Shloka 17
Utkramaṇa-sthāna and Ariṣṭa-lakṣaṇa: Yājñavalkya’s Instruction on Departure Pathways and Mortality Signs
निर्णयं चापि छिद्रात्मा न तं॑ वक्ष्यति तत्त्वतः । सोपहासात्मतामेति यस्माच्चैवात्मवानपि
nirṇayaṃ cāpi chidra-ātmā na taṃ vakṣyati tattvataḥ | sopahāsa-ātmatām eti yasmāc caivātmavān api ||
ಅರ್ಥಗ್ರಹಣದಲ್ಲಿ ದೋಷವಿರುವವನು ಗ್ರಂಥದ ನಿಜವಾದ ತಾತ್ಪರ್ಯವನ್ನು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೇಳಲಾರನು. ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞಾನಾಧಾರವಿಲ್ಲದೆ ಮಾತನಾಡಿದರೆ, ಅವನು ಧೈರ್ಯವಂತನಾಗಿದ್ದರೂ ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹವಂತನಾಗಿದ್ದರೂ ಜನರ ಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ—ಏಕೆಂದರೆ ಅವನ ಮಾತುಗಳು ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಪ್ಪುತ್ತವೆ.
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Without śāstric grounding and clear discernment, one cannot determine or express the true purport (nirṇaya) of a text; speaking anyway leads to error and public ridicule, even if the speaker is otherwise confident.
In Śānti Parva’s instructional setting, Vasiṣṭha is advising about proper understanding and interpretation: he cautions that a person with defective insight cannot explain the truth of a doctrine and will be mocked if he speaks beyond his knowledge.