Shloka 84

Adhyātma–Adhibhūta–Adhidaivata Correspondences and the Triguṇa Lakṣaṇas (Śānti-parva 301)

Devanagari script

भीष्म उवाच यथान्यायं त्वया तात प्रश्न: पृष्ट: सुसंकट: । बुधानामपि सम्मोह: प्रश्नेडस्मिन्‌ भरतर्षभ,भीष्मजीने कहा--तात! भरतश्रेष्ठ! तुमने यथोचित रीतिसे यह बहुत ही जटिल प्रश्न उपस्थित किया। इस प्रश्नपर विचार करते समय बड़े-बड़े विद्वान्‌ भी मोहित हो जाते हैं

Transliteration

bhīṣma uvāca | yathānyāyaṃ tvayā tāta praśnaḥ pṛṣṭaḥ susaṅkaṭaḥ | budhānām api sammohaḥ praśne ’smin bharatarṣabha ||

Translation

ಭೀಷ್ಮನು ಹೇಳಿದರು—ತಾತಾ! ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ನೀನು ನ್ಯಾಯಾನುಸಾರವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕಟಕರವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೀಯ. ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸುವಾಗ ಮಹಾ ಬುದ್ಧಿವಂತರೂ ಸಹ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ.

Word by Word

भीष्मःBhishma

उवाचsaid

यथाas, according to

न्यायम्propriety, rule, due manner

त्वयाby you

तातdear son

प्रश्नःquestion

पृष्टःasked

सु-संकटःvery difficult, extremely intricate

बुधानाम्of the wise

अपिeven, also

सम्मोहःbewilderment, delusion

प्रश्नेin (this) question

अस्मिन्in this

भरतर्षभO bull among the Bharatas (best of Bharatas)

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhishma

Yudhishthira

Bharatas

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes