Shloka 1
कामबन्धन-निवृत्ति तथा शान्तिलक्षण-उपदेशः | Release from Desire-Bondage and the Marks of Peace
अपन का छा | अत-४#-#कत त्रिचत्वारिशर्दाधिकद्विशततमो< ध्याय: ब्राह्मणोंके उपलक्षणसे गार्हस्थ्य-धर्मका वर्णन व्यास उवाच द्वितीयमायुषो भागं गृहमेधी गृहे वसेत् । धर्मलब्धैर्युतो दारैरग्नीनाहृत्य सुब्रत:
vyāsa uvāca | dvitīyam āyuṣo bhāgaṃ gṛhamedhī gṛhe vaset | dharmalabdhair yuto dārair agnīn āhṛtya subrataḥ ||
ವ್ಯಾಸನು ಹೇಳಿದರು— ಮಗನೇ! ಜೀವನದ ಎರಡನೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗೃಹಸ್ಥನು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸಿ ಗಾರ್ಹಸ್ಥ್ಯಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಪಡೆದು ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಶುಭ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿ ನಿತ್ಯ ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರಾದಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು।
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that the second life-stage is the gṛhastha (householder) āśrama: one should remain at home, marry righteously, establish the sacred fires, and uphold disciplined vows through regular ritual and ethical domestic responsibilities.
Vyāsa begins an instruction on gārhasthya-dharma (householder conduct) in Śānti Parva, describing how a person should live during the household stage—centered on lawful marriage, maintaining the sacred fires, and daily observances like agnihotra.