭhīvin
Devanagari script
कारयामास राज्यं च पितरि स्वर्गते नूप । वर्षाणां शतमेक॑ च सहस््रं भीमविक्रम:,नरेश्वरर! उस भयानक पराक्रमी कुमारने पिताके स्वर्ग-वासी हो जानेपर ग्यारह सौ वर्षोतक राज्य किया
Transliteration
kārayāmāsa rājyaṃ ca pitari svargate nṛpa | varṣāṇāṃ śatam ekaṃ ca sahasraṃ bhīmavikramaḥ ||
Translation
ಪರ್ವತನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ರಾಜನೇ! ತಂದೆ ಸ್ವರ್ಗಸ್ಥನಾದ ಬಳಿಕ ಆ ಭಯಂಕರ ಪರಾಕ್ರಮಶಾಲಿ ಮಹಾವೀರ ಕುಮಾರನು ಹನ್ನೊಂದು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಡಳಿತ ಮಾಡಿದನು.
Word by Word
कारयामासcaused (to be done), ruled/caused to be administered
कारयामास:
Karta
TypeVerb
Rootकारय् (कृ-धातोः णिच्)
Formलिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथम, एकवचन, परस्मैपद
राज्यंkingdom, rule
राज्यं:
Karma
TypeNoun
Rootराज्य
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
पितरिwhen/while (his) father (was ...)
पितरि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपितृ
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
स्वर्गतेgone to heaven, deceased
स्वर्गते:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootस्वर्गत (स्वर्ग + गत)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
नृपO king
नृप:
TypeNoun
Rootनृप
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
वर्षाणाम्of years
वर्षाणाम्:
TypeNoun
Rootवर्ष
Formनपुंसक, षष्ठी, बहुवचन
शतम्a hundred
शतम्:
Karma
TypeNoun
Rootशत
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन
एकम्one
एकम्:
Karma
TypeAdjective
Rootएक
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सहस्रम्a thousand
सहस्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootसहस्र
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन
भीमविक्रमःthe one of terrible valor (the mighty prince)
भीमविक्रमः:
Karta
TypeNoun
Rootभीमविक्रम
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
Speaker
पर्वत उवाच
Characters & Entities
P
Parvata (speaker)N
nṛpa (the addressed king)T
the father (unnamed)B
bhīmavikramaḥ (unnamed mighty prince/hero)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes