Shloka 3
Vasiṣṭha on Saṃsāra, Guṇas, and Misattributed Agency
Mahābhārata 12.292
अपना सगा भाई भी यदि अपने श्रेष्ठ स्वभावका और स्नेहका त्याग कर दे तो लोग उसको त्याग देते हैं; फिर दूसरे किसी साधारण मनुष्यकी तो बात ही क्या है ।।
viśiṣṭasya viśiṣṭāc ca tulyau dāna-pratigrahau | tayoḥ puṇyataraṃ dānaṃ tad dvijasya prayacchataḥ ||
ಶ್ರೇಷ್ಠನಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠನಿಗೆ ನೀಡುವ ದಾನ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠನಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಪ್ರತಿಗ್ರಹ—ಇವು ಎರಡೂ ಸಮಾನವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಆದರೂ ಅವೆರಡರಲ್ಲಿ ದಾನವೇ ಹೆಚ್ಚು ಪುಣ್ಯಕರ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯೋಗ್ಯ ದ್ವಿಜನಿಗೆ (ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ) ನೀಡಿದಾಗ।
पराशर उवाच
Educational Q&A
When both parties are worthy, giving and receiving are both legitimate, but giving is considered more meritorious—especially when directed to a deserving brāhmaṇa—highlighting generosity as a key expression of dharma.
In the Śānti Parva’s didactic setting, Parāśara is instructing on righteous conduct, specifically the ethics of gifting and receiving, and how merit is assessed based on worthiness and intention.